liè nǚ
这句话大意是:○列女。
zì xī zhēn zhuān shū yuàn bù zài fāng cè zhě duō yǐ
现代白话:自昔贞专淑媛,布在方策者多了。
fù rén zhī dé suī zài yú wēn róu lì jié chuí míng xián zī yú zhēn liè
这句话大意是:妇人之德,虽在于温柔,立节垂名,咸资于 贞烈。
wēn róu rén zhī běn yě
这句话大意是:温柔,仁之本也;。
zhēn liè yì zhī zī yě
这句话大意是:贞烈,义之资也。
fēi wēn róu wú yǐ chéng qí rén fēi zhēn liè wú yǐ xiǎn qí yì
这句话大意是:非温柔无以成其仁,非贞烈无以显其义。
shì yǐ shī shū suǒ jì fēng sú suǒ zài tú xiàng dān qīng liú shēng zhú sù mò bù shǒu yuē yǐ jū zhèng shā shēn yǐ chéng rén zhě yě
这句话大意是:是以诗书所记,风俗所在,图像丹青,流声竹素,莫不守约以居正,杀身以成仁者 也。
ruò wén bó wáng líng zhī mǔ
这句话大意是:若文伯、王陵之母,。
bái gōng qǐ zhí zhī qī
这句话大意是:白公、杞植之妻,。
lǔ zhī yì gū
这句话大意是:鲁之义姑,。
liáng zhī gāo xíng
这句话大意是:梁之高行,。
wèi jūn líng zhǔ zhī qiè
这句话大意是:卫君灵主之妾,。
xià hóu wén níng zhī nǚ
这句话大意是:夏侯文宁之女,。
huò bào xìn yǐ hán zhēn
这句话大意是:或抱信以含贞,。
huò dǎo zhōng ér jiàn yì
这句话大意是:或蹈忠而践义,。
bù yǐ cún wáng yì xīn
这句话大意是:不以存亡易心,。
bù yǐ shèng shuāi gǎi jié
这句话大意是:不以盛衰改节,。
qí xiū míng zhāng yú jì wǎng
这句话大意是:其 修名彰于既往,。
huī yīn chuán yú bù xiǔ
这句话大意是:徽音传于不朽,。
bù yì xiū hu
现代白话:不是也很休吗!
huò yǒu wáng gōng dà rén zhī fēi ǒu sì qíng yú yín pì zhī sú suī yī xiù yī shí zhēn shàn zuò jīn wū chéng yù niǎn bù rù tóng guǎn zhī shū bù zhān liáng shǐ zhī bǐ jiāng cǎo mù yǐ jù luò yǔ mí lù ér tóng sǐ kě shèng dào zāi
现代白话:或有王公大人之妃偶,肆情于淫僻之俗, 虽衣绣衣,食珍膳,坐金屋,乘玉辇,不入彤管之书,不沾良史之笔,将草木以俱 落,与麋鹿而同死,可胜道啊!
yǒng yán zài sī shí shù jī zhī chǐ yě
这句话大意是:永言载思,实庶姬之耻也。
guān fu jīn zhī jìng nǚ gè lì sōng yún zhī cāo gān yú yù shé ér lán cuī zú yǐ wú jué jīn gǔ
这句话大意是:观夫今之静女,各励松 筠之操,甘于玉折而兰摧,足以无绝今古。
gù shù qí yǎ zhì yǐ zuǎn qián dài zhī liè nǚ yún
这句话大意是:故述其雅志,以纂前代之列女云。
lán líng gōng zhǔ
这句话大意是:○兰陵公主。
lán líng gōng zhǔ zì ā wǔ gāo zǔ dì wǔ nǚ yě
这句话大意是:兰陵公主,字阿五,高祖第五女也。
měi zī yí xìng wǎn shùn hào dú shū gāo zǔ yú zhū nǚ zhōng tè suǒ zhōng ài
这句话大意是:美姿仪,性婉顺,好读书,高祖于诸女中 特所钟爱。
chū jià yí tóng wáng fèng xiào zú shì hé dōng liǔ shù shí nián shí bā
这句话大意是:初嫁仪同王奉孝,卒,适河东柳述,时年十八。
zhū zǐ bìng jiāo guì zhǔ dú zhé jié zūn yú fù dào shì jiù gū shén jǐn yù yǒu jí bìng bì qīn fèng tāng yào
这句话大意是:诸姊并骄贵,主独折节 遵于妇道,事舅姑甚谨,遇有疾病,必亲奉汤药。
gāo zǔ wén zhī dà yuè
这句话大意是:高祖闻之大悦。
yóu shì shù jiàn jiàn chǒng yù
这句话大意是:由是述渐见宠遇。
chū jìn wáng guǎng yù yǐ zhǔ pèi qí fēi dì xiāo chàng gāo zǔ chū xǔ zhī hòu suì shì shù jìn wáng yīn bú yuè
这句话大意是:初,晋王广欲以主配其妃弟萧玚,高祖初许之,后遂适述,晋王因不悦。
jí shù yòng shì mí è zhī
这句话大意是:及述用事, 弥恶之。
gāo zǔ jì bēng shù xǐ lǐng biǎo
这句话大意是:高祖既崩,述徙岭表。
yáng dì lìng zhǔ yǔ shù lí jué jiāng gǎi jià zhī
这句话大意是:炀帝令主与述离绝,将改嫁之。
gōng zhǔ yǐ sǐ zì shì bù fù cháo yè shàng biǎo qǐng miǎn zhǔ hào yǔ shù tóng xǐ
这句话大意是:公主以死自誓,不 复朝谒,上表请免主号,与述同徙。
dì dà nù yuē tiān xià qǐ wú nán zǐ yù yǔ shù tóng xǐ yé
这句话大意是:帝大怒曰:“天下岂无男子,欲与述同徙耶?
zhǔ yuē xiān dì yǐ qiè shì yú liǔ jiā jīn qí yǒu zuì qiè dāng cóng zuò bù yuàn bì xià qū fǎ shēn ēn
这句话大意是:” 主曰:“先帝以妾适于柳家,今其有罪,妾当从坐,不愿陛下屈法申恩。
dì bù cóng zhǔ yōu fèn ér zú shí nián sān shí èr
这句话大意是:”帝不从, 主忧愤而卒,时年三十二。
lín zhōng shàng biǎo yuē xī gòng jiāng zì shì zhe měi qián shī xī guī bù yán chuán fāng wǎng gào
这句话大意是:临终上表曰:“昔共姜自誓,著美前诗,鄎妫不言,传 芳往诰。
qiè suī fù zuì qiè mù gǔ rén
这句话大意是:妾虽负罪,窃慕古人。
shēng jì bù dé cóng fu sǐ qǐ zàng yú liǔ shì
这句话大意是:生既不得从夫,死乞葬于柳氏。
dì lǎn zhī yù nù jìng bù kū nǎi zàng zhǔ yú hóng dú chuān zī sòng shén báo
这句话大意是:”帝览之愈怒,竟 不哭,乃葬主于洪渎川,资送甚薄。
cháo yě shāng zhī
这句话大意是:朝野伤之。
nán yáng gōng zhǔ zhě yáng dì zhī cháng nǚ yě
这句话大意是:南阳公主者,炀帝之长女也。
měi fēng yí yǒu zhì jié zào cì bì yǐ lǐ
这句话大意是:美风仪,有志节,造次必以礼。
nián shí sì jià yú xǔ guó gōng yǔ wén shù zi shì jí yǐ jǐn sù wén
这句话大意是:年十四,嫁于许 国公宇文述子士及,以谨肃闻。
jí shù bìng qiě zú zhǔ shì diào yǐn shí shǒu zì fèng shàng shì yǐ cǐ chēng zhī
这句话大意是:及述病且卒,主视调饮食,手自奉上,世以此称之。
jí yǔ wén huà jí shā nì zhǔ suí zhì liáo chéng ér huà jí wèi dòu jiàn dé suǒ bài shì jí zì jì běi xī guī dà táng
这句话大意是:及宇文化及杀逆,主随至聊城,而化及为窦建德所败,士及自济北西归大唐。
shí duò dài yì guān bìng zài qí suǒ jiàn dé yǐn jiàn zhī mò bù huáng jù shī cháng wéi zhǔ shén sè zì ruò
这句话大意是:时隋 代衣冠并在其所,建德引见之,莫不惶惧失常,唯主神色自若。
jiàn dé yǔ yǔ zhǔ zì chén guó pò jiā wáng bù néng bào yuàn xuě chǐ lèi xià yíng jīn shēng cí bù chuò qíng lǐ qiē zhì
这句话大意是:建德与语,主自陈 国破家亡,不能报怨雪耻,泪下盈襟,声辞不辍,情理切至。
jiàn dé jí guān tīng zhě mò bù wéi zhī dòng róng yǔn tì xián sù rán jìng yì yān
现代白话:建德及观听者莫不为 之动容陨涕,咸肃然敬异呢。
jí jiàn dé zhū huà jí shí zhǔ yǒu yī zi míng chán shī nián qiě shí suì
这句话大意是:及建德诛化及,时主有一子,名禅师,年且十岁。
jiàn dé qiǎn wǔ bēn láng jiàng yú shì chéng wèi zhǔ yuē yǔ wén huà jí gōng xíng shā nì rén shén suǒ bù róng
这句话大意是:建 德遣武贲郎将于士澄谓主曰:“宇文化及躬行杀逆,人神所不容。
jīn jiāng zú miè qí jiā gōng zhǔ zhī zǐ fǎ dāng cóng zuò ruò bù néng gē ài yì tīng liú zhī
这句话大意是:今将族灭其家, 公主之子,法当从坐,若不能割爱,亦听留之。
zhǔ qì yuē wǔ bēn jì shì duò shì guì chén cǐ shì hé xū jiàn wèn
这句话大意是:”主泣曰:“武贲既是隋室贵臣, 此事何须见问!
