gāo gōu lí bǎi jì wù jí shī wéi dòu mò lóu dì dòu yú kù mò xī qì dān wū luò hóu
这句话大意是:高句丽 百济 勿吉 失韦 豆莫娄 地豆于 库莫奚 契 丹 乌洛侯。
gāo gōu lí zhě chū yú fū yú zì yán xiān zǔ zhū méng
这句话大意是:高句丽者,出于夫余,自言先祖朱蒙。
zhū méng mǔ hé bó nǚ wèi fū yú wáng bì yú shì zhōng wèi rì suǒ zhào
这句话大意是:朱蒙母河伯女,为夫余王闭于室中,为 日所照。
yǐn shēn bì zhī rì yǐng yòu zhú
这句话大意是:引身避之,日影又逐。
jì ér yǒu yùn shēng yī luǎn dà rú wǔ shēng
这句话大意是:既而有孕,生一卵,大如五升。
fū yú wáng qì zhī yǔ quǎn quǎn bù shí
这句话大意是:夫余王弃之与犬, 犬不食;。
qì zhī yǔ shǐ shǐ yòu bù shí
这句话大意是:弃之与豕,豕又不食;。
qì zhī yú lù niú mǎ bì zhī
这句话大意是:弃之于路,牛马避之;。
hòu qì zhī yě zhòng niǎo yǐ máo rú zhī
这句话大意是:后弃之野,众鸟以毛茹之。
fū yú wáng gē pōu zhī bù néng pò suì hái qí mǔ
这句话大意是:夫余王割剖之,不能破,遂还其母。
qí mǔ yǐ wù guǒ zhī zhì yú nuǎn chù yǒu yī nán pò ké ér chū
这句话大意是:其母以物裹之,置于暖处,有一男破壳而出。
jí qí zhǎng yě zì zhī yuē zhū méng qí sú yán zhū méng zhě shàn shè yě
这句话大意是:及其长也,字之曰朱蒙,其俗言“朱蒙”者,善射也。
fū yú rén yǐ zhū méng fēi rén suǒ shēng jiāng yǒu yì zhì qǐng chú zhī wáng bù tīng mìng zhī yǎng mǎ
这句话大意是:夫余人以朱蒙非人所生,将 有异志,请除之,王不听,命之养马。
zhū méng měi sī shì zhī yǒu shàn è jùn zhě jiǎn shí lìng shòu nú zhě shàn yǎng lìng féi
这句话大意是:朱蒙每私试,知有善恶,骏者减食令瘦,驽 者善养令肥。
fū yú wáng yǐ féi zhě zì chéng yǐ shòu zhě gěi zhū méng
这句话大意是:夫余王以肥者自乘,以瘦者给朱蒙。
hòu shòu yú tián yǐ zhū méng shàn shè xiàn zhī yī shǐ
这句话大意是:后狩于田,以朱蒙善射,限之一 矢。
zhū méng suī shǐ shǎo yì shòu shén duō
这句话大意是:朱蒙虽矢少,殪兽甚多。
fū yú zhī chén yòu móu shā zhī
这句话大意是:夫余之臣又谋杀之。
zhū méng mǔ yīn zhī gào zhū méng yuē guó jiāng hài rǔ yǐ rǔ cái lüè yi yuǎn shì sì fāng
现代白话:朱蒙母阴知,告朱蒙曰:“国将 害你,以你才略,宜远适四方。
zhū méng nǎi yǔ wū yǐn wū wéi děng èr rén qì fū yú dōng nán zǒu
这句话大意是:”朱蒙乃与乌引、乌违等二人,弃夫余,东南走。
zhōng dào yù yī dà shuǐ yù jì wú liáng fū yú rén zhuī zhī shén jí
这句话大意是:中道遇一大水,欲济无梁,夫余人追之甚急。
zhū méng gào shuǐ yuē wǒ shì rì zi hé bó wài sūn jīn rì táo zǒu zhuī bīng chuí jí rú hé dé jì
这句话大意是:朱蒙告水曰:“我是日子,河伯外孙, 今日逃走,追兵垂及,如何得济?
yú shàng yú biē bìng fú wèi zhī chéng qiáo zhū méng de dù yú biē nǎi jiě zhuī qí bù dé dù
这句话大意是:”于上鱼鳖并浮,为之成桥,朱蒙得渡,鱼鳖乃 解,追骑不得渡。
zhū méng suì zhì pǔ shù shuǐ yù jiàn sān rén qí yī rén zhe má yī yī rén zhe nà yī yī rén zhe shuǐ zǎo yī yǔ zhū méng zhì gē shēng gǔ chéng suì jū yān hào yuē gāo gōu lí yīn yǐ wéi shì yān
现代白话:朱蒙遂至普述水,遇见三人,其一人著麻衣,一人著纳衣,一人 著水藻衣,与朱蒙至纥升骨城,遂居呢,号曰高句丽,因以为氏呢。
chū zhū méng zài fū yú shí qī huái yùn zhū méng táo hòu shēng yī zi zì shǐ lǘ xié
这句话大意是:初,朱蒙在夫余时,妻怀孕,朱蒙逃后生一子,字始闾谐。
jí zhǎng zhī zhū méng wèi guó zhǔ jí yǔ mǔ wáng ér guī zhī míng zhī yuē lǘ dá wěi zhī guó shì
这句话大意是:及长,知朱蒙为国 主,即与母亡而归之,名之曰闾达,委之国事。
zhū méng sǐ lǘ dá dài lì
这句话大意是:朱蒙死,闾达代立。
lǘ dá sǐ zi rú lì dài lì
这句话大意是:闾达死,子如 栗代立。
rú lì sǐ zi mò lái dài lì nǎi zhēng fū yú fū yú dà bài suì tǒng shǔ yān
现代白话:如栗死,子莫来代立,乃征夫余,夫余大败,遂统属呢。
mò lái zǐ sūn xiāng chuán zhì yì sūn gōng shēng ér kāi mù néng shì guó rén è zhī
这句话大意是:莫来子孙相传, 至裔孙宫,生而开目能视,国人恶之。
jí zhǎng xiōng nüè guó yǐ cán pò
这句话大意是:及长凶虐,国以残破。
gōng zēng sūn wèi gōng yì shēng ér shì rén yǐ qí sì céng zǔ gōng gù míng wéi wèi gōng gāo gōu lí hū xiāng sì wèi wèi
这句话大意是:宫曾孙位宫亦生而视, 人以其似曾祖宫,故名为位宫,高句丽呼相似为“位”。
wèi gōng yì yǒu yǒng lì biàn gōng mǎ
这句话大意是:位宫亦有勇力,便弓马。
wèi zhèng shǐ zhōng rù kòu liáo xī ān píng wèi yōu zhōu cì shǐ mǔ qiū jiǎn suǒ pò
这句话大意是:魏正始中,入寇辽西安平,为幽州刺史母丘俭所破。
qí xuán sūn yǐ fú lì lì zǐ zhāo liè dì shí yǔ mù róng shì xiāng gōng jī
这句话大意是:其玄孙乙弗利,利子钊,烈帝 时与慕容氏相攻击。
jiàn guó sì nián mù róng yuán zhēn shuài zhòng fá zhī rù zì nán shǎn zhàn yú mù dǐ dà pò zhāo jūn chéng shèng cháng qū suì rù wán dōu zhāo dān mǎ bēn cuàn
这句话大意是:建国四年,慕容元真率众伐之,入自南陕,战于木底,大破钊 军,乘胜长驱,遂入丸都,钊单马奔窜。
yuán zhēn jué zhāo fù mù zài qí shī bìng lüè qí mǔ qī zhēn bǎo nán nǚ wǔ wàn yú kǒu fén qí gōng shì huǐ wán dū chéng ér hái
