四圣心源 · 黄元御 · Chapter 91 of 107

卷八·七窍解·鼻口根原

PinyinModern Translation
Size

bí kǒu zhě shǒu zú tài yīn zhī qiào yě

这句话大意是:鼻口者,手足太阴之窍也。

pí qiào yú kǒu ér sī wǔ wèi fèi qiào yú bí ér sī wǔ chòu

这句话大意是:脾窍于口而司五味,肺窍于鼻而司五臭。

rén shēn zhī qì yáng jiàng ér huà zhuó yīn yīn shēng ér huà qīng yáng qīng zé chōng xū zhuó zé zhì sāi chōng xū zé shēng qí qīng hé zhì sāi zé yù wèi fán rè

这句话大意是:人身之气,阳降而化浊阴,阴升而化清阳,清则冲虚,浊则滞塞,冲虚则生其清和,滞塞则郁为烦热。

shàng qiào chōng xū ér bù zhì sāi qīng hé ér bù fán rè zhě qīng qì shēng ér zhuó qì jiàng yě

这句话大意是:上窍冲虚而不滞塞,清和而不烦热者,清气升而浊气降也。

zhuó jiàng ér qīng shēng gù kǒu zhī wǔ wèi ér bí zhī wǔ chòu

这句话大意是:浊降而清升,故口知五味而鼻知五臭。

ér kǒu bí zhī sī chòu wèi fēi dì pí fèi zhī néng yě qí quán shí yóu yú xīn

这句话大意是:而口鼻之司臭味,非第脾肺之能也,其权实由于心。

yǐ xīn qiào yú shé xīn zhǔ chòu ér kǒu zhǔ wèi

这句话大意是:以心窍于舌,心主臭而口主味。

bí zhī zhī wǔ chòu zhě xīn yě

这句话大意是:鼻之知五臭者,心也;。

kǒu zhī zhī wǔ wèi zhě shé yě

这句话大意是:口之知五味者,舌也。

xīn wèi jūn huǒ dǎn yǔ sān jiāo wèi xiāng huǒ sān jiāo shēng zé wèi qīng yáng dǎn mù jiàng zé wèi zhuó yīn

这句话大意是:心为君火,胆与三焦为相火,三焦升则为清阳,胆木降则为浊阴。

sān jiāo xiàn ér dǎn mù nì qīng qì jiàng ér zhuó qì shēng zé bí kǒu zhì sāi ér shēng fán rè chòu wèi bù zhī yǐ

现代白话:三焦陷而胆木逆,清气降而浊气升,则鼻口滞塞而生烦热,臭味不知了。

ér qīng qì zhī shēng yóu bí ér shàng dá zhuó qì zhī jiàng zì kǒu ér xià xíng

这句话大意是:而清气之升,由鼻而上达,浊气之降,自口而下行。

gài bí qiào yú hóu kǒu tōng yú yàn bí zhě qīng qì zhī suǒ zhōng kǒu zhě zhuó qì zhī suǒ shǐ yě

这句话大意是:盖鼻窍于喉,口通于咽,鼻者清气之所终,口者浊气之所始也。

hóu tōng yú cáng yàn tōng yú fǔ hóu zhě dì qì zhī jì shēng yàn zhě tiān qì zhī chū jiàng yě

这句话大意是:喉通于藏,咽通于府,喉者地气之既升,咽者天气之初降也。

zhuó qì bù jiàng ér qīng qì xià xiàn zé bìng jiàn yú kǒu

这句话大意是:浊气不降而清气下陷,则病见于口;。

qīng qì bù shēng ér zhuó qì shàng nì zé bìng jiàn yú bí

这句话大意是:清气不升而浊气上逆,则病见于鼻。

gù bí bìng zhě shēng qí qīng ér bìng jiàng qí zhuó

这句话大意是:故鼻病者,升其清而并降其浊;。

kǒu bìng zhě jiàng qí zhuó ér jiān shēng qí qīng

这句话大意是:口病者,降其浊而兼升其清。

shēng qīng zhī quán zài yú tài yīn tài yīn xiàn zé yǐ mù bù néng shēng qí qīng

这句话大意是:升清之权,在于太阴,太阴陷则乙木不能升其清;。

jiàng zhuó zhī jī zài yú yáng míng yáng míng nì zé xīn jīn bù néng jiàng qí zhuó

这句话大意是:降浊之机,在于阳明,阳明逆则辛金不能降其浊。

de shēng jiàng zhī yi zé kǒu bí zhī qiào hé chàng ér qīng tōng yǐ

现代白话:得升降之宜,则口鼻之窍和畅而清通了。

✦ You read 卷八·七窍解·鼻口根原

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.