huáng yī huáng zhēng jí niè yī dì liù shí bā cháng mǎn yán huā yán dì liù shí jiǔ zuò jiàng děng fǎ dì qī shí zuò cù fǎ èr dì qī shí yī zuò chǐ fǎ èr dì qī shí èr bā hé yǎn sān dì qī shí sān zuò yú zhǎ sì dì qī shí sì fǔ là wǔ dì qī shí wǔ gēng huò fǎ dì qī shí liù zhēng fǒu fǎ dì qī shí qī ān jiān xiāo fǎ dì qī shí bā zū lǜ dì qī shí jiǔ
这句话大意是:黄衣、黄蒸及糱(一)第六十八常满盐、花盐第六十九作酱等法第七十作酢法(二)第七十一作豉法(二)第七十二八和兖(三)第七十三作鱼鲊(四)第七十四脯腊(五)第七十五羹臛法第七十六蒸缹法第七十七●、腤、煎、消法第七十八菹绿第七十九。
yī niè xià yuán yǒu zi zì dàn juǎn nèi piān tí wú piān zhōng yě dān chēng niè zī shān qù
这句话大意是:(一)「糱」下原有「子」字,但卷内篇题无,篇中也单称「糱」,兹删去。
èr fǎ xià yuán yǒu děng zì jù juǎn nèi piān tí shān qù
这句话大意是:(二)「法」下原有「等」字,据卷内篇题删去。
sān yuàn kè zuò jīn chāo zuò jūn é
这句话大意是:(三)院刻作「●」,金抄作「●」,均讹;。
míng chāo zuò hú xiāng běn zuò jī sú é zì
这句话大意是:明抄作「●」,湖湘本作「齑」,俗讹字;。
zī jù yuàn kè juǎn nèi piān tí tǒng yī zuò yǎn
这句话大意是:兹据院刻卷内篇题统一作「兖」。
sì zuò yú zhǎ yuán zuò zuò zhǎ děng fǎ jù juǎn nèi piān tí gǎi shǐ yī zhì
这句话大意是:(四)「作鱼鲊」,原作「作鲊等法」,据卷内篇题改使一致。
wǔ běn piān yǐ xià wǔ piān piān tí
这句话大意是:(五)本篇以下五篇篇题,。
fǔ là yuán zuò fǔ là děng fǎ
这句话大意是:「脯腊」原作「脯腊等法」,。
gēng huò fǎ yuán zuò zuò gēng huò
这句话大意是:「羹臛法」原作「作羹臛」,。
zhēng fǒu fǎ yuán zuò zuò zhēng fǒu
这句话大意是:「蒸缹法」原作「作蒸缹」,。
ān jiān xiāo fǎ yuán wú fǎ zì
这句话大意是:「●腤煎消法」原无「法」字,。
zū lǜ yuán zuò zū lǜ děng fǎ
这句话大意是:「菹绿」原作「菹绿等法」,。
jūn jù juǎn nèi piān tí fēn bié gǎi rú shàng wén
这句话大意是:均据卷内篇题分别改如上文,。
yǐ shǐ yī zhì
这句话大意是:以使一致。
huáng yī huáng zhēng jí niè yī dì liù shí bā huáng yī yī míng mài èr
这句话大意是:黄衣、黄蒸及糱(一)第六十八黄衣一名麦●(二)。
zuò huáng yī yī fǎ sān liù yuè zhōng qǔ xiǎo mài jìng táo qì wū wèng zhōng yǐ shuǐ jìn zhī lìng cù
这句话大意是:作黄衣「一」法(三):六月中,取小麦,净淘讫,于瓮中以水浸之,令醋。
lù chū èr shú sì zhēng zhī
这句话大意是:漉出「二」,熟(四)蒸之。
zhuì bó shàng fū xí zhì mài wū shàng tān lìng hòu èr cùn xǔ yù qián yī rì yì wàn sān yè báo fù
这句话大意是:槌箔上敷席,置麦于上,摊令厚二寸许,预前一日刈薍「三」叶薄覆。
wú wàn yè zhě yì hú xǐ zé qù zá cǎo wú lìng yǒu shuǐ lù qì
这句话大意是:无薍叶者,刈胡枲,择去杂草,无令有水露气;。
hou mài lěng yǐ hú xǐ fù zhī
这句话大意是:候麦冷,以胡枲覆之。
qī rì kàn huáng yī sè zú biàn chū pù zhī lìng qián
这句话大意是:七日,看黄衣色足,便出曝之,令干。
qù hú xǐ ér yǐ shèn wù yáng bǒ
这句话大意是:去胡枲而已,慎勿飏簸。
qí rén xǐ dāng fēng yáng qù huáng yī cǐ dà miù fán yǒu suǒ zào zuò yòng mài zhě jiē yǎng qí yī wèi shì sì jīn fǎn yáng qù zhī zuò wù bì bù shàn yǐ
现代白话:齐人喜当风飏去黄衣,此大谬:凡有所造作用麦●者,皆仰其衣为势「四」,今反飏去之,作物必不善了。
zuò huáng zhēng wǔ fǎ liù qī yuè zhōng wǔ shēng xiǎo mài xì mó zhī
这句话大意是:作黄蒸「五」法:六、七月中,●(五)生小麦,细磨之。
yǐ shuǐ sōu ér zhēng zhī qì liù hǎo shú biàn xià zhī tān lìng lěng
这句话大意是:以水溲而蒸之,气馏好熟,便下之,摊令冷。
bù zhì fù gài chéng jiù yī rú mài fǎ
这句话大意是:布置,覆盖,成就,一如麦●法。
yì wù yáng zhī lǜ qí suǒ sǔn
这句话大意是:亦勿飏之,虑其所损。
zuò niè fǎ bā yuè zhōng zuò
这句话大意是:作糱法:八月中作。
pén zhōng jìn xiǎo mài jí qīng qù shuǐ rì pù zhī
这句话大意是:盆中浸小麦,即倾去水,日曝之。
yī rì yí dù zhe shuǐ jí qù zhī
这句话大意是:一日一度著水,即去之。
jiǎo shēng liù bù mài wū xí shàng hòu èr cùn xǔ
这句话大意是:脚生「六」,布麦于席上,厚二寸许。
yī rì yí dù liù yǐ shuǐ jiāo zhī yá shēng biàn zhǐ
这句话大意是:一日一度(六),以水浇之,牙生便止。
jí sàn shōu lìng qián wù shǐ bǐng
这句话大意是:即散收,令干,勿使饼;。
bǐng chéng zé bù fù rèn yòng
这句话大意是:饼成则不复任用。
cǐ zhǔ bái xíng qī niè
这句话大意是:此煮白饧「七」糱。
ruò qī zhǔ hēi xíng jí dài yá shēng qīng chéng bǐng bā rán hòu yǐ dāo bā jiǔ qǔ qián zhī
这句话大意是:若(七)煮黑饧,即待芽生青,成饼「八」,然后以刀(八)●「九」取,干之。
yù lìng xíng rú hǔ pò sè zhě yǐ dà mài wèi qí niè yī
这句话大意是:欲令饧如琥珀色者,以大麦为其糱「一0」。
mèng zǐ yuē jiǔ suī yǒu tiān xià yì shēng zhī wù yī rì pù zhī shí rì hán zhī wèi yǒu néng shēng zhě yě
这句话大意是:《孟子》曰(九):「虽有天下易生之物,一日曝之,十日寒之,未有能生者也。
yī niè běn juǎn nèi yuàn kè jūn zuò niè jīn chāo dà duō tóng yuàn kè
这句话大意是:(一)「糱」,本卷内院刻均作「糱」,金抄大多同院刻;。
míng chāo jūn zuò niè shì xiàn zài tōng xíng de xiě fǎ
这句话大意是:明抄均作「糱」,是现在通行的写法。
zài bié juǎn jīn chāo míng chāo yì jūn zuò niè
这句话大意是:在别卷,金抄、明抄亦均作「糱」。
běn shū tǒng yī cóng jīn xiě zuò niè
这句话大意是:本书统一从今写作「糱」。
běn juǎn gè piān jīn chāo cuò tuō kōng gé yǐ jí cuò yè kōng yè tè bié duō yǒu yuàn kè zú yǐ jiào kān fēi bì yào shí gài bù zuò xiào jì
这句话大意是:本卷各篇金抄错、脱、空格以及错页、空页特别多,有院刻足以校勘,非必要时,概不作校记。
èr yīn huán yòu yīn hún yīn hùn guǎng yùn bù pò mài yě
这句话大意是:(二)「●」,音桓,又音魂,音混,广韵:「不破麦也」。
zhè lǐ zhuān zhǐ zhěng lì mài zuò de yī zhǒng jiàng qū sú míng yě jiào mài lún lún shì hú lún yě shì wán zhěng bù pò dì yì sī zì yīng cóng wán míng chāo zuò wù jù yuàn kè děng gǎi zhèng
这句话大意是:这里专指整粒麦作的一种酱曲,俗名也叫「麦囵」,「囵」是「囫囵」,也是完整不破的意思,字应从完,明抄作「●」,误,据院刻等改正。
sān běn piān zuò huáng yī fǎ zuò huáng zhēng fǎ jí zuò niè fǎ jūn jǐn biāo mù zuò dà zì nèi róng zhì yǐ dà mài wèi qí niè zhǐ jūn xì shuāng xíng xiǎo zì zī yī lǜ gǎi wèi dà zì
这句话大意是:(三)本篇「作黄衣法」、「作黄蒸法」及「作糱法」,均仅标目作大字,内容(至「以大麦为其糱」止)均系双行小字,兹一律改为大字。
sì jīn chāo hú xiāng běn zuò shú táng hán è sì shí zuǎn yào liù yuè piān luō yào shù yì zuò shú
这句话大意是:(四)金抄、湖湘本作「熟」,唐韩鄂《四时纂要‧六月》篇捋《要术》亦作「熟」;。
yuàn kè míng chāo zuò rè fēi
这句话大意是:院刻、明抄作「热」,非。
wǔ jīn chāo zuò míng chāo zuò hú xiāng běn kōng gé jūn wù
这句话大意是:(五)「●」,金抄作「●」,明抄作「●」(湖湘本空格),均误;。
yuàn kè zuò yán é zì zī gǎi zhèng wèi
这句话大意是:院刻作「●」,沿讹字,兹改正为「●」。
liù yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò dù míng chāo wù zuò táng
这句话大意是:(六)院刻、金抄、湖湘本作「度」,明抄误作「唐」。
qī yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò ruò míng chāo wù zuò kǔ
这句话大意是:(七)院刻、金抄、湖湘本作「若」,明抄误作「苦」。
bā yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò dāo míng chāo wù zuò lì
这句话大意是:(八)院刻、金抄、湖湘本作「刀」,明抄误作「力」。
jiǔ jiàn mèng zǐ gào zi shàng piān wù xià yǒu yě zì pù zuò bào
这句话大意是:(九)见《孟子‧告子上》篇,「物」下有「也」字,「曝」作「暴」。
gǔ shì yǐn cǐ yǐ zhèng shuō mài niè de fā yá yuán jǐn jiē shàng wén bù tí xíng wèi le méi mù qīng xǐng zī yǔ tí xíng
这句话大意是:贾氏引此以证说麦糱的发芽,原紧接上文不提行,为了眉目清醒,兹予提行。
yán zhī tuī yán shì jiā xun shū zhèng piān yě shì yǔ yǐ jí zhù jù zhī cí wén jí bèi yǒu zhī yǐ
现代白话:颜之推《颜氏家训‧书证》篇:「「也」是语已及助句之辞,文籍备有之了。
hé běi jīng chuán xī lüè cǐ zì
这句话大意是:河北经传,悉略此字。
dàn yǒu bù néng shěng de
这句话大意是:」但有不能省的,。
shěng diào jiù chū máo bìng
这句话大意是:省掉就出毛病,。
yán shì jǔ qīng jīn
这句话大意是:颜氏举「青衿,。
qīng lǐng yě wèi lì shī jīng zhèng fēng zǐ jīn qīng qīng zǐ jīn máo chuán de jiě shì shuō yè xià jīn hé běi shěng lín zhāng xiàn
这句话大意是:青领也」为例(《诗经‧郑风‧子衿》「青青子衿」毛《传》的解释)说:「邺下(今河北省临漳县,。
běi qí de dū chéng shī běn
这句话大意是:北齐的都城)《诗》本,。
jì wú yě zì
这句话大意是:既无「也」字,。
qún rú yīn miù shuō yún qīng jīn qīng lǐng
这句话大意是:群儒因谬说云:「青衿、青领,。
shì yī liǎng chù zhī míng
这句话大意是:是衣两处之名,。
jiē yǐ qīng wèi shì
这句话大意是:皆以青为饰」,。
yòng shì qīng qīng èr zì
这句话大意是:用释「青青」二字,。
qí shī dà yǐ
现代白话:其失大了。
lìng fāng miàn yòu yǒu sú xué wén jīng chuán zhōng shí xū yě zì zhé yǐ yì jiā zhī měi bù dé suǒ yì chéng kě xiào
这句话大意是:」另方面,「又有俗学闻经传中时须也字,辄以意加之,每不得所,益成可笑。
yán shì yǔ gǔ shì tóng shí ér shāo hòu yào shù cǐ chù jí juǎn èr dà xiǎo mài piān juǎn wǔ fá mù piān děng yǐn mèng zǐ jūn shǎo yě zì yǐn tā shū yě yǒu xiāng tóng qíng kuàng fǎn yìng gǔ shì suǒ yòng mèng zǐ děng shū zhèng shì běi fāng běn zi
这句话大意是:」颜氏与贾氏同时而稍后,《要术》此处及卷二《大小麦》篇、卷五《伐木》篇等引《孟子》均少「也」字,引他书也有相同情况,反映贾氏所用《孟子》等书,正是北方本子。
xiāng fǎn rú yǐn ěr yā děng shū zé yòu yǒu bù shǎo duō yě zì de wèi zhī shì fǒu sú xué suǒ jiā
现代白话:相反,如引《你雅》等书,则又有不少多「也」字的,未知是否「俗学」所加。
yán shì yuán xiān zài liáng cháo liáng wáng rù běi qí nán běi liú xíng de shū juǎn tā dōu jiē chù dào shū zhèng piān fǎn yìng nán běi shū juǎn de wén zì yǒu bù shǎo bù tóng yě pō duō guāi wù é chuán zhī chù
这句话大意是:颜氏原先在梁朝,梁亡入北齐,南北流行的书卷,他都接触到,《书证》篇反映南北书卷的文字有不少不同,也颇多乖误讹传之处。
xiàn zài yào shù suǒ yǐn gè shū hé jīn běn bù tóng de dì fāng yě zhǐ néng zuò wèi yī zhǒng cān kǎo bù kě néng kěn dìng nà jiù shì wèi jīng gǎi yì de yuán yàng
这句话大意是:现在《要术》所引各书,和今本不同的地方,也只能作为一种参考,不可能肯定那就是未经改易的原样。
yī yī zhǐ jūn lèi de fán zhí fēn bù sú yǒu shēng yī shàng yī zhī chēng
这句话大意是:「一」「衣」,指菌类的繁殖分布,俗有「生衣」、「上衣」之称;。
huáng yī zhǐ qí sè sù wèi huáng sè
这句话大意是:「黄衣」,指其色素为黄色。
yóu wū jūn sī tǐ zǐ náng bǐng huò bāo zi náng chéng huáng sè de shì hǎo qū gǔ yīn yǐ qū yī chēng huáng sè de yī fú bìng yǐ qū chén dài biǎo huáng sè
这句话大意是:由于菌丝体、子囊柄或孢子囊呈黄色的是好曲,古因以「曲衣」称黄色的衣服,并以「曲尘」代表黄色。
dāng rán zhè bìng bù pái chì qí tā sè sù zhī réng wèi hǎo qū lì rú táng chén cáng qì běn cǎo shi yí suǒ shuō de chén lǜ zhě jiā
这句话大意是:当然这并不排斥其他色素之仍为好曲,例如唐陈藏器《本草拾遗》所说的「尘绿者佳」。
shì shí shàng huáng lǜ sè què shì jiàng qū jiǔ qū gòng tóng yāo qiú de hǎo yán sè
这句话大意是:事实上,黄绿色确是酱曲、酒曲共同要求的好颜色。
dàn zhè lǐ de huáng yī zé zuò wèi mài de zhuān míng
这句话大意是:但这里的「黄衣」,则作为「麦●」的专名。
mài yě jiào zi yòu míng mài lún yì chēng nǚ qū jiàn juǎn jiǔ zuò zū cáng shēng cài fǎ piān
这句话大意是:「麦●」也叫「●子」,又名「麦囵」,亦称「女曲」(见卷九《作菹藏生菜法》篇)。
èr yào shù cháng yòng de lù jiē lǜ yì sī xiāng lèi ér yǒu bié
这句话大意是:「二」《要术》常用的「漉」、「接」、「滤」,意思相类而有别。
xiāng tóng chù dōu shì zhǐ shǐ shuǐ yè hé shuǐ zhōng gù tǐ wù de fēn lí
这句话大意是:相同处都是指使水液和水中固体物的分离。
dàn yǒu shí xū yào shuǐ yè yǒu shí xū yào shuǐ zhōng gù tǐ wù jiù qí cāo zuò duì xiàng hé fāng fǎ shuō jiù yǒu le bù tóng
这句话大意是:但有时需要水液,有时需要水中固体物,就其操作对象和方法说,就有了不同。
lù zhǐ gé chū shuǐ zhōng gù tǐ wù
这句话大意是:「漉」,指隔出水中固体物。
rú lù qù zǐ juǎn yī zhǒng gǔ piān yǐn fàn shèng zhī shū lù qù pí zi juǎn sì nài lín qín piān lù qù gāi juǎn wǔ zhǒng lán piān lù chū zāo juǎn qī bái láo qū piān děng shì lù qù gù tǐ wù bú yào
这句话大意是:如「漉去滓」(卷一《种谷》篇引《泛胜之书》),「漉去皮子」(卷四《柰林檎》篇),「漉去荄」(卷五《种蓝》篇),「漉出糟」(卷七白醪曲篇)等,是漉去固体物不要;。
zhè lǐ lù chū xiǎo mài juǎn liù yǎng yáng piān lù qǔ pù qián hé lù lào fǎ juǎn qī zào shén qū bìng jiǔ piān lù chū dòng lìng děng shì lù qǔ xū yào de gù tǐ wù
这句话大意是:这里「漉出」小麦,卷六《养羊》篇「漉取曝干」和「漉酪法」,卷七《造神曲并酒》篇「漉出冻凌」等,是漉取需要的固体物。
suī qí lù chū zhī wù huò qǔ huò shi yǒu suǒ bù tóng dàn chù lǐ de duì xiàng dōu shì shuǐ zhōng gù tǐ wù
这句话大意是:虽其漉出之物,或取或拾,有所不同,但处理的对象都是水中固体物。
jiē zhǐ yì chū shuǐ yè
这句话大意是:「接」,指挹出水液。
rú jiē qǔ qīng juǎn liù yǎng yáng piān zhōng shuǐ zhì fāng běn juǎn zuò cù fǎ piān sù mǐ qū zuò cù shú mǐ cù dà mài cù děng tiáo jiē yǐn bù yā juǎn qī bèn qū bìng jiǔ piān jì mǐ zhòu
这句话大意是:如「接取清」(卷六《养羊》篇「中水治方」,本卷《作酢法》篇「粟米曲作酢」、「秫米酢」、「大麦酢」等条),「接饮不押」(卷七《笨曲并酒》篇「穄米酎」);。
yǐ jí jiē qù qīng shuǐ xú xú jiē qù juǎn wǔ zhǒng hóng lán huā zhī zi piān zuò mǐ fěn děng děng
这句话大意是:以及「接去清水」,「徐徐接去」(卷五《种红蓝花栀子》篇「作米粉」)等等。
jiē chū de shuǐ yè yě yǒu qǔ shi de bù tóng dàn duì xiàng dōu shì shuǐ yè
这句话大意是:接出的水液,也有取拾的不同,但对象都是水液。
yóu wū suǒ qǔ de shì shàng miàn de shuǐ yè yīn cǐ yě chēng lāo qǔ shàng fú de wù tǐ wèi jiē rú jiē sū juǎn liù yǎng yáng piān fú jí jiē qǔ xià piān jiē qǔ fú zhī běn juǎn zhēng fǒu fǎ piān fǒu zhū ròu fǎ
这句话大意是:由于所取的是上面的水液,因此也称捞取上浮的物体为「接」,如「接酥」(卷六《养羊》篇),「浮即接取」(下篇),「接取浮脂」(本卷《蒸缹法》篇「缹猪肉法」);。
yǐ jí bái bú fú jiē qù zhī běn juǎn zuò cù fǎ piān shén cù fǎ děng děng
这句话大意是:以及「白醭浮,接去之」(本卷《作酢法》篇「神酢法」)等等。
suǒ lāo zhī wù yě yǒu qǔ shě de bù tóng dàn dōu zhǐ shàng fú de dōng xi
这句话大意是:所捞之物,也有取舍的不同,但都指上浮的东西。
zài zhè zhǒng qíng kuàng xiāng dāng wū lüè yǒu shí yě xiāng dāng wū xiàn zài kǒu yǔ de piē lì rú běn juǎn pú là piān jiù jiē lüè hù yòng
这句话大意是:在这种情况,相当于「掠」,有时也相当于现在口语的「撇」,例如本卷《脯腊》篇就「接」、「掠」互用。
lǜ zhǐ guò lǜ zhā zǐ
这句话大意是:「滤」,指过滤渣滓。
rú juàn dài lǜ juǎn wǔ zhǒng hóng lán huā zhī zi piān zuò mǐ fěn lǜ shú rǔ juǎn liù yǎng yáng piān zuò lào fǎ juàn lǜ qǔ zhī juǎn jiǔ lǐ lào piān lǜ qù zǐ huì juǎn jiǔ zhǔ jiāo piān děng
这句话大意是:如「绢袋滤」(卷五《种红蓝花栀子》篇「作米粉」),「滤熟乳」(卷六《养羊》篇「作酪法」),「绢滤取汁」(卷九《醴酪》篇),「滤去滓秽」(卷九《煮胶》篇)等。
duì qù diào zhā zǐ yī diǎn shuō hé lù xiāng sì dàn qǔ shě fāng miàn zhǐ qǔ yè zhī bù qǔ gù tǐ wù
这句话大意是:对去掉渣滓一点说,和「漉」相似,但取舍方面,只取液汁,不取固体物;。
duì qǔ de yè zhī yī diǎn shuō hé jiē xiāng sì dàn lǜ shì cóng xià miàn lì qǔ jiē shì cóng shàng miàn yì qǔ
这句话大意是:对取得液汁一点说,和「接」相似,但「滤」是从下面沥取,「接」是从上面挹取。
yào shù běn wén duì zhè xiē cí de yòng fǎ méi yǒu hán hùn shí jīng shí cì què yǒu gè bié lì wài
这句话大意是:《要术》本文对这些词的用法,没有含混(《食经》、《食次》却有个别例外)。
sān xiù qián de dí jiào wàn cān kàn běn juǎn zuò yú zhǎ piān zhù shì yī yī jí juǎn shí wū qiū jiǔ sì zhù shì yī
这句话大意是:「三」秀前的荻叫「薍」,参看本卷《作鱼鲊》篇注释「一一」及卷十「乌蓲「九四」」注释「一」。
xià wén de hú xǐ jí ěr yì míng cāng ěr
这句话大意是:下文的「胡枲」,即耳,亦名苍耳。
sì jiē yǎng qí yī wèi shì zuò jiàng zhǔ yào jiè zhù wū méi jūn de yíng táng huà hé shuǐ jiě dàn bái zhì zuò yòng xiàn zài fǎn ér bǎ zhè xiē dōng xi suǒ wèi yī bǒ qù zé jiào jiě zuò yòng dà jiǎn chéng pǐn zhì liàng bì rán chà
这句话大意是:「四」「皆仰其衣为势」,作酱主要借助于霉菌的营糖化和水解蛋白质作用,现在反而把这些东西(所谓「衣」)簸去,则酵解作用大减,成品质量必然差。
wǔ huáng zhēng zhè shì dài fū pí de miàn fěn zuò chéng de jiàng qū hé zhěng lì de mài zuò chéng de huáng yī bù tóng
这句话大意是:「五」「黄蒸」,这是带麸皮的面粉作成的酱曲,和整粒的麦作成的「黄衣」不同。
liù niè shì mài yá
这句话大意是:「六」「糱」是麦芽。
jiǎo shēng zhǐ xiǎo mài zhǒng zi méng fā shí zuì chū zhǎng chū de yòu gēn
这句话大意是:「脚生」,指小麦种子萌发时最初长出的幼根。
qī xíng shì yòng mài yá táng huà diàn fěn lǜ qù mǐ zhā hòu de táng huà yè zhī jiān chéng de chóu hòu yí táng
这句话大意是:「七」「饧」是用麦芽糖化淀粉、滤去米渣后的糖化液汁煎成的稠厚饴糖。
cān kàn juǎn jiǔ xíng bū piān zhù shì yī
这句话大意是:参看卷九饧𫗦篇注释「一」。
bái xíng hēi xíng hǔ pò xíng jūn jiàn gāi piān
这句话大意是:「白饧」、「黑饧」、「琥珀饧」,均见该篇。
bā yá shēng qīng zhǐ yòu yá jì xù shēng zhǎng yóu bái zhuǎn qīng
这句话大意是:「八」「芽生青」,指幼芽继续生长,由白转青。
chéng bǐng zhǐ gēn yá xiāng hù pán jié chéng yī piàn
这句话大意是:「成饼」,指根芽相互盘结成一片。
yóu sàn zhuàng wù jié chéng yī piàn xiàn zài qún zhòng hái yǒu jié bǐng de kǒu yǔ
这句话大意是:由散状物结成一片,现在群众还有「结饼」的口语。
jiǔ dāo yòng dāo gē liè kāi lái
这句话大意是:「九」「刀●」,用刀割裂开来。
yī zhè gè dà mài niè shì chéng bǐng de hái shì sàn de
这句话大意是:「一0」这个大麦糱是「成饼」的还是散的?