这句话大意是:元真掘钊父墓,载其尸,并掠其母妻、珍 宝、男女五万余口,焚其宫室,毁丸都城而还。
zì hòu zhāo qiǎn shǐ lái cháo
这句话大意是:自后钊遣使来朝。
zǔ gé kòu chóu bù néng zì dá
这句话大意是:阻隔寇仇,不能 自达。
zhāo hòu wèi bǎi jì suǒ shā
这句话大意是:钊后为百济所杀。
shì zǔ shí
这句话大意是:世祖时,。
zhāo zēng sūn liǎn shǐ qiǎn biàn zhě ān dōng fèng biǎo gòng fāng wù
这句话大意是:钊曾孙琏始遣便者安东奉表贡方物,。
bìng qǐng guó huì
这句话大意是:并请国讳,。
shì zǔ jiā qí chéng kuǎn
这句话大意是:世祖嘉其诚款,。
zhào xià dì xì wài míng huì yú qí guó
这句话大意是:诏下 帝系外名讳于其国,。
qiǎn yuán wài sàn qí shì láng li áo bài liǎn wèi dū du liáo hǎi zhū jūn shì zhēng dōng jiāng jūn lǐng hù dōng yí zhōng láng jiàng liáo dōng jùn kāi guó gōng gāo gōu lí wáng
这句话大意是:遣员外散骑侍郎李敖拜琏为都督辽海诸军事、征东将军、领护 东夷中郎将、辽东郡开国公、高句丽王。
áo zhì qí suǒ jū píng rǎng chéng fǎng qí fāng shì yún liáo dōng nán yī qiān yú lǐ dōng zhì zhà chéng nán zhì xiǎo hǎi běi zhì jiù fū yú mín hù cān bèi yú qián wèi shí
这句话大意是:敖至其所居平壤城,访其方事,云:辽东 南一千余里,东至栅城,南至小海,北至旧夫余,民户参倍于前魏时。
qí dì dōng xi èr qiān lǐ nán běi yī qiān yú lǐ
这句话大意是:其地东西二 千里,南北一千余里。
mín jiē tǔ zhù suí shān gǔ ér jū yī bù bó jí pí
这句话大意是:民皆土著,随山谷而居,衣布帛及皮。
tǔ tián báo jí cán nóng bù zú yǐ zì gòng gù qí rén jié yǐn shí
这句话大意是:土田薄脊,蚕农不 足以自供,故其人节饮食。
qí sú yín hǎo gē wǔ yè zé nán nǚ qún jù ér xì wú guì jiàn zhī jié rán jié jìng zì xǐ
这句话大意是:其俗淫,好歌舞,夜则男女群聚而戏,无贵贱之节,然 洁净自喜。
qí wáng hǎo zhì gōng shì
这句话大意是:其王好治宫室。
qí guān míng yǒu yè shē tài shē dà xiōng xiǎo xiōng zhī hào
这句话大意是:其官名有谒奢、太奢、大兄、小兄之号。
tóu zhe shé fēng qí xíng rú biàn páng chā niǎo yǔ guì jiàn yǒu chà
这句话大意是:头著折风,其 形如弁,旁插鸟羽,贵贱有差。
lì zé fǎn gǒng guì bài yè yī jiǎo xíng bù rú zǒu
这句话大意是:立则反拱,跪拜曳一脚,行步如走。
cháng yǐ shí yuè jì tiān guó zhōng dà huì
这句话大意是:常以十月祭天, 国中大会。
qí gōng huì yī fú jiē jǐn xiù jīn yín yǐ wéi shì
这句话大意是:其公会,衣服皆锦绣,金银以为饰。
hǎo dūn jù
这句话大意是:好蹲踞。
shí yòng zǔ fán
这句话大意是:食用俎凡。
chū sān chǐ mǎ yún běn zhū méng suǒ chéng mǎ zhǒng jí guǒ xià yě
这句话大意是:出三尺马,云 本朱蒙所乘,马种即果下也。
hòu gòng shǐ xiāng xún suì zhì huáng jīn èr bǎi jīn bái yín sì bǎi jīn
这句话大意是:后贡使相寻,岁致黄金二百斤,白银四百斤。
shí féng wén tōng lǜ zhòng bēn zhī shì zǔ qiǎn sàn qí cháng shì fēng bō zhào liǎn lìng sòng wén tōng liǎn shàng shū chēng dāng yǔ wén tōng jù fèng wáng huà jìng bù sòng
这句话大意是:时冯文通率众奔之,世祖遣散骑常侍封拨诏琏令送文通,琏上书称当与文通俱 奉王化,竟不送。
shì zǔ nù yù wǎng tǎo zhī
这句话大意是:世祖怒,欲往讨之。
lè píng wáng pī děng yì dài hòu jǔ shì zǔ nǎi zhǐ ér wén tōng yì xún wèi liǎn suǒ shā
这句话大意是:乐平王丕等议待后举,世祖乃止,而文通亦 寻为琏所杀。
hòu wén míng tài hòu yǐ xiǎn zǔ liù gōng wèi bèi chì liǎn lìng jiàn qí nǚ
这句话大意是:后文明太后以显祖六宫未备,敕琏令荐其女。
liǎn fèng biǎo yún nǚ yǐ chū jià qiú yǐ dì nǚ yīng zhǐ cháo tíng xǔ yān nǎi qiǎn ān lè wáng zhēn shàng shū li fū děng zhì jìng sòng bì
现代白话:琏奉表,云女已出嫁,求以弟女 应旨,朝廷许呢,乃遣安乐王真、尚书李敷等至境送币。
liǎn huò qí zuǒ yòu zhī shuō yún cháo tíng xī yǔ féng shì hūn yīn wèi jǐ ér miè qí guó yīn jiàn bù yuǎn yi yǐ fāng biàn cí zhī
这句话大意是:琏惑其左右之说,云朝廷 昔与冯氏婚姻,未几而灭其国,殷鉴不远,宜以方便辞之。
liǎn suì shàng shū wàng chēng nǚ sǐ
这句话大意是:琏遂上书妄称女死。
cháo tíng yí qí jiǎo zhà yòu qiǎn jiǎ sàn qí cháng shì chéng jùn qiè zé zhī ruò nǚ shěn sǐ zhě tīng gēng xuǎn zōng shū
这句话大意是:朝 廷疑其矫诈,又遣假散骑常侍程骏切责之,若女审死者,听更选宗淑。
liǎn yún ruò tiān zǐ shù qí qián qiān jǐn dāng fèng zhào
这句话大意是:琏云:“若 天子恕其前愆,谨当奉诏。
huì xiǎn zǔ bēng nǎi zhǐ
这句话大意是:”会显祖崩,乃止。
zhì gāo zǔ shí liǎn gòng xiàn bèi qián qí bào cì yì shāo jiā yān
现代白话:至高祖时,琏贡献倍前,其报赐亦稍加呢。
shí guāng zhōu yú hǎi zhōng de liǎn suǒ qiǎn yì xiāo dào chéng shǐ yú nú děng gāo zǔ zhào zé liǎn yuē dào chéng qīn shā qí jūn qiè hào jiāng zuǒ zhèn fāng yù xìng miè guó yú jiù bāng jì jué shì yú liú shì ér qīng yuè jìng wài jiāo yuǎn tōng cuàn zéi qǐ shì fān chén shǒu jié zhī yì
这句话大意是:时光州于海中得琏所遣诣萧道成使 余奴等,高祖诏责琏曰:“道成亲杀其君,窃号江左,朕方欲兴灭国于旧邦,继绝 世于刘氏,而卿越境外交,远通篡贼,岂是籓臣守节之义!