jiàn dé jìng shā zhī
这句话大意是:”建德竟杀之。
zhǔ xún qǐng jiàn dé xuē fà wèi ní
这句话大意是:主寻请建德削发为尼。
jí jiàn dé bài jiāng guī xī jīng fù yǔ shì jí yù yú dōng dōu zhī xià zhǔ bù yǔ xiāng jiàn
这句话大意是:及建德败,将归西京,复与 士及遇于东都之下,主不与相见。
shì jí jiù zhī lì yú hù wài qǐng fù wèi fū qī
这句话大意是:士及就之,立于户外,请复为夫妻。
zhǔ jù zhī yuē wǒ yǔ jūn chóu jiā
这句话大意是:主拒之曰: “我与君仇家。
jīn hèn bù néng shǒu rèn jūn zhě dàn móu nì zhī rì chá jūn bù yù zhī ěr
这句话大意是:今恨不能手刃君者,但谋逆之日,察君不预知耳。
yīn yǔ gào jué hē lìng sù qù
这句话大意是:”因与告绝,诃 令速去。
shì jí gù qǐng zhī zhǔ nù yuē bì yù jiù sǐ kě xiāng jiàn yě
这句话大意是:士及固请之,主怒曰:“必欲就死,可相见也。
shì jí jiàn qí yán qiè zhī bù kě qū nǎi bài cí ér qù
这句话大意是:”士及见其言切,知不可 屈,乃拜辞而去。
xiāng chéng wáng kè fēi
这句话大意是:○襄城王恪妃。
xiāng chéng wáng kè fēi zhě hé dōng liǔ shì nǚ yě
这句话大意是:襄城王恪妃者,河东柳氏女也。
fù dàn xún zhōu cì shǐ
这句话大意是:父旦,循州刺史。
fēi zī yí duān lì nián shí yú yǐ liáng jiā zǐ hé fǎ xiāng pìn yǐ wéi fēi
这句话大意是:妃姿仪端丽,年十余,以良 家子合法相,娉以为妃。
wèi jǐ ér kè bèi fèi fēi xiū fù dào shì zhī yù jìng
这句话大意是:未几而恪被废,妃修妇道,事之愈敬。
yáng dì sì wèi kè fù xǐ biān dì lìng shǐ zhě shā zhī yú dào
这句话大意是:炀帝嗣位,恪复徙 边,帝令使者杀之于道。
kè yǔ cí jué fēi yuē ruò wáng sǐ qiè shì bù dú shēng
这句话大意是:恪与辞诀,妃曰:“若王死,妾誓不独生。
yú shì xiāng duì tòng kū
这句话大意是:”于是相对恸 哭。
kè jì sǐ guān liǎn qì fēi wèi shǐ zhě yuē qiè shì yǔ yáng shì tóng xué
这句话大意是:恪既死,棺敛讫,妃谓使者曰:“妾誓与杨氏同穴。
ruò shēn sǐ zhī hòu dé bù bié mái jūn zhī huì yě
这句话大意是:若身死之后得不别埋,君 之惠也。
suì fǔ guān hào tòng zì jīng ér zú
这句话大意是:”遂抚棺号恸,自经而卒。
jiàn zhě mò bù wéi zhī tì liú
这句话大意是:见者莫不为之涕流。
huá yáng wáng jiè fēi
这句话大意是:○华阳王楷妃。
huá yáng wáng jiè fēi zhě hé nán yuán shì zhī nǚ yě
这句话大意是:华阳王楷妃者,河南元氏之女也。
fù yán xìng míng mǐn yǒu qì gàn
这句话大意是:父岩,性明敏,有气干。
rén shòu zhōng wèi huáng mén shì láng fēng lóng hé xiàn gōng
这句话大意是:仁寿中,为黄门侍 郎,封龙涸县公。
yáng dì sì wèi zuò yǔ liǔ shù lián shì chú míng wèi mín xǐ nán hǎi
这句话大意是:炀帝嗣位,坐与柳述连事,除名为民,徙南海。
hòu huì shè hái cháng ān
这句话大意是:后会赦,还长安。
yǒu rén zèn yán táo guī shōu ér shā zhī
这句话大意是:有人谮岩逃归,收而杀之。
fēi yǒu zī sè xìng wǎn shùn chū yǐ xuǎn wèi fēi
这句话大意是:妃有姿色,性婉顺,初以选为妃。
wèi jǐ ér jiè bèi yōu fèi fēi shì jiè yú jǐn měi jiàn jiè yǒu yōu jù zhī sè zhé chén yì lǐ yǐ wèi yù zhī jiè shén jìng yān
现代白话:未几而楷被幽废,妃 事楷逾谨,每见楷有忧惧之色,辄陈义理以慰谕之,楷甚敬呢。
jí jiāng dū zhī luàn jiè yù yǔ wén huà jí zhī nì yǐ fēi cì qí dǎng yuán wǔ dá
这句话大意是:及江都之乱,楷遇 宇文化及之逆,以妃赐其党元武达。
wǔ dá chū yǐ zōng zú zhī lǐ zhì zhī bié shè hòu yīn zuì ér bī zhī
这句话大意是:武达初以宗族之礼,置之别舍,后因醉而逼之。
fēi zì shì bù qū wǔ dá nù tà zhī bǎi yú cí sè mí lì
这句话大意是:妃自誓不屈,武达怒,挞之百余,辞色弥厉。
yīn qǔ pì zì huǐ qí miàn xuè lèi jiāo xià wǔ dá shì zhī
这句话大意是:因取甓自毁其面,血泪交下,武达释 之。
fēi wèi qí tú yuē wǒ bù néng zǎo sǐ zhì lìng jiāng jiàn qīn rǔ wǒ zhī zuì yě
这句话大意是:妃谓其徒曰:“我不能早死,致令将见侵辱,我之罪也。
yīn bù shí ér zú
这句话大意是:”因不食而卒。
qiáo guó fū rén
这句话大意是:○谯国夫人。
qiáo guó fū rén zhě gāo liáng xǐ shì zhī nǚ yě
这句话大意是:谯国夫人者,高凉洗氏之女也。
shì wèi nán yuè shǒu lǐng kuà jù shān dòng bù luò shí yú wàn jiā
这句话大意是:世为南越首领,跨据山洞,部落十余万家。
fu rén yòu xián míng duō chóu lüè zài fù mǔ jiā fǔ xún bù zhòng néng xíng jūn yòng shī yā fú zhū yuè
这句话大意是:夫 人幼贤明,多筹略,在父母家,抚循部众,能行军用师,压服诸越。
měi quàn qīn zú wéi shàn yóu shì xìn yì jié yú běn xiāng
这句话大意是:每劝亲族为善, 由是信义结于本乡。
yuè rén zhī sú hǎo xiāng gōng jī fū rén xiōng nán liáng zhōu cì shǐ tǐng shì qí fù qiáng qīn lüè bàng jùn lǐng biǎo kǔ zhī
这句话大意是:越人之俗,好相攻击,夫人兄南梁州刺史挺,恃其富强,侵掠 傍郡,岭表苦之。
fū rén duō suǒ guī jiàn yóu shì yuàn xì zhǐ xī hǎi nán dān ěr guī fù zhě qiān yú dòng
这句话大意是:夫人多所规谏,由是怨隙止息,海南、儋耳归附者千余洞。
liáng dà tóng chū luō zhōu cì shǐ féng róng wén fū rén yǒu zhì xíng wèi qí zi gāo liáng tài shǒu bǎo pìn yǐ wéi qī
这句话大意是:梁大 同初,罗州刺史冯融闻夫人有志行,为其子高凉太守宝娉以为妻。
róng běn běi yàn miáo yì chū féng hóng zhī tóu gāo lí yě qiǎn róng dà fù yè yǐ sān bǎi rén fú hǎi guī sòng yīn liú yú xīn huì
这句话大意是:融本北燕苗裔, 初,冯弘之投高丽也,遣融大父业以三百人浮海归宋,因留于新会。
zì yè jí róng sān shì wèi shǒu mù tā xiāng jī lǚ hào lìng bù xíng
这句话大意是:自业及融,三 世为守牧,他乡羁旅,号令不行。
zhì shì fū rén jiè yuē běn zōng shǐ cóng mín lǐ
这句话大意是:至是,夫人诫约本宗,使从民礼。
měi gòng bǎo cān jué cí sòng shǒu lǐng yǒu fàn fǎ zhě suī shì qīn zú wú suǒ shě zòng
这句话大意是:每共宝参决辞 讼,首领有犯法者,虽是亲族,无所舍纵。
zì cǐ zhèng lìng yǒu xù rén mò gǎn wéi
这句话大意是:自此政令有序,人莫敢违。
yù hóu jǐng fǎn guǎng zhōu dū du xiāo bó zhēng bīng yuán tái
这句话大意是:遇侯景反, 广州都督萧勃征兵援台。
gāo zhōu cì shǐ li qiān shì jù dà gāo kǒu qiǎn zhào bǎo
这句话大意是:高州刺史李迁仕据大皋口,遣召宝。
bǎo yù wǎng fū rén zhǐ zhī yuē cì shǐ wú gù bù hé zhào tài shǒu bì yù zhà jūn gòng wèi fǎn ěr
这句话大意是:宝欲往,夫人止之曰: “刺史无故不合召太守,必欲诈君共为反耳。
bǎo yuē hé yǐ zhī zhī
现代白话:”宝曰:“凭什么知之?