cì wū hēi xíng zhī hòu yě yīng shì chéng bǐng de
这句话大意是:次于黑饧之后,也应是成饼的。
zhè jiāng yì wū yǐ shàn zhì bái xíng zhe chēng wū zhè jiāng qí suǒ zhì dà mài yá táng suǒ yòng de dà mài yá jiù shì jié chéng bǐng de
这句话大意是:浙江义乌以善制「白饧」著称于浙江,其所制大麦芽糖所用的大麦芽就是结成饼的。
dàn zài zhì mài yá shí yòng wù yǎn gài shǐ yá bù biàn qīng
这句话大意是:但在制麦芽时用物罨盖,使芽不变青。
zhì chéng de xíng zài wèi jiā gōng shǐ yìng huà biàn bái yǐ qián yán sè hè huáng pō xiàng hǔ pò sè
这句话大意是:制成的饧,在未加工使硬化变白以前,颜色褐黄,颇像琥珀色。
cháng mǎn yán huā yán dì liù shí jiǔ zào cháng mǎn yán fǎ yī yǐ bù jīn wèng yī shòu shí shí zhě yī kǒu zhì tíng èr zhōng shí shàng yǐ bái yán sān mǎn zhī yǐ gān shuǐ wò zhī lìng shàng héng èr yǒu yóu shuǐ
这句话大意是:常满盐、花盐第六十九造常满盐法(一):以不津瓮「一」受十石者一口,置庭「二」中石上,以白盐「三」满之,以甘水沃之,令上恒(二)有游水。
xū yòng shí yì qǔ jiān jí chéng yán
这句话大意是:须用时,挹取,煎,即成盐。
hái yǐ gān shuǐ tiān zhī qǔ yī shēng tiān yī shēng
这句话大意是:还以甘水添之,取一升,添一升。
rì pù zhī rè shèng hái jí chéng yán yǒng bù qióng jǐn sì
这句话大意是:日曝之,热盛,还即成盐,永不穷尽「四」。
fēng chén yīn yǔ zé gài tiān qíng jìng hái yǎng
这句话大意是:风尘阴雨则盖,天晴净,还仰。
ruò yòng huáng yán xián shuǐ zhě yán zhī zé kǔ shì yǐ bì xū bái yán gān shuǐ
这句话大意是:若用黄盐、咸水者,盐汁则苦,是以必须白盐、甘水。
zào huā yán yìn yán fǎ wǔ liù yuè zhōng hàn shí qǔ shuǐ èr dòu yǐ yán yī dòu tóu shuǐ zhōng lìng xiāo jǐn
这句话大意是:造花盐、印盐法:五、六月中旱时,取水二斗,以盐一斗投水中,令消尽;。
yòu yǐ yán tóu zhī shuǐ xián jí zé yán bù fù xiāo róng
这句话大意是:又以盐投之,水咸极,则盐不复消融。
yì qì táo zhì shā tài zhī chéng qù gòu tǔ xiè qīng zhī wū jìng qì zhōng
这句话大意是:易器淘治沙汰之,澄去垢土,泻清汁于净器中。
yán zǐ shén bái bù fèi cháng yòng
这句话大意是:盐滓甚白,不废常用。
yòu yī shí hái de bā dǒu zhī sān yì wú duō sǔn
这句话大意是:又一石还得八斗汁(三),亦无多损。
hǎo rì wú fēng chén shí rì zhōng pù lìng chéng yán fú jí jiē qǔ biàn shì huā yán hòu bó guāng zé shì zhōng rǔ wǔ
这句话大意是:好日无风尘时,日中曝令成盐,浮即接取,便是花盐,厚薄光泽似钟乳「五」。
jiǔ bù jiē qǔ jí chéng yìn yán dà rú dòu zhèng sì fāng qiān bǎi xiāng sì
这句话大意是:久不接取,即成印盐,大如豆,正四方,千百相似。
chéng yìn zhé chén lù qǔ zhī
这句话大意是:成印辄沈,漉取之。
huā yìn èr sì yán bái rú kē xuě liù qí wèi yòu měi
这句话大意是:花、印二(四)盐,白如珂雪「六」,其味又美。
yī zào cháng mǎn yán fǎ hé zào huā yán yìn yán fǎ chú biāo mù shì dà zì wài nèi róng jūn xì shuāng xíng xiǎo zì zī yī lǜ gǎi wèi dà zì
这句话大意是:(一)「造常满盐法」和「造花盐、印盐法」,除标目是大字外,内容均系双行小字,兹一律改为大字。
èr héng hú xiāng běn rú zì
这句话大意是:(二)「恒」,湖湘本如字;。
yuàn kè míng chāo zuò bì zhào héng sòng zhēn zōng de míng què mò bǐ
这句话大意是:院刻、明抄作「●」,避赵恒(宋真宗)的名阙末笔;。
jīn chāo zuò zhǐ wù
这句话大意是:金抄作「指」,误。
cǐ zì zài tā chù sòng běn yì cháng què bǐ bù zài zuò xiào jì
这句话大意是:此字在他处宋本亦常阙笔,不再作校记。
sān zhī rú guǒ yī shí yán zhǐ de dào bā dǒu yán zhī bù néng shuō sǔn shī bù duō yīng shì zǐ zì de cán wén cuò chéng
这句话大意是:(三)「汁」,如果一石盐只得到八斗盐汁,不能说损失不多,应是「滓」字的残文错成。
zǐ zhǐ suǒ de jiào jīng bái de yán jí shàng wén suǒ wèi yán zǐ shén bái
这句话大意是:「滓」指所得较精白的盐,即上文所谓「盐滓甚白」。
sì yuàn kè jīn chāo zuò èr míng chāo hú xiāng běn wù zuò yī
这句话大意是:(四)院刻、金抄作「二」,明抄、湖湘本误作「一」。
yī bù jīn wèng bù shèn lòu de wèng juǎn qī yǒu tú wèng piān
这句话大意是:「一」「不津瓮」,不渗漏的瓮,卷七有《涂瓮》篇。
èr tíng zhǐ yuàn zi bú shì tīng táng
这句话大意是:「二」「庭」,指院子,不是厅堂。
zhāng bǐng lín xīn fāng yán shì gōng tíng zhě tíng zhī jiè zì jīn rén wèi tíng wèi tiān jǐng jí tíng zhī qiè yīn
这句话大意是:章炳麟《新方言‧释宫》:「庭者廷之借字,今人谓廷为天井,即廷之切音。
sān míng yī bié lù shí yán táo hóng jǐng zhù yán yǐ hé dōng suǒ chǎn zhě wèi shèng dōng hǎi yán bái lì xì běi hǎi yán huáng lì cū
这句话大意是:「三」《名医别录》「食盐」陶弘景注,盐以河东所产者为胜,东海盐白粒细,北海盐黄粒粗。
jù tú jīng běn cǎo jiě shì hé dōng yán shì chǎn wū shān xī jiě zhōu yán chí de jiě yán zuì wèi jīng hǎo
这句话大意是:据《图经本草》解释,河东盐是产于山西解州盐池的「解盐」,最为精好。
yòu yǒu hé dōng yìn yán kē lì dà yòu jiào dà yán rén suǒ cháng shí shì jiě yán yě hǎo
这句话大意是:又有河东「印盐」,颗粒大,又叫「大盐」,人所常食,似解盐,也好。
bīng zhōu mò yán jiān liàn bù chún lǔ zhòng zhì zá hěn chà
这句话大意是:并州「末盐」,煎炼不纯,卤重质杂,很差。
gǔ shì suǒ wèi bái yán jí zhǐ xiāng dāng jīng bái de yán
这句话大意是:贾氏所谓「白盐」,即指相当精白的盐;。
huáng yán shì zhǐ lǔ zhòng zá zhì duō de yán
这句话大意是:「黄盐」是指卤重杂质多的盐。
huáng yán yǐ jīng hán lǔ zhòng zài jiā xián shuǐ lái róng jiě suǒ de yán zhī gèng kǔ suǒ yǐ bù néng yòng wū zuò cháng mǎn yán
这句话大意是:黄盐已经含卤重,再加咸水来溶解,所得盐汁更苦,所以不能用于作「常满盐」。
sì suǒ wèi yǒng bù qióng jǐn zhǐ shì xíng róng màn màn de shí yòng kě yǐ jiào wèi jīng jiǔ de yì sī
现代白话:「四」所谓「永不穷尽」,只是形容慢慢的食用能够较为经久的意思。
zhè hé juǎn qī fǎ jiǔ piān de suǒ wèi bù néng qióng jǐn dōu shì kuā zhāng qí shuō
这句话大意是:这和卷七《法酒》篇的所谓「不能穷尽」,都是夸张其说。
wǔ zhōng rǔ jí zhōng rǔ shí
这句话大意是:「五」「钟乳」,即钟乳石。
sòng sū sòng tú jīng běn cǎo kōng zhōng xiāng tōng zhǎng zhě liù qī cùn rú é líng guǎn zhuàng suì zhī rú zhǎo jiǎ zhōng wú yàn chǐ zhǐ jiān jiǎo bù chéng báo piàn guāng míng zhě shàn
这句话大意是:宋苏颂《图经本草》:「空中相通,长者六七寸,如鹅翎管状,碎之如爪甲,中无「鴈齿」(指尖角不成薄片),光明者善。
zhōng rǔ shí shì yī zhǒng tàn suān gài jié jīng shǔ liù fāng jīng xì jī suì chéng báo piàn yǒu guāng zé hǎo de bái sè
这句话大意是:」钟乳石是一种碳酸钙结晶,属六方晶系,击碎成薄片,有光泽,好的白色。
liù kē yī zhǒng bái sè de yù hé bèi ké
这句话大意是:「六」「珂」,一种白色的玉和贝壳。
kē xuě xíng róng yìn yán de sè zé bái ér guāng yíng
这句话大意是:「珂雪」,形容「印盐」的色泽白而光莹。
zuò jiàng děng yī fǎ dì qī shí shí èr yuè zhēng yuè wèi shàng shí èr yuè wèi zhōng shí sān yuè wèi xià shí
这句话大意是:作酱等(一)法第七十十二月、正月为上时,二月为中时,三月为下时。
yòng bù jīn wèng wèng jīn zé huài jiàng
这句话大意是:用不津瓮,瓮津则坏酱。
cháng èr wèi zū sān cù zhě yì bù zhōng yòng zhī
这句话大意是:尝(二)为菹(三)、酢者,亦不中用之。
zhì rì zhōng gāo chù shí shàng
这句话大意是:置日中高处石上。
xià yǔ wú lìng shuǐ jìn wèng dǐ
这句话大意是:夏雨,无令水浸瓮底。
yǐ yī shēng sì yī běn zuò shēng suō tiě dīng zi bèi suì shā dīng zhe wèng dǐ shí xià hòu suī yǒu shēn fù rén shí zhī jiàng yì bù huài làn yě
这句话大意是:以一鉎●(四)一本作「生缩」铁钉子,背「岁杀」钉著瓮底石下,后虽有娠妇人食之,酱亦不坏烂也。
yòng chūn zhǒng wū dòu yī chūn dòu lì xiǎo ér jūn wǎn dòu lì dà ér zá
这句话大意是:用春种乌豆「一」,春豆粒小而均,晚豆粒大而杂。
wū dà zèng zhōng zào zhēng zhī
这句话大意是:于大甑中燥蒸之。
qì liù bàn rì xǔ fù zhù chū gèng zhuāng èr zhī huí zài shàng zhě wǔ jū xià bù ěr zé shēng shú bù duō sān diào jūn yě
现代白话:气馏半日许,复贮出更装「二」之,回在上者(五)居下,不你,则生熟不多「三」调均也。
qì liù zhōu biàn yǐ huī fù zhī jīng sù wú lìng huǒ jué
这句话大意是:气馏周遍,以灰覆之,经宿无令火绝。
qǔ qián niú shǐ yuán lèi lìng zhōng yāng kōng rán zhī bù yān shì lèi hǎo tàn
这句话大意是:取干牛屎,圆累,令中央空,燃之不烟,势类好炭。
ruò liù néng duō shōu cháng yòng zuò shí jì wú huī chén yòu bù shī huǒ shèng wū cǎo yuǎn yǐ
现代白话:若(六)能多收,常用作食,既无灰尘,又不失火,胜于草远了。
niè kàn dòu huáng sì sè hēi jí shú nǎi xià rì pù qǔ qián
这句话大意是:啮看:豆黄「四」色黑极熟,乃下,日曝取干。
yè zé jù fù wú lìng rùn shī
这句话大意是:夜则聚、覆,无令润湿。
lín yù chōng qù pí gèng zhuāng rù zèng zhōng zhēng lìng qì liù zé xià yī rì pù zhī
这句话大意是:临欲舂去皮,更装入甑中蒸,令气馏则下,一日曝之。
míng dàn qǐ jìng bǒ zé mǎn jiù chōng zhī ér bù suì
这句话大意是:明旦起,净簸择,满臼舂之而不碎。
ruò bù zhòng liù suì ér nán jìng
这句话大意是:若不重馏,碎而难净。
bǒ jiǎn qù suì zhě
这句话大意是:簸拣去碎者。
zuò rè tāng wū dà pén zhōng jìn dòu huáng
这句话大意是:作热汤,于大盆中浸豆黄。
liáng jiǔ táo tài ruó qù hēi pí tāng shǎo zé tiān shèn wù yì tāng
这句话大意是:良久,淘汰,挼去黑皮,汤少则添,慎勿易汤;。
yì tāng zé zǒu shī dòu wèi lìng jiàng bù měi yě
这句话大意是:易汤则走失豆味,令酱不美也。
lù ér zhēng zhī
这句话大意是:漉而蒸之。
táo dòu tāng zhī jí zhǔ suì dòu zuò jiàng yǐ gōng xuán shí
这句话大意是:淘豆汤汁,即煮碎豆作酱,以供旋食。
wǔ dà jiàng zé bù yòng zhī
这句话大意是:「五」大酱则不用汁。
yī chuī qǐng xià zhì jìng xí shàng tān lìng jí lěng
这句话大意是:一炊顷,下置净席上,摊令极冷。
yù qián rì pù bái yán huáng zhēng cǎo liù jū xù fǎn mài qū qī lìng jí qián zào
这句话大意是:预前,日曝白盐、黄蒸、草●「六」居恤反、麦曲「七」,令极干燥。
yán sè huáng zhě fā jiàng kǔ qī yán ruò rùn shī lìng jiàng huài
这句话大意是:盐色黄者发酱苦(七),盐若润湿令酱坏。
huáng zhēng lìng jiàng chì měi
这句话大意是:黄蒸令酱赤美。
cǎo lìng jiàng fēn fāng
这句话大意是:草●令酱芬芳;。
ruó bǒ qù cǎo tǔ
这句话大意是:●,挼,簸去草土。
qū jí huáng zhēng gè bā bié dǎo mò xì shāi jiǔ mǎ wěi luó bā mí hǎo
这句话大意是:曲及黄蒸,各(八)别捣末细簁(九)——马尾罗「八」弥好。
dà shuài dòu huáng sān dòu qū mò yī dòu huáng zhēng mò yī dòu bái yán wǔ shēng zi sān zhǐ yī zuǒ
这句话大意是:大率豆黄三斗,曲末一斗,黄蒸末一斗,白盐五升,●子三指一撮。
yán shǎo lìng jiàng cù
这句话大意是:盐少令酱酢;。
hòu suī jiā yán wú fù měi wèi
这句话大意是:后虽加盐,无复美味。
qí yòng shén qū zhě shí yī shēng dāng bèn qū sì shēng shā duō gù yě
这句话大意是:其用神曲者(十),一升当笨曲四升,杀多故也。
dòu huáng duī liàng bù gài jiǔ yán qū qīng liàng píng gài
这句话大意是:豆黄堆量不概「九」,盐、曲轻量平概。
sān zhǒng liàng qì wū pén zhōng miàn xiàng tài suì hé zhī xiàng tài suì zé wú qū chóng yě
这句话大意是:三种量讫,于盆中面向「太岁」和之,向「太岁」,则无蛆虫也。
jiǎo lìng jūn diào yǐ shǒu tòng ruó jiē lìng rùn chè
这句话大意是:搅令均调,以手痛挼,皆令润彻。
yì miàn xiàng tài suì nèi zhe wèng zhōng shǒu ruó yī lìng jiān yǐ mǎn wèi xiàn
这句话大意是:亦面向「太岁」内著瓮中,手挼「一0」令坚,以满为限;。
bàn zé nán shú
这句话大意是:半则难熟。
pén gài mì ní wú lìng lòu qì
这句话大意是:盆盖,密泥,无令漏气。
shú biàn kāi zhī là yuè wǔ qī rì zhēng yuè èr yuè sì qī rì sān yuè sān qī rì
这句话大意是:熟便开之,腊月五七日,正月、二月四七日,三月三七日。
dāng zòng héng liè zhōu huí lí wèng shí yī chè dǐ shēng yī yī yī
这句话大意是:当纵横裂,周回离瓮(十一),彻底生衣「一一」。
xī zhù chū nuò pò kuài shí èr liǎng wèng fēn wèi sān wèng
这句话大意是:悉贮出,搦破块(十二),两瓮分为三瓮。
rì wèi chū qián jí jǐng huā shuǐ wū pén zhōng yǐ zào yán hé zhī lǜ yī shí shuǐ yòng yán sān dòu chéng qǔ qīng zhī
这句话大意是:日未出前汲井花水,于盆中以燥盐和之,率一石水,用盐三斗,澄取清汁。
yòu qǔ huáng zhēng wū xiǎo pén nèi jiǎn shí sān yán zhī jìn zhī ruó shí sì qǔ huáng shěn lù qù zǐ
这句话大意是:又取黄蒸于小盆内减(十三)盐汁浸之,挼(十四)取黄沈,漉去滓。
hé yán zhī xiè zhe wèng zhōng
这句话大意是:合盐汁泻著瓮中。
lǜ shí shí jiàng yòng huáng zhēng sān dòu
这句话大意是:率十石酱,用黄蒸三斗。
yán shuǐ yī èr duō shǎo yì wú dìng fāng jiàng rú báo zhōu biàn zhǐ dòu qián yǐn shuǐ gù yě
这句话大意是:盐水「一二」多少,亦无定方,酱如薄粥便止:豆干饮水故也。
yǎng wèng kǒu pù zhī
这句话大意是:仰瓮口曝之。
yàn yuē wěi ruí kuí yī sān rì qián jiàng
这句话大意是:谚曰:「萎蕤葵「一三」,日干酱。
yán qí měi yǐ
现代白话:」言其美了。
shí rì nèi měi rì shù dù yǐ pá chè dǐ jiǎo zhī
这句话大意是:十日内,每日数度以杷彻底搅之。
shí rì hòu měi rì zhé yī jiǎo sān shí rì zhǐ
这句话大意是:十日后,每日辄一搅,三十日止。
yǔ jí gài wèng wú lìng shuǐ rù
这句话大意是:雨即盖瓮,无令水入。
shuǐ rù zé shēng chóng
这句话大意是:水入则生虫。
měi jīng yǔ hòu zhé xū yī jiǎo
这句话大意是:每经雨后,辄须一搅。
jiě yī sì hòu èr shí rì kān shí
这句话大意是:解「一四」后二十日堪食;。
rán yào bǎi rì shǐ shú ěr
这句话大意是:然要百日始熟耳。
shù yuē ruò wèi rèn shēn fù rén huài jiàng zhě qǔ bái yè jí zǐ yī wǔ zhe wèng zhōng zé hái hǎo
这句话大意是:《术》曰:「若为妊娠妇人坏酱者,取白叶棘子「一五」著瓮中,则还好。
sú rén yòng xiào zhàng jiǎo jiàng jí zhì wèng jiàng suī huí ér tāi sǔn
这句话大意是:俗人用孝杖搅酱,及炙瓮,酱虽回而胎损。
qǐ rén jiàng shí yǐ xīn jí shuǐ yī zhǎn hé ér yǔ zhī lìng jiàng bù huài
这句话大意是:乞人酱时,以新汲水一盏,和而与之,令酱不坏。
ròu jiàng yī liù fǎ niú yáng lù tù ròu jiē de zuò
这句话大意是:肉酱「一六」法:牛、羊、、鹿、兔肉皆得作。
qǔ liáng shā yī qī xīn ròu qù zhī xì cuò
这句话大意是:取良杀「一七」新肉,去脂,细剉。
chén ròu qián zhě bù rèn yòng
这句话大意是:陈肉干者不任用。
hé zhī shí wǔ lìng jiàng nì
这句话大意是:合脂(十五)令酱腻。
shài qū lìng zào shú dǎo juàn shāi
这句话大意是:晒曲令燥,熟捣,绢簁。
dà shuài ròu yī dòu qū mò wǔ shēng bái yán liǎng shēng bàn huáng zhēng yī shēng pù qián shú dǎo juàn shāi