jīn bù yǐ yī guò yǎn qīng jiù kuǎn jí sòng hái fān qí gǎn shù sī yǎn zhǐ chéng míng xiàn jí níng suǒ bù dòng jìng yǐ wén
这句话大意是:今不以一过掩卿旧款, 即送还籓,其感恕思衍,只承明宪,辑宁所部,动静以闻。
tài hé shí wǔ nián liǎn sǐ nián bǎi yú suì
这句话大意是:太和十五年,琏死,年百余岁。
gāo zǔ jǔ āi yú dōng jiāo qiǎn yè zhě pú yè lǐ ān shàng cè zèng chē qí dà jiàng jūn tài fù liáo dōng jùn kāi guó gōng gāo gōu lí wáng shì yuē kāng
这句话大意是:高祖举哀于东郊,遣谒者仆射李安上策赠车骑 大将军、太傅、辽东郡开国公、高句丽王,谥曰康。
yòu qiǎn dà hóng lú bài liǎn sūn yún shǐ chí jié dū du liáo hǎi zhū jūn shì zhēng dōng jiāng jūn lǐng hù dōng yí zhōng láng jiàng liáo dōng jùn kāi guó gōng gāo gōu lí wáng cì yì guān fú wù chē qí zhī shì yòu zhào yún qiǎn shì zǐ rù cháo lìng jí jiāo qiū zhī lǐ
这句话大意是:又遣大鸿胪拜琏孙云使持节、 都督辽海诸军事、征东将军、领护东夷中郎将、辽东郡开国公、高句丽王,赐衣冠 服物车旗之饰,又诏云遣世子入朝,令及郊丘之礼。
yún shàng shū cí jí wéi qiǎn qí cóng shū shēng yú suí shǐ yì què yán zé zhī
这句话大意是:云上书辞疾,惟遣其从叔升于 随使诣阙,严责之。
zì cǐ suì cháng gòng xiàn
这句话大意是:自此岁常贡献。
zhèng shǐ zhōng shì zōng yú dōng táng yǐn jiàn qí shǐ ruì xī fú xī fú jìn yuē gāo lí xì chéng tiān jí lèi yè chún chéng dì chǎn tǔ máo wú qiān wáng gòng
这句话大意是:正始中,世宗于东堂引见其使芮悉弗,悉弗进 曰:“高丽系诚天极,累叶纯诚,地产土毛,无愆王贡。
dàn huáng jīn chū zì fū yú kē zé shè luō suǒ chǎn
这句话大意是:但黄金出自夫余,珂则涉 罗所产。
jīn fú yú wèi wù jí suǒ zhú shè luō wèi bǎi jì suǒ bìng guó wáng chén yún wéi jì jué zhī yì xī qiān yú jìng nèi
这句话大意是:今夫余为勿吉所逐,涉罗为百济所并,国王臣云惟继绝之义,悉迁于境内。
èr pǐn suǒ yǐ bù dēng wáng fǔ shí liǎng zéi shì wèi
这句话大意是:二品所以不登王府,实两贼是为。
shì zōng yuē gāo lí shì hé shàng jiàng zhuān zhì hǎi wài jiǔ yí xiá lǔ shí de zhēng zhī
这句话大意是:”世宗曰:“高丽世荷上将,专制海外,九夷黠 虏,实得征之。
píng qìng chǐ shuí zhī jiù yě
这句话大意是:瓶罄,耻,谁之咎也?
xī fāng gòng zhī qiān zé zài lián lǜ
这句话大意是:昔方贡之愆,责在连率。
qīng yi xuān zhèn zhǐ yú qīng zhǔ wu jǐn wēi huái zhī lüè jiǎn pī hài qún jí níng dōng yì biàn èr yì hái fù jiù xū tǔ máo wú shī cháng gòng yě
这句话大意是:卿宜宣朕旨于卿主, 务尽威怀之略,揃披害群,辑宁东裔,便二邑还复旧墟,土毛无失常贡也。
shén guī zhōng yún sǐ líng tài hòu wèi jǔ āi yú dōng táng qiǎn shǐ cè zèng chē qí dà jiàng jūn lǐng hù dōng yí xiào wèi liáo dōng jùn kāi guó gōng gāo gōu lí wáng
这句话大意是:神龟中,云死,灵太后为举哀于东堂,遣使策赠车骑大将军、领护东夷校尉、 辽东郡开国公、高句丽王。
yòu bài qí shì zǐ ān wèi ān dōng jiāng jūn lǐng hù dōng yí xiào wèi liáo dōng jùn kāi guó gōng gāo gōu lí
这句话大意是:又拜其世子安为安东将军、领护东夷校尉、辽东郡开国 公、高句丽。
zhèng guāng chū guāng zhōu yòu yú hǎi zhōng zhí de xiāo yǎn suǒ shòu ān níng dōng jiāng jūn yì guān jiàn pèi jí shǐ rén jiāng fǎ shèng děng sòng yú jīng shī
这句话大意是:正光初,光州又于海中执得萧衍所授安宁东将军衣冠剑佩,及使人江 法盛等,送于京师。
ān sǐ zi yán lì
这句话大意是:安死,子延立。
chū dì chū zhào jiā yán shǐ chí jié sàn qí cháng shì chē qí dà jiàng jūn lǐng hù chē yí xiào wèi liáo dōng jùn kāi guó gōng gāo gōu lí wáng cì yì guān fú wù chē qí zhī shì
这句话大意是:出帝初,诏加延使持节、散骑常侍、车骑大将 军、领护车夷校尉、辽东郡开国公、高句丽王,赐衣冠服物车旗之饰。
tiān píng zhōng zhào jiā yán shì zhōng piào qí dà jiàng jūn yú xī rú gù
这句话大意是:天平中,诏 加延侍中、骠骑大将军,余悉如故。
yán sǐ zi chéng lì
这句话大意是:延死,子成立。
qì yú wǔ dìng mò qí gòng shǐ wú suì bù zhì
这句话大意是:讫于武定末,其贡使无岁不至。
bǎi jì guó qí xiān chū zì fū yú
这句话大意是:百济国,其先出自夫余。
qí guó běi qù gāo gōu lí qiān yú lǐ chù xiǎo hǎi zhī nán
这句话大意是:其国北去高句丽千余里,处小海之南。
qí mín tǔ zhù de duō xià shī lǜ jiē shān jū
这句话大意是:其民土著,地 多下湿,率皆山居。
yǒu wǔ gǔ qí yī fú yǐn shí yǔ gāo gōu lí tóng
这句话大意是:有五谷,其衣服饮食与高句丽同。
yán xìng èr nián qí wáng yú qìng shǐ qiǎn shǐ shàng biǎo yuē chén jiàn guó dōng jí chái láng gé lù suī shì chéng líng huà mò yóu fèng fān zhān wàng yún quē chí qíng wǎng jí
这句话大意是:延兴二年,其王余庆始遣使上表曰:“臣建国东极,豺狼隔路,虽世承灵化, 莫由奉籓,瞻望云阙,驰情罔极。
liáng fēng wēi yīng
这句话大意是:凉风微应,。
fú wéi huáng dì bì xià xié hé tiān xiū
这句话大意是:伏惟皇帝陛下协和天休,。
bù shèng xì yǎng zhī qíng
这句话大意是:不胜系仰之 情,。
jǐn qiǎn sī shǔ guàn jūn jiāng jūn fù mǎ dū wèi fú sī hóu
这句话大意是:谨遣私署冠军将军、驸马都尉弗斯侯,。