fū rén yuē cì shǐ bèi zhào yuán tái nǎi chēng yǒu jí zhù bīng jù zhòng ér hòu huàn jūn
这句话大意是:”夫人曰: “刺史被召援台,乃称有疾,铸兵聚众,而后唤君。
jīn zhě ruò wǎng bì liú zhì zhuī jūn bīng zhòng
这句话大意是:今者若往,必留质,追君兵众。
cǐ yì kě jiàn yuàn qiě wú xíng yǐ guān qí shì
这句话大意是:此意可见,愿且无行,以观其势。
shù rì qiān shì guǒ fǎn qiǎn zhǔ shuài dù píng lǔ lǜ bīng rù gàn shí
这句话大意是:”数日,迁仕果反,遣主帅杜平虏率兵入灨石。
bǎo zhī zhī jù gào fū rén yuē píng lǔ xiāo jiàng yě lǐng bīng rù gàn shí jí yǔ guān bīng xiāng jù wèi de hái
这句话大意是:宝知之,遽告,夫人曰:“平虏,骁将也,领兵入灨石,即与官兵相拒,未得还。
qiān shì zài zhōu wú néng wéi yě
这句话大意是:迁仕在州,无能为也。
ruò jūn zì wǎng bì yǒu zhàn dòu
这句话大意是:若君自往,必有战斗。
yi qiǎn shǐ zhà zhī bēi cí hòu lǐ yún shēn wèi gǎn chū yù qiǎn fù wǎng cān
这句话大意是:宜遣使诈之,卑辞厚礼,云身未敢出, 欲遣妇往参。
bǐ wén zhī xǐ bì wú fáng lǜ
这句话大意是:彼闻之喜,必无防虑。
yú shì wǒ jiāng qiān yú rén bù dān zá wù chàng yán shū dǎn de zhì zhà xià zéi bì kě tú
这句话大意是:于是我将千余人,步担杂物,唱言输赕,得至 栅下,贼必可图。
bǎo cóng zhī qiān shì guǒ dà xǐ chān fū rén zhòng jiē dān wù bù shè bèi
这句话大意是:”宝从之,迁仕果大喜,觇夫人众皆担物,不设备。
fū rén jī zhī dà jié
这句话大意是:夫人击之, 大捷。
qiān shì suì zǒu bǎo yú níng dū
这句话大意是:迁仕遂走,保于宁都。
fū rén zǒng bīng yǔ cháng chéng hóu chén bà xiān huì yú gàn shí
这句话大意是:夫人总兵与长城侯陈霸先会于灨石。
hái wèi bǎo yuē chén dū du dà kě wèi jí de zhòng xīn
这句话大意是:还谓宝曰:“陈 都督大可畏,极得众心。
wǒ guān cǐ rén bì néng píng zéi jūn yi hòu zī zhī
这句话大意是:我观此人必能平贼,君宜厚资之。
jí bǎo zú lǐng biǎo dà luàn fū rén huái jí bǎi yuè shù zhōu yàn rán
这句话大意是:及宝卒,岭表大乱,夫人怀集百越,数州晏然。
zhì chén yǒng dìng èr nián qí zi pū nián jiǔ suì yí shuài zhū shǒu lǐng cháo yú dān yáng qǐ jiā bài yáng chūn jùn shǒu
这句话大意是:至陈永定二年,其子仆年九岁, 遗帅诸首领朝于丹阳,起家拜阳春郡守。
hòu guǎng zhōu cì shǐ ōu yáng gē móu fǎn zhào pū zhì gāo ān yòu yǔ wéi luàn
这句话大意是:后广州刺史欧阳纥谋反,召仆至高安,诱 与为乱。
pū qiǎn shǐ guī gào fū rén fū rén yuē wǒ wèi zhōng zhēn jīng jīn liǎng dài bù néng xī rǔ zhé fù guó jiā
现代白话:仆遣使归告夫人,夫人曰:“我为忠贞,经今两代,不能惜你,辄负国家。
suì fā bīng jù jìng shuài bǎi yuè qiú zhǎng yíng zhāng zhāo dá
这句话大意是:” 遂发兵拒境,帅百越酋长迎章昭达。
nèi wài bī zhī gē tú kuì sàn
这句话大意是:内外逼之,纥徒溃散。
pū yǐ fū rén zhī gōng fēng xìn dōu hóu jiā píng yuè zhōng láng jiàng zhuǎn shí lóng tài shǒu
这句话大意是:仆以夫人之功,封信都 侯,加平越中郎将,转石龙太守。
zhào shǐ chí jié cè fū rén wèi zhōng láng jiàng shí lóng tài fū rén lài xiù yóu luò sì mǎ ān chē yī chéng gěi gǔ chuī yī bù bìng huī zhuàng jīng jié qí lǔ bù yī rú cì shǐ zhī yí
这句话大意是:诏使持节册夫人为中郎将、石龙太夫人,赉绣 “W油络驷马安车一乘,给鼓吹一部,并麾幢旌节,其卤簿一如刺史之仪。
zhì dé zhōng pú zú
这句话大意是:至德中, 仆卒。
hòu yù chén guó wáng lǐng nán wèi yǒu suǒ fù shù jùn gòng fèng fū rén hào wèi shèng mǔ bǎo jìng ān mín
这句话大意是:后遇陈国亡,岭南未有所附,数郡共奉夫人,号为圣母,保境安民。
gāo zǔ qiǎn zǒng guǎn wéi guāng ān fǔ lǐng wài chén jiāng xú dēng yǐ nán kāng jù shǒu
这句话大意是:高祖遣总管韦洸安抚岭外,陈将徐璒以南康拒守。
guāng zhì lǐng xià qūn xún bù gǎn jìn
这句话大意是:洸至岭下,逡巡不敢进。
chū fū rén yǐ fú nán xī zhàng xiàn yú chén zhǔ zhì cǐ jìn wáng guǎng qiǎn chén zhǔ yí fū rén shū yù yǐ guó wáng lìng qí guī huà bìng yǐ xī zhàng jí bīng fú wèi xìn fū rén jiàn zhàng yàn zhī chén wáng jí shǒu lǐng shù qiān jìn rì tòng kū
这句话大意是:初, 夫人以扶南犀杖献于陈主,至此,晋王广遣陈主遗夫人书,谕以国亡,令其归化, 并以犀杖及兵符为信,夫人见杖,验知陈亡,集首领数千,尽日恸哭。
qiǎn qí sūn hún shuài zhòng yíng guāng rù zhì guǎng zhōu lǐng nán xī dìng
这句话大意是:遣其孙魂帅 众迎洸,入至广州,岭南悉定。
biǎo hún wèi yí tóng sān sī cè fū rén wèi sòng kāng jùn fū rén
这句话大意是:表魂为仪同三司,册夫人为宋康郡夫人。
wèi jǐ fān yù rén wáng zhòng xuān fǎn shǒu lǐng jiē yīng zhī wéi guāng yú zhōu chéng jìn bīng zhūn héng lǐng
这句话大意是:未几,番 禺人王仲宣反,首领皆应之,围洸于州城,进兵屯衡岭。
fū rén qiǎn sūn xuān shuài shī jiù guāng
这句话大意是:夫人遣孙暄帅师救洸。
xuān yǔ nì dǎng chén fú zhì sù xiāng yǒu shàn gù chí liú bù jìn
这句话大意是:暄 与逆党陈佛智素相友善,故迟留不进。
fū rén zhī zhī dà nù qiǎn shǐ zhí xuān xì yú zhōu yù
这句话大意是:夫人知之,大怒,遣使执暄,系于州狱。
yòu qiǎn sūn àng chū tǎo fú zhì zhàn kè zhǎn zhī
这句话大意是:又 遣孙盎出讨佛智,战克,斩之。
jìn bīng zhì nán hǎi yǔ lù yuàn jūn huì gòng bài zhòng xuān
这句话大意是:进兵至南海,与鹿愿军会,共败仲宣。
fū rén qīn bèi jiǎ chéng jiè mǎ zhāng jǐn sǎn lǐng gòu qí wèi zhào shǐ péi ju xún fǔ zhū zhōu qí cāng wú shǒu lǐng chén tǎn gāng zhōu féng cén wēng liáng huà dèng mǎ tóu téng zhōu li guāng lüè luō zhōu páng jìng děng jiē lái cān yè
这句话大意是:夫人亲被甲, 乘介马,张锦伞,领彀骑,卫诏使裴矩巡抚诸州,其苍梧首领陈坦、冈州冯岑翁、 梁化邓马头、藤州李光略、罗州庞靖等皆来参谒。
hái lìng tǒng qí bù luò lǐng biǎo suì dìng
这句话大意是:还令统其部落,岭表遂定。
gāo zǔ yì zhī bài àng wèi gāo zhōu cì shǐ réng shè chū xuān bài luō zhōu cì shǐ
这句话大意是:高祖 异之,拜盎为高州刺史,仍赦出暄,拜罗州刺史。
zhuī zèng bǎo wèi guǎng zhōu zǒng guǎn qiáo guó gōng cè fū rén wèi qiáo guó fū rén
这句话大意是:追赠宝为广州总管、谯国公,册 夫人为谯国夫人。
yǐ sòng kāng yì huí shòu pú qiè xǐ shì
这句话大意是:以宋康邑回授仆妾洗氏。
réng kāi qiáo guó fū rén mù fǔ zhì zhǎng shǐ yǐ xià guān shǔ gěi yìn zhāng tīng fā bù luò liù zhōu bīng mǎ ruò yǒu jī jí biàn yì xíng shì
这句话大意是:仍开谯国夫人幕府,置长史以下官属, 给印章,听发部落六州兵马,若有机急,便宜行事。
jiàng chì shū yuē zhèn fǔ yù cāng shēng qíng jūn fù mǔ yù shǐ shuài tǔ qīng jìng zhào shù ān lè
这句话大意是:降敕书曰:“朕抚育苍生,情 均父母,欲使率土清净,兆庶安乐。
ér wáng zhòng xuān děng zhé xiāng jù jié rǎo luàn bǐ mín suǒ yǐ qiǎn wǎng zhū jiǎn wèi bǎi xìng chú hài
这句话大意是:而王仲宣等辄相聚结,扰乱彼民,所以遣往诛 翦,为百姓除害。
fū rén qíng zài fèng guó shēn shí zhèng lǐ suì lìng sūn àng zhǎn huò fú zhì jìng pò qún zéi shén yǒu dà gōng
这句话大意是:夫人情在奉国,深识正理,遂令孙盎斩获佛智,竟破群贼,甚有 大功。
jīn cì fū rén wù wǔ qiān duàn
这句话大意是:今赐夫人物五千段。
xuān bù jìn qiān chéng hé zuì zé yǐ fū rén lì cǐ chéng xiào gù tè yuán miǎn
这句话大意是:暄不进愆,诚合罪责,以夫人立此诚效,故特原免。
fu rén yi xùn dǎo zǐ sūn dūn chóng lǐ jiào zūn fèng cháo huà yǐ fù zhèn xīn
这句话大意是:夫 人宜训导子孙,敦崇礼教,遵奉朝化,以副朕心。
huáng hòu yǐ shǒu shì jí yàn fú yī xí cì zhī fū rén bìng shèng yú jīn qiè bìng liáng chén cì wù gè cáng yú yī kù
这句话大意是:”皇后以首饰及宴服一袭赐之, 夫人并盛于金箧,并梁、陈赐物各藏于一库。
měi suì shí dà huì jiē chén yú tíng yǐ shì zǐ sūn yuē rǔ děng yí jǐn chì xīn xiàng tiān zǐ
现代白话:每岁时大会,皆陈于庭,以示子孙, 曰:“你等宜尽赤心向天子。
wǒ shì sān dài zhǔ wéi yòng yī hǎo xīn
这句话大意是:我事三代主,唯用一好心。
jīn cì wù jù cún cǐ zhōng xiào zhī bào yě yuàn rǔ jiē sī niàn zhī
现代白话:今赐物具存,此忠孝之报 也,愿你皆思念之。
shí fān zhōu zǒng guǎn zhào nè tān nüè zhū lǐ liáo duō yǒu wáng pàn
这句话大意是:时番州总管赵讷贪虐,诸俚獠多有亡叛。
fū rén qiǎn zhǎng shǐ zhāng róng shàng fēng shì lùn ān fǔ zhī yi bìng yán nè zuì zhuàng bù kě yǐ zhāo huái yuǎn rén
现代白话:夫人遣长史张融上封事,论安抚之宜, 并言讷罪状,不能够招怀远人。
shàng qiǎn tuī nè de qí zāng huì jìng zhì yú fǎ
这句话大意是:上遣推讷,得其赃贿,竟致于法。
jiàng chì wěi fū rén zhāo wèi wáng pàn
这句话大意是:降敕委夫人招慰 亡叛。
fū rén qīn zài zhào shū zì chēng shǐ zhě lì shí yú zhōu xuān shù shàng yì yù zhū lǐ liáo suǒ zhì jiē jiàng
这句话大意是:夫人亲载诏书,自称使者,历十余州,宣述上意,谕诸俚獠,所至皆降。
gāo zǔ jiā zhī cì fū rén lín zhèn xiàn tāng mù yì yī qiān wǔ bǎi hù
这句话大意是:高 祖嘉之,赐夫人临振县汤沐邑,一千五百户。
zèng pū wèi yán zhōu zǒng guǎn píng yuán jùn gōng
这句话大意是:赠仆为岩州总管、平原郡公。
rén shòu chū zú fù wù yī qiān duàn shì wèi chéng jìng fū rén
这句话大意是:仁寿初, 卒,赙物一千段,谥为诚敬夫人。
zhèng shàn guǒ mǔ
这句话大意是:○郑善果母。
zhèng shàn guǒ mǔ zhě qīng hé cuī shì zhī nǚ yě
这句话大意是:郑善果母者,清河崔氏之女也。
nián shí sān chū shì zhèng chéng shēng shàn guǒ
这句话大意是:年十三,出适郑诚,生善果。
ér chéng tǎo wèi jiǒng lì zhàn sǐ yú zhèn
这句话大意是:而诚讨尉迥,力 战死于阵。
mǔ nián èr shí ér guǎ fù yàn mù yù duó qí zhì mǔ bào shàn guǒ wèi yàn mù yuē fù rén wú zài jiàn nán zi zhī yì
这句话大意是:母年二十而寡,父彦穆欲夺其志,母抱善果谓彦穆曰:“妇人无再见男 子之义。
qiě zhèng jūn suī sǐ xìng yǒu cǐ r
这句话大意是:且郑君虽死,幸有此儿。
qì r wèi bù cí bèi sǐ wèi wú lǐ
这句话大意是:弃儿为不慈,背死为无礼。
níng dāng gē ěr jié fà yǐ míng sù xīn
这句话大意是:宁当割耳截发以明素 心。
wéi lǐ miè cí fēi gǎn wén mìng
这句话大意是:违礼灭慈,非敢闻命。
shàn guǒ yǐ fù sǐ wáng shì nián shù suì bài shǐ chí jié dà jiàng jūn xí jué kāi fēng xiàn gōng yì yī qiān hù
这句话大意是:”善果以父死王事,年数岁,拜使持节、大将军,袭爵 开封县公,邑一千户。
kāi huáng chū jìn fēng wǔ dé jùn gōng
这句话大意是:开皇初,进封武德郡公。
nián shí sì shòu yí zhōu cì shǐ zhuǎn jǐng zhōu cì shǐ xún wèi lǔ jùn tài shǒu
这句话大意是:年十四,授沂州刺史,转景州刺史, 寻为鲁郡太守。
mǔ xìng xián míng yǒu jié cāo bó shè shū shǐ tōng xiǎo zhì fāng
这句话大意是:母性贤明,有节操,博涉书史,通晓治方。
měi shàn guǒ chū tīng shì mǔ héng zuò hú chuáng yú zhāng hòu chá zhī
这句话大意是:每善果出听事,母恒坐胡床,于鄣 后察之。
wén qí pōu duàn hé lǐ guī zé dà yuè jí cì zhī zuò xiāng duì tán xiào
这句话大意是:闻其剖断合理,归则大悦,即赐之坐,相对谈笑。
ruò xíng shì bù yǔn huò wàng chēn nù mǔ nǎi hái táng méng bèi ér qì zhōng rì bù shí
这句话大意是:若行事不允,或妄瞋怒, 母乃还堂,蒙被而泣,终日不食。
shàn guǒ fú yú chuáng qián yì bù gǎn qǐ
这句话大意是:善果伏于床前,亦不敢起。
mǔ fāng qǐ wèi zhī yuē wú fēi nù rǔ nǎi kuì rǔ jiā ěr
现代白话:母方起谓之曰:“我 非怒你,乃愧你家耳。
wú wèi rǔ jiā fù huò fèng sǎ sǎo rú rǔ xiān jūn zhōng qín zhī shì yě zài guān qīng kè wèi cháng wèn sī yǐ shēn xùn guó jì zhī yǐ sǐ wú yì wàng rǔ fù qí cǐ xīn
现代白话:我为你家妇,获奉洒扫,如你先君,忠勤之士也,在官清恪, 未尝问私,以身徇国,继之以死,我亦望你副其此心。
rǔ jì nián xiǎo ér gū wú guǎ fù ěr yǒu cí wú wēi shǐ rǔ bù zhī lǐ xùn hé kě fù hè zhōng chén zhī yè hu
现代白话:你既年小而孤,我寡妇耳, 有慈无威,使你不知礼训,何可负荷忠臣之业吗?
rǔ zì tóng zǐ chéng xí máo tǔ wèi zhì fāng bó qǐ rǔ shēn zhì zhī yá
现代白话:你自童子承袭茅土,位至方伯, 岂你身致之邪?
ān kě bù sī cǐ shì ér wàng jiā chēn nù xīn yuán jiāo lè duò yú gōng zhèng
这句话大意是:安可不思此事而妄加瞋怒,心缘骄乐,堕于公政!
nèi zé zhuì ěr jiā fēng huò wáng shī guān jué wài zé kuī tiān zǐ zhī fǎ yǐ qǔ zuì lì
现代白话:内则坠你家风, 或亡失官爵,外则亏天子之法,以取罪戾。
wú sǐ zhī rì yì hé miàn mù jiàn rǔ xiān rén yú dì xià hu
现代白话:我死之日,亦何面目见你先人于地下吗?
mǔ héng zì fǎng jì yè fēn ér mèi
这句话大意是:母恒自纺绩,夜分而寐。
shàn guǒ yuē r fēng hóu kāi guó wèi jū sān pǐn zhì fèng xìng zú mǔ hé zì qín rú shì yá
这句话大意是:善果曰:“儿封侯开国,位居三品,秩俸幸足,母何 自勤如是邪?
dá yuē wū hū
这句话大意是:”答曰:“呜呼!
rǔ nián yǐ zhǎng wú wèi rǔ zhī tiān xià zhī lǐ jīn wén cǐ yán gù yóu wèi yě
现代白话:你年已长,我谓你知天下之理,今闻此言,故犹未 也。
zhì yú gōng shì hé yóu jì hu
这句话大意是:至于公事,何由济吗?
jīn cǐ zhì fèng nǎi shì tiān zǐ bào ěr xiān rén zhī xùn mìng yě
现代白话:今此秩俸,乃是天子报你先人之徇命也。
dāng xū sàn shàn liù yīn wèi xiān jūn zhī huì qī zǐ nài hé dú shàn qí lì yǐ wéi fù guì zāi
现代白话:当须散赡六姻, 为先君之惠,妻子奈何独擅其利,以为富贵啊!
yòu sī xǐ fǎng zhī fù rén zhī wu shàng zì wáng hòu xià zhì dài fū shì qī gè yǒu suǒ zhì
这句话大意是:又丝枲纺织,妇人之务,上自王后, 下至大夫士妻,各有所制。
ruò duò yè zhě shì wèi jiāo yì
这句话大意是:若堕业者,是为骄逸。
wú suī bù zhī lǐ qí kě zì bài míng hu
现代白话:我虽不知礼,其可自败名吗?
zì chū guǎ biàn bù yù zhī fěn cháng fú dà liàn
这句话大意是:” 自初寡,便不御脂粉,常服大练。
xìng yòu jié jiǎn fēi jì lǐ bīn kè zhī shì jiǔ ròu bù wàng chén yú qián
这句话大意是:性又节俭,非祭礼宾客之事,酒肉不妄陈于前。
jìng shì duān jū wèi cháng zhé chū mén gé
这句话大意是:静室端居,未尝辄出门阁。
nèi wài yīn qī yǒu jí xiōng shì dàn hòu jiā zèng yí jiē bù yì qí jiā
这句话大意是:内外姻戚有吉凶事,但厚加赠遗,皆不诣其家。
fēi zì shǒu zuò jí zhuāng yuán lù cì suǒ de suī qīn zú lǐ yí xī bù xǔ rù mén
这句话大意是:非自手 作及庄园禄赐所得,虽亲族礼遗,悉不许入门。
shàn guǒ lì rèn zhōu jùn wéi nèi zì chū zhuàn yú yá zhōng shí zhī gōng xiè suǒ gōng jiē bù xǔ shòu xī yòng xiū zhì xiè yǔ jí fēn gěi liáo zuǒ
这句话大意是:善果历任州郡,唯内自出馔,于衙中食之,公廨所供,皆不许受,悉用修治廨 宇及分给僚佐。
shàn guǒ yì yóu cǐ kè jǐ hào wèi qīng lì
这句话大意是:善果亦由此克己,号为清吏。
yáng dì qiǎn yù shǐ dài fū zhāng héng láo zhī kǎo wèi tiān xià zuì
这句话大意是:炀帝遣御史大夫张衡劳之,考为天下 最。
zhēng shòu guāng lù qīng
这句话大意是:征授光禄卿。
qí mǔ zú hòu shàn guǒ wèi dà lǐ qīng jiàn jiāo zì qīng gōng píng yǔn suì bù rú chóu xī yān
现代白话:其母卒后,善果为大理卿,渐骄恣,清公平允遂不如畴昔呢。
xiào nǚ wáng shùn
这句话大意是:○孝女王舜。
xiào nǚ wáng shùn zhě zhào jùn wáng zi chūn zhī nǚ yě
这句话大意是:孝女王舜者,赵郡王子春之女也。
zi chūn yǔ cóng xiōng zhǎng xīn bù xié shǔ qí miè zhī jì zhǎng xīn yǔ qí qī tóng móu shā zi chūn
这句话大意是:子春与从兄长忻不协,属齐灭之际,长忻与 其妻同谋杀子春。
shùn shí nián qī suì yǒu èr mèi càn nián wǔ suì fán nián èr suì bìng gū kǔ jì shí qīn qī
这句话大意是:舜时年七岁,有二妹,粲年五岁,璠年二岁,并孤苦,寄食亲戚。
shùn fǔ yù èr mèi ēn yì shén dǔ
这句话大意是:舜抚育二妹,恩义甚笃。
ér shùn yīn yǒu fù chóu zhī xīn zhǎng xīn shū bù wéi bèi
这句话大意是:而舜阴有复仇之心,长忻殊不为备。
zǐ mèi jù zhǎng qīn qī yù jià zhī zhé jù bù cóng
这句话大意是:姊妹俱长,亲戚欲嫁 之,辄拒不从。
nǎi mì wèi qí èr mèi yuē wǒ wú xiōng dì zhì shǐ fù chóu bù fù
这句话大意是:乃密谓其二妹曰:“我无兄弟,致使父仇不复。
wú bèi suī shì nǚ zǐ hé yòng shēng wèi
现代白话:我辈虽是女子,何 用生为?
wǒ yù gòng rǔ bào fù rǔ yì rú hé
现代白话:我欲共你报复,你意如何?