这句话大意是:大率肉一斗,曲末五升,白盐两升半,黄蒸一升,曝干,熟捣,绢簁。
pán shàng hé lìng jūn diào nèi wèng zi zhōng
这句话大意是:盘上和令均调,内瓮子中。
yǒu gǔ zhě hé qì xiān dǎo rán hòu shèng zhī
这句话大意是:有骨者,和讫先捣,然后盛之。
gǔ duō suǐ jì féi nì jiàng yì rán yě
这句话大意是:骨多髓,既肥腻,酱亦然也。
ní fēng rì pù
这句话大意是:泥封,日曝。
hán yuè zuò zhī
这句话大意是:寒月作之。
yī bā yi mái zhī wū shǔ ráng jī zhōng
这句话大意是:「一八」宜埋之于黍穰积中。
èr qī rì kāi kàn jiàng chū yī jiǔ wú qū qì biàn shú yǐ
现代白话:二七日开看,酱出「一九」无曲气,便熟了。
mǎi xīn shā zhì zhǔ zhī lìng jí làn ròu xiāo jǐn qù gǔ qǔ zhī dài lěng jiě jiàng
这句话大意是:买新杀雉煮之,令极烂,肉销尽,去骨取汁,待冷解酱。
jī zhī yì de
这句话大意是:鸡汁亦得。
wù yòng chén ròu lìng jiàng kǔ nì
这句话大意是:勿用陈肉,令酱苦腻。
wú jī zhì hǎo jiǔ jiě zhī
这句话大意是:无鸡、雉,好酒解之。
hái zhe rì zhōng
这句话大意是:还著日中。
zuò zú chéng èr ròu jiàng fǎ niú yáng lù tù shēng yú jiē de zuò
这句话大意是:作卒成「二0」肉酱法:牛、羊、、鹿、兔、生鱼,皆得作。
xì cuò ròu yī dòu hǎo jiǔ yī dòu qū mò wǔ shēng huáng zhēng mò yī shēng bái yán yī shēng qū jí huáng zhēng bìng pù qián juàn shāi
这句话大意是:细剉肉一斗,好酒一斗,曲末五升,黄蒸末一升,白盐一升,曲及黄蒸,并曝干绢簁。
wéi yī yuè sān shí rì tíng shì yǐ bù xū xián xián zé bù měi
这句话大意是:唯一月三十日停,是以不须咸,咸则不美。
pán shàng diào hé lìng jūn dǎo shǐ shú hái bò pò rú zǎo dà
这句话大意是:盘上调和令均,捣使熟,还擘破如枣大。
zuò làng zhōng kēng èr yī huǒ shāo lìng chì qù huī shuǐ jiāo yǐ cǎo hòu bì zhī lìng gān shí liù zhōng shān róng jiàng píng
这句话大意是:作浪中坑「二一」,火烧令赤,去灰,水浇,以草厚蔽之,令坩(十六)中才容酱瓶。
dà fǔ zhōng tāng zhǔ kōng píng lìng jí rè chū qián
这句话大意是:大釜中汤煮空瓶,令极热,出,干。
jū ròu nèi píng zhōng lìng qù píng kǒu sān cùn xǔ mǎn zé jìn kǒu zhě jiāo
这句话大意是:掬肉内瓶中,令去瓶口三寸许,满则近口者焦。
shí qī gài píng kǒu shú ní èr èr mì fēng
这句话大意是:(十七)盖瓶口,熟泥「二二」密封。
nèi cǎo zhōng xià tǔ èr sān hòu qī bā cùn
这句话大意是:内草中,下土「二三」厚七八寸。
tǔ báo huǒ chì zé lìng shí bā jiàng jiāo
这句话大意是:土薄火炽,则令(十八)酱焦;。
shú chí qì wèi měi shí jiǔ hǎo
这句话大意是:熟迟气味美(十九)好。
shì yǐ níng lěng bù jiāo
这句话大意是:是以宁冷不焦;。
jiāo èr shí shí suī biàn bù fù zhōng shí yě
这句话大意是:焦(二十),食虽便,不复中食也。
wū shàng rán qián niú fèn huǒ tōng èr yī yè wù jué
这句话大意是:于上燃干牛粪火,通(二一)夜勿绝。
míng rì zhōu shí jiàng chū biàn shú
这句话大意是:明日周时,酱出,便熟。
ruò jiàng wèi shú zhě hái fù zhì gèng rán rú chū
这句话大意是:若酱未熟者,还覆置,更燃如初。
lín shí xì qiè cōng bái zhe má yóu chǎo cōng lìng shú yǐ hé ròu jiàng tián měi yì cháng yě
这句话大意是:临食,细切葱白,著麻油炒葱令熟,以和肉酱,甜美异常也。
zuò yú jiàng fǎ lǐ yú zhēng yú èr èr dì yī hǎo
这句话大意是:作鱼酱法:鲤鱼、鲭鱼(二二)第一好;。
lǐ yú èr sān yì zhōng
这句话大意是:鳢鱼(二三)亦中。
jì yú tái yú èr sì èr sì jí quán zuò bù yòng qiè
这句话大意是:鲚鱼、鲐鱼(二四)「二四」即全作,不用切。
qù lín jìng xǐ shì lìng qián rú kuài èr wǔ fǎ pī pò lǚ qiè zhī qù gǔ
这句话大意是:去鳞,净洗,拭令干,如脍「二五」法披破缕切之,去骨。
dà shuài chéng yú yī dòu yòng huáng yī sān shēng yī shēng quán yòng èr shēng zuò mò
这句话大意是:大率成鱼一斗,用黄衣三升,一升全用,二升作末。
bái yán èr shēng huáng yán zé kǔ
这句话大意是:白盐二升,黄盐则苦。
qián jiāng yī shēng mò zhī
这句话大意是:干姜一升,末之。
jú pí yī hé lǚ qiè zhī
这句话大意是:橘皮一合,缕切之。
hé lìng diào jūn nèi wèng zi zhōng ní mì fēng rì pù
这句话大意是:和令调均,内瓮子中,泥密封,日曝。
wù lìng lòu qì
这句话大意是:勿令漏气。
shú yǐ hǎo jiǔ jiě zhī
这句话大意是:熟以好酒解之。
fán zuò yú jiàng ròu jiàng jiē yǐ shí èr yuè zuò zhī zé jīng xià wú chóng
这句话大意是:凡作鱼酱、肉酱,皆以十二月作之,则经夏无虫。
yú yuè yì de zuò dàn xǐ shēng chóng bù dé dù xià ěr
这句话大意是:余月亦得作,但喜生虫,不得度夏耳。
qián jì yú jiàng fǎ èr wǔ yī míng dāo yú
这句话大意是:干鲚鱼酱法:(二五)一名刀鱼。
liù yuè qī yuè qǔ qián jì yú pén zhōng shuǐ jìn zhì wū lǐ yī rì sān dù yì shuǐ
这句话大意是:六月、七月,取干鲚鱼,盆中水浸,置屋里,一日三度易水。
sān rì hǎo jìng lù xǐ qù lín quán zuò wù qiè
这句话大意是:三日好净,漉,洗去鳞,全作勿切。
lǜ yú yī dòu qū mò sì shēng huáng zhēng mò yī shēng wú zhēng yòng mài niè mò yì de bái yán èr shēng bàn wū pán zhōng hé lìng jūn diào bù zhì wèng zi ní fēng wù lìng lòu qì
这句话大意是:率鱼一斗,曲末四升,黄蒸末一升——无蒸,用麦糱末亦得——白盐二升半,于盘中和令均调,布置瓮子,泥封,勿令漏气。
èr qī rì biàn shú
这句话大意是:二七日便熟。
wèi xiāng měi yǔ shēng zhě wú shū yì
这句话大意是:味香美,与生者无殊异。
shí jīng zuò mài jiàng fǎ xiǎo mài yī shí zì yī xiǔ chuī wò zhī èr liù lìng shēng huáng yī
这句话大意是:《食经》作麦酱法:「小麦一石,渍一宿,炊,卧之「二六」,令生黄衣。
yǐ shuǐ yī shí liù dòu yán sān shēng èr liù zhǔ zuò lǔ chéng qǔ bā dǒu zhe wèng zhōng
这句话大意是:以水一石六斗,盐三升(二六),煮作卤,澄取八斗,著瓮中。
chuī xiǎo mài èr qī tóu zhī jiǎo lìng diào jūn
这句话大意是:炊小麦(二七)投之,搅令调均。
fù zhe rì zhōng shí rì kě shí
这句话大意是:覆著日中,十日可食。
zuò yú zi jiàng fǎ èr bā zhì yú zǐ rén èr qī yī shēng dǎo mò èr jiǔ shāi zhī
这句话大意是:作榆子酱法(二八):治榆子人「二七」一升,捣末(二九),筛之。
qīng jiǔ yī shēng jiàng wǔ shēng hé hé
这句话大意是:清酒一升,酱五升,合和。
yī yuè kě shí zhī
这句话大意是:一月可食之。
yòu yú jiàng fǎ chéng kuài yú èr bā yī dòu yǐ qū wǔ shēng qīng sān shí jiǔ èr shēng yán sān shēng jú pí èr yè hé hé wū píng nèi fēng
这句话大意是:又鱼酱法:成脍鱼「二八」一斗,以曲五升,清(三十)酒二升,盐三升,橘皮二叶,合和,于瓶内封。
yī rì sān yī kě shí
这句话大意是:一日(三一)可食。
shén měi
这句话大意是:甚美。
zuò xiā jiàng fǎ xiā sān èr yī dòu fàn sān shēng wèi sǎn èr jiǔ yán èr shēng sān sān shuǐ wǔ shēng hé diào
这句话大意是:作虾酱法:虾(三二)一斗,饭三升为糁「二九」,盐二升(三三),水五升,和调。
rì zhōng pù zhī
这句话大意是:日中曝之。
jīng chūn xià bù bài
这句话大意是:经春夏不败。
zuò zào chǒu yán fǎn sān sì fǎ yáng ròu èr jīn zhū ròu yī jīn hé zhǔ lìng shú xì qiè zhī
这句话大意是:作燥●丑延反(三四)法:羊肉二斤,猪肉一斤,合煮令熟,细切之。
shēng jiāng wǔ hé sān wǔ jú pí liǎng yè jī zi shí wǔ méi shēng yáng ròu yī jīn dòu jiàng qīng sān wǔ hé
这句话大意是:生姜五合(三五),橘皮两叶,鸡子十五枚,生羊肉一斤,豆酱清「三0」五合。
xiān qǔ shú ròu zhe zèng shàng zhēng lìng rè hé shēng ròu
这句话大意是:先取熟肉著甑上蒸令热,和生肉;。
jiàng qīng jiāng jú sān liù hé zhī
这句话大意是:酱清、姜、橘(三六)和之。
shēng sān yī fǎ sān qī yáng ròu yī jīn zhū ròu bái sì liǎng dòu jiàng qīng zì zhī lǚ qiè
这句话大意是:生●「三一」法(三七):羊肉一斤,猪肉白四两,豆酱清渍之,缕切。
shēng jiāng jī zi chūn qiū yòng sū liǎo zhe zhī
这句话大意是:生姜、鸡子,春、秋用苏、蓼,著之。
cuī shí yuē sān bā zhēng yuè kě zuò zhū jiàng ròu jiàng qīng jiàng
这句话大意是:崔寔曰(三八):「正月,可作诸酱,肉酱、清酱。
sì yuè lì xià hòu tóng yú zuò sān jiǔ jiàng
这句话大意是:四月,立夏后,铜鱼作(三九)酱。
wǔ yuè kě wèi jiàng
这句话大意是:五月,可为酱。
shàng xún chu jiǎo qiè dòu zhōng gēng zhǔ zhī
这句话大意是:上旬●楚狡切豆,中庚煮之。
yǐ suì dòu zuò mò dōu
这句话大意是:以碎豆作「末都」。
zhì liù yuè sì shí qī yuè zhī jiāo fēn yǐ cáng guā
这句话大意是:至六月(四十)、七月之交,分以藏瓜。
kě zuò yú jiàng
这句话大意是:可作鱼酱。
zuò zhú sān èr fǎ sì yī xī hàn wǔ dì zhú yí zhì wū hǎi bīn wén yǒu xiāng qì ér bù jiàn wù
这句话大意是:作鱁「三二」法(四一):昔汉武帝逐夷至于海滨,闻有香气而不见物。
lìng rén tuī qiú nǎi shì yú fù zào yú cháng wū kēng zhōng yǐ zhì tǔ fù zhī sì èr xiāng qì shàng dá
这句话大意是:令人推求,乃是渔父造鱼肠于坑中,以至土覆之(四二),香气上达。
qǔ ér shí zhī yǐ wèi zī wèi
这句话大意是:取而食之,以为滋味。
zhú yí de cǐ wù yīn míng zhī gài yú cháng jiàng yě
这句话大意是:逐夷得此物,因名之,盖鱼肠酱也。
qǔ shí shǒu yú shā yú zī yú sān sān sān zhǒng cháng dù bāo qí jìng xǐ kōng zhe sān sì bái yán lìng xiǎo yǐ xián sān wǔ nèi sì sān qì zhōng mì fēng zhì rì zhōng
这句话大意是:取石首鱼、𫚌鱼、鲻鱼「三三」三种肠、肚、胞,齐净洗,空著「三四」白盐,令小倚咸「三五」,内(四三)器中,密封,置日中。
xià èr shí rì chūn qiū wǔ shí rì dōng bǎi rì nǎi hǎo shú
这句话大意是:夏二十日,春秋五十日,冬百日,乃好熟。
shí sì sì shí xià jiāng cù děng
这句话大意是:食(四四)时下姜、酢等。
cáng xiè fǎ jiǔ yuè nèi qǔ mǔ xiè mǔ xiè qí sì wǔ dà yuán jìng fù xià
这句话大意是:藏蟹法:九月内,取母蟹,母蟹脐(四五)大圆,竟腹下;。
gōng xiè xiá ér zhǎng
这句话大意是:公蟹狭而长。
de zé zhe sì liù shuǐ zhōng wù lìng shāng sǔn jí sǐ zhě
这句话大意是:得则著(四六)水中,勿令伤损及死者。
yī xiǔ zé sì qī fù zhōng jìng
这句话大意是:一宿则(四七)腹中净。
jiǔ zé tǔ huáng tǔ huáng zé bù hǎo
这句话大意是:久则吐黄,吐黄则不好。
xiān zhǔ báo sì bā báo xíng
这句话大意是:先煮薄(四八),,薄饧。
zhe huó xiè wū lěng wèng zhōng yī xiǔ
这句话大意是:著活蟹于冷瓮中一宿。
zhǔ sì jiǔ liǎo tāng hé bái yán tè xū jí xián
这句话大意是:煮(四九)蓼汤,和白盐,特须极咸。
dài lěng wèng shèng bàn zhī qǔ zhōng xiè nèi zhe yán liǎo zhī zhōng biàn sǐ liǎo yi shǎo zhe liǎo duō zé làn
这句话大意是:待冷,瓮盛半汁,取中蟹内著盐蓼汁中,便死,蓼宜少著,蓼多则烂。
ní fēng
这句话大意是:泥封。
èr shí rì
这句话大意是:二十日。
chū zhī jǔ xiè qí zhe jiāng mò hái fù qí rú chū
这句话大意是:出之,举蟹脐,著姜末,还复脐如初。
nèi zhe gān wèng zhōng bǎi gè gè yī qì yǐ qián yán liǎo zhī jiāo zhī lìng méi
这句话大意是:内著坩瓮中,百个各一器,以前盐蓼汁浇之,令没。
mì fēng wù lìng lòu qì biàn chéng yǐ
现代白话:密封,勿令漏气,便成了。
tè jì fēng lǐ sān liù fēng zé huài ér bù měi yě
这句话大意是:特忌风里「三六」,风则坏而不美也。
yòu fǎ zhí zhǔ yán liǎo tāng wèng shèng yì hé suǒ de xiè zé nèi yán zhī lǐ mǎn biàn ní fēng
这句话大意是:又法:直煮盐蓼汤,瓮盛,诣河所,得蟹则内盐汁里,满便泥封。
suī bù jí qián wèi yì hǎo
这句话大意是:虽不及前味,亦好。
shèn fēng rú qián fǎ
这句话大意是:慎风如前法。
shí shí xià jiāng mò diào huáng zhǎn shèng jiāng cù
这句话大意是:食时下姜末调黄,盏盛姜酢。
yī zhè gè děng zì yuán lái méi yǒu dàn juǎn shǒu zǒng mù yǒu piān nèi yǒu cáng xiè děng fǎ zī jù jiā
这句话大意是:(一)这个「等」字,原来没有,但卷首总目有,篇内有藏蟹等法,兹据加。
èr cháng yuàn kè jīn chāo zuò zì tóng běn shū tǒng yī zuò cháng
这句话大意是:(二)「尝」,院刻、金抄作「」,字同,本书统一作「尝」。
míng chāo zuò cháng wù
这句话大意是:明抄作「常」,误。
hú xiāng běn děng tuō jiàng
这句话大意是:湖湘本等脱「酱。
cháng wèi sān zì
这句话大意是:尝为」三字。
sān zū yuàn kè zuò zū shì yì xiě zì shǐ jiàn wū jí yùn míng chāo zuò sú é zì
这句话大意是:(三)「菹」,院刻作「葅」,是异写字(始见于集韵),明抄作「●」,俗讹字。
zhè sān zhǒng xiě fǎ quán shū zhōng hù jiàn gè běn yì hù yì dàn duō shù zuò zū
这句话大意是:这三种写法,全书中互见,各本亦互异,但多数作「菹」。
běn shū tǒng yī zuò zū
这句话大意是:本书统一作「菹」。
sì shēng míng chāo rú zì hú xiāng běn děng wù zuò zhù yuàn kè jīn chāo wù zuò cuò
这句话大意是:(四)「鉎」,明抄如字,湖湘本等误作「鉒」,院刻‧金抄误作「锉」。
àn xuán yīng yī qiè jīng yīn yì juǎn dà bǐ qiū wēi yí juǎn shàng pí cāng shēng yě
这句话大意是:按玄应《一切经音义》卷《大比邱威仪》卷上:「《埤苍》:「鉎,●也。
wèi tiě yī yě
这句话大意是:」谓铁衣也。
shēng yīn shēng yòu páng cóng qiàn yīn xiù jí xiù zì
这句话大意是:」鉎音生,●(右旁从欠)音秀,即「锈」字。
shēng chóng wén yì jí shēng xiù
这句话大意是:「鉎●」重文,意即「生锈」。
cuò shì guō zi yòng yī guō zi de xiù tiě dīng zi qǐ fēi xiào huà rú guǒ yìng jiāng cuò èr zì gē kāi zài yǐ yī cuò zuò dòu jiě shì wèi yòng xiù tiě dīng zi dīng guō zi yóu wèi bù jīng
这句话大意是:「锉」是锅子,用一锅子的锈铁钉子,岂非笑话,如果硬将「锉●」二字割开,在「以一锉」作逗,解释为用锈铁钉子钉锅子,尤为不经。
qí shí zhè shì cuò zì bú yào mí xìn yuàn kè
这句话大意是:其实这是错字,不要迷信院刻。
yī běn zuò shēng suō zhè shì yuàn kè chū kè shí de jiào zhù qí shí zhè lìng yī běn yào shù zuò shēng suō shì zhèng què de yì sī jiù shì shēng xiù
这句话大意是:「一本作「生缩」」,这是院刻初刻时的校注,其实这另一本《要术》作「生缩」是正确的,意思就是「生锈」。
shěn kuò bǔ bǐ tán juǎn yī lè lǜ tiě xìng yì suō shí jiā mó yíng tiě yù báo
这句话大意是:沈括《补笔谈》卷一「乐律」:「铁性易缩,时加磨莹,铁愈薄。
suō jí zhǐ tiě xiù
这句话大意是:」「缩」即指铁锈。
jí yùn yǒu zì yīn xiù tiě shēng yī yě yě shì xiù de yì xiě zì
这句话大意是:《集韵》有「」字,音秀,「铁生衣也」,也是锈的异写字。
shù shì shuǐ rùn suō shì xiāo jiǎn èr zì jí qǔ yì wū cǐ gù jūn cóng jīn páng jí jīn xiù zì
这句话大意是:漱是水润,缩是消减,「●」、「」二字即取义于此,故均从金旁,即今「锈」字。
dāng rán zhè gè hé xià wén de xiàng tài suì hé zhī děng wán quán shì mí xìn de shuō fǎ
这句话大意是:当然,这个和下文的「向「太岁」和之」等,完全是迷信的说法。
wǔ yuàn kè jīn chāo yǒu zhě zì bì xū yǒu míng chāo hú xiāng běn tuō lòu
这句话大意是:(五)院刻、金抄有「者」字,必须有,明抄、湖湘本脱漏。
liù yuàn kè jīn chāo zuò ruò míng chāo hú xiāng běn wù zuò zhě
这句话大意是:(六)院刻、金抄作「若」,明抄、湖湘本误作「者」。
qī fā jiàng kǔ yóu yán jiàng fā kǔ
这句话大意是:(七)「发酱苦」,犹言「酱发苦」。
jīn shì yí fā yīng zuò lìng
这句话大意是:《今释》疑「发」应作「令」。
