四圣心源 · 黄元御 · Chapter 90 of 107

卷八·七窍解·耳病根原

PinyinModern Translation
Size

ěr bìng zhě zhuó yīn zhī shàng tián yě

这句话大意是:耳病者,浊阴之上填也。

yáng xìng xū ér yīn xìng shí zhuó yīn xià jiàng ěr qiào nǎi xū xū zé qīng chè ér líng tōng yǐ qí chōng ér bù yíng yě

这句话大意是:阳性虚而阴性实,浊阴下降,耳窍乃虚,虚则清彻而灵通,以其冲而不盈也。

mù zhě mù huǒ zhī zhōng qì ěr zhě jīn shuǐ zhī shǐ jī

这句话大意是:目者,木火之终气,耳者,金水之始基。

mù huǒ wài míng gù shén qīng ér shàn fā jīn shuǐ nèi xū gù qì kōng ér shàn nèi

这句话大意是:木火外明,故神清而善发,金水内虚,故气空而善内。

fán dà kuài zhī ǎi qì shēng wù zhī xi chuī yǒu qiào zé shēng rù shēng rù zé lài fā fēi guān shēng yīn zhī jù xì yě

这句话大意是:凡大块之噫气,生物之息吹,有窍则声入,声入则籁发,非关声音之钜细也。

kuǎn qiào kōng dòng xī jù ér gǔ dàng zhī gù shēng rù ér xiǎng dá pì zhī kōng gǔ chuán shēng wàn hè jiē zhèn

这句话大意是:窾窍空洞,翕聚而鼓荡之,故声入而响达,譬之空谷传声,万壑皆振。

shēng bù chuán yú chóng shān ér dú zhèn yú kōng gǔ zhě yǐ qí xū yě

这句话大意是:声不传于崇山,而独振于空谷者,以其虚也。

shēng zhī rù yě yǐ qí xū ér xiǎng zhī wén yě yǐ qí líng

这句话大意是:声之入也以其虚,而响之闻也以其灵。

shēng rù yú tīng gōng ér xiǎng dá yú líng fǔ shì yǐ wú wēi ér bù wén yě

这句话大意是:声入于听宫,而响达于灵府,是以无微而不闻也。

zhuó qì yī shēng kǒng qiào dǔ sè zé shēng rù ér bù tōng yǐ

现代白话:浊气一升,孔窍堵塞,则声入而不通了。

rén zhī shuāi zhě pí xiàn wèi nì qīng qì bù shēng zhuó qì bù jiàng xū líng zhàng bì zhòng tīng bù wén

这句话大意是:人之衰者,脾陷胃逆,清气不升,浊气不降,虚灵障蔽,重听不闻。

yīn rì zhǎng ér yáng rì xiāo qiào rì bì ér cōng rì sǔn qì huà zì rán zhī shù yě

这句话大意是:阴日长而阳日消,窍日蔽而聪日损,气化自然之数也。

rán qiào bì yú tiān ér líng kāi yú rén dá zhě yú shì yǒu què nián hái cōng zhī shù yě

这句话大意是:然窍闭于天而灵开于人,达者于是,有却年还聪之术也。

téng tòng

这句话大意是:疼痛。

ěr bìng téng tòng xī yóu zhuó qì yōng sè

这句话大意是:耳病疼痛,悉由浊气壅塞。

ěr yǐ chōng xū zhī guān kōng líng dòng chè wàn lài bì shōu yǒu zhuó zé jiàng wēi yīn bù cún

这句话大意是:耳以冲虚之官,空灵洞彻,万籁毕收,有浊则降,微阴不存。

ruò shǐ zhuó qì shēng tián jié zhì yōng zhǒng zé shēng téng tòng

这句话大意是:若使浊气升填,结滞壅肿,则生疼痛。

jiǔ ér jiān shí láo yìng qì zǔ ér wèi rè xuè yù ér huà huǒ jī ròu fǔ kuì zé chéng yōng nóng

这句话大意是:久而坚实牢硬,气阻而为热,血郁而化火,肌肉腐溃,则成痈脓。

zhuó qì zhī shàng nì yuán yú xīn jīn zhī shī liǎn jiǎ mù zhī bù jiàng

这句话大意是:浊气之上逆,缘于辛金之失敛,甲木之不降。

jiǎ mù shàng chōng tīng gōng zhàng sāi xiāng huǒ yù è jīng qì yōng pò shì yǐ téng tòng ér rè zhǒng

这句话大意是:甲木上冲,听宫胀塞,相火郁遏,经气壅迫,是以疼痛而热肿。

fán tóu ěr zhī zhǒng tòng jiē jiǎ mù zhī yá yě

这句话大意是:凡头耳之肿痛,皆甲木之邪也。

shǒu zú shǎo yáng zhī mài jù luò yú ěr ér shǎo yáng yī bìng zé sān jiāo zhī qì shàn xiàn dǎn jīng zhī qì shàn nì

这句话大意是:手足少阳之脉,俱络于耳,而少阳一病,则三焦之气善陷,胆经之气善逆。

ěr bìng zhī yōng zhǒng jǐn jiǎ mù zhī wéi hài yú sān jiāo wú guān yě

这句话大意是:耳病之痈肿,尽甲木之为害,于三焦无关也。

jiǎ mù nì shēng xiāng huǒ yù fā zé wèi rè zhǒng

这句话大意是:甲木逆升,相火郁发,则为热肿。

mù yá chōng tū zé wèi téng tòng

这句话大意是:木邪冲突,则为疼痛。

mù qì dǔ sè zé wéi zhòng tīng

这句话大意是:木气堵塞,则为重听。

zhòng jǐng shāng hán shǎo yáng zhòng fēng liǎng ěr wú suǒ wén

这句话大意是:仲景《伤寒》:少阳中风,两耳无所闻。

tài yáng shāng hán bìng rén chā shǒu zì mào xīn shī yīn jiào shì lìng hāi ér bù hāi zhě cǐ bì liǎng ěr wú wén yě

这句话大意是:太阳伤寒,病人叉手自冒心,师因教试令咳,而不咳者,此必两耳无闻也。

yǐ zhòng fā hàn xū gù rú cǐ

这句话大意是:以重发汗,虚故如此。

ěr lóng zhě shǒu shǎo yáng zhī yáng xū ér zú shǎo yáng zhī yáng bài

这句话大意是:耳聋者,手少阳之阳虚,而足少阳之阳败。

ěr yōng zhě shǒu shǎo yáng zhī huǒ xiàn ér zú shǎo yáng zhī huǒ nì yě

这句话大意是:耳痈者,手少阳之火陷,而足少阳之火逆也。

yù shēng sān jiāo bì shēng jǐ tǔ yù jiàng jiǎ mù bì jiàng wù tǔ zhōng qì bù yùn bù néng shǐ zhuó jiàng ér qīng shēng yě

这句话大意是:欲升三焦,必升己土,欲降甲木,必降戊土,中气不运,不能使浊降而清升也。

chái hú sháo yào fú líng tāng

这句话大意是:柴胡芍药茯苓汤。

sháo yào sān qián chái hú èr qián fú líng sān qián bàn xià sān qián gān cǎo èr qián jié gěng sān qián

这句话大意是:芍药三钱 柴胡二钱 茯苓三钱 半夏三钱 甘草二钱 桔梗三钱。

jiān bàn bēi rè fú

这句话大意是:煎半杯,热服。

zhì ěr nèi rè zhǒng téng tòng zhě

这句话大意是:治耳内热肿疼痛者。

rè shén jiā huáng qín

这句话大意是:热甚,加黄芩。

nóng chéng jiā dān pí táo rén

这句话大意是:脓成,加丹皮、桃仁。

líng zé sháo yào tāng

这句话大意是:苓泽芍药汤。

fú líng sān qián zé xiè sān qián bàn xià sān qián xìng rén sān qián chái hú sān qián sháo yào sān qián

这句话大意是:茯苓三钱 泽泻三钱 半夏三钱 杏仁三钱 柴胡三钱 芍药三钱。

jiān bàn bēi rè fú

这句话大意是:煎半杯,热服。

zhì ěr liú huáng shuǐ zhě

这句话大意是:治耳流黄水者。

cān fú wǔ wèi sháo yào tāng

这句话大意是:参茯五味芍药汤。

fú líng sān qián bàn xià sān qián gān cǎo èr qián rén shēn sān qián jú pí sān qián wǔ wèi yī qián sháo yào sān qián

这句话大意是:茯苓三钱 半夏三钱 甘草二钱 人参三钱 橘皮三钱 五味一钱 芍药三钱。

jiān bàn bēi wēn fú

这句话大意是:煎半杯,温服。

zhì ěr jiàn zhòng tīng zhě

这句话大意是:治耳渐重听者。

✦ You read 卷八·七窍解·耳病根原

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.