zhǎng shǐ yú lǐ
这句话大意是:长史余礼,。
lóng xiāng jiāng jūn dài fāng tài shǒu sī mǎ zhāng mào děng tóu fǎng bō zǔ
这句话大意是:龙骧将军、带方太守、司马 张茂等投舫波阻,。
sōu jìng xuán jīn
这句话大意是:搜径玄津,。
tuō mìng zì rán zhī yùn
这句话大意是:托命自然之运,。
qiǎn jìn wàn yī zhī chéng
这句话大意是:遣进万一之诚。
jì shén zhī chuí gǎn huáng líng hóng fù kè dá tiān tíng xuān chàng chén zhì suī dàn wén xī méi yǒng wú yú hèn
这句话大意是:冀神祗垂感,皇灵洪 复,克达天庭,宣畅臣志,虽旦闻夕没,永无余恨。
yòu yún chén yǔ gāo gōu lí yuán chū fū yú xiān shì zhī shí dǔ chóng jiù kuǎn
这句话大意是:”又云:“臣与高句丽源出夫 余,先世之时,笃崇旧款。
qí zǔ zhāo qīng fèi lín hǎo qīn lǜ shì zhòng líng jiàn chén jìng
这句话大意是:其祖钊轻废邻好,亲率士众,陵践臣境。
chén zǔ xū zhěng lǚ diàn mài yīng jī chí jī shǐ shí zàn jiāo xiāo zhǎn zhāo shǒu
这句话大意是:臣祖须整旅电 迈,应机驰击,矢石暂交,枭斩钊首。
zì ěr yǐ lái mò gǎn nán gù
现代白话:自你已来,莫敢南顾。
zì féng shì shù zhōng yú jìn bēn cuàn chǒu lèi jiàn shèng suì jiàn líng bī gòu yuàn lián huò sān shí yú zài cái dān lì jié zhuǎn zì chán dí
这句话大意是:自冯氏数终,余烬奔 窜,丑类渐盛,遂见陵逼,构怨连祸,三十余载,财殚力竭,转自孱踧。
ruò tiān cí qū qín yuǎn jí wú wài sù qiǎn yī jiāng lái jiù chén guó dāng fèng sòng bǐ nǚ zhí sǎo hòu gōng bìng qiǎn zǐ dì mù yǔ wài jiù
这句话大意是:若天慈曲 矜,远及无外,速遣一将,来救臣国,当奉送鄙女,执扫后宫,并遣子弟,牧圉外 厩。
chǐ rǎng pǐ fū bù gǎn zì yǒu
这句话大意是:尺壤匹夫不敢自有。
yòu yún jīn liǎn yǒu zuì guó zì yú ròu dà chén qiáng zú lù shā wú yǐ zuì yíng è jī mín shù bēng lí
这句话大意是:”又云:“今琏有罪,国自鱼肉,大臣强族,戮杀无已, 罪盈恶积,民庶崩离。
shì miè wáng zhī qī jiǎ shǒu zhī qiū yě
这句话大意是:是灭亡之期,假手之秋也。
qiě féng zú shì mǎ yǒu niǎo chù zhī liàn
这句话大意是:且冯族士马,有鸟畜之恋;。
lè làng zhū jùn huái shǒu qiū zhī xīn
这句话大意是:乐浪 诸郡,怀首丘之心。
tiān wēi yī jǔ yǒu zhēng wú zhàn
这句话大意是:天威一举,有征无战。
chén suī bù mǐn zhì xiào bì lì dāng lǜ suǒ tǒng chéng fēng xiǎng yìng
这句话大意是:臣虽不敏,志效毕力,当率所统,承风 响应。
qiě gāo lí bú yì nì zhà fēi yī wài mù wěi áo fān bēi zhī cí nèi huái xiōng huò shǐ tū zhī xíng
这句话大意是:且高丽不义,逆诈非一,外慕隗嚣籓卑之辞,内怀凶祸豕突之行。
huò nán tōng liú shì huò běi yuē rú rú gòng xiāng chún chǐ móu líng wáng lüè
这句话大意是:或南通刘 氏,或北约蠕蠕,共相唇齿,谋陵王略。
xī táng yáo zhì shèng zhì fá dān shuǐ
这句话大意是:昔唐尧至圣,致罚丹水;。
mèng cháng chēng rén bù shě tu lì
这句话大意是:孟常称仁,不舍 涂詈。
juān liú zhī shuǐ yi zǎo yōng sè jīn ruò bù qǔ jiāng yí hòu huǐ
这句话大意是:涓流之水,宜早壅塞,今若不取,将贻后悔。
qù gēng chén nián hòu chén xi jiè xiǎo shí shān běi guó hǎi zhōng jiàn shī shí yú bìng de yī qì ān lè shì zhī fēi gāo lí zhī wù hòu wén nǎi shì wáng rén lái jiàng chén guó
这句话大意是:去庚辰年后,臣西界小石山北 国海中见尸十余,并得衣器鞍勒,视之非高丽之物,后闻乃是王人来降臣国。
cháng shé gé lù yǐ chén yú hǎi suī wèi wěi dāng shēn huái fèn huì
这句话大意是:长蛇 隔路,以沉于海,虽未委当,深怀愤恚。
xī sòng lù shēn zhōu chu zhuāng tú xiǎn
这句话大意是:昔宋戮申舟,楚庄徒跣;。
yào cuō fàng jiū xìn líng bù shí
这句话大意是:鹞撮放鸠,信陵 不食。
kè dí jiàn míng měi lóng wú yǐ
这句话大意是:克敌建名,美隆无已。
fu yǐ qū qū piān bǐ yóu mù wàn dài zhī xìn kuàng bì xià hé qì tiān dì shì qīng shān hǎi qǐ lìng xiǎo shù kuà sāi tiān kuǐ
这句话大意是:夫以区区偏鄙,犹慕万代之信,况陛下合气天地,势 倾山海,岂令小竖,跨塞天逵。
jīn shàng suǒ de ān yī yǐ wéi shí yàn
这句话大意是:今上所得鞍一,以为实验。
xiǎn zǔ yǐ qí pì yuǎn mào xiǎn cháo xiàn lǐ yù yōu hòu qiǎn shǐ zhě shào ān yǔ qí shǐ jù hái
这句话大意是:显祖以其僻远,冒险朝献,礼遇优厚,遣使者邵安与其使俱还。
zhào yuē de biǎo wén zhī wú yàng shén shàn
这句话大意是:诏曰:“得表 闻之,无恙甚善。
qīng zài dōng yú chù wǔ fú zhī wài bù yuǎn shān hǎi guī chéng wèi quē xīn jiā zhì yì yòng jí yú huái
这句话大意是:卿在东隅,处五服之外,不远山海,归诚魏阙,欣嘉至意,用戢 于怀。
zhèn chéng wàn shì zhī yè jūn lín sì hǎi tǒng yù qún shēng
这句话大意是:朕承万世之业,君临四海,统御群生。
jīn yǔ nèi qīng yī bā biǎo guī yì qiǎng fù ér zhì zhě bù kě chēng shù fēng sú zhī hé shì mǎ zhī shèng jiē yú lǐ děng qīn suǒ wén jiàn
这句话大意是:今宇内清一,八表归义,襁负而至者 不可称数,风俗之和,士马之盛,皆余礼等亲所闻见。
qīng yǔ gāo lí bù mù lǚ zhì líng fàn gǒu néng shùn yì shǒu zhī yǐ rén yì hé yōu yú kòu chóu yě
这句话大意是:卿与高丽不穆,屡致陵犯, 苟能顺义,守之以仁,亦何忧于寇仇也。
qián suǒ qiǎn shǐ fú hǎi yǐ fǔ huāng wài zhī guó cóng lái jī nián wǎng ér bù fǎn cún wáng dá fǒu wèi néng shěn xī
这句话大意是:前所遣使,浮海以抚荒外之国,从来积年, 往而不返,存亡达否,未能审悉。
qīng suǒ sòng ān bǐ xiào jiù chéng fēi zhōng guó zhī wù
这句话大意是:卿所送鞍,比校旧乘,非中国之物。
bù kě yǐ yí sì zhī shì yǐ shēng bì rán zhī guò
现代白话:不能够疑似 之事,以生必然之过。
jīng lüè quán yào yǐ jù bié zhǐ
这句话大意是:经略权要,已具别旨。
yòu zhào yuē zhī gāo lí zǔ jiāng qīn yì qīng tǔ xiū xiān jūn zhī jiù yuàn qì xī mín zhī dà dé bīng jiāo lèi zǎi nán jié huāng biān
这句话大意是:”又诏曰:“知高丽阻疆,侵轶卿土, 修先君之旧怨,弃息民之大德,兵交累载,难结荒边。
shǐ jiān shēn xū zhī chéng guó yǒu chu yuè zhī jí nǎi yīng zhǎn yì fú wēi chéng jī diàn jǔ
这句话大意是:使兼申胥之诚,国有楚越之 急,乃应展义扶微,乘机电举。
dàn yǐ gāo lí chēng fān xiān cháo gòng zhí rì jiǔ yú bǐ suī yǒu zì xī zhī xìn yú guó wèi yǒu fàn lìng zhī qiān
这句话大意是:但以高丽称籓先朝,供职日久,于彼虽有自昔之衅, 于国未有犯令之愆。
qīng shǐ mìng shǐ tōng biàn qiú zhì fá xún tǎo shì huì lǐ yì wèi zhōu
这句话大意是:卿使命始通,便求致伐,寻讨事会,理亦未周。
gù wǎng nián qiǎn lǐ děng zhì píng rǎng yù yàn qí yóu zhuàng
这句话大意是:故往年遣礼等 至平壤,欲验其由状。
rán gāo lí zòu qǐng pín fán cí lǐ jù yì xíng rén bù néng yì qí qǐng sī fǎ wú yǐ chéng qí zé gù tīng qí suǒ qǐ zhào lǐ děng hái
这句话大意是:然高丽奏请频烦,辞理俱诣,行人不能抑其请,司法无以成 其责,故听其所启,诏礼等还。
ruò jīn fù wéi zhǐ zé guò jiù yì lù hòu suī zì chén wú suǒ táo zuì rán hòu xīng shī tǎo zhī yú yì wèi de
这句话大意是:若今复违旨,则过咎益露,后虽自陈,无所逃罪, 然后兴师讨之,于义为得。
jiǔ yí zhī guó mín jū hǎi wài dào chàng zé fèng fān huì jí zé bǎo jìng gù jī mí zhe yú qián diǎn kǔ gòng kuàng yú suì shí
这句话大意是:九夷之国,民居海外,道畅则奉籓,惠戢则保境,故羁 縻著于前典,楛贡旷于岁时。
qīng bèi chén qiáng ruò zhī xíng jù liè wǎng dài zhī jī yù shū shì yì nǐ kuàng guāi zhōng hóng guī dà lüè qí zhì yóu zài
这句话大意是:卿备陈强弱之形,具列往代之迹,欲殊事异,拟贶乖 衷,洪规大略,其致犹在。
jīn zhōng xià píng yī yǔ nèi wú yú měi yù líng wēi dōng jí xuán jīng yù biǎo zhěng huāng lí yú piān fāng shū huáng fēng yú yuǎn fú
这句话大意是:今中夏平一,宇内无虞,每欲陵威东极,悬旌域表,拯 荒黎于偏方,舒皇风于远服。
liáng yóu gāo lí jí xù wèi jí bǔ zhēng
这句话大意是:良由高丽即叙,未及卜征。
jīn ruò bù cóng zhào zhǐ zé qīng zhī lái móu zài xié zhèn yì yuán róng qǐ xíng jiāng bù yún yuǎn
这句话大意是:今若不从诏旨,则卿之来 谋,载协朕意元戎启行,将不云远。
biàn kě yù lǜ tóng xìng jù yǐ dài shì shí qiǎn bào shǐ sù jiū bǐ qíng
这句话大意是:便可豫率同兴,具以待事,时遣报使,速究彼 情。
shī jǔ zhī rì qīng wèi xiāng dǎo zhī shǒu dà jié zhī hòu yòu shòu yuán gōng zhī shǎng bù yì shàn hu
现代白话:师举之日,卿为乡导之首,大捷之后,又受元功之赏,不是也很善吗。
suǒ xiàn jǐn bù hǎi wù suī bù xī dá míng qīng zhì xīn
这句话大意是:所献锦布海 物虽不悉达,明卿至心。
jīn cì zá wù rú bié
这句话大意是:今赐杂物如别。
yòu zhào liǎn hù sòng ān děng
这句话大意是:”又诏琏护送安等。
ān děng zhì gāo jù lí liǎn chēng xī yǔ yú qìng yǒu chóu bù lìng dōng guò ān děng yú shì jiē hái
这句话大意是:安等至高句丽,琏称昔与余庆有仇,不令东过,安等于是皆还。
nǎi xià zhào qiè zé zhī
这句话大意是:乃下诏切责之。
wǔ nián shǐ ān děng cóng dōng lái fú hǎi cì yú qìng xǐ shū bāo qí chéng jié
这句话大意是:五年,使安等从东莱浮海,赐余庆玺书,褒其诚节。
ān děng zhì hǎi bīn yù fēng piāo dàng
这句话大意是:安等至海滨,遇风飘荡。
jìng bù dá ér hái
这句话大意是:竟不 达而还。
wù jí guó zài gāo gōu lí běi jiù sù shèn guó yě
这句话大意是:勿吉国,在高句丽北,旧肃慎国也。
yì luò gè zì yǒu zhǎng bù xiāng zǒng yī
这句话大意是:邑落各自有长,不相总一。
qí rén jìn hàn yú dōng yí zuì qiáng
这句话大意是:其人劲悍,于 东夷最强。
yán yǔ dú yì
这句话大意是:言语独异。
cháng qīng dòu mò lóu děng guó zhū guó yì huàn zhī
这句话大意是:常轻豆莫娄等国,诸国亦患之。
qù luò wǔ qiān lǐ
这句话大意是:去洛五千里。
zì hé lóng běi èr bǎi yú lǐ yǒu shàn yù shān shān běi xíng shí sān rì zhì qí lí shān yòu běi xíng qī rì zhì rú luò huán shuǐ shuǐ guǎng lǐ yú yòu běi xíng shí wǔ rì zhì tài lǔ shuǐ yòu dōng běi xíng shí bā rì dào qí guó
这句话大意是:自和龙北二百 余里有善玉山,山北行十三日至祁黎山,又北行七日至如洛环水,水广里余,又北 行十五日至太鲁水,又东北行十八日到其国。
guó yǒu dà shuǐ kuò sān lǐ yú míng sù mò shuǐ
这句话大意是:国有大水,阔三里余,名速末水。
qí dì xià shī zhù chéng xué jū wū shì xíng zhǒng kāi kǒu yú shàng yǐ tī chū rù
这句话大意是:其 地下湿,筑城穴居,屋似形冢,开口于上,以梯出入。
qí guó wú niú yǒu chē mǎ diàn zé ǒu gēng chē zé bù tuī
这句话大意是:其国无牛,有车马,佃则偶 耕,车则步推。
yǒu sù jí mài jì cài zé yǒu kuí
这句话大意是:有粟及麦穄,菜则有葵。
shuǐ qì xián níng yán shēng shù shàng yì yǒu yán chí
这句话大意是:水气醎凝,盐生树上,亦有盐池。
duō zhū wú yáng
这句话大意是:多猪无 羊。
jué mǐ yùn jiǔ yǐn néng zhì zuì
这句话大意是:嚼米酝酒,饮能至醉。
fù rén zé bù qún nán zǐ zhū quǎn pí qiú
这句话大意是:妇人则布裙,男子猪犬皮裘。
chū hūn zhī xī nán jiù nǚ jiā zhí nǚ rǔ ér ba biàn yǐ wéi dìng réng wèi fū fù
这句话大意是:初婚之夕,男就女家执女 乳而罢,便以为定,仍为夫妇。
sú yǐ rén ruò xǐ shǒu miàn
这句话大意是:俗以人溺洗手面。
tóu chā hǔ bào wěi
这句话大意是:头插虎豹尾。
shàn shè liè gōng cháng sān chǐ jiàn zhǎng chǐ èr cùn yǐ shí wèi zú
这句话大意是:善射猎,弓长三尺, 箭长尺二寸,以石为镞。
qí fù mǔ chūn xià sǐ lì mái zhī zhǒng shàng zuò wū bù lìng yǔ shī
这句话大意是:其父母春夏死,立埋之,冢上作屋,不令雨湿;。
ruò qiū dōng yǐ qí shī bǔ diāo diāo shí qí ròu duō de zhī
这句话大意是:若秋冬, 以其尸捕貂,貂食其肉,多得之。
cháng qī bā yuè zào dú yào fu jiàn zú shè qín shòu zhōng zhě biàn sǐ zhǔ yào dú qì yì néng shā rén
这句话大意是:常七八月造毒药傅箭镞,射禽兽,中者便死,煮 药毒气亦能杀人。
guó nán yǒu tú tài shān wèi yán tài huáng yǒu hǔ bào pí láng bù hài rén rén bù dé shān shàng sǒu wū xíng jìng shān zhě jiē yǐ wù shèng
这句话大意是:国南有徒太山,魏言“大皇”,有虎豹罴狼不害人,人不得山上 溲污,行迳山者,皆以物盛。
qù yán xìng zhōng qiǎn shǐ yǐ lì zhī cháo xiàn
这句话大意是:去延兴中,遣使乙力支朝献。
tài hé chū yòu gòng mǎ wǔ bǎi pǐ
这句话大意是:太和初,又贡马五百匹。
yǐ lì zhī chēng chū fā qí guó běi chuán sù nán hé xī shàng zhì tài shui hé chén chuán yú shuǐ nán chū lù xíng dù luò gū shuǐ cóng qì dān xi jiè dá hé lóng
这句话大意是:乙力支称:初发其国, 北船溯难河西上,至太氵河,沉船于水,南出陆行,渡洛孤水,从契丹西界达和 龙。
zì yún qí guó xiān pò gāo gōu lí shí luò mì qí bǎi jì móu cóng shuǐ dào bìng lì qǔ gāo gōu lí qiǎn yǐ lì zhī fèng shǐ dà guó qǐng qí kě fǒu
这句话大意是:自云其国先破高句丽十落,密其百济谋从水道并力取高句丽,遣乙力支奉使大 国,请其可否。
zhào chì sān guó tóng shì fān fù yi gòng hé shùn wù xiāng qīn rǎo
这句话大意是:诏敕三国同是籓附,宜共和顺,勿相侵扰。
yǐ lì zhī nǎi hái
这句话大意是:乙力支乃还。
cóng qí lái dào qǔ de běn chuán fàn dá qí guó
这句话大意是:从其来道, 取得本船,泛达其国。
jiǔ nián fù qiǎn shǐ hóu ní zhī cháo xiàn
这句话大意是:九年,复遣使侯尼支朝献。
míng nián fù rù gòng
这句话大意是:明年复入贡。
qí bàng yǒu dà mò lú guó fù zhōng guó mò duō huí guó kù lóu guó sù hé guó jù fú fú guó pǐ lí ěr guó bá dà hé guó yù yǔ líng guó kù fú zhēn guó lǔ lóu guó yǔ zhēn hòu guó qián hòu gè qiǎn shǐ cháo xiàn
现代白话:其傍有大莫卢国、复钟国、莫多回国、库娄国、素和国、具弗伏国、匹黎你国、 拔大何国、郁羽陵国、库伏真国、鲁娄国、羽真侯国,前后各遣使朝献。
tài hé shí èr nián wù jí fù qiǎn shǐ gòng kǔ shǐ fāng wù yú jīng shī
这句话大意是:太和十二年,勿吉复遣使贡楛矢方物于京师。
shí qī nián yòu qiǎn shǐ rén pó fēi děng wǔ bǎi yú rén cháo xiàn
这句话大意是:十七年,又遣使人婆非等五百余 人朝献。
jǐng míng sì nián fù qiǎn shǐ hou lì guī děng cháo gòng
这句话大意是:景明四年,复遣使候力归等朝贡。
zì cǐ qì yú zhèng guāng gòng shǐ xiāng xún
这句话大意是:自此迄于正光,贡使相寻。
ěr hòu zhōng guó fēn rǎo pō huò bù zhì
现代白话:你后,中国 纷扰,颇或不至。
xīng hé èr nián liù yuè qiǎn shǐ shí jiǔ yún děng gòng fāng wù zhì yú wǔ dìng bù jué
这句话大意是:兴和二年六月,遣使石久云等贡方物,至于武定不绝。
shī wéi guó zài wù jí běi qiān lǐ qù luò liù qiān lǐ
这句话大意是:失韦国,在勿吉北千里,去洛六千里。
lù chū hé lóng běi qiān yú lǐ
这句话大意是:路出和龙北千余里,。
rù qì dān guó
这句话大意是:入契丹国,。
yòu běi xíng shí rì zhì chuò shuǐ
这句话大意是:又北行 十日至啜水,。
yòu běi xíng sān rì yǒu gài shuǐ
这句话大意是:又北行三日有盖水,。
yòu běi xíng sān rì yǒu dú le shān
这句话大意是:又北行三日有犊了山,。
qí shān gāo dà
这句话大意是:其山高大,。
zhōu huí sān bǎi yú lǐ
这句话大意是:周回三百余里,。
yòu běi xíng sān rì yǒu dà shuǐ míng qū lì
这句话大意是:又北行三日有大水名屈利,。
yòu běi xíng sān rì zhì rèn shuǐ
这句话大意是:又北行三日至刃水,。
yòu běi xíng wǔ rì dào qí guó
这句话大意是:又北行五日到其国。
yǒu dà shuǐ cóng běi ér lái guǎng sì lǐ yú míng jì shuǐ
这句话大意是:有大水从北而 来,广四里余,名穄水。
guó tǔ xià shī
这句话大意是:国土下湿。
yǔ yǔ kù mò xī qì dān dòu mò lóu guó tóng
这句话大意是:,语与库莫奚、契丹、豆莫娄国同。
pō yǒu sù mài jí jì wéi shí zhū yú yǎng niú mǎ sú yòu wú yáng
这句话大意是:颇有粟麦 及穄,唯食猪鱼,养牛马,俗又无羊。
xià zé chéng jū dōng zhú shuǐ cǎo
这句话大意是:夏则城居,冬逐水草。
yì duō diāo pí
这句话大意是:亦多貂皮。
zhàng fū suǒ fā
这句话大意是:丈夫索发。
yòng jiǎo gōng qí jiàn yóu zhǎng
这句话大意是:用角弓,其箭尤长。
nǚ fù shù fà zuò chā shǒu jì
这句话大意是:女妇束发,作叉手髻。
qí guó shǎo qiè dào dào yī zhēng sān shā rén zhě zé mǎ sān bǎi pǐ
这句话大意是:其国少窃盗,盗一征三,杀人者责马三 百匹。
nán nǚ xī yī bái lù pí rú kù
这句话大意是:男女悉衣白鹿皮襦袴。
yǒu qū niàng jiǔ
这句话大意是:有曲酿酒。
sú ài chì zhū wèi fù rén shì chuān guà yú jǐng yǐ duō wèi guì nǚ bù dé cǐ nǎi zhì bù jià
这句话大意是:俗爱赤珠,为妇人饰,穿挂于颈,以多为 贵,女不得此,乃至不嫁。
fù mǔ sǐ nán nǚ jù kū sān nián shī zé zhì yú lín shù zhī shàng
这句话大意是:父母死,男女聚哭三年,尸则置于林树之上。
wǔ dìng èr nián sì yuè shǐ qiǎn shǐ zhāng yān dòu fá děng xiàn qí fāng wù qì wǔ dìng mò gòng shǐ xiāng xún
现代白话:武定二年 四月,始遣使张呢豆伐等献其方物,迄武定末,贡使相寻。
dòu mò lóu guó zài wù jí guó běi qiān lǐ qù luò liù qiān lǐ jiù běi fú yú yě
这句话大意是:豆莫娄国,在勿吉国北千里,去洛六千里,旧北扶余也。
zài shī wéi zhī dōng dōng zhì yú hǎi fāng èr qiān lǐ
这句话大意是:在失韦之东,东至于 海,方二千里。
qí rén tǔ zhù yǒu gōng shì cāng kù
这句话大意是:其人土著,有宫室仓库。
duō shān líng guǎng zé yú dōng yí zhī yù zuì wéi píng chǎng
这句话大意是:多山陵广泽,于东夷之域最为平敞。
dì yí wǔ gǔ bù shēng wǔ guǒ
这句话大意是:地宜 五谷,不生五果。
qí rén zhǎng dà xìng qiáng yǒng jǐn hòu bù kòu chāo
这句话大意是:其人长大,性强勇,谨厚,不寇抄。
qí jūn zhǎng jiē yǐ liù chù míng guān yì luò yǒu háo shuài
这句话大意是:其君长皆以六畜名官,邑落 有豪帅。
yǐn shí yì yòng zǔ dòu
这句话大意是:饮食亦用俎豆。
yǒu má bù yī zhì lèi gāo lí ér fú dà qí guó dà rén yǐ jīn yín shì zhī
这句话大意是:有麻布,衣制类高丽而幅大,其国大人,以金银饰之。
yòng xíng yán jí shā rén zhě sǐ méi qí jiā rén wèi nú bì
这句话大意是:用 刑严急,杀人者死,没其家人为奴婢。
sú yín yóu è dù fù dù zhě shā zhī shī qí guó nán shān shàng zhì fǔ
这句话大意是:俗淫,尤恶妒妇,妒者杀之,尸其国南山上 至腐。
nǚ jiā yù de shū niú mǎ nǎi yǔ zhī
这句话大意是:女家欲得,输牛马乃与之。
huò yán běn huì mò zhī de yě
这句话大意是:或言本秽貊之地也。
dì dòu yú guó zài shī wéi xi qiān yú lǐ
这句话大意是:地豆于国,在失韦西千余里。
duō niú yáng chū míng mǎ pí wèi yī fú wú wǔ gǔ wéi shí ròu lào
这句话大意是:多牛羊,出名马,皮为衣服,无五谷,惟食肉酪。
yán xìng èr nián bā yuè qiǎn shǐ cháo gòng zhì yú tài hé liù nián gòng shǐ bù jué
这句话大意是:延兴二年八月,遣使朝贡,至于太和六年,贡使不绝。
shí sì nián pín lái fàn sāi gāo zǔ zhào zhēng xi dà jiàng jūn yáng píng wáng yí jī zǒu zhī
这句话大意是:十四年,频来犯塞,高祖诏 征西大将军、阳平王颐击走之。
zì hòu shí cháo jīng shī qì wǔ dìng mò gòng shǐ bù jué
这句话大意是:自后时朝京师,迄武定末,贡使不绝。
kù mò xī guó zhī xiān dōng bù yǔ wén zhī bié yě
这句话大意是:库莫奚国之先,东部宇文之别也。
chū wèi mù róng yuán zhēn suǒ pò yí luò zhě cuàn nì sōng mò zhī jiān
这句话大意是:初为慕容元真所破,遗落者窜匿松漠之间。
qí mín bù jié jìng ér shàn shè liè hǎo wèi kòu chāo
这句话大意是:其民不洁净,而善射猎,好为寇钞。
dēng guó sān nián tài zǔ qīn zì chū tǎo zhì ruò luò shuǐ nán dà pò zhī huò qí sì bù luò mǎ niú yáng shǐ shí yú wàn
这句话大意是:登国三年,太祖亲自出讨,至弱洛水南,大破 之,获其四部落,马牛羊豕十余万。
dì yuē cǐ qún dí zhū zhǒng bù shí dé yì hù xiāng qīn dào yǒu fàn wáng lüè gù wǎng zhēng zhī
这句话大意是:帝曰:“此群狄诸种不识德义,互相侵盗,有 犯王略,故往征之。
qiě shǔ qiè gǒu dào hé zú wéi huàn
这句话大意是:且鼠窃狗盗,何足为患。
jīn zhōng zhōu dà luàn wú xiān píng zhī rán hòu zhāng qí wēi huái zé wú suǒ bù fú yǐ
现代白话:今中州大乱,我先平之,然后张其威 怀,则无所不服了。
jì ér chē jià nán hái yún zhōng huái fú yān zhào
这句话大意是:”既而车驾南还云中,怀服燕赵。
shí shù nián jiān zhū zhǒng yǔ kù mò xī yì jiē zī shèng
这句话大意是:十数年间,诸种与库莫奚亦 皆滋盛。
jí kāi liáo hǎi zhì shù hé lóng zhū yí zhèn jù gè xiàn fāng wù
这句话大意是:及开辽海,置戍和龙,诸夷震惧,各献方物。
gāo zōng xiǎn zǔ shì kù mò xī suì zhì míng mǎ wén pí
这句话大意是:高宗、显祖世,库莫奚岁致 名马文皮。
gāo zǔ chū qiǎn shǐ cháo gòng
这句话大意是:高祖初,遣使朝贡。
tài hé sì nián zhé rù sāi nèi cí yǐ wèi dì dòu yú chāo lüě zhào shū qiè zé zhī
这句话大意是:太和四年,辄入塞内,辞以畏地豆于钞掠,诏书切 责之。
èr shí èr nián rù kòu ān zhōu yíng yàn yōu sān zhōu bīng shù qiān rén jī zǒu zhī
这句话大意是:二十二年,入寇安州,营燕幽三州兵数千人击走之。
hòu fù kuǎn fù měi qiú rù sāi yǔ mín jiāo yì
这句话大意是:后复款附,每求入塞, 与民交易。
shì zōng zhào yuē kù mò xī qù tài hé èr shí yī yǐ qián yǔ ān yíng èr zhōu biān mín cān jū jiāo yì wǎng lái bìng wú yí èr
这句话大意是:世宗诏曰:“库莫奚去太和二十一以前,与安营二州边民参居,交易往 来,并无疑贰。
zhì èr shí èr nián pàn nì yǐ lái suì ěr yuǎn cuàn