èr mèi jiē chuí qì yuē wéi zǐ suǒ mìng
这句话大意是:”二妹皆垂泣曰:“唯姊所命。
shì yè zǐ mèi gè chí dāo yú qiáng ér rù shǒu shā zhǎng xīn fū qī yǐ gào fù mù
这句话大意是:”是夜,姊妹 各持刀逾墙而入,手杀长忻夫妻,以告父墓。
yīn yì xiàn qǐng zuì zǐ mèi zhēng wèi móu shǒu zhōu xiàn bù néng jué
这句话大意是:因诣县请罪,姊妹争为谋首,州县不 能决。
gāo zǔ wén ér jiā tàn tè yuán qí zuì
这句话大意是:高祖闻而嘉叹,特原其罪。
hán jì qī
这句话大意是:○韩觊妻。
hán jì qī zhě luò yáng yú shì nǚ yě zì mào dé fù shí zhōu dà zuǒ fǔ
这句话大意是:韩觊妻者,洛阳于氏女也,字茂德,父实,周大左辅。
yú shì nián shí sì shì yú jì
这句话大意是:于氏年十四,适于觊。
suī shēng zhǎng gāo yú jiā mén dǐng shèng ér dòng zūn lǐ dù gōng zì jiǎn yuē zōng dǎng jìng zhī
这句话大意是:虽生长膏腴,家门鼎盛,而动遵礼度,躬自俭约,宗党敬之。
nián shí bā jì cóng jūn zhàn méi yú shì āi huǐ gǔ lì tòng gǎn xíng lù
这句话大意是:年十八,觊从军战没, 于氏哀毁骨立,恸感行路。
měi zhì zhāo xī diàn jì jiē shǒu zì pěng chí
这句话大意是:每至朝夕奠祭,皆手自捧持。
jí miǎn sàng qí fù yǐ qí yòu shǎo wú zi jiāng jià zhī
这句话大意是:及免丧,其父以其幼少无 子,将嫁之。
shì wú yì zhì
这句话大意是:誓无异志。
fù lìng jiā rén dūn yù yú shì jǐn yè tì qì jié fà zì shì
这句话大意是:复令家人敦喻,于氏尽夜涕泣,截发自誓。
qí fù kuì rán shāng gǎn suì bù duó qí zhì yān
现代白话:其父喟然伤感, 遂不夺其志呢。
yīn yǎng fu zhī niè zǐ shì lóng wèi sì shēn zì fǔ yù ài tóng jǐ shēng xùn dǎo yǒu fāng zú néng chéng lì
这句话大意是:因养夫之孽子世隆为嗣,身自抚育,爱同己生,训导有方,卒能成 立。
zì shuāng jū yǐ hòu wéi shí huò guī níng zhì yú qīn zú zhī jiā jué bù lái wǎng
这句话大意是:自孀居已后,唯时或归宁,至于亲族之家,绝不来往。
yǒu zūn bēi jiù shěng yè zhě sòng yíng jiē bù chū hù tíng
这句话大意是:有尊卑就省谒者,送迎 皆不出户庭。
shū shí bù yī bù tīng shēng yuè yǐ cǐ zhōng shēn
这句话大意是:蔬食布衣,不听声乐,以此终身。
gāo zǔ wén ér jiā tàn xià zhào bāo měi biǎo qí mén lǘ cháng ān zhōng hào wèi jié fù quē
这句话大意是:高祖闻而嘉叹,下诏褒美,表其门 闾,长安中号为节妇阙。
zhōng yú jiā nián qī shí èr
这句话大意是:终于家,年七十二。
lù ràng mǔ
这句话大意是:○陆让母。
lù ràng mǔ zhě shàng dǎng féng shì nǚ yě
这句话大意是:陆让母者,上党冯氏女也。
xìng rén ài yǒu mǔ yí ràng jí qí niè zǐ yě
这句话大意是:性仁爱,有母仪,让即其孽子也。
rén shòu zhōng wèi fān zhōu cì shǐ shù yǒu jù liǎn zāng huò láng jí wèi sī mǎ suǒ zòu
这句话大意是:仁寿中,为番州 刺史,数有聚敛,赃货狼籍,为司马所奏。
shàng qiǎn shǐ àn zhī jiē yàn yú shì qiú yì cháng fà qīn lín wèn
这句话大意是:上遣使按之皆验,于是囚诣长发,亲临 问。
ràng chēng yuān shàng fù lìng zhì shū shì yù shǐ fǔ àn zhī zhuàng bù yì qián
这句话大意是:让称冤,上复令治书侍御史抚按之,状不易前。
nǎi mìng gōng qīng bǎi liáo yì zhī xián yuē ràng zuì dāng sǐ
这句话大意是:乃命公卿百僚议之,咸曰“让 罪当死”。
zhào kě qí zòu
这句话大意是:诏可其奏。
ràng jiāng jiù xíng féng shì péng tóu gòu miàn yì cháo táng shǔ ràng yuē wú hàn mǎ zhī láo zhì wèi cì shǐ bù néng jǐn chéng fèng guó yǐ dá hóng ēn ér fǎn wéi fàn xiàn zhāng zāng huò láng jí
这句话大意是:让将就刑,冯氏蓬头垢面诣朝堂数让曰:“无汗马之劳,致 位刺史,不能尽诚奉国,以答鸿恩,而反违犯宪章,赃货狼籍。
ruò yán sī mǎ wū rǔ bǎi xìng bǎi guān bù yīng yì jiē wū rǔ
现代白话:若言司马诬你,百 姓百官不应亦皆诬你。
ruò yán zhì zūn bù lián mǐn rǔ hé gù zhì shū fù rǔ
现代白话:若言至尊不怜愍你,为什么治书覆你?
qǐ chéng chén
这句话大意是:岂诚臣?
qǐ xiào zǐ
这句话大意是:岂孝子?
bù chéng bù xiào hé yǐ wéi rén
现代白话:不诚 不孝,凭什么为人!
yú shì liú tì wū yè qīn chí yú zhōu quàn ràng lìng shí
这句话大意是:”于是流涕呜咽,亲持盂粥劝让令食。
jì ér shàng biǎo qiú āi cí qíng shén qiè shàng mǐn rán wèi zhī gǎi róng
这句话大意是:既而上表求哀,词情甚切, 上愍然为之改容。
xiàn huáng hòu shén qí qí yì zhì qǐng yú shàng
这句话大意是:献皇后甚奇其意,致请于上。
zhì shū shì yù shǐ liǔ yù jìn yuē féng shì mǔ dé zhī zhì yǒu gǎn xíng lù
这句话大意是:治书侍御史柳彧进曰:“冯氏母德 之至,有感行路。
rú huò shā zhī hé yǐ wèi quàn
现代白话:如或杀之,凭什么为劝?
shàng yú shì jí jīng chéng shì shù yú zhū què mén qiǎn shè rén xuān zhào yuē féng shì yǐ dí mǔ zhī dé zú wèi shì fàn cí ài zhī dào yì gǎn rén shén tè yi qín miǎn yòng jiǎng fēng sú
这句话大意是:”上于是集京城士庶于朱雀门,遣舍人宣 诏曰:“冯氏以嫡母之德,足为世范,慈爱之道,义感人神,特宜矜免,用奖风俗。
ràng kě jiǎn sǐ chú míng wèi mín
这句话大意是:让可减死,除名为民。
fù xià zhào yuē féng shì tǐ bèi rén cí sù xián lǐ dù
这句话大意是:”复下诏曰:“冯氏体备仁慈,夙闲礼度。
niè ràng fēi qí suǒ shēng wǎng fàn xiàn zhāng yi cóng jí fǎ
这句话大意是:孽让非其所生, 往犯宪章,宜从极法。
gōng zì yì què wèi zhī qǐng mìng pú fú dùn sǎng
这句话大意是:躬自诣阙,为之请命,匍匐顿颡。
zhèn āi qí yì tè miǎn sǐ gū
这句话大意是:朕哀其义,特免死辜。
shǐ tiān xià fù rén jiē rú féng zhě qǐ bù guī mén yōng mù fēng sú hé píng
这句话大意是:使 天下妇人皆如冯者,岂不闺门雍睦,风俗和平!
zhèn měi jiā tàn bù néng yǐ
这句话大意是:朕每嘉叹不能已。
yi biāo yáng yōu shǎng yòng zhāng yǒu dé
这句话大意是:宜标扬优赏,用 章有德。
kě cì wù wǔ bǎi duàn
这句话大意是:可赐物五百段。
jí zhū mìng fù yǔ féng xiāng shi yǐ chǒng yì zhī
这句话大意是:”集诸命妇,与冯相识,以宠异之。
liú chǎng nǚ
这句话大意是:○刘昶女。
liú chǎng nǚ zhě hé nán zhǎng sūn shì zhī fù yě
这句话大意是:刘昶女者,河南长孙氏之妇也。
chǎng zài zhōu shàng gōng zhǔ guān zhì zhù guó péng guó gōng shù wèi jiāng shuài wèi wàng lóng xiǎn
这句话大意是:昶在周,尚公主,官至柱国、彭国公,数为将 帅,位望隆显。
yǔ gāo zǔ yǒu jiù
这句话大意是:与高祖有旧。
jí shòu shàn shén qīn rèn lì zuǒ wǔ wèi dà jiàng jūn qìng zhōu zǒng guǎn
这句话大意是:及受禅,甚亲任,历左武卫大将军、庆州总管。
qí zi jū shì wèi tài zǐ qiān niú bèi shēn jù tú rèn xiá bù zūn fǎ dù shù dé zuì
这句话大意是:其子 居士,为太子千牛备身,聚徒任侠,不遵法度,数得罪。
shàng yǐ chǎng gù měi zhé yuán zhī
这句话大意是:上以昶故,每辄原之。
jū shì zhuǎn zì měi dà yán yuē nán r yào dāng biàn tóu fǎn fù jǔ chú shàng zuò liáo wǔ
这句话大意是:居 士转恣,每大言曰:“男儿要当辫头反缚,籧篨上作獠舞。
qǔ gōng qīng zǐ dì lǚ lì xióng jiàn zhě zhé jiāng zhì jiā yǐ chē lún kuò qí jǐng ér bàng zhī
这句话大意是:”取公卿子弟膂力雄健 者,辄将至家,以车轮括其颈而棒之。
dài sǐ néng bù qū zhě chēng wéi zhuàng shì shì ér yǔ jiāo
这句话大意是:殆死能不屈者,称为壮士,释而与交。
dǎng yǔ sān bǎi rén qí qiáo jié zhě hào wèi è gǔ duì wǔ lì zhě hào wèi péng zhuàn duì
这句话大意是:党与 三百人,其趫捷者号为饿鹘队,武力者号为蓬转队。
měi gōu yīng xiè quǎn lián qí dào zhōng ōu jī lù rén duō suǒ qīn duó
这句话大意是:每鞲鹰绁犬,连骑道中,殴击 路人,多所侵夺。
cháng ān shì lǐ wú guì jiàn jiàn zhī zhě jiē pì yì zhì yú gōng qīng fēi zhǔ mò gǎn yǔ xiào zhě
这句话大意是:长安市里无贵贱,见之者皆辟易,至于公卿妃主,莫敢与校者。
qí nǚ zé jū shì zhī zǐ yě měi chuí qì huì zhī yīn qín kěn cè
这句话大意是:其女则居士之姊也,每垂泣诲之,殷勤恳恻。
jū shì bù gǎi zhì pò jiā chǎn
这句话大意是:居士不改,至破家产。
chǎng nián lǎo fèng yǎng shén báo
这句话大意是:昶年老,奉养 甚薄。
qí nǚ shí guǎ jū āi chǎng rú cǐ měi guī níng yú jiā gōng qín fǎng jì yǐ zhì qí gān cuì
这句话大意是:其女时寡居,哀昶如此,每归宁于家,躬勤纺绩,以致其甘脆。
yǒu rén gào jū shì yǔ qí tú yóu cháng ān chéng dēng gù wèi yāng diàn jī nán xiàng zuò qián hòu liè duì yì yǒu bù xùn měi xiāng yuē yuē dāng wèi yī sǐ ěr
这句话大意是:有人告居士 与其徒游长安城,登故未央殿基,南向坐,前后列队,意有不逊,每相约曰:“当 为一死耳。
yòu shí yǒu rén yán jū shì qiǎn shǐ yǐn tū jué lìng nán kòu dāng yú jīng shī yīng zhī
这句话大意是:”又时有人言居士遣使引突厥令南寇,当于京师应之。
shàng wèi chǎng yuē jīn rì zhī shì dāng fù rú hé
这句话大意是:上谓昶曰:“今 日之事,当复如何?
chǎng yóu shì jiù ēn bù zì yǐn jiù zhí qián yuē hēi bái zài yú zhì zūn
这句话大意是:”昶犹恃旧恩,不自引咎,直前曰:“黑白在于至尊。
shàng dà nù xià chǎng yù bǔ jū shì dǎng yǔ zhì zhī shén jí
这句话大意是:”上大 怒,下昶狱,捕居士党与,治之甚急。
xiàn sī yòu zòu chǎng shì mǔ bù xiào
这句话大意是:宪司又奏昶事母不孝。
qí nǚ zhī chǎng bì bù miǎn bù shí zhě shù rì měi qīn diào yǐn shí shǒu zì pěng chí yì dà lǐ xiǎng qí fù
这句话大意是:其女知昶必不免,不 食者数日,每亲调饮食,手自捧持,诣大理饷其父。
jiàn yù zú cháng guì yǐ jìn xū xī wū yè jiàn zhě shāng zhī
这句话大意是:见狱卒,长跪以进,歔欷呜咽, 见者伤之。
jū shì zuò zhǎn chǎng jìng cì sǐ yú jiā
这句话大意是:居士坐斩,昶竟赐死于家。
zhào bǎi liáo lín shì
这句话大意是:诏百僚临视。
shí qí nǚ jué ér fù sū zhě shù yǐ gōng qīng wèi yù zhī
现代白话:时其女绝而复苏者数了,公卿 慰谕之。
qí nǚ yán fù wú zuì zuò zi yǐ jí yú huò
这句话大意是:其女言父无罪,坐子以及于祸。
cí qíng āi qiē rén jiē bù rěn wén jiàn
这句话大意是:词情哀切,人皆不忍闻见。
suì bù yī shū shí yǐ zhōng qí shēn
这句话大意是:遂布衣蔬食以 终其身。
shàng wén ér tàn yuē wú wén shuāi mén zhī nǚ xīng mén zhī nán gù bù xū yě
现代白话:上闻而叹曰:“我闻衰门之女,兴门之男,固不虚也!
zhōng shì xióng mǔ
这句话大意是:○钟士雄母。
zhōng shì xióng mǔ zhě lín hè jiǎng shì nǚ yě
这句话大意是:钟士雄母者,临贺蒋氏女也。
shì xióng shì chén wèi fú bō jiāng jūn
这句话大意是:士雄仕陈为伏波将军。
chén zhǔ yǐ shì xióng lǐng nán qiú shuài lǜ qí fǎn fù měi zhì jiǎng shì yú dū xià
这句话大意是:陈主以士雄岭南酋帅,虑 其反复,每质蒋氏于都下。
jí jìn wáng guǎng píng jiāng nán yǐ shì xióng zài lǐng biǎo yù yǐ ēn yì zhì zhī qiǎn jiǎng shì guī lín hè
这句话大意是:及晋王广平江南,以士雄在岭表,欲以恩义致之,遣蒋 氏归临贺。
jì ér tóng jùn yú zi mào zhōng wén huá děng zuò luàn jǔ bīng gōng chéng qiǎn rén zhào shì xióng shì xióng jiāng yīng zhī
这句话大意是:既而同郡虞子茂、钟文华等作乱,举兵攻城,遣人召士雄,士雄将应之。
jiǎng shì wèi shì xióng yuē wǒ qián zài yáng dōu bèi cháng xīn kǔ
这句话大意是:蒋氏谓士雄曰:“我前在扬都,备尝辛苦。
jīn féng shèng huà mǔ zǐ jù jí méi shēn bù néng shàng bào yān de wèi nì zāi
现代白话:今逢圣化,母子聚集,没身不能上报, 呢得为逆啊!
rǔ ruò qín shòu qí xīn bèi dé wàng yì zhě wǒ dāng zì shā yú rǔ qián
现代白话:你若禽兽其心,背德忘义者,我当自杀于你前。
shì xióng yú shì suì zhǐ
这句话大意是:”士雄于是遂止。
jiǎng shì fù wéi shū yǔ zi mào děng yù yǐ huò fú
这句话大意是:蒋 氏复为书与子茂等,谕以祸福。
zi mào bù cóng xún wèi guān jūn suǒ bài
这句话大意是:子茂不从,寻为官军所败。
shàng wén jiǎng shì shén yì zhī fēng wèi ān lè xiàn jūn
这句话大意是:上闻蒋氏,甚异之,封 为安乐县君。
shí yǐn zhōu guǎ fù hú shì zhě bù zhī hé shì qī yě shén yǒu zhì jié wèi bāng zú suǒ zhòng
这句话大意是:时尹州寡妇胡氏者,不知何氏妻也,甚有志节,为邦族所重。
dāng jiāng nán zhī luàn fěng yù zōng dǎng jiē shǒu xiǎn bù cóng pàn nì fēng wèi mì líng jùn jūn
这句话大意是:当江南之乱,讽 谕宗党,皆守险不从叛逆,封为密陵郡君。
xiào fù tán shì
这句话大意是:○孝妇覃氏。
xiào fù tán shì zhě shàng jùn zhōng shì fù yě
这句话大意是:孝妇覃氏者,上郡钟氏妇也。
yǔ qí fu xiāng jiàn wèi jǐ ér fū sǐ shí nián shí bā
这句话大意是:与其夫相见未几而夫死,时年十八。
shì hòu gū yǐ xiào wén
这句话大意是:事后姑以孝 闻。
shù nián zhī jiān gū jí bǎi shū jiē xiāng jì ér sǐ tán shì jiā pín wú yǐ zàng
这句话大意是:数年之间,姑及伯叔皆相继而死,覃氏家贫,无以葬。
yú shì gōng zì jié jiǎn zhòu yè fǎng jī xù cái shí nián ér zàng bā sàng wèi zhōu lǐ suǒ jìng shàng wén ér cì mǐ bǎi shí biǎo qí mén lǘ
这句话大意是:于是躬自节俭,昼夜纺 绩,蓄财十年,而葬八丧,为州里所敬,上闻而赐米百石,表其门闾。
yuán wù guāng mǔ
这句话大意是:○元务光母。
yuán wù guāng mǔ zhě fàn yáng lú shì nǚ yě
这句话大意是:元务光母者,范阳卢氏女也。
shǎo hǎo dú shū zào cì yǐ lǐ
这句话大意是:少好读书,造次以礼。
shèng nián guǎ jū zhū zǐ yòu ruò jiā pín bù néng jiù xué lú shì měi qīn zì jiào shòu xù yǐ yì fāng shì yǐ cǐ chēng zhī
这句话大意是:盛年寡居,诸子幼弱,家 贫不能就学,卢氏每亲自教授,勖以义方,世以此称之。
rén shòu mò hàn wáng liàng jǔ bīng fǎn qiǎn jiàng qì liáng wǎng shān dōng lüè dì
这句话大意是:仁寿末,汉王谅举兵反, 遣将綦良往山东略地。
liáng yǐ wù guāng wèi jì shì
这句话大意是:良以务光为记室。
jí liáng bài cí zhōu cì shǐ shàng guān zhèng bù jí wù guāng zhī jiā jiàn lú shì yuè ér bī zhī lú shì yǐ sǐ zì shì
这句话大意是:及良败,慈州刺史上官政簿籍务光之家, 见卢氏,悦而逼之,卢氏以死自誓。
zhèng wéi rén xiōng hàn nù shén yǐ zhú shāo qí shēn
这句话大意是:政为人凶悍,怒甚,以烛烧其身。
lú shì zhí zhì mí gù jìng bù qū jié
这句话大意是:卢氏执志弥 固,竟不屈节。
péi lún qī
这句话大意是:○裴伦妻。
péi lún qī hé dōng liǔ shì nǚ yě shǎo yǒu fēng xùn
这句话大意是:裴伦妻,河东柳氏女也,少有风训。
dà yè mò lún wèi wèi yuán lìng
这句话大意是:大业末,伦为渭源令。
shǔ xuē jǔ zhī luàn xiàn chéng wèi zéi suǒ xiàn lún yù hài
这句话大意是:属薛举之乱,县城 为贼所陷,伦遇害。
liǔ shí nián sì shí yǒu èr nǚ jí r fù sān rén jiē yǒu měi sè
这句话大意是:柳时年四十,有二女及儿妇三人,皆有美色。
liǔ shì wèi zhī yuē wǒ bèi zāo féng huò luàn rǔ fù yǐ sǐ wǒ zì niàn bù néng quán rǔ
现代白话:柳氏谓之曰: “我辈遭逢祸乱,你父已死,我自念不能全你。
wǒ mén fēng yǒu sù yì bù shòu rǔ yú qún zéi wǒ jiāng yǔ rǔ děng tóng sǐ rú hé
现代白话:我门风有素,义不受辱于群贼,我 将与你等同死,如何?
qí nǚ děng jiē chuí qì yuē wéi mǔ suǒ mìng
这句话大意是:”其女等皆垂泣曰:“唯母所命。
liǔ shì suì zì tóu yú jǐng qí nǚ jí fù xiāng jì ér xià jiē zhòng sǐ yú jǐng zhōng
这句话大意是:”柳氏遂自投于井,其女 及妇相继而下,皆重死于井中。
zhào yuán jiè qī
这句话大意是:○赵元楷妻。
zhào yuán jiè qī zhě qīng hé cuī shì zhī nǚ yě
这句话大意是:赵元楷妻者,清河崔氏之女也。
fù biāo zài wén xué chuán
这句话大意是:父儦,在《文学传》。
jiā yǒu sù fàn zǐ nǚ jiē zūn lǐ dù
这句话大意是:家有素范,子女皆遵礼 度。
yuán jiè fù wèi pú yè jiā fù yú cái zhòng qí mén wàng hòu lǐ yǐ pìn zhī
这句话大意是:元楷父为仆射,家富于财,重其门望,厚礼以聘之。
yuán jiè shén jìng cuī shì suī zài yàn sī bù wàng yán xiào jìn zhǐ róng fú dòng hé lǐ yí
这句话大意是:元楷甚敬崔氏,虽在宴私, 不妄言笑,进止容服,动合礼仪。
huà jí zhī fǎn yě yuán jiè suí zhì hé běi jiāng guī cháng ān
这句话大意是:化及之反也,元楷随至河北,将归长安。
zhì fǔ kǒu yù dào gōng lüě yuán jiè jǐn yǐ shēn miǎn
这句话大意是:至滏口, 遇盗攻掠,元楷仅以身免。
cuī shì wèi zéi suǒ jū zéi qǐng yǐ wéi qī cuī shì wèi zéi yuē wǒ shì dà fū nǚ wèi pú yè zi qī jīn rì pò wáng zì kě jí sǐ
这句话大意是:崔氏为贼所拘,贼请以为妻,崔氏谓贼曰:“我士大夫 女,为仆射子妻,今日破亡,自可即死。
qiǎn wèi zéi fù zhōng bì bù néng
这句话大意是:遣为贼妇,终必不能。
qún zéi huǐ liè qí yī xíng tǐ xī lù fù yú chuáng zé zhī shàng jiāng lìng zhī
这句话大意是:”群贼毁裂其衣, 形体悉露,缚于床箦之上,将凌之。
cuī shì jù wèi suǒ rǔ zhà zhī yuē jīn lì yǐ qū dāng tīng chù fēn bù gǎn xiāng wéi qǐng jiě fù
这句话大意是:崔氏惧为所辱,诈之曰:“今力已屈,当听处 分,不敢相违,请解缚。
zéi jù shì zhī
这句话大意是:”贼遽释之。
cuī yīn zhe yī qǔ zéi pèi dāo yǐ shù ér lì yuē yù shā wǒ rèn jiā dāo jù
这句话大意是:崔因著衣,取贼佩刀,倚树而立曰:“欲杀 我,任加刀锯。
ruò mì sǐ kě lái xiāng bī
这句话大意是:若觅死,可来相逼!
zéi dà nù luàn shè shā zhī
这句话大意是:”贼大怒,乱射杀之。
yuán jiè hòu de shā qī zhě zhī jiě zhī yǐ jì cuī shì zhī jiù
这句话大意是:元楷后得杀妻者,支解 之,以祭崔氏之柩。
shǐ chén yuē fu chēng fù rén zhī dé jiē yǐ róu shùn wèi xiān sī nǎi jǔ qí zhōng yōng wèi zhēn qí jí zhě yě
这句话大意是:史臣曰:夫称妇人之德,皆以柔顺为先,斯乃举其中庸,未臻其极者也。
zhì yú míng shí yuǎn tú zhēn xīn jùn jié zhì bù kě duó wéi yì suǒ zài kǎo zhī tú shǐ yì hé shì ér wú zāi
现代白话:至于 明识远图,贞心峻节,志不可夺,唯义所在,考之图史,亦何世而无啊!
lán líng zhǔ zhì mài hán sōng nán yáng zhǔ xīn yú fěi shí xǐ ǎo xiào nǚ zhī zhōng zhuàng cuī féng èr mǔ zhī chéng kěn zú shǐ yì yǒng cán qí zhì liè lán yù xiè qí zhēn fāng
这句话大意是:兰陵主质 迈寒松,南阳主心逾匪石、洗媪孝女之忠壮,崔、冯二母之诚恳,足使义勇惭其志 烈,兰玉谢其贞芳。
xiāng chéng huá yáng zhī fēi péi lún yuán jiè zhī fù shí féng jiān zǔ shì guāi hǎo hé gān xīn tóng xué diān pèi mǐ tā zhì lì bīng shuāng yán yú jiǎo rì suī shī yǒng gòng jiāng zhī zì shì chuán shù bó jī zhī shǒu sǐ qí jiāng fù hé yǐ jiā yān
现代白话:襄城、华阳之妃,裴伦、元楷之妇,时逢艰阻,事乖好合,甘 心同穴,颠沛靡它,志励冰霜,言逾皎日,虽《诗》咏共姜之自誓,《传》述伯姬 之守死,其将复凭什么加呢!