bā yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò gè míng chāo wù zuò míng
这句话大意是:(八)院刻、金抄、湖湘本作「各」,明抄误作「名」。
jiǔ yuàn kè zuò shāi míng chāo hú xiāng běn wù zuò
这句话大意是:(九)院刻作「簁」,明抄、湖湘本误作「」。
běn piān gè shāi zì zhǐ yuàn kè quán duì
这句话大意是:本篇各「簁」字,只院刻全对;。
míng chāo zhǐ yī chù duì ròu jiàng fǎ de zhèng wén juàn shāi yú jūn wù zuò
这句话大意是:明抄只一处对(「肉酱法」的正文「绢簁」),余均误作「」;。
hú xiāng běn zhī cǐ chù cuò yú jūn duì
这句话大意是:湖湘本只此处错,余均对;。
jīn chāo quán bù qīng chu shì quán wù zuò
这句话大意是:金抄全不清楚,似全误作「」。
shí yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò zhě míng chāo wù zuò xī
这句话大意是:(十)院刻、金抄、湖湘本作「者」,明抄误作「昔」。
shí yī lí wèng yuàn kè jīn chāo tóng zhǐ zuò jiàng cái liào qián zào shōu suō wèng zhōu wéi lù chū kòng xì míng chāo zuò zá wèng hú xiāng běn zuò zā wèng jūn wù
这句话大意是:(十一)「离瓮」,院刻、金抄同,指作酱材料干燥收缩,瓮周围露出空隙,明抄作「杂瓮」,湖湘本作「匝瓮」,均误。
shí èr kuài míng chāo wù zuò guī jù yuàn kè jīn chāo děng gǎi zhèng
这句话大意是:(十二)「块」,明抄误作「瑰」,据院刻、金抄等改正。
shí sān jiǎn kě yǐ jiě shì wèi shǎo liàng de dàn yǒu xiē miǎn qiáng huái yí shì qīng xián yī lèi zì xiě cuò
现代白话:(十三)「减」能够解释为少量的,但有些勉强,怀疑是「清」、「咸」一类字写错。
shí sì ruó yuàn kè jīn chāo míng chāo tóng zhǐ róu suì huáng zhēng qǔ qí huáng zhī shěn
这句话大意是:(十四)「挼」,院刻、金抄、明抄同,指揉碎黄蒸,取其黄汁(沈);。
hú xiāng běn děng zuò jiē fēi
这句话大意是:湖湘本等作「接」,非。
shí wǔ yuàn kè jīn chāo zuò zhī míng chāo hú xiāng běn wù zuò shí
这句话大意是:(十五)院刻、金抄作「脂」,明抄、湖湘本误作「时」。
shí liù gān shì tǔ zhì de róng qì xiàn zài chēng nài gāo rè de róng liàn róng qì wèi gān guō
这句话大意是:(十六)「坩」是土制的容器,现在称耐高热的熔炼容器为「坩埚」。
dàn zhè lǐ zuò wèi shāo jiàng píng de huǒ kēng jiǎng bù hé shì kě néng shì kēng zì zhī wù
这句话大意是:但这里作为烧酱瓶的火坑讲,不合适,可能是「坑」字之误。
shí qī běn tiáo gè jiāo zì yuàn kè jīn chāo míng chāo jūn zuò jiāo hú xiāng běn děng jūn zuò jiāo zì tóng
这句话大意是:(十七)本条各「焦」字,院刻、金抄、明抄均作「燋」,湖湘本等均作「焦」,字同。
běn shū tǒng yī zuò jiāo
这句话大意是:本书统一作「焦」。
shí bā lìng yuàn kè jīn chāo míng chāo hú xiāng běn děng jūn zuò hé chóng wén shū jú běn guān xiàng lú cóng shū běn zuò lìng zì yīng zuò lìng zī gǎi zhèng
这句话大意是:(十八)「令」,院刻、金抄、明抄、湖湘本等均作「合」,崇文书局本、《观象庐丛书》本作「令」,字应作「令」,兹改正。
shí jiǔ měi míng chāo hú xiāng běn tuō jù yuàn kè jīn chāo bǔ
这句话大意是:(十九)「美」,明抄、湖湘本脱,据院刻、金抄补。
èr shí jiāo zì yuán jǐn jiē zài měi hǎo de xià miàn yóu wū zhè yī zì de cuàn wù zhì shǐ quán duàn zhù wén wú fǎ jiě shì
这句话大意是:(二十)「焦」字原紧接在「美好」的下面,由于这一字的窜误,致使全段注文无法解释。
zhù nèi jiāo zì dié jiàn yīn ér cuàn wù zī wèi yí zhèng
这句话大意是:注内「焦」字叠见,因而窜误,兹为移正。
zhè duàn zhù wén de yì sī shì shuō huǒ měng le róng yì shǐ jiàng jiāo huài huǎn huǒ suī rán shú de màn xiē dàn jiàng de wèi dào hěn hǎo suǒ yǐ níng kě huǎn huǒ níng lěng duì měng huǒ shuō bù jiāo
这句话大意是:这段注文的意思是说:火猛了容易使酱焦坏,缓火虽然熟得慢些,但酱的味道很好,所以宁可缓火(「宁冷」对猛火说)不焦;。
měng huǒ suī rán shú de kuài chī qǐ lái hěn fāng biàn jiāo shí suī biàn dàn yǐ jīng guò jiāo bù hǎo chī le
这句话大意是:猛火虽然熟得快,吃起来很方便(「焦,食虽便」)但已经过焦不好吃了。
èr yī tōng míng chāo hú xiāng běn děng rú zì
这句话大意是:(二一)「通」,明抄、湖湘本等如字;。
yuàn kè jīn chāo què mò bǐ zuò bì sòng zhēn zōng de zhàng rén liú tōng de míng zì gǎi de
这句话大意是:院刻、金抄阙末笔作「●」,避宋真宗的丈人刘通的名字改的。
tā chù yuàn kè quán shì zhè yàng jīn chāo bù quán shì què bǐ
这句话大意是:他处院刻全是这样,金抄不全是阙笔。
èr èr zhēng yú yuàn kè jīn chāo tóng
这句话大意是:(二二)「鲭鱼」,院刻、金抄同;。
míng chāo hú xiāng běn zuò jì yú yǔ xià wén chóng chū wù
这句话大意是:明抄、湖湘本作「鲚鱼」,与下文重出,误。
èr sān lǐ yú yuàn kè jīn chāo tóng
这句话大意是:(二三)「鳢鱼」,院刻、金抄同;。
míng chāo hú xiāng běn zuò lǐ yú yǔ shàng wén chóng chū wù
这句话大意是:明抄、湖湘本作「鲤鱼」,与上文重出,误。
èr sì tái yú yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn tóng míng chāo zuò yú zī cóng yuàn kè
这句话大意是:(二四)「鲐鱼」,院刻、金抄、湖湘本同,明抄作「鱼」,兹从院刻。
èr wǔ zì běn tiáo yǐ xià zhì shēng fǎ gòng qī tiáo jūn jǐn biāo mù zuò dà zì nèi róng jūn xì shuāng xíng xiǎo zì zī yī lǜ gǎi wèi dà zì
这句话大意是:(二五)自本条以下至「生●法」共七条,均仅标目作大字,内容均系双行小字,兹一律改为大字。
èr liù yán sān shēng shì tài shǎo yí yǒu wù zì
这句话大意是:(二六)「盐三升」,似太少,疑有误字。
yòu yī shí liù dòu shuǐ jiā yán zhǔ chéng yán zhī lǔ zhǐ qǔ bā dǒu suī shuō chéng qǔ jiū jìng zhǔ dào rú hé chéng dù yě qiàn míng xī
这句话大意是:又一石六斗水加盐煮成盐汁(「卤」),只取八斗,虽说「澄取」,究竟煮到如何程度,也欠明晰。
èr qī chuī xiǎo mài yuàn kè míng chāo hú xiāng běn tóng jīn chāo é zuò yù xiǎo mài
这句话大意是:(二七)「炊小麦」,院刻、明抄、湖湘本同,金抄讹作「欲小麦」。
àn chuī xiǎo mài shí jì shì zhǐ shàng miàn yǐ jīng yǎn hǎo de huáng yī zé chuī shàng yīng yǒu yǐ zì
这句话大意是:按「炊小麦」实际是指上面已经罨好的「黄衣」,则「炊」上应有「以」字。
èr bā zuò yú zi jiàng fǎ yǐ xià zhì shēng fǎ gè tiáo yě shì yǐn zì shí jīng wén
这句话大意是:(二八)「作榆子酱法」以下至「生●法」各条,也是引自《食经》文。
èr jiǔ dǎo mò yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn tóng míng chāo wù zuò jú mò
这句话大意是:(二九)「捣末」,院刻、金抄、湖湘本同,明抄误作「橘末」。
sān shí míng chāo hú xiāng běn tuō qīng zì jù yuàn kè jīn chāo bǔ
这句话大意是:(三十)明抄、湖湘本脱「清」字,据院刻、金抄补。
sān yī yī rì yí yī yuè zhī wù
这句话大意是:(三一)「一日」,疑「一月」之误。
sān èr míng chāo zuò yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò xiā zì tóng zī yī lǜ zuò xiā
这句话大意是:(三二)明抄作「」,院刻、金抄、湖湘本作「虾」,字同,兹一律作「虾」。
sān sān míng chāo hú xiāng běn zuò yī shēng zī cóng yuàn kè jīn chāo zuò èr shēng
这句话大意是:(三三)明抄、湖湘本作「一升」,兹从院刻、金抄作「二升」。
sān sì yuàn kè jīn chāo zuò chǒu yán fǎn míng chāo zuò wǔ yán fǎn
这句话大意是:(三四)院刻、金抄作「丑延反」,明抄作「五延反」。
àn guǎng yùn chǒu yán qiè míng chāo wù
这句话大意是:按「●」,《广韵》:「丑延切」,明抄误。
hú xiāng běn zuò shǐ chán fǎn zé shì yī zhào yù piān gǎi de
这句话大意是:湖湘本作「始蝉反」,则是依照玉篇改的。
sān wǔ yuàn kè jīn chāo zuò wǔ hé
这句话大意是:(三五)院刻、金抄作「五合」;。
míng chāo hú xiāng běn zuò wǔ piàn dāng fēi
这句话大意是:明抄、湖湘本作「五片」,当非。
sān liù jú xià míng chāo hú xiāng běn yǒu pí zì yuàn kè jīn chāo wú
这句话大意是:(三六)「橘」下明抄、湖湘本有「皮」字,院刻、金抄无。
yòu wén nèi méi yǒu tí dào jī dàn de shēng shú hé xià fǎ shí jīng wén wǎng wǎng rú cǐ jiǎn què bù míng
这句话大意是:又文内没有提到鸡蛋的生熟和下法,《食经》文往往如此简阙不明。
sān qī běi táng shū chāo juǎn yī sì wǔ shēng yǐn shí jīng yǒu sǎn fǎ shuō yáng ròu èr jīn hé zhǔ lìng shú lǚ qiè
这句话大意是:(三七)《北堂书钞》卷一四五「生●」引《食经》有「糁●法」说:「羊肉二斤,合煮令熟,缕切。
shēng jiāng jī zi chūn liǎo qiū sū zhe qí shàng
这句话大意是:生姜、鸡子,春蓼、秋苏,著其上。
hé běn tiáo xiāng xiàng yě hé shàng tiáo xiāng lèi
这句话大意是:」和本条相像,也和上条相类。
shū chāo hé zhǔ zhǐ yǒu yáng ròu yī zhǒng yòu méi yǒu tí dào sǎn yí yǒu tuō lòu
这句话大意是:《书钞》「合煮」只有羊肉一种,又没有提到「糁」,疑有脱漏。
sān bā cǐ tiáo yǐn cuī shí sì mín yuè lìng wén yǔ yù zhú bǎo diǎn suǒ yǐn yǒu fèn qí kě néng hòu zhě shì duì de
这句话大意是:(三八)此条引崔寔《四民月令》文,与《玉烛宝典》所引有分歧,可能后者是对的。
yù zhú bǎo diǎn yǐn wén zhēng yuè shì kě zuò zhū jiàng
这句话大意是:《玉烛宝典》引文,正月是:「可作诸酱。
shàng xún àn jí chǎo zì dòu zhōng xún zhǔ zhī
这句话大意是:上旬●(按即「炒」字)豆,中旬煮之。
yǐ suì dòu zuò mò dōu yuán zhù mò dōu zhě jiàng shǔ yě
这句话大意是:以碎豆作「末都」(原注:「末都者,酱属也。
zhì liù qī yuè zhī jiāo fēn yǐ cáng guā
这句话大意是:至六、七月之交,分以藏瓜。
kě yǐ zuò yú jiàng ròu jiàng qīng jiàng
现代白话:能够作鱼酱、肉酱、清酱。
sì yuè shì lì xià jié hòu qǔ tóng zi zuò jiàng
这句话大意是:」四月是:「立夏节后,……取铜子作酱。
wǔ yuè shì kě zuò jiàng jí hǎi jiàng
这句话大意是:」五月是:「可作●酱及醢酱。
fēn qí zài yào shù suǒ yǐn shàng xún dòu kě zuò yú jiàng yī duàn suǒ shǔ de yuè fèn bìng qiě yào shù suǒ yǐn xiǎn de zhī zhī jié jié chà cuò quē shǎo tóu xù
这句话大意是:」分歧在《要术》所引「上旬●豆,……可作鱼酱」一段所属的月份,并且《要术》所引,显得枝枝节节,岔错缺少头绪。
wǒ men huái yí yǒu cuàn luàn jí shàng xún dòu zhè zhěng duàn yīng zài zhēng yuè kě zuò zhū jiàng de xià miàn quán wén yīng shì zhēng yuè kě zuò zhū jiàng
这句话大意是:我们怀疑有窜乱,即「上旬●豆」这整段,应在「正月可作诸酱」的下面,全文应是:「正月可作诸酱。
shàng xún dòu zhōng gēng zhǔ zhī
这句话大意是:上旬●豆,中庚煮之。
yǐ suì dòu zuò mò dōu
这句话大意是:以碎豆作末都。
zhì liù yuè qī yuè zhī jiāo fēn yǐ cáng guā
这句话大意是:至六月、七月之交,分以藏瓜。
kě zuò yú jiàng ròu jiàng qīng jiàng
这句话大意是:可作鱼酱、肉酱、清酱。
sì yuè lì xià hòu tóng yú zuò jiàng
这句话大意是:四月立夏后,鲖鱼作酱。
wǔ yuè kě wèi jiàng
这句话大意是:五月可为酱。
zhè yàng jiù hé yù zhú bǎo diǎn suǒ yǐn wán quán fú hé ér qiě yě bǐ jiào wán zhěng hé lǐ
这句话大意是:」这样,就和《玉烛宝典》所引完全符合,而且也比较完整合理。
zhù shì lìng jiàn sì mín yuè lìng ji shì zhè lǐ cóng lüè
这句话大意是:注释另见《四民月令辑释》,这里从略。
sān jiǔ míng chāo hú xiāng běn tuō zuò zì jù yuàn kè jīn chāo bǔ
这句话大意是:(三九)明抄、湖湘本脱「作」字,据院刻、金抄补。
sì shí yuàn kè jīn chāo zuò liù yuè
这句话大意是:(四十)院刻、金抄作「六月」;。
míng chāo hú xiāng běn wú yuè zì
这句话大意是:明抄、湖湘本无「月」字。
sì yī zì běn tiáo qǐ zhì juǎn mò zài yǐn wán shí jīng hé sì mín yuè lìng wén hòu lìng qǐ yú nèi zàng zuò jiàng hé cáng xiè de xiàng mù dōu shì gǔ shì běn wén
这句话大意是:(四一)自本条起至卷末,在引完《食经》和《四民月令》文后,另起鱼内脏作酱和藏蟹的项目,都是贾氏本文。
sì èr zhī xià míng chāo hú xiāng běn duō fǎ zì jù yuàn kè jīn chāo shān qù
这句话大意是:(四二)「之」下明抄、湖湘本多「法」字,据院刻、金抄删去。
shàng wén zhì zì wú fǎ jiě shì yīng yǒu wù
这句话大意是:上文「至」字,无法解释,应有误。
wú diǎn xiào jì zhì yí jiān jiàn xi běn jí jù yǐ gǎi wèi jiān zì
现代白话:我点校记:「至,疑坚」,渐西本即据以改为「坚」字;。
jīn shì yí shī tǔ zhī wù rì yì běn yí cǎo tǔ zhī wù jūn yǒu wèi xié
这句话大意是:《今释》疑「湿土」之误,日译本疑「草土」之误,均有未协。
cún yí
这句话大意是:存疑。
sì sān nèi míng chāo wù zuò ròu jù yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn gǎi zhèng
这句话大意是:(四三)「内」,明抄误作「肉」,据院刻、金抄、湖湘本改正。
sì sì shí míng chāo hú xiāng běn tuō jù yuàn kè jīn chāo bǔ
这句话大意是:(四四)「食」,明抄、湖湘本脱,据院刻、金抄补。
sì wǔ cǐ tiáo sān qí zì yuàn kè jīn chāo jūn zuò qí tōng qí
这句话大意是:(四五)此条三「脐」字,院刻、金抄均作「齐」,通「脐」;。
míng chāo jǐn cǐ chù zuò qí yú jūn zuò qí hú xiāng běn quán zuò qí
这句话大意是:明抄仅此处作「脐」,余均作「齐」,湖湘本全作「脐」。
běn shū tǒng yī zuò qí
这句话大意是:本书统一作「脐」。
suǒ wèi mǔ xiè qí dà yuán jìng fù xià jí jīn suǒ wèi tuán qí
这句话大意是:所谓「母蟹脐大圆,竟腹下」,即今所谓「团脐」。
sì liù míng chāo hú xiāng běn tuō zhe zì jù yuàn kè jīn chāo bǔ
这句话大意是:(四六)明抄、湖湘本脱「著」字,据院刻、金抄补。
sì qī míng chāo hú xiāng běn tuō zé zì jù yuàn kè jīn chāo bǔ
这句话大意是:(四七)明抄、湖湘本脱「则」字,据院刻、金抄补。
sì bā míng chāo zuò táng zī cóng yuàn kè jīn chāo zuò
这句话大意是:(四八)明抄作「糖」,兹从院刻、金抄作「」。
xià wén lěng míng chāo réng zuò táng yuàn kè jīn chāo zé zuò zhào shàng xià wén yì kàn yīng réng shì zì zī gǎi zhèng
这句话大意是:下文「冷」,明抄仍作「糖」,院刻、金抄则作「●」,照上下文义看,应仍是「」字,兹改正。
sì jiǔ zhǔ jīn chāo zuò zhě míng chāo zuò zhe hú xiāng běn zuò zhe yuàn kè yǒu cán quē dàn shàng kě biàn rèn shì zhǔ zì jù xià wén dài lěng yīng shì zhǔ zì zī cóng yuàn kè
这句话大意是:(四九)「煮」,金抄作「者」,明抄作「著」,湖湘本作「著」,院刻有残缺,但尚可辨认是「煮」字,据下文「待冷」,应是「煮」字,兹从院刻。
yī wū dòu zhǐ hēi dà dòu
这句话大意是:「一」「乌豆」,指黑大豆。
èr gèng yīn gēng gèng zhuāng dào guò lái zhuāng shàng zài zhēng
这句话大意是:「二」「更」,音庚,「更装」,倒过来装上再蒸。
běn juǎn zhēng fǒu fǎ piān fǒu tún fǎ yǒu chuī yī zhuāng jiù shì yī zhēng xiāng dāng wū yī liù gù gèng zhuāng jiù shì dì èr cì zài zhēng
这句话大意是:本卷《蒸缹法》篇「缹豚法」有「炊一装」,就是一蒸,相当于「一馏」,故「更装」就是第二次再蒸。
cān kàn gāi piān zhù shì yī
这句话大意是:参看该篇注释「一0」。
sān duō shì zú gòu de yì sī
这句话大意是:「三」「多」是足、够的意思;。
bù duō yóu yán bù gòu
这句话大意是:「不多」,犹言不够。
dàn yě kě néng shì duō bù dào cuò huò zhě duō shì yǎn wén