现代白话:至二十二年叛逆以来,遂你远窜。
jīn suī kuǎn fù yóu zài sāi biǎo měi qǐng rù sāi yǔ mín jiāo yì
这句话大意是:今虽款附,犹在塞表,每请入塞 与民交易。
ruò yì ér bù xǔ guāi qí guī xiàng zhī xīn
这句话大意是:若抑而不许,乖其归向之心。
tīng ér bù yú huò yǒu wàn yī zhī jǐng
这句话大意是:听而不虞,或有万一之警。
bù róng yī xiān rèn qí jiāo yì shì yí xiàn jié jiāo shì zhī rì zhōu qiǎn shàng zuǒ jiān zhī
这句话大意是:不容依先任其 交易,事宜限节,交市之日,州遣上佐监之。
zì shì yǐ hòu suì cháng cháo xiàn zhì yú wǔ dìng mò bù jué
这句话大意是:”自是已后,岁常朝献,至于武定末 不绝。
qì dān guó zài kù mò xī dōng yì zhǒng tóng lèi jù cuàn yú sōng mò zhī jiān
这句话大意是:契丹国,在库莫奚东,异种同类,俱窜于松漠之间。
dēng guó zhōng guó jūn dà pò zhī suì táo bèng yǔ kù mò xī fēn bèi
这句话大意是:登国中,国军大破之,遂 逃迸,与库莫奚分背。
jīng shù shí nián shāo zī màn yǒu bù luò yú hé lóng zhī běi shù bǎi lǐ duō wèi kòu dào
这句话大意是:经数十年,稍滋蔓,有部落,于和龙之北数百里,多为寇盗。
zhēn jūn yǐ lái qiú cháo xiàn suì gòng míng mǎ
这句话大意是:真君以来,求朝献,岁贡名马。
xiǎn zǔ shí shǐ mò fú gē hé chén fèng xiàn de bān xiǎng yú zhū guó zhī mò
这句话大意是:显祖时,使莫弗纥何辰奉献,得班飨于诸国之末。
guī ér xiāng wèi yán guó jiā zhī měi xīn jiē xīn mù yú shì dōng běi qún dí wén zhī mò bù sī fú
这句话大意是:归而相谓,言国家之美,心皆忻慕,于是东北群狄闻之,莫不思服。
xī wàn dān bù hé dà hé bù fú fú yù bù yǔ líng bù rì lián bù pǐ jié bù lí bù tǔ liù yú bù děng gè yǐ qí míng mǎ wén pí rù xiàn tiān fǔ suì qiú wèi cháng
这句话大意是:悉万丹部、何 大何部、伏弗郁部、羽陵部、日连部、匹洁部、黎部、吐六于部等,各以其名马文 皮入献天府,遂求为常。
jiē de jiāo shì yú hé lóng mì yún zhī jiān gòng xiàn bù jué
这句话大意是:皆得交市于和龙、密云之间,贡献不绝。
tài hé sān nián gāo jù lì qiè yǔ rú rú móu yù qǔ de dòu yú fēn zhī
这句话大意是:太和三年,高句 丽窃与蠕蠕谋,欲取地豆于分之。
qì dān jù qí qīn yì qí mò fú hè wù yú lǜ qí bù luò chē sān qiān chéng zhòng wàn yú kǒu qū xǐ zá chù qiú rù nèi fù zhǐ yú bái láng shuǐ dōng
这句话大意是:契丹惧其侵轶,其莫弗贺勿于率其部落车三千乘、 众万余口,驱徙杂畜,求入内附,止于白狼水东。
zì cǐ suì cháng cháo gòng
这句话大意是:自此岁常朝贡。
hòu gào jī gāo zǔ qín zhī tīng qí rù guān shì dí
这句话大意是:后告饥,高祖矜 之,听其入关市籴。
jí shì zōng sù zōng shí héng qiǎn shǐ gòng fāng wù
这句话大意是:及世宗、肃宗时,恒遣使贡方物。
xī píng zhōng qì dān shǐ rén zǔ zhēn děng sān shí rén hái líng tài hòu yǐ qí sú jià qǔ zhī jì yǐ qīng zhān wéi shàng fú rén gěi qīng zhān liǎng pǐ shǎng qí chéng kuǎn zhī xīn yú yī jiù shì
这句话大意是:熙平中,契丹使人祖真等三 十人还,灵太后以其俗嫁娶之际,以青毡为上服,人给青毡两匹,赏其诚款之心, 余依旧式。
cháo gòng zhì qí shòu shàn cháng bù jué
这句话大意是:朝贡至齐受禅常不绝。
wū luò hou guó zài dì dòu yú zhī běi qù dài dōu sì qiān wǔ bǎi yú lǐ
这句话大意是:乌洛候国,在地豆于之北,去代都四千五百余里。
qí tǔ xià shī duō wù qì ér hán mín dōng zé chuān de wèi shì xià zé suí yuán fù xù mù
这句话大意是:其土下湿,多雾气而寒,民 冬则穿地为室,夏则随原阜畜牧。
duō shǐ yǒu gǔ mài
这句话大意是:多豕,有谷麦。
wú dà jūn zhǎng bù luò mò fú jiē shì wèi zhī
这句话大意是:无大君长,部落莫弗皆世为之。
qí sú shéng fā pí fú yǐ zhū wèi shì
这句话大意是:其俗绳发,皮服,以珠为饰。
mín shàng yǒng bù wéi jiān qiè gù màn cáng yě jī ér wú kòu dào
这句话大意是:民尚勇,不为奸窃,故慢藏野积而无寇盗。
hǎo liè shè
这句话大意是:好猎射。
lè yǒu kōng hóu mù cáo gé miàn ér shī jiǔ xián
这句话大意是:乐有箜篌,木槽革面而施九弦。
qí guó xī běi yǒu wán shuǐ dōng běi liú hé yú nán shuǐ qí de xiǎo shuǐ jiē zhù yú nán dōng rù yú hǎi
这句话大意是:其国西北有完水,东北流合于难水,其地小水皆注 于难,东入于海。
yòu xī běi èr shí rì xíng yǒu yú yǐ ní dà shuǐ suǒ wèi běi hǎi yě
这句话大意是:又西北二十日行有于已尼大水,所谓北海也。
shì zǔ zhēn jūn sì nián lái cháo chēng qí guó xī běi yǒu guó jiā xiān dì jiù xū shí shì nán běi jiǔ shí bù dōng xī sì shí bù gāo qī shí chǐ shì yǒu shén líng mín duō qí qǐng
这句话大意是:世祖真君四年来朝, 称其国西北有国家先帝旧墟,石室南北九十步,东西四十步,高七十尺,室有神灵, 民多祈请。
shì zǔ qiǎn zhōng shū shì láng li chang gào jì yān kān zhù wén yú shì zhī bì ér hái
现代白话:世祖遣中书侍郎李敞告祭呢,刊祝文于室之壁而还。
shǐ chén yuē yí dí zhī yú zhōng guó jī mí ér yǐ
这句话大意是:史臣曰:夷狄之于中国,羁縻而已。
gāo lí suì xiū gòng zhí dōng fān zhī guān róng āi zhī lǐ zhì zì tiān cháo yì wèi yōu yǐ
现代白话:高丽岁修贡职,东籓之冠,荣哀之礼,致 自天朝,亦为优了。
qí tā lù lù xián zhī kuǎn gòng qǐ niú mǎ nèi xiàng dōng fēng rù lǜ zhě yě
这句话大意是:其他碌碌,咸知款贡,岂牛马内向,东风入律者也。