这句话大意是:但也可能是「多不」倒错,或者「多」是衍文。
sì dòu huáng zhǐ dòu bàn
这句话大意是:「四」「豆黄」,指豆瓣。
wǔ xuán shí suí shí jiù chī bù zhǔn bèi zhù cún
这句话大意是:「五」「旋食」,随时就吃,不准备贮存。
xià wén yǐn cuī shí sì mín yuè lìng yǒu yǐ suì dòu zuò mò dōu yuán zhù mò dōu zhě jiàng shǔ yě
这句话大意是:下文引崔寔《四民月令》有「以碎豆作「末都」」,原注:「末都者,酱属也。
liù yīn jú cǎo bù néng kěn dìng shì hé zhǒng zhí wù
这句话大意是:「六」「●」音橘,「草●」,不能肯定是何种植物。
guǎng yā shì cǎo zi cài yě
这句话大意是:《广雅‧释草》:「●子,菜也。
yào shù juǎn shí qī qī yǐn guǎng zhì zi shēng kě shí
这句话大意是:」《要术》卷十「●「七七」」引《广志》:「●子,生可食。
jí yùn yǐn guǎng zhì yī yuē mǎ qín
这句话大意是:」《集韵》引《广志》:「一曰马芹。
dàn yào shù xià wén bā hé yǎn piān cǎo jú zi hé mǎ qín zi bìng jǔ zé cǎo yǔ mǎ qín zài yào shù bìng fēi yī wù
这句话大意是:」但《要术》下文《八和兖》篇草橘子和马芹子并举,则草●与马芹,在《要术》并非一物。
zi sān zhǐ yī zuǒ shì shì yòng tā de guǒ shí
这句话大意是:「●子三指一撮」,似是用它的果实。
qī mài qū jù xià miàn zhù wén qí yòng shén qū zhě yún yún zhǐ bèn qū
这句话大意是:「七」「麦曲」,据下面注文「其用神曲者」云云,指笨曲。
xià miàn gè jiàng suǒ yòng qū mò yì wèi bèn qū mò
这句话大意是:下面各酱所用「曲末」,亦为笨曲末。
bā mǎ wěi luó yòng mǎ wěi máo huò mǎ zōng máo jī chéng shā zuò chéng de shāi luó
这句话大意是:「八」「马尾罗」,用马尾毛或马鬃毛绩成「纱」做成的筛箩。
jiǔ gài tóng gài shì kuò dòu bàng yòng yǐ kuò píng dòu miàn dī mǐ
这句话大意是:「九」「概」同「概」,是括斗棒,用以括平斗面的米。
zhè lǐ zuò dòng cí yòng jí duī gāo dòu miàn mǎn mǎn de yī dòu bù kuò píng tā
这句话大意是:这里作动词用,即堆高斗面满满的一斗,不括平它。
yī yào shù cháng yòng de ruó nuò àn yòng fǎ shì yǒu fèn bié de
这句话大意是:「一0」《要术》常用的「挼」、「搦」、「按」,用法是有分别的。
ruó shì róu cuō mā sā
这句话大意是:「挼」是揉、搓、摩挲;。
nuò xiāng dāng wū niē jí niē lǒng niē pò
这句话大意是:「搦」,相当于「捏」,即捏拢,捏破;。
àn shì àn nà
这句话大意是:「按」是按捺。
dàn ǒu ěr yě hù yòng
现代白话:但偶你也互用。
rú juǎn jiǔ sūn fàn piān de yǐ shǒu ruó wú lìng yǒu kuài hé juǎn qī bèn qū bìng jiǔ piān de yǐ shǒu nuò pò kuài hé dōng yí bái jiǔ fǎ děng ruó jí zuò nuò zì yòng
这句话大意是:如卷九《飧饭》篇的「以手挼,无令有块」,和卷七《笨曲并酒》篇的「以手搦破块」(河东颐白酒法)等,「挼」即作「搦」字用。
juǎn jiǔ bǐng fǎ piān yǐ shǒu lín dang shàng ruó lìng báo rú jiǔ yè yǐ shǒu xiàng pén páng ruó shǐ jí báo shuǐ yǐn bó tuō fǎ zé ruó zuò àn zì yòng
这句话大意是:卷九《饼法》篇「以手临铛上挼令薄如韭叶」,「以手向盆旁挼使极薄」(「水引馎饦法」),则「挼」作「按」字用。
zhè lǐ shǒu ruó lìng jiān yě zuò àn nà jiě
这句话大意是:这里「手挼令坚」,也作按捺解。
bù guò zài yào shù zhè yàng de yòng lì hěn shǎo yě kě néng jìng shì àn zì xí shàng wén tòng ruó xiě cuò
这句话大意是:不过在《要术》这样的用例很少,也可能竟是「按」字袭上文「痛挼」写错。
yī yī zì piān shǒu zhēng dòu hé qū zhì cǐ chè dǐ shēng yī quán shì diào zhì zuò jiàng cái liào de guò chéng cǐ hòu shān jiā shuǐ zuò jiàng
这句话大意是:「一一」自篇首蒸豆、和曲,至此「彻底生衣」,全是调制作酱材料的过程,此后才加水作酱。
zhè gè zuò jiàng cái liào sú chēng jiàng huáng tiān gōng kāi wù qū niè piān yì yǒu cǐ chēng
这句话大意是:这个作酱材料,俗称「酱黄」(《天工开物‧曲糱》篇亦有此称)。
bǎ tā mì fēng zài wèng zhōng èr sān shí rì shí jì shì yī zhǒng yǎn huáng fǎ
这句话大意是:把它密封在瓮中二三十日,实际是一种罨黄法。
yào shù fēn zhēng dòu hé qū yǎn huáng děng bù zhòu zhì táng hán è sì shí zuǎn yào zé yī cì zhì chéng jiàng huáng shài qián hòu suí shí dōu kě zuò jiàng bǐ yào shù yǒu fā zhǎn
这句话大意是:《要术》分蒸豆、和曲、罨黄等步骤,至唐韩鄂《四时纂要》则一次制成「酱黄」,晒干后随时都可作酱,比《要术》有发展。
xiàn zài jiā tíng zuò jiàng huáng de fāng fǎ lüè tóng sì shí zuǎn yào
这句话大意是:现在家庭作「酱黄」的方法,略同《四时纂要》。
yǒu de dì fāng shì zhè yàng jiāng dà dòu qù ké zhǔ shóu lù chū lì qián tān lěng yǔ zhòng liàng dà lüè xiāng děng de xiǎo mài fěn lián fū xiāng hè qián shī hé shì báo tān wū yǎn shì zhōng yǎn huáng shù rì qǔ chū shài qián jí chéng
这句话大意是:有的地方是这样:将大豆去壳,煮熟,漉出沥干,摊冷,与重量大略相等的小麦粉(连麸)相和,干湿合适,薄摊于罨室中罨黄,数日取出晒干即成。
dà dū zài liù qī yuè zhōng zuò
这句话大意是:大都在六七月中作。
zuò hǎo jiàng huáng zhù cún sì shí dōu kě diào shuǐ jiā yán shài chéng jiàng
这句话大意是:作好酱黄贮存,四时都可调水加盐晒成酱。
jiàng de hǎo huài jué dìng wū yǎn huáng jiàng liào de hǎo huài
这句话大意是:酱的好坏,决定于罨黄酱料的好坏。
yī èr yán shuǐ zhǐ hé jiàng huáng de yán zhī
这句话大意是:「一二」「盐水」,指和酱黄的盐汁。
shí shí jiàng shì zhǐ jiàng huáng bú shì hé shuǐ hòu de jiàng
这句话大意是:「十石酱」是指酱黄,不是和水后的酱。
yī sān wěi ruí yě xiě zuò wēi ruí yuán zhǐ cǎo mù xià chuí yǐn shēn wèi diāo wěi
这句话大意是:「一三」「萎蕤」,也写作「葳蕤」,原指草木下垂,引申为凋萎。
shǐ jì sī mǎ xiàng rú liè chuán fēn lún wēi ruí
这句话大意是:《史记‧司马相如列传》:「纷纶葳蕤。
sī mǎ zhēn suǒ yǐn yǐn hú guǎng shuō wēi ruí wěi dùn yě
这句话大意是:」司马贞《索隐》引胡广说:「葳蕤,委顿也。
zhè lǐ shì shuō rì zhōng shài chéng de jiàng hé wèi huáng de kuí zuò chéng de kuí zū dōu shì měi hǎo de cài
这句话大意是:」这里是说日中晒成的酱和萎黄的葵作成的葵菹都是美好的菜。
juǎn jiǔ zuò zū cáng shēng cài fǎ piān shuō dào kuí jīng shí cháo kǔ shuāng nǎi cǎi zhī zuò chéng de zū shì zuì hǎo de kuí zū
这句话大意是:卷九《作菹藏生菜法》篇说到「葵经十朝苦霜乃采之」作成的菹是最好的葵菹。
yī sì zài mǒu zhǒng wù tǐ zhōng jiā rù shuǐ yè lái chōng diào jiào zuò jiě bāo kuò wēn dù nóng dù qì wèi děng
这句话大意是:「一四」在某种物体中加入水液来冲调叫做「解」,包括温度、浓度、气味等。
rú zuò rè tāng shuǐ jiě juǎn liù yǎng yáng piān pēng sū fǎ yǐ lěng shuǐ jiě juǎn qī bèn qū bìng jiǔ piān jì mǐ zhòu fǎ mù dì dōu zài jiàng dī wēn dù
这句话大意是:如「作热汤,水解」(卷六《养羊》篇「抨酥法」),「以冷水解」(卷七《笨曲并酒》篇「穄米酎法」),目的都在降低温度。
xià wén dài lěng jiě jiàng yǐ hǎo jiǔ jiě zhī chú diào xī nóng dù wài jiān yǒu diào wèi zuò yòng
这句话大意是:下文「待冷解酱」,「以好酒解之」,除调稀浓度外,兼有调味作用。
zhè lǐ de jiě yě shì zhǐ diào xī nóng dù suǒ zhǐ jiù shì shàng duàn suǒ shuō de jiāng yán shuǐ jiā rù jiàng liào zhōng diào hé zuò jiàng de nà gè guò chéng
这句话大意是:这里的「解」,也是指调稀浓度,所指就是上段所说的将盐水加入酱料中调和作酱的那个过程。
jiě hòu èr shí rì kān shí jí zhǐ jiā shuǐ diào hé zuò jiàng hòu èr shí tiān jiù kě yǐ cháng xīn quán shú xū shài yī bǎi tiān bú shì tíng zhǐ jiǎo hé yǐ hòu de èr shí tiān
现代白话:「解后二十日堪食」,即指加水调和作酱后二十天,就能够尝新(全熟须晒一百天),不是停止搅和以后的二十天。
xiàn zài qún zhòng zuò jiàng fú tiān shài sān sì tiān jiù kě cháng xīn ní fēng yào zài shài yī gè yuè yǐ hòu
这句话大意是:现在群众作酱,伏天晒三四天就可尝新,泥封要在晒一个月以后。
yào shù zài lěng tiān rì qī dāng rán yào jiào zhǎng
这句话大意是:《要术》在冷天,日期当然要较长。
yī wǔ suān zǎo luò yè guàn mù huò xiǎo qiáo mù yòu míng jí
这句话大意是:「一五」酸枣,落叶灌木或小乔木,又名「棘」。
táng běn cǎo zhù jí yǒu chì bái èr zhǒng
这句话大意是:《唐本草》注:「棘有赤白二种。
yòu shuō bái jí jīng bái rú fěn zi yè yǔ chì jí tóng jí zhōng shí fù yǒu zhī yì wèi nán de yě
这句话大意是:」又说:「白棘,茎白如粉,子叶与赤棘同,棘中时复有之,亦为难得也。
suǒ wèi bái yè jí zǐ jí zhǐ bái jí de jí zhī
这句话大意是:」所谓「白叶棘子」即指白棘的棘枝。
zhè yī duàn yǐn shù de huà dāng rán wán quán shì fēng jiàn mí xìn de zāo pò
这句话大意是:这一段引《术》的话,当然完全是封建迷信的糟粕。
yī liù zuò jiàng de tè diǎn shì lì yòng wēi shēng wù yíng shuǐ jiě dàn bái zhì zuò yòng chǎn shēng ān jī suān yīn ér chǎn shēng xiān wèi
这句话大意是:「一六」作酱的特点是利用微生物营水解蛋白质作用,产生氨基酸,因而产生鲜味。
jiàng zì cóng ròu yòu shàng jiǎo de dà gài zuì zǎo de jiàng shì lì yòng yú ròu lèi dòng wù dàn bái zhì zuò chéng de hòu lái cái fā zhǎn yǒu lì yòng zhí wù dàn bái zhì de dòu jiàng
这句话大意是:「酱」字从肉(右上角的●),大概最早的酱是利用鱼、肉类动物蛋白质作成的,后来才发展有利用植物蛋白质的豆酱。
yī qī liáng shā huó shā de xiàn shā de
这句话大意是:「一七」「良杀」,活杀的,现杀的。
yī bā hán yuè zuò zhī duàn jù zhǐ zuò ròu jiàng de shí jiān
这句话大意是:「一八」「寒月作之」,断句,指作肉酱的时间。
xià wén chēng fán zuò yú jiàng ròu jiàng jiē yǐ shí èr yuè zuò zhī zé jīng xià wú chóng
这句话大意是:下文称:「凡作鱼酱、肉酱,皆以十二月作之,则经夏无虫。
yī jiǔ jiàng chū zhǐ yǒu jiàng zhī shèn chū
这句话大意是:「一九」「酱出」,指有酱汁渗出。
xià tiáo jiàng chū biàn shú yì tóng
这句话大意是:下条「酱出,便熟」,义同。
èr zú tóng cù jí sù de yì sī
这句话大意是:「二0」「卒」,同「猝」,急速的意思;。
zú chéng yì jí sù chéng
这句话大意是:「卒成」,意即速成。
èr yī guǎng yùn tǎng lǎng huǒ guāng kuān míng yě
这句话大意是:「二一」《广韵》:「爣朗,火光宽明也。
jí yùn tǎng lǎng huǒ mào
这句话大意是:」《集韵》:「爣烺,火貌。
wén xuǎn wáng yán shòu lǔ líng guāng diàn fù zuò tǎng làng li shàn zhù yǐn zhāng zài shuō kuān míng yě
这句话大意是:」《文选》王延寿《鲁灵光殿赋》作「爣阆」,李善注引张载说:「宽明也。
shì lǎng lǎng làng tóng zì yì xiě
这句话大意是:」是「朗」、「烺」、「阆」同字异写。
zhè lǐ de làng dāng shì lǎng de jiè yīn zì suǒ wèi zuò làng zhōng kēng shí jì jiù shì wā chéng yī gè zhōng bù xiàn xià de shāo huǒ de kēng zǐ
这句话大意是:这里的「浪」,当是「烺」的借音字,所谓「作浪中坑」,实际就是挖成一个中部陷下的烧火的坑子。
èr èr shú ní hé shú de ní
这句话大意是:「二二」「熟泥」,和熟的泥。
èr sān xià tǔ zài jiàng píng shàng miàn fù shàng ní tǔ
这句话大意是:「二三」「下土」,在酱瓶上面复上泥土。
èr sì zhēng yú jí qīng yú
这句话大意是:「二四」「鲭鱼」即青鱼。
lǐ yú jí tóng yú yě jiào hēi yú wū yú wū lǐ qī xīng yú
这句话大意是:「鳢鱼」即鲖鱼,也叫黑鱼、乌鱼、乌鳢、七星鱼。
jì yú jí dāo yú
这句话大意是:「鲚鱼」即刀鱼。
tái yú jí hé tún
这句话大意是:「鲐鱼」即河豚。
èr wǔ kuài jiàn běn juǎn bā hé yǎn piān zhù shì jiǔ
这句话大意是:「二五」「脍」,见本卷《八和兖》篇注释「九」。
èr liù wò zhī zhǐ tān bù zài yǎn shì zhōng yǎn huáng
这句话大意是:「二六」「卧之」,指摊布在罨室中罨黄。
zhè shì suí shí zuò chéng mài suí shí diào zhì de dān chún de mài jiàng
这句话大意是:这是随时作成麦●随时调制的单纯的麦●酱。
dàn mài lì wèi jīng fěn suì jiào jiě bù wán quán yòng yán liàng yòu hěn shǎo qí nóng hòu rú fàn sú yǒu fàn jiàng zhī chēng zhè gè jiàng fǎ shì pō wèi tè bié de
这句话大意是:但麦粒未经粉碎,酵解不完全,用盐量又很少,其浓厚如饭(俗有「饭酱」之称),这个酱法是颇为特别的。
èr qī zhǒng rén de rén sòng yuán yǐ qián duō zuò rén
这句话大意是:「二七」种仁的「仁」,宋元以前多作「人」。
yú zǐ rén jí yú jiá rén
这句话大意是:「榆子人」即榆荚仁。
èr bā chéng kuài yú zhào kuài fǎ qiē chéng de yú ròu
这句话大意是:「二八」「成脍鱼」,照脍法切成的鱼肉。
èr jiǔ yòng fàn zuò wèi niàng zhì yú ròu de pèi liào jiào zuò sǎn xià wén zuò yú zhǎ gēng huò gè piān duō yòng zhī
这句话大意是:「二九」用饭作为酿制鱼肉的配料叫做「糁」,下文作鱼鲊、羹臛各篇多用之。
shì míng shì yǐn shí sǎn yě xiāng nián yě
这句话大意是:《释名‧释饮食》:「糁,●也,相黏●也。
zì yì zuò shuō wén yǐ mǐ hé gēng yě
这句话大意是:」字亦作「●」,《说文》:「以米和羹也。
yīn sàn
这句话大意是:」音散。
sān dòu jiàng qīng shì dòu jiàng zhōng qǔ chū de qīng zhī
这句话大意是:「三0」「豆酱清」是豆酱中取出的清汁。
yào shù zhōng méi yǒu zuò jiàng yóu de jì zài
这句话大意是:《要术》中没有作酱油的记载。
táng hán è sì shí zuǎn yào liù yuè piān xián chǐ tiáo tí dào qǔ chǐ zhī jiān ér bié zhù zhī xiàng xiàn zài de jiàng yóu dàn méi yǒu jiàng yóu zhè gè míng chēng
这句话大意是:唐韩鄂《四时纂要》「六月」篇「咸豉」条提到取豉汁「煎而别贮之」,像现在的酱油,但没有「酱油」这个名称。
yào shù zhōng yòng dòu jiàng qīng de lì zi bù duō zuì duō de shì yòng chǐ zhī
这句话大意是:《要术》中用豆酱清的例子不多,最多的是用豉汁。
chǐ zhī chà bù duō dài tì zhe jiàng yóu zuò wèi zhòng yào de diào wèi pǐn
这句话大意是:豉汁差不多代替著酱油作为重要的调味品。
sān yī yīn shān shuō wén shēng ròu jiàng yě
这句话大意是:「三一」「●」,音衫,《说文》:「生肉酱也。
shì míng shì yǐn shí shēng yǐ yī fēn kuài èr fēn xì qiè hé hé tǐng jiǎo zhī yě
这句话大意是:」《释名‧释饮食》:「生●,以一分脍,二分细切,合和挺搅之也。
suǒ wèi shēng quán yòng shēng ròu
这句话大意是:」所谓「生●」,全用生肉。
shàng wén zào zé shēng shú ròu xiāng hé
这句话大意是:上文「燥●」,则生熟肉相和。
sān èr zhú shì yú de nèi zàng yān zhì de shí pǐn
这句话大意是:「三二」「鱁」是鱼的内脏腌制的食品。
chú yān zhì wài yě yǒu mì zì de
这句话大意是:除腌制外,也有蜜渍的。
shěn kuò mèng xī bǐ tán juǎn èr sì sòng míng dì gōng yuán sì liù wǔ zhì sì qī bā nián hǎo shí mì zì zhú yī shí shù shēng
这句话大意是:沈括《梦溪笔谈》卷二四:「《宋明帝》(公元四六五至四七八年)好食蜜渍鱁,一食数升。
yào shù pú là piān lǐ yú pú fǎ chēng lǐ yú de nèi zàng jùn měi nǎi shèng zhú yí
这句话大意是:」《要术‧脯腊》篇「鳢鱼脯法」称鳢鱼的内脏「俊美乃胜逐夷。
dàn dào sòng shí shěn kuò jiù bù liǎo jiě zěn yàng chī fǎ le tā shuō zhú nǎi jīn zhī wū cháng yě rú hé yǐ mì zì shí zhī
现代白话:」但到宋时,沈括就不了解怎样吃法了,他说:「鱁乃今之乌肠也,如凭什么蜜渍食之?
sān sān shí shǒu yú yī míng huáng huā yú jí huáng yú yóu wū tóu gài gǔ nèi yǒu dòu dà de gǔ liǎng kē jiān yìng rú shí gù yòu míng shí shǒu
这句话大意是:「三三」「石首鱼」一名黄花鱼,即黄鱼,由于头盖骨内有豆大的骨两颗,坚硬如石,故又名「石首」。
bāo zhǐ yú biào
这句话大意是:「胞」,指鱼鳔。
suǒ wèi yú dù jí shì huáng yú de biào qián zhì ér chéng
这句话大意是:所谓「鱼肚」即是黄鱼的鳔干制而成。
shā yú yǒu èr zhǒng jiě shì yī shì shā yú yì míng hǔ zhǎng wǔ liù cùn zhì qī bā cùn duō qī wū xián shuǐ dàn shuǐ zhī jiāo
这句话大意是:「𫚌鱼」有二种解释:一是鲨鱼,亦名虎,长五六寸至七八寸,多栖于咸水淡水之交;。
yī shì jiāo tǐ xíng dà xìng xiōng bào chǎn wū hǎi zhōng zhǒng lèi hěn duō yì míng shā yú dà zhě néng wèi rén hài yú chì jiù shì tā de qí
这句话大意是:一是鲛,体形大,性凶暴,产于海中,种类很多,亦名沙鱼,大者能为人害,「鱼翅」就是它的鳍。
yào shù suǒ chēng yě xǔ zhǐ hòu zhě
这句话大意是:《要术》所称,也许指后者。
zī yú shì dà de zhǎng kě èr chǐ qī wū hǎi kǒu bàn xián shuǐ zhōng wèi jù yǒu qiáng zhuàng de jīn ròu zhuàng rú suàn pán zhū zi
这句话大意是:「鲻鱼」是,大的长可二尺,栖于海口半咸水中,胃具有强壮的筋肉,状如算盘珠子。
sān sì dān chún yī yàng dōng xi jiào zuò kōng rú juǎn wǔ zhǒng hóng lán huā zhī zi piān zuò yān zhī fǎ de kōng yòng suān fàn jiāng jí hé miàn zhī fǎ de kōng yòng niú zhī
这句话大意是:「三四」单纯一样东西叫做「空」,如卷五《种红蓝花栀子》篇「作燕脂法」的「空用」酸饭浆及「合面脂法」的「空用」牛脂。
zhè lǐ kōng zhù bái yán jiù shì dān dān fàng shàng bái yán bù jiā qí tā diào wèi liào
这句话大意是:这里「空著白盐」,就是单单放上白盐,不加其他调味料。
sān wǔ yǐ shì piān yǐ
这句话大意是:「三五」「倚」是偏倚;。
xiǎo yǐ xián jiù shì shāo wèi piān xián xiē
这句话大意是:「小倚咸」就是稍为偏咸些。
pú là piān zuò yì yú fǎ de yì xū yǐ xián yì tóng
这句话大意是:《脯腊》篇「作浥鱼法」的「亦须倚咸」,义同。
sān liù fēng lǐ yóu yán dāng fēng
这句话大意是:「三六」「风里」,犹言「当风」。
zuò cù yī fǎ dì qī shí yī yī fán cù èr wèng xià jiē xū ān zhuān shí yǐ lí shī rùn
这句话大意是:作酢「一」法第七十一(一)凡醋(二)瓮下,皆须安塼石,以离湿润。
wèi rèn shēn fù rén suǒ huài zhě chē zhé zhōng qián tǔ mò sān yī jū zhe wèng zhōng jí hái hǎo
这句话大意是:为妊娠妇人所坏者,车辙中干土末(三)一掬著瓮中,即还好。
zuò dà cù fǎ sì qī yuè qī rì qǔ shuǐ zuò zhī
这句话大意是:作大酢法(四):七月七日取水作之。
dà shuài mài èr yī dòu wù yáng bǒ
这句话大意是:大率麦●「二」一斗,勿扬簸;。
shuǐ sān dòu
这句话大意是:水三斗;。
sù mǐ shú fàn sān dòu tān lìng lěng
这句话大意是:粟米熟饭三斗,摊令冷。
rèn wèng dà xiǎo yī fǎ jiā zhī yǐ mǎn wèi xiàn
这句话大意是:任瓮大小,依法加之,以满为限。
xiān xià mài cì xià shuǐ cì xià fàn zhí zhì wù jiǎo zhī
这句话大意是:先下麦●,次下水,次下饭,直置勿搅之。
yǐ mián mù wèng kǒu bá dāo héng wèng shàng
这句话大意是:以绵幕瓮口,拔刀横瓮上。
yī qī rì dàn zhe jǐng huā shuǐ yī
这句话大意是:一七日,旦,著井花水一。
sān qī rì dàn yòu zhe yī biàn shú
这句话大意是:三七日,旦,又著一,便熟。
cháng zhì yī hù piáo wū wèng yǐ yì cù
这句话大意是:常置一瓠瓢于瓮,以挹酢;。
ruò yòng shī qì xián qì nèi wèng zhōng zé huài cù wèi yě
这句话大意是:若用湿器、咸器内瓮中,则坏酢味也。
yòu fǎ wǔ yì yǐ qī yuè qī rì qǔ shuǐ
这句话大意是:又法(五):亦以七月七日取水。
dà shuài mài yī dòu shuǐ sān dòu sù mǐ shú fàn sān dòu liù
这句话大意是:大率麦●一斗,水三斗,粟米熟饭三斗(六)。
suí wèng dà xiǎo yǐ xiàng mǎn wèi dù
这句话大意是:随瓮大小,以向满为度。
shuǐ jí huáng yī dāng rì dùn xià zhī
这句话大意是:水及黄衣,当日顿下之。
qí fàn fēn wèi sān fēn qī rì chū zuò shí xià yī fēn dāng yè jí fèi
这句话大意是:其饭分为三分:七日初作时下一分,当夜即沸;。
yòu sān qī rì gèng chuī yī fēn tóu zhī
这句话大意是:又三七日,更炊一分投之;。
yòu sān rì qī fù tóu yī fēn
这句话大意是:又三日(七),复投一分。
dàn mián mù wèng kǒu wú héng dāo yì shuǐ zhī shì
这句话大意是:但绵幕瓮口,无横刀、益水之事。
yì jí jiā zèng sān
这句话大意是:溢即加甑「三」。
yòu fǎ yì qī yuè qī rì zuò
这句话大意是:又法:亦七月七日作。
dà shuài mài yī shēng shuǐ jiǔ shēng sù fàn bā jiǔ shēng yī shí dùn xià yì xiàng mǎn wèi xiàn
这句话大意是:大率麦●一升,水九升,粟饭(八)九升,一时顿下,亦向满为限。
mián mù wèng kǒu
这句话大意是:绵幕瓮口。
sān qī rì shú
这句话大意是:三七日熟。
qián jiàn sān zhǒng jiǔ cù lì qīng shǎo diàn duō
这句话大意是:前件三种(九)酢,例清少淀多。
zhì shí yuè zhōng rú yā jiǔ fǎ máo dài yā chū zé zhù zhī
这句话大意是:至十月中,如压酒法,毛袋压出,则贮之。
qí zāo bié wèng shuǐ chéng yā qǔ xiān shí yě
这句话大意是:其糟,别瓮水澄,压取先食也。
shú mǐ shén cù fǎ qī yuè qī rì zuò
这句话大意是:秫米神酢法:七月七日作。
zhì wèng wū wū xià
这句话大意是:置瓮于屋下。
dà shuài mài yī dòu shuǐ yī shí shú mǐ sān dòu wú shú zhě nián shǔ mǐ yì zhōng yòng
这句话大意是:大率麦●一斗,水一石,秫米三斗,——无秫者,黏黍米亦中用。
suí wèng dà xiǎo yǐ xiàng mǎn wèi xiàn
这句话大意是:随瓮大小,以向满为限。
xiān liàng shuǐ jìn mài qì
这句话大意是:先量水,浸麦●讫;。
rán hòu jìng táo mǐ chuī wèi zài liù tān lìng lěng xì bò qū pò shí wù lìng shí yī yǒu kuài zi yī dùn xià niàng gèng bù zhòng tóu
这句话大意是:然后净淘米,炊为再馏,摊令冷,细擘曲破(十),勿令(十一)有块子,一顿下酿,更不重投。
yòu yǐ shǒu shí èr jiù wèng lǐ nuò pò xiǎo kuài tòng jiǎo lìng hé rú zhōu nǎi zhǐ yǐ mián shí sān mù kǒu
这句话大意是:又以手(十二)就瓮里搦破小块,痛搅令和,如粥乃止,以绵(十三)幕口。
yī qī rì yī jiǎo
这句话大意是:一七日,一搅;。
èr qī rì yī jiǎo
这句话大意是:二七日,一搅;。
sān qī rì yì yī jiǎo
这句话大意是:三七日,亦一搅。
yī yuè rì jí shú
这句话大意是:一月日,极熟。
shí shí wèng bù guò wǔ dǒu diàn
这句话大意是:十石瓮,不过五斗淀。
de shù nián tíng jiǔ wèi yàn
这句话大意是:得数年停,久为验。
qí táo mǐ gān jí xiè qù wù lìng gǒu shǔ de shí
这句话大意是:其淘米泔即泻去,勿令狗鼠得食。
fēn shǔ sì yì bù dé rén dàn zhī
这句话大意是:饙黍「四」亦不得人啖之。
sù mǐ qū zuò cù fǎ qī yuè sān yuè shí sì xiàng mò wèi shàng shí bā yuè sì yuè yì de zuò
这句话大意是:粟米、曲作酢法:七月、三月(十四)向末为上时,八月、四月亦得作。
dà shuài bèn qū mò yī dòu jǐng huā shí wǔ shuǐ yī shí sù mǐ fàn yī shí
这句话大意是:大率笨曲末一斗,井花(十五)水一石,粟米饭一石。
míng dàn zuò cù jīn yè chuī fàn báo tān shǐ lěng
这句话大意是:明旦作酢,今夜炊饭,薄摊使冷。
rì wèi chū qián jí jǐng huā shuǐ dǒu liáng zhe wèng zhōng
这句话大意是:日未出前,汲井花水,斗量著瓮中。
liàng fàn zhe pén zhōng huò kǎo lǎo wǔ zhōng rán hòu xiè fàn zhe wèng zhōng
这句话大意是:量饭著盆中,或栲栳「五」中,然后泻饭著瓮中。
xiè shí zhí qīng xià wù yǐ shǒu bō fàn
这句话大意是:泻时直倾下,勿以手拨饭。
jiān liàng qū mò xiè zhe fàn shàng shèn wù náo jiǎo yì wù yí dòng liù
这句话大意是:尖量曲末,泻著饭上,慎勿挠搅,亦勿移动「六」。
mián mù wèng kǒu
这句话大意是:绵幕瓮口。
sān qī rì shú
这句话大意是:三七日熟。
měi yàn shǎo diàn qī jiǔ tíng mí hǎo
这句话大意是:美酽少淀「七」,久停弥好。
fán cù wèi shú yǐ shú bā ér yí wèng zhě lǜ duō huài yǐ
现代白话:凡酢未熟、已熟「八」而移瓮者,率多坏了;。
shú zé wú jì
这句话大意是:熟则无忌。
jiē qǔ qīng bié wèng zhe zhī shí liù
这句话大意是:接取清,别瓮著之(十六)。
shú mǐ cù shí qī fǎ wǔ yuè wǔ rì zuò qī yuè qī rì shú
这句话大意是:秫米酢(十七)法:五月五日作,七月七日熟。
rù wǔ yuè zé duō shōu sù mǐ fàn cù jiāng jiǔ yǐ nǐ hé niàng bù yòng shuǐ yě
这句话大意是:入五月则多收粟米饭醋浆「九」,以拟和酿,不用水也。
jiāng yǐ jí cù wèi jiā
这句话大意是:浆以极醋为佳。
mò qián qū xià juàn shāi
这句话大意是:末干曲,下绢筛。
jīng yòng yī jīng shú mǐ wèi dì yī shǔ mǐ yì jiā
这句话大意是:经用「一0」粳、秫米为第一,黍米亦佳。
mǐ yī shí yòng qū mò yī dòu qū duō zé cù bù měi
这句话大意是:米一石,用曲末一斗,曲多则醋不美。
mǐ wéi zài liù
这句话大意是:米唯再馏。
táo bù yòng duō biàn
这句话大意是:淘不用多遍。
chū táo shěn zhī xiè què
这句话大意是:初淘沈汁泻却。
qí dì èr táo gān jí liú yǐ jìn fēn lìng yǐn gān zhī jǐn zhòng zhuāng zuò zài liù fàn
这句话大意是:其第二淘泔,即留以浸饙,令饮泔汁尽,重装作再馏饭。
xià dàn shí bā qù rè qì lìng rú rén tǐ wū pén zhōng hé zhī bò pò fàn kuài yǐ qū bàn zhī bì lìng jūn diào
这句话大意是:下,掸(十八)去热气,令如人体,于盆中和之,擘破饭块,以曲拌之,必令均调。
xià cù jiāng shí jiǔ gèng nuò pò lìng rú báo zhōu
这句话大意是:下醋浆(十九),更搦破,令如薄粥。
zhōu chóu jí cù kè èr shí xī zé wèi báo
这句话大意是:粥稠即酢克(二十),稀则味薄。
nèi zhe wèng zhōng suí wèng dà xiǎo yǐ mǎn wèi xiàn
这句话大意是:内著瓮中,随瓮大小,以满为限。
qī rì jiān yī rì yí dù jiǎo zhī
这句话大意是:七日间,一日一度搅之;。
qī rì yǐ wài shí rì yī jiǎo sān shí rì zhǐ
这句话大意是:七日以外,十日一搅,三十日止。
chū zhì wèng wū běi yīn èr yī zhōng fēng liáng zhī chù wù lìng jiàn rì
这句话大意是:初置瓮于北荫(二一)中风凉之处,勿令见日。
shí shí jí lěng shuǐ biàn jiāo wèng wài yǐn qù rè qì dàn wù lìng shēng shuǐ rù wèng zhōng
这句话大意是:时时汲冷水遍浇瓮外,引去热气,但勿令生水入瓮中。
qǔ shí shí wèng bù guò wǔ liù dòu zāo ěr
这句话大意是:取十石瓮,不过五六斗糟耳。
jiē qǔ qīng bié wèng zhù zhī de tíng shù nián yě
这句话大意是:接取清,别瓮贮之,得停数年也。
dà mài cù fǎ qī yuè qī rì zuò
这句话大意是:大麦酢法:七月七日作。
ruò qī rì bù dé zuò zhě bì xū shōu cáng qǔ qī rì shuǐ shí wǔ rì zuò
这句话大意是:若七日不得作者,必须收藏取七日水,十五日作。
chú cǐ liǎng rì zé bù chéng
这句话大意是:除此两日则不成。
wū wū lǐ jìn hù lǐ biān zhì wèng
这句话大意是:于屋里近户里边置瓮。
dà shuài xiǎo mài yī shí shuǐ sān shí dà mài xì zào yī shí bù yòng zuò mǐ zé lì yán èr èr shì yǐ yòng zào
这句话大意是:大率小麦●一石,水三石,大麦细造一石——不用作米则利严(二二),是以用造。
yī yī bǒ qì jìng táo chuī zuò zài liù fàn
这句话大意是:「一一」簸讫,净淘,炊作再馏饭。
dàn lìng xiǎo nuǎn rú rén tǐ xià niàng yǐ pá jiǎo zhī mián mù wèng kǒu
这句话大意是:掸令小暖如人体,下酿,以杷搅之,绵幕瓮口。
sān rì biàn fā
这句话大意是:三日便发。
fā shí shù jiǎo bù jiǎo zé shēng bái bú yī èr shēng bái bú zé bù hǎo
这句话大意是:发时数搅,不搅则生白醭「一二」,生白醭则不好。
yǐ jí zǐ chè dǐ jiǎo zhī kǒng yǒu rén fà luò zhōng zé huài cù
这句话大意是:以棘子彻底搅之:恐有人发落中,则坏醋。
fán cù xī ěr yì qù fà zé hái hǎo
现代白话:凡醋悉你,亦去发则还好。
liù qī rì jìng táo sù mǐ wǔ shēng mǐ yì bù yòng guò xì chuī zuò zài liù fàn yì dàn rú rén tǐ tóu zhī pá jiǎo mián mù
这句话大意是:六七日,净淘粟米五升,米亦不用过细,炊作再馏饭,亦掸如人体投之,杷搅,绵幕。
sān sì rì kàn mǐ xiāo èr sān jiǎo ér cháng zhī wèi tián měi zé ba
这句话大意是:三四日,看米消(二三),搅而尝之,味甜美则罢;。
ruò kǔ zhě gèng chuī èr sān shēng sù mǐ tóu zhī yǐ yì zhēn liàng
这句话大意是:若苦者,更炊二三升粟米投之,以意斟量。
èr qī rì kě shí sān qī rì hǎo shú
这句话大意是:二七日可食,三七日好熟。
xiāng měi chún yán yī zhǎn cù hé shuǐ yī nǎi kě shí zhī
这句话大意是:香美淳严,一盏醋,和水一,乃可食之。
bā yuè zhōng jiē qǔ qīng bié wèng zhù zhī pén hé ní tóu de tíng shù nián
这句话大意是:八月中,接取清,别瓮贮之,盆合,泥头,得停数年。
wèi shú shí èr rì sān rì èr sì xū yǐ lěng shuǐ jiāo wèng wài yǐn qù rè qì wù lìng shēng shuǐ rù wèng zhōng
这句话大意是:未熟时,二日三日,(二四)须以冷水浇瓮外,引去热气,勿令生水入瓮中。
ruò yòng shǔ shú mǐ tóu èr wǔ mí jiā bái cāng sù mǐ yì de
这句话大意是:若用黍、秫米投(二五)弥佳,白、苍粟米亦得。
shāo bǐng zuò cù fǎ yì qī yuè qī rì zuò
这句话大意是:烧饼作酢法:亦七月七日作。
dà shuài mài yī dòu shuǐ sān dòu yì suí wèng dà xiǎo rèn rén zēng jiā
这句话大意是:大率麦●一斗,水三斗,亦随瓮大小,任人增加。
shuǐ yì dāng rì dùn xià
这句话大意是:水、●亦当日顿下。
chū zuò rì ruǎn sǒu shù shēng miàn zuò shāo bǐng dài lěng xià zhī
这句话大意是:初作日,软溲数升面,作烧饼,待冷下之。
jīng sù kàn bǐng jiàn xiāo jǐn gèng zuò shāo bǐng tóu
这句话大意是:经宿,看饼渐消尽,更作烧饼投。
fán sì wǔ tóu èr liù dāng wèi měi fèi dìng biàn zhǐ
这句话大意是:凡四五投(二六),当味美沸定便止。
yǒu báo bǐng yuán zhū miàn bǐng èr qī dàn shì shāo yī sān zhě jiē de tóu zhī
这句话大意是:有薄饼缘诸面饼(二七),但是烧●「一三」者,皆得投之。
huí jiǔ cù fǎ yī sì fán niàng jiǔ shī suǒ wèi cù zhě huò chū hǎo hòu dòng wèi yā zhě jiē yi huí zuò cù
这句话大意是:回酒酢法「一四」:凡酿酒失所味醋者,或初好后动未压者,皆宜回作醋。
dà shuài wǔ dàn mǐ jiǔ pēi gèng zhe qū mò yī dòu mài yī dòu jǐng huā shuǐ yī shí
这句话大意是:大率五石米酒醅,更著曲末一斗,麦●一斗,井花水一石;。
sù mǐ fàn liǎng shí dàn èr bā lìng lěng rú rén tǐ tóu zhī pá jiǎo mián mù wèng kǒu
这句话大意是:粟米饭两石,掸(二八)令冷如人体,投之,杷搅,绵幕瓮口。
měi rì èr jiǔ zài dù jiǎo zhī
这句话大意是:每日(二九)再度搅之。
chūn xià qī rì shú qiū dōng shāo chí jiē měi xiāng
这句话大意是:春夏七日熟,秋冬稍迟,皆美香。
qīng chéng hòu yī yuè jiē qǔ bié qì zhù zhī
这句话大意是:清澄后一月,接取,别器贮之。
dòng jiǔ cù fǎ yī wǔ chūn jiǔ yā qì ér dòng bù zhōng yǐn zhě jiē kě zuò cù
这句话大意是:动酒酢法「一五」:春酒压讫而动不中饮者,皆可作醋。
dà shuài jiǔ yī dòu yòng shuǐ sān dòu hé wèng shèng zhì rì zhōng pù zhī
这句话大意是:大率酒一斗,用水三斗,合瓮盛,置日中曝之。
yǔ zé pén gài zhī wù lìng shuǐ rù
这句话大意是:雨则盆盖之,勿令水入;。
qíng hái qù pén
这句话大意是:晴还去盆。
qī rì hòu dāng chòu yī shēng wù de guài yě dàn tíng zhì wù yí dòng náo jiǎo zhī
这句话大意是:七日后当臭,衣生,勿得怪也,但停置,勿移动、挠搅之。
shù shí rì cù chéng yī chén fǎn gēng xiāng měi
这句话大意是:数十日,醋成,衣沈,反更香美。
rì jiǔ mí jiā
这句话大意是:日久弥佳。
yòu fāng dà shuài jiǔ liǎng shí mài yī dòu sù mǐ fàn liù dòu xiǎo nuǎn tóu zhī pá jiǎo mián mù wèng kǒu
这句话大意是:又方:大率酒两石,麦●一斗,粟米饭六斗,小暖投之,杷搅,绵幕瓮口。
èr qī rì shú měi yàn shū cháng yǐ
现代白话:二七日熟,美酽殊常了。
shén cù fǎ yào yòng qī yuè qī rì hé hé
这句话大意是:神酢法:要用七月七日合和。
wèng xū hǎo
这句话大意是:瓮须好。
zhēng qián huáng zhēng yī liù yī hú shú zhēng yī qī sān hú fán èr wù wēn wēn nuǎn biàn hé zhī
这句话大意是:蒸干黄蒸「一六」一斛,熟蒸「一七」三斛:凡二物,温温暖,便和之。
shuǐ duō shǎo yào shǐ xiāng yān zì shuǐ duō zé cù báo bù hǎo
这句话大意是:水多少,要使相淹渍,水多则酢薄不好。
wèng zhōng wò sān shí jīng zài sù sān rì biàn yā zhī rú yā jiǔ fǎ
这句话大意是:瓮中卧(三十)经再宿,三日便压之,如压酒法。
yā qì chéng qīng sān yī nèi dà wèng zhōng
这句话大意是:压讫,澄清(三一),内大瓮中。
jīng èr sān rì wèng rè bì xū yǐ lěng shuǐ jiāo sān èr
这句话大意是:经二三日,瓮热,必须以冷水浇(三二);。
bù ěr cù huài
现代白话:不你,酢坏。
qí shàng yǒu bái bú fú jiē qù zhī
这句话大意是:其上有白醭浮,接去之。
mǎn yī yuè cù chéng kě shí
这句话大意是:满一月,酢成可食。
chū shú jì jiāo rè shí fàn zhī bì huài cù
这句话大意是:初熟,忌浇热食,犯之必坏酢。
ruò wú huáng zhēng jí zhě yòng mài yī shí sù mǐ fàn sān hú hé hé zhī
这句话大意是:若无黄蒸及者,用麦●一石,粟米饭三斛合和之。
fāng yǔ huáng zhēng tóng
这句话大意是:方与黄蒸同。
shèng zhì rú qián fǎ
这句话大意是:盛置如前法。
wèng cháng yǐ mián mù zhī bù dé gài
这句话大意是:瓮常以绵幕之,不得盖。
zuò zāo kāng cù fǎ yī bā zhì wèng wū wū nèi
这句话大意是:作糟糠酢法「一八」:置瓮于屋内。
chūn qiū dōng xià jiē yǐ ráng sān sān rú wèng xià bù rú zé chòu
这句话大意是:春秋冬夏,皆以穰(三三)茹瓮下,不茹则臭。
dà shuài jiǔ zāo sù kāng zhōng bàn
这句话大意是:大率酒糟、粟糠中半。
cū kāng bù rèn yòng xì zé ní wéi zhōng jiān shōu zhě jiā
这句话大意是:麤糠不任用,细则泥,唯中间收者佳。
hé zāo kāng bì lìng jūn diào wù lìng yǒu kuài
这句话大意是:和糟、糠,必令均调,勿令有块。
xiān nèi jīng zhú yī jiǔ wū wèng zhōng rán hòu xià kāng zāo wū wài jūn píng yǐ shǒu àn zhī qù wèng kǒu yī chǐ xǔ biàn zhǐ
这句话大意是:先内荆、竹●「一九」于瓮中,然后下糠、糟于●外,均平以手按之,去瓮口一尺许便止。
jí lěng shuǐ rào wài jūn jiāo zhī hou zhōng shuǐ shēn qiǎn bàn zāo biàn zhǐ
这句话大意是:汲冷水,绕●外均浇之,候●中水深浅半糟便止。
yǐ gài fù wèng kǒu
这句话大意是:以盖覆瓮口。
měi rì sì wǔ dù yǐ yì qǔ zhōng zhī jiāo sì pàn kāng zāo shàng
这句话大意是:每日四五度,以挹取●中汁,浇四畔糠糟上。
sān rì hòu zāo shú èr fā xiāng qì
这句话大意是:三日后,糟熟「二0」,发香气。
xià qī rì dōng èr qī rì cháng cù jí tián měi wú zāo kāng qì biàn shú yǐ
现代白话:夏七日,冬二七日,尝酢极甜美,无糟糠气,便熟了。
yóu xiǎo kǔ zhě shì wèi shú gèng jiāo rú chū
这句话大意是:犹小苦者,是未熟,更浇如初。
hou hǎo shú nǎi yì qǔ zhōng chún nóng zhě bié qì shèng
这句话大意是:候好熟,乃挹取●中淳浓者,别器盛。
gèng jí lěng shuǐ jiāo lín wèi báo nǎi zhǐ
这句话大意是:更汲冷水浇淋,味薄乃止。
lín fǎ lìng dāng rì jí le
这句话大意是:淋法,令当日即了。
zāo rèn sì zhū
这句话大意是:糟任饲猪。
qí chū yì chún nóng zhě xià dé èr shí rì dōng de liù shí rì
这句话大意是:其初挹淳浓者,夏得二十日,冬得六十日;。
hòu lín jiāo zhě zhǐ de sān wǔ rì sān sì gōng shí yě
这句话大意是:后淋浇者,止得三五日(三四)供食也。
jiǔ zāo cù fǎ sān wǔ chūn jiǔ zāo zé yàn yí jiǔ sān liù zāo yì zhōng yòng
这句话大意是:酒糟酢法(三五):春酒糟则酽,颐酒(三六)糟亦中用。
rán yù zuò cù zhě zāo cháng shī xià
这句话大意是:然欲作酢者,糟常湿下;。
yā zāo jí zào zhě cù wèi báo
这句话大意是:压糟极燥者,酢味薄。
zuò fǎ yòng shí wèi zi là sān qī èr yī gǔ lìng pò yǐ shuǐ bàn ér zhēng zhī
这句话大意是:作法:用石硙子辣(三七)「二一」谷令破,以水拌而蒸之。
shú biàn xià dàn qù rè qì yǔ zāo xiāng bàn sān bā bì lìng qí jūn diào dà shuài zāo cháng jū duō
这句话大意是:熟便下,掸去热气,与糟相拌,(三八)必令其均调,大率糟常居多。
hé qì wò wū sān jiǔ wèng zhōng èr èr yǐ xiàng mǎn wèi xiàn yǐ mián mù wèng kǒu
这句话大意是:和讫,卧于●(三九)瓮中,「二二」以向满为限,以绵幕瓮口。
qī rì hòu cù xiāng shú biàn xià shuǐ lìng xiāng yān zì
这句话大意是:七日后,酢香熟,便下水,令相淹渍。
jīng sù kǒng zǐ xià zhī
这句话大意是:经宿,●孔子下之。
xià rì zuò zhě yi lěng shuǐ lín sì shí
这句话大意是:夏日作者,宜冷水淋(四十);。
chūn qiū zuò zhě yi wēn wò yǐ ráng rú wèng tāng lín zhī
这句话大意是:春秋作者,宜温卧,以穰茹瓮,汤淋之。
yǐ yì xiāo xī zhī
这句话大意是:以意消息之。
zuò zāo cù fǎ yòng chūn zāo sì yī yǐ shuǐ hé nuò pò kuài shǐ hòu bó rú wèi yā jiǔ sì èr
这句话大意是:作糟酢法:用春糟(四一),以水和,搦破块,使厚薄如未压酒(四二)。
jīng sān rì yā qǔ qīng zhī liǎng shí xǔ zhe rè sì sān sù mǐ fàn sì dòu tóu zhī pén fù mì ní
这句话大意是:经三日,压取清汁两石许,著热(四三)粟米饭四斗投之,盆覆,密泥。
sān qī sì sì rì cù shú měi yàn de jīng xià tíng zhī
这句话大意是:三七(四四)日酢熟,美酽,得经夏停之。
wèng zhì wū xià yīn de sì wǔ
这句话大意是:瓮置屋下阴地(四五)。
shí jīng zuò dà dòu qiān suì kǔ jiǔ èr sān fǎ yòng dà dòu yī dòu shú tài sì liù zhī zì lìng zé
这句话大意是:《食经》作大豆千岁苦酒「二三」法:「用大豆一斗,熟汰(四六)之,渍令泽。
chuī pù jí zào
这句话大意是:炊,曝极燥。
yǐ jiǔ pēi guàn zhī
这句话大意是:以酒醅灌之。
rèn xìng duō shǎo yǐ cǐ wèi lǜ
这句话大意是:任性多少,以此为率。
èr sì
这句话大意是:「二四」」。
zuò xiǎo dòu qiān suì kǔ jiǔ fǎ sì qī yòng shēng xiǎo dòu wǔ dǒu shuǐ tài sì bā zhe wèng zhōng
这句话大意是:作小豆千岁苦酒法(四七):用生小豆五斗,水汰(四八),著、瓮中。
shǔ mǐ zuò fēn fù dòu shàng
这句话大意是:黍米作饙,覆豆上。
jiǔ sān shí guàn zhī mián mù wèng kǒu
这句话大意是:酒三石灌之,绵幕瓮口。
èr shí rì kǔ cù chéng
这句话大意是:二十日,苦酢成。
zuò xiǎo mài kǔ jiǔ fǎ xiǎo mài sān dòu chuī lìng shú zhe gāng sì jiǔ zhōng yǐ bù mì fēng qí kǒu
这句话大意是:作小麦苦酒法:小麦三斗,炊令熟,著堈(四九)中,以布密封其口。
qī rì kāi zhī yǐ èr shí bó jiǔ wò zhī kě jiǔ zhǎng bù bài yě
这句话大意是:七日开之,以二石薄酒沃之,可久长不败也。
shuǐ kǔ jiǔ fǎ nǚ qū èr wǔ cū mǐ èr liù gè èr dòu qīng shuǐ yī shí zì zhī yī sù jǐ wǔ shí qǔ zhī
这句话大意是:水苦酒法:女曲「二五」、麤米「二六」各二斗,清水一石,渍之一宿,泲(五十)取汁。
chuī mǐ qū fàn èr qī lìng shú jí rè wǔ yī dòu wǔ èr wèng zhōng
这句话大意是:炊米曲饭「二七」令熟,及热(五一)酘(五二)瓮中。
yǐ zì mǐ zhī suí wèng biān shāo shāo wò zhī wù shǐ qū fā fàn qǐ
这句话大意是:以渍米汁随瓮边稍稍沃之,勿使曲发饭起。
tǔ ní biān kāi zhōng yāng wǔ sān bǎn gài qí shàng
这句话大意是:土泥边,开中央(五三),板盖其上。
xià yuè wǔ sì shí sān rì biàn cù èr bā
这句话大意是:夏月(五四),十三日便醋「二八」。
zú chéng kǔ jiǔ fǎ qǔ shǔ mǐ yī dòu shuǐ wǔ dǒu zhǔ zuò zhōu
这句话大意是:卒成苦酒法:取黍米一斗,水五斗,煮作粥。
qū yī jīn shāo lìng huáng duī pò zhe wèng dǐ
这句话大意是:曲一斤,烧令黄,搥破,著瓮底。
yǐ shú hǎo ní wǔ wǔ
这句话大意是:以熟好泥(五五)。
èr rì biàn cù
这句话大意是:二日便醋。
yǐ cháng jīng shì wǔ liù zhí èr jiǔ cù yì bù měi
这句话大意是:已尝经试(五六),直「二九」醋亦不美。
yǐ sù mǐ fàn yī wǔ qī dòu tóu zhī èr qī rì hòu qīng chéng měi yàn yǔ dà cù bù shū yě
这句话大意是:以粟米饭一(五七)斗投之,二七日后,清澄美酽,与大醋不殊也。
wū méi sān kǔ jiǔ fǎ wū méi qù hé yī shēng xǔ ròu yǐ wǔ shēng kǔ jiǔ zì shù rì pù qián dǎo zuò xiè
这句话大意是:乌梅「三0」苦酒法:乌梅去核一升许肉,以五升苦酒渍数日,曝干,捣作屑。
yù shí zhé tóu shuǐ zhōng jí chéng cù ěr
现代白话:欲食,辄投水中,即成醋你。
mì kǔ jiǔ fǎ shuǐ yī shí mì yī dòu jiǎo shǐ diào hé mì wǔ bā gài wèng kǒu
这句话大意是:蜜苦酒法:水一石,蜜一斗,搅使调和,密(五八)盖瓮口。
zhe rì zhōng èr shí rì kě shú yě
这句话大意是:著日中,二十日可熟也。
wài guó kǔ jiǔ fǎ mì yī shēng wǔ jiǔ shuǐ sān hé fēng zhe qì zhōng
这句话大意是:外国苦酒法:蜜一升(五九),水三合,封著器中;。
yǔ shǎo hú suī zi sān yī zhe zhōng yǐ pì dé bù shēng chóng
这句话大意是:与少胡荾子「三一」著中,以辟,得不生虫。
zhēng yuè dàn zuò jiǔ yuè jiǔ rì shú
这句话大意是:正月旦作,九月九日熟。
yǐ yī tóng bǐ liù shí shuǐ tiān zhī kě sān shí rén shí
这句话大意是:以一铜匕(六十)水添之,可三十人食。
cuī shí yuē sì yuè sì rì kě zuò cù
这句话大意是:崔寔曰:「四月四日可作酢。
wǔ yuè wǔ rì yì kě zuò cù
这句话大意是:五月五日亦可作酢。
yī yào shù gè piān piān tí xià de xiǎo zhù yuàn kè jīn chāo míng chāo de gé shì dōu shì zì shǎo shí jǐn jiē zài piān tí xià shū xiě zì duō shí lìng yī xíng dī gé shū xiě
这句话大意是:(一)《要术》各篇篇题下的小注,院刻、金抄、明抄的格式都是字少时紧接在篇题下书写,字多时另一行低格书写。
zhè lǐ fán cù wèng xià yě shì lìng xíng dī gé shū xiě
这句话大意是:这里「凡醋瓮下……」也是另行低格书写。
yīn cǐ zài piān tí xià jiù yǒu dì wèi kōng zhe
这句话大意是:因此在篇题下就有地位空著。
zài zhè gè kōng zhe de dì fāng míng chāo duō le cù jīn cù yě hú xiāng běn děng duō le cù zhě jīn cù yě de xiǎo zhù dàn yuàn kè jīn chāo méi yǒu
这句话大意是:在这个空著的地方,明抄多了「酢,今醋也」,湖湘本等多了「酢者,今醋也」的小注,但院刻、金抄没有。
hěn míng xiǎn zhè shì nán sòng yǐ hòu de rén jiā zhù de zī shān qù
这句话大意是:很明显,这是南宋以后的人加注的,兹删去。
èr yuàn kè míng chāo zuò cù jīn chāo hú xiāng běn zuò cù zì tóng
这句话大意是:(二)院刻、明抄作「醋」,金抄、湖湘本作「酢」,字同。
sān mò yuàn kè hú xiāng běn tóng jīn chāo zuò wèi míng chāo zuò mù jūn wù
这句话大意是:(三)「末」,院刻、湖湘本同,金抄作「未」,明抄作「木」,均误。
sì běn piān zì zuò dà cù fǎ zhì piān mò wài guó kǔ jiǔ fǎ èr shí yī zhǒng cù de zuò fǎ jūn jǐn biāo mù zuò dà zì bāo kuò yòu fǎ yòu fāng nèi róng jūn xì shuāng xíng xiǎo zì zī yī lǜ gǎi wèi dà zì
这句话大意是:(四)本篇自「作大酢法」至篇末「外国苦酒法」二十一种醋的作法,均仅标目作大字(包括「又法」、「又方」),内容均系双行小字,兹一律改为大字。
wǔ lián xià wén èr tiáo yòu fǎ jí qián jiàn sān zhǒng cù sān duàn yuán jūn liè zài xià wén shú mǐ shén cù fǎ tiáo zhī hòu biàn chéng le shú mǐ shén cù de yòu fǎ
这句话大意是:(五)连下文二条「又法」及「前件三种酢」三段,原均列在下文「秫米神酢法」条之后,变成了「秫米神酢」的又法。
dàn zhè èr zhǒng yòu fǎ dōu shì sù mǐ cù bù néng zuò wèi shú mǐ cù de yòu fǎ ér qiě yòu fǎ míng shuō wú héng dāo yì shuǐ zhī shì zhèng shì zhēn duì dà cù fǎ ér yán shì hé dà cù tóng lèi de
这句话大意是:但这二种「又法」都是粟米醋,不能作为秫米醋的「又法」,而且「又法」明说「无横刀、益水之事」,正是针对「大酢法」而言,是和「大酢」同类的。
tóng shí bǎ zhè sān zhǒng sù mǐ cù liè zài yì qǐ yě zhèng hé qián jiàn sān zhǒng cù lì qīng shǎo diàn duō fú hé
这句话大意是:同时,把这三种粟米醋列在一起,也正和「前件三种酢,例清少淀多」符合。
kě jiàn yuán lái de liè fǎ shì hòu rén cuàn luàn dào cuò gù wèi yí qián liè cǐ
这句话大意是:可见原来的列法是后人窜乱倒错,故为移前列此。
liù sān dòu cóng yuàn kè jīn chāo
这句话大意是:(六)「三斗」,从院刻、金抄;。
míng chāo hú xiāng běn zuò èr dòu
这句话大意是:明抄、湖湘本作「二斗」。
qī yòu sān qī rì yòu sān rì yí yīng shì yòu qī rì sān qī rì
这句话大意是:(七)「又三七日」,「又三日」,疑应是「又七日」、「三七日」。
bā yuàn kè jīn chāo zuò sù mǐ yí tuō fàn zì míng chāo hú xiāng běn zuò sù shì fàn de sú xiě zī cóng míng chāo
这句话大意是:(八)院刻、金抄作「粟米」,疑脱「饭」字,明抄、湖湘本作「粟」,「」是「饭」的俗写,兹从明抄。
jiǔ yuàn kè jīn chāo zuò sān zhǒng míng chāo hú xiāng běn zuò èr zhǒng
这句话大意是:(九)院刻、金抄作「三种」,明抄、湖湘本作「二种」。
àn sān zhǒng bāo kuò yòu fǎ èr zhǒng hé dà cù yī zhǒng zhè sān zhǒng cù de mài sù fàn hé shuǐ de pèi hé bǐ lì dà zhì xiāng jìn cù pēi jiào chóu hòu chéng pǐn cù dōu shì qīng shǎo diàn duō yuàn kè děng zuò sān zhǒng shì zhèng què de
这句话大意是:按「三种」,包括「又法」二种和「大酢」一种,这三种醋的麦●、粟饭和水的配合比例大致相近,醋醅较稠厚,成品醋都是「清少淀多」,院刻等作「三种」是正确的。
dàn yóu wū zhè yī duàn hé shàng miàn yòu fǎ èr duàn yuán liè zài shú mǐ shén cù fǎ zhī hòu
这句话大意是:但由于这一段和上面「又法」二段原列在「秫米神酢法」之后,。
zé sān zhǒng jiù bāo kuò le shú mǐ shén cù
这句话大意是:则「三种」就包括了秫米神醋,。
kě shì shú mǐ shén cù bù dàn suǒ yòng yuán liào bù tóng
这句话大意是:可是秫米神醋不但所用原料不同,。
ér qiě shì yè tǐ zhuàng tài fā jiào
这句话大意是:而且是液体状态发酵,。
chéng pǐn shí shí wèng
这句话大意是:成品「十石瓮,。
bù guò wǔ dǒu diàn
这句话大意是:不过五斗淀」,。
yóu yǔ qīng shǎo diàn duō bù fú
这句话大意是:尤与「清少淀多」不符,。
huò zhě yīn cǐ zhī gù
这句话大意是:或者因此之故,。
míng chāo gǎi wèi èr zhǒng
这句话大意是:明抄改为「二种」,。
kě shì gǎi cuò le
这句话大意是:可是改错了。
cóng zhè gè qíng kuàng yě zhèng míng yòu fǎ èr zhǒng jí běn duàn jūn yīng cì wū dà cù fǎ zhī hòu suǒ yǐ yí liè zài qián
这句话大意是:从这个情况,也证明「又法」二种及本段均应次于「大酢法」之后,所以移列在前。
shí xì bò qū pò qū yīng shì fàn zì zhī wù
这句话大意是:(十)「细擘曲破」,「曲」应是「饭」字之误。
àn cǐ cù niàng fǎ dà shuài mài yī dòu yún yún
这句话大意是:按此醋酿法「大率麦●一斗」云云,。
bìng wèi yòng qū xià wén sù mǐ qū zuò cù fǎ cái yòng bèn qū
这句话大意是:并未用曲(下文「粟米、曲作酢法」才用笨曲),。
ér qiě qū yě bù yì bò chéng wù lìng yǒu kuài zi
这句话大意是:而且曲也不易「擘」成「勿令有块子」,。
rú guǒ shì zhǐ mài
这句话大意是:如果是指麦●,。
mài gèng wú yōng bò
这句话大意是:麦●更毋庸擘,。
zhèng zhī xià wén shú mǐ cù fǎ de bò pò fàn kuài
这句话大意是:证之下文「秫米酢法」的「擘破饭块,。
gèng nuò pò
这句话大意是:……更搦破,。
lìng rú báo zhōu
这句话大意是:令如薄粥」,。
qū yīng zuò fàn
这句话大意是:「曲」应作「饭」。
shí yī yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò lìng míng chāo wù zuò jīn
这句话大意是:(十一)院刻、金抄、湖湘本作「令」,明抄误作「今」。
shí èr yuàn kè jīn chāo zuò shǒu míng chāo hú xiāng běn wù zuò shuǐ
这句话大意是:(十二)院刻、金抄作「手」,明抄、湖湘本误作「水」。
shí sān míng chāo hú xiāng běn zuò mián yuàn kè jīn chāo zuò mián
这句话大意是:(十三)明抄、湖湘本作「绵」,院刻、金抄作「绵」。
xià wén gè mián zì yě shì zhè yàng
这句话大意是:下文各「绵」字也是这样。
zì tóng
这句话大意是:字同。
běn shū tǒng yī zuò mián
这句话大意是:本书统一作「绵」。
shí sì yuàn kè jīn chāo zuò sān yuè
这句话大意是:(十四)院刻、金抄作「三月」;。
míng chāo hú xiāng běn zuò èr yuè dāng fēi
这句话大意是:明抄、湖湘本作「二月」,当非。
shí wǔ huā yuàn kè jīn chāo zuò huá zì tóng dàn xià wén jí jǐng huā shuǐ réng zuò huā
这句话大意是:(十五)「花」,院刻、金抄作「华」,字同,但下文「汲井花水」仍作「花」。
zī cóng míng chāo hú xiāng běn yī lǜ zuò huā
这句话大意是:兹从明抄、湖湘本一律作「花」。
shí liù zhī cóng míng chāo hú xiāng běn
这句话大意是:(十六)「之」,从明抄、湖湘本;。
yuàn kè jīn chāo zuò yě
这句话大意是:院刻、金抄作「也」。
shí qī cù cóng yuàn kè jīn chāo
这句话大意是:(十七)「酢」,从院刻、金抄;。
míng chāo hú xiāng běn zuò cù
这句话大意是:明抄、湖湘本作「醋」。
shí bā běn juǎn nèi gè dàn zì yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn jūn rú zì
这句话大意是:(十八)本卷内各「掸」字,院刻、金抄、湖湘本均如字;。
míng chāo dà duō zuò huī cǐ chù yì rán é
这句话大意是:明抄大多作「挥」,此处亦然,讹。
àn dàn shì pù kāi lái bìng qiě bù duàn fān dòng de yì sī
这句话大意是:按「掸」是铺开来并且不断翻动的意思。
yào shù yào shǐ zhēng fàn wēn wēn rú rén tǐ bì xū jiē lián de fān dòng cái néng shǐ quán bù wēn nuǎn jūn yún
这句话大意是:《要术》要使蒸饭温温如人体,必须接连地翻动,才能使全部温暖均匀。
zhì wū huī zé shì lí kōng huī dòng shān qù rè qì yì sī gè bié
这句话大意是:至于「挥」,则是离空挥动搧去热气,意思各别。
huī bù néng dài tì dàn
这句话大意是:「挥」不能代替「掸」。
yòu dàn jì yǒu pù kāi de yì sī yǒu shí yě zuò tān zì yòng rú xià piān zuò chǐ fǎ de fù dàn dòu lìng hòu sān cùn shí jīng zuò chǐ fǎ de yòu báo dàn zhī
这句话大意是:又,「掸」既有铺开的意思,有时也作「摊」字用,如下篇「作豉法」的「复掸豆令厚三寸」,「《食经》作豉法」的「又薄掸之」。
shí jiǔ yuàn kè jīn chāo zuò cù jiāng
这句话大意是:(十九)院刻、金抄作「醋浆」;。
míng chāo dào cuò zuò jiāng cù hú xiāng běn yòu wù zuò cù
这句话大意是:明抄倒错作「浆醋」,湖湘本又误作「●醋」。
èr shí yuàn kè jīn chāo zuò kè míng chāo hú xiāng běn zuò zì tóng zhǐ cù liàng jiǎn shǎo
这句话大意是:(二十)院刻、金抄作「克」,明抄、湖湘本作「」,字同,指醋量减少。
èr yī míng chāo hú xiāng běn zuò běi yīn
这句话大意是:(二一)明抄、湖湘本作「北荫」;。
yuàn kè zuò bǐ yīn jīn chāo bù qīng chu shì bǐ yīn wù
这句话大意是:院刻作「比荫」,金抄不清楚,似「比荫」,误。
èr èr jīn chāo zuò lì yán
这句话大意是:(二二)金抄作「利严」;。
yuàn kè míng chāo hú xiāng běn zuò kē lì wù
这句话大意是:院刻、明抄、湖湘本作「科丽」,误。
àn yán shì jùn liè de yì sī táng xuán yīng yī qiè jīng yīn yì juǎn èr èr yú jiā shī de lùn juǎn èr yī cù zhī shèn zhě yuē yàn
这句话大意是:按「严」是峻烈的意思,唐玄应《一切经音义》卷二二《瑜珈师地论》卷二一:「酢之甚者曰酽。
xià wén xiāng měi chún yán hé zhè lǐ tóng yàng dōu jiè zuò yàn zì yòng
这句话大意是:」下文「香美淳严」和这里同样,都借作「酽」字用。
zī cóng jīn chāo
这句话大意是:兹从金抄。
èr sān mǐ xiāo yuàn kè jīn chāo tóng
这句话大意是:(二三)「米消」,院刻、金抄同;。
míng chāo zuò shuǐ qīng
这句话大意是:明抄作「水清」。
èr sì èr rì sān rì yuàn kè míng chāo tóng
这句话大意是:(二四)「二日三日」,院刻、明抄同;。
jīn chāo hú xiāng běn zuò yī rì sān rì
这句话大意是:金抄、湖湘本作「一日三日」。
èr wǔ tóu yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn tóng
这句话大意是:(二五)「投」,院刻、金抄、湖湘本同;。
míng chāo wù zuò jiǎo
这句话大意是:明抄误作「搅」。
èr liù yuàn kè jīn chāo zuò sì wǔ tóu míng chāo zuò sì wǔ dù tóu
这句话大意是:(二六)院刻、金抄作「四五投」,明抄作「四五度投」。
èr qī zhū miàn bǐng lián shàng wén báo bǐng yuán chéng jù jí zhǐ yǒu báo biān de gè zhǒng bǐng míng chāo zuò zhū qū bǐng é jù yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn gǎi zhèng
这句话大意是:(二七)「诸面饼」,连上文「薄饼缘」成句,即指有薄边的各种饼,明抄作「诸曲饼」,讹,据院刻、金抄、湖湘本改正。
èr bā dàn míng chāo hú xiāng běn zuò tān dàn míng chāo de dì wèi piān zài yòu biān shì chāo chéng zhī hòu hòu rén jù míng dài kè běn tiān jìn qù de zī jù yuàn kè jīn chāo gǎi zhèng
这句话大意是:(二八)「掸」,明抄、湖湘本作「摊」,但明抄的地位偏在右边,是抄成之后后人据明代刻本添进去的,兹据院刻、金抄改正。
èr jiǔ yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò měi rì míng chāo wù zuò měi pá
这句话大意是:(二九)院刻、金抄、湖湘本作「每日」,明抄误作「每杷」。
sān shí yuàn kè jīn chāo zuò wò míng chāo hú xiāng běn wù zuò yòng
这句话大意是:(三十)院刻、金抄作「卧」,明抄、湖湘本误作「用」。
sān yī qīng míng chāo wù zuò zì yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn bù wù
这句话大意是:(三一)「清」,明抄误作「渍」,院刻、金抄、湖湘本不误。
sān èr yuàn kè jīn chāo zuò jiāo míng chāo hú xiāng běn zuò jiāo zhī
这句话大意是:(三二)院刻、金抄作「浇」,明抄、湖湘本作「浇之」。
sān sān ráng yuàn kè zuò ráng jīn chāo wù zuò qí dàn xià tiáo yǐ ráng rú wèng yuàn kè jīn chāo réng zuò ráng míng chāo yī lǜ zuò ráng
这句话大意是:(三三)「穰」,院刻作「蘘」,金抄误作「萁」,但下条「以穰茹瓮」,院刻、金抄仍作「穰」,明抄一律作「穰」。
zī cóng míng chāo
这句话大意是:兹从明抄。
sān sì yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò rì míng chāo wù zuò yuè
这句话大意是:(三四)院刻、金抄、湖湘本作「日」,明抄误作「月」。
sān wǔ fǎ yuàn kè jīn chāo zuò zhě zī cóng míng chāo hú xiāng běn děng zuò fǎ
这句话大意是:(三五)「法」,院刻、金抄作「者」,兹从明抄、湖湘本等作「法」。
sān liù juǎn qī bèn qū bìng jiǔ piān yǒu yí jiǔ fǎ zhè lǐ yí zì yuàn kè míng chāo hú xiāng běn zhèng zuò yí jīn chāo zuò shùn wù
这句话大意是:(三六)卷七《笨曲并酒》篇有「颐酒法」,这里「颐」字,院刻、明抄、湖湘本正作「颐」,金抄作「顺」,误。
yòu jiǔ míng chāo hú xiāng běn wù zuò xū jù yuàn kè jīn chāo gǎi zhèng
这句话大意是:又「酒」,明抄、湖湘本误作「须」,据院刻、金抄改正。
sān qī là zì xià míng chāo yǒu láng gé qiè xiǎo zì yīn zhù hú xiāng běn wù zuò bù zhe qiè yòu wù zuò zhèng wén yuàn kè jīn chāo méi yǒu xiǎn rán shì hòu rén jiā zhù de zī shān qù bié chù yě yǒu zhè zhǒng qíng kuàng rú xiào jì yī
这句话大意是:(三七)「辣」字下明抄有「郎葛切」小字音注(湖湘本误作「部著切」,又误作正文),院刻、金抄没有,显然是后人加注的,兹删去(别处也有这种情况,如校记(一))。
sān bā yuàn kè jīn chāo míng chāo zuò bàn zī cóng míng qīng kè běn zuò bàn
这句话大意是:(三八)院刻、金抄、明抄作「半」,兹从明清刻本作「拌」。
sān jiǔ yuàn kè jīn chāo míng chāo jūn zuò yìn xià wén kǒng tóng é
这句话大意是:(三九)「●」,院刻、金抄、明抄均作「酳」(下文「●孔」,同),讹。
míng qīng kè běn cǐ chù zuò cù xià yī zì hú xiāng běn jīn dǎi běn jiàn xi běn zuò xué jīn běn zuò xǔ jūn é
这句话大意是:明清刻本此处作「酢」,下一「●」字,湖湘本《津逮》本、渐西本作「●」,《学津》本作「醑」,均讹。
yìn shì yǐ jiǔ shù kǒu shì yǐ kǒng xià jiǔ
这句话大意是:「酳」是「以酒漱口」,「●」是「以孔下酒」。
cóng yuàn zì gǔ yě xiě zuò yīn ér cuò chéng zī gǎi zhèng
这句话大意是:从「肙」字,古也写作「●」,因而错成「●」,兹改正。
sì shí yuàn kè jīn chāo zuò lín míng chāo hú xiāng běn zuò lín zhī
这句话大意是:(四十)院刻、金抄作「淋」,明抄、湖湘本作「淋之」。
sì yī chūn zāo yí yīng zuò chūn jiǔ zāo
这句话大意是:(四一)「春糟」,疑应作「春酒糟」。
sì èr yuàn kè jīn chāo zuò jiǔ míng chāo hú xiāng běn wù zuò xū
这句话大意是:(四二)院刻、金抄作「酒」,明抄、湖湘本误作「须」。
sì sān yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò rè míng chāo zuò shú
这句话大意是:(四三)院刻、金抄、湖湘本作「热」,明抄作「熟」。
sì sì yuàn kè jīn chāo zuò sān qī míng chāo hú xiāng běn zuò èr qī
这句话大意是:(四四)院刻、金抄作「三七」,明抄、湖湘本作「二七」。
sì wǔ de zì xià míng chāo hú xiāng běn yǒu zhī chù èr zì duō yú
这句话大意是:(四五)「地」字下明抄、湖湘本有「之处」二字,多余。
dàn míng chāo de zì xíng jiào xiǎo shuāng xíng xiǎo zì zhì de zì zhǐ shì kōng yī gé èr zì jí xiě zài kōng gé chù xiǎn rán shì hòu rén jù míng dài kè běn tiān jìn qù de hé xiào jì èr bā shì tóng yàng de qíng kuàng yuàn kè jīn chāo wú cǐ èr zì zī shān qù
这句话大意是:但明抄的字形较小(双行小字至「地」字止,适空一格,二字即写在空格处),显然是后人据明代刻本添进去的,和校记(二八)是同样的情况,院刻、金抄无此二字,兹删去。
sì liù tài yuàn kè jīn chāo tóng zhǐ táo xǐ
这句话大意是:(四六)「汰」,院刻、金抄同,指淘洗;。
míng chāo hú xiāng běn zuò wò fēi
这句话大意是:明抄、湖湘本作「沃」,非。
sì qī zì cǐ tiáo yǐ xià zhì wài guó kǔ jiǔ fǎ tiáo jūn xì cǎi zì shí jīng wén
这句话大意是:(四七)自此条以下至「外国苦酒法」条,均系采自《食经》文。
bù dàn chēng cù wèi kǔ jiǔ hé yào shù běn wén bù tóng pēng diào gè piān yě cháng chēng kǔ jiǔ
这句话大意是:不但称醋为「苦酒」和《要术》本文不同(烹调各篇也常称「苦酒」,。
yě shì shí jīng wén
这句话大意是:也是《食经》文),。
xíng wén yòng yǔ jí míng wù chēng wèi yì duō yǒu bù tóng rú jǐ qǔ zhī nǚ qū děng
这句话大意是:行文用语及名物称谓亦多有不同(如「泲取汁」、「女曲」等),。
bìng qiě zú chéng kǔ jiǔ fǎ tiáo yǒu yǐ cháng jīng shì
这句话大意是:并且「卒成苦酒法」条有「已尝经试,。
zhí cù yì bù měi
这句话大意是:直醋亦不美」,。
yóu wèi míng zhèng
这句话大意是:尤为明证。
sì bā zhè gè tài zì yuàn kè jīn chāo réng zuò tài hú xiāng běn tóng míng chāo réng zuò wò zī cóng yuàn kè
这句话大意是:(四八)这个「汰」字,院刻、金抄仍作「汰」,湖湘本同,明抄仍作「沃」,兹从院刻。
sì jiǔ zhe gāng yuàn kè jīn chāo rú wén
这句话大意是:(四九)「著堈」,院刻、金抄如文。
àn gāng guǎng yùn jí yùn yīn gāng wèng yě yě xiě zuò
这句话大意是:按「堈」,《广韵》、《集韵》音刚,「瓮也」,也写作「●」。
zhè shì shí jīng yòng yǔ
这句话大意是:这是《食经》用语。
míng chāo zuò zhě hú xiāng běn zuò zhě gāng jūn wù
这句话大意是:明抄作「者」,湖湘本作「者堈」,均误。
wǔ shí jǐ míng chāo rú wén
这句话大意是:(五十)「泲」,明抄如文;。
yuàn kè zuò zì tóng
这句话大意是:院刻作「」,字同;。
jīn chāo zuò liàn hú xiāng běn jīn dǎi běn děng zuò fèi jūn wù
这句话大意是:金抄作「练」,湖湘本、《津逮》本等作「沸」,均误。
àn jǐ gǔ wén jì zì zhōu lǐ tiān guān jiǔ zhèng zhèng xuán zhù qīng wèi lǐ zhī jǐ zhě jí yā chū jiǔ yè zhè lǐ zhǐ gé chū qū zhī
这句话大意是:按「泲」,古文「济」字,《周礼‧天官》「酒正」郑玄注:「清,谓醴之泲者」,即押出酒液,这里指隔出曲汁。
juǎn qī bèn qū bìng jiǔ piān yǐn shí jīng wén yǒu èr chù yòng jì zì dōu shì shí jīng de tè yòng cí
这句话大意是:卷七《笨曲》《并酒》篇引《食经》文有二处用「济」字,都是《食经》的特用词。
wǔ yī yuàn kè jīn chāo zuò jí rè jí chèn rè
这句话大意是:(五一)院刻、金抄作「及热」,即趁热;。
míng chāo zuò jí rè hú xiāng běn děng zuò jí shú jūn wù
这句话大意是:明抄作「极热」,湖湘本等作「极熟」,均误。
wǔ èr yuàn kè jīn chāo zuò dòu zuò cù gè fǎ cǐ chù jǐn jiàn dàn míng chāo hú xiāng běn réng zuò tóu
这句话大意是:(五二)院刻、金抄作「酘」,作酢各法,此处仅见,但明抄、湖湘本仍作「投」。
zī cóng yuàn kè bǎo cún shí jīng wén de yuán yàng
这句话大意是:兹从院刻保存《食经》文的原样。
wǔ sān tǔ ní biān kāi zhōng yāng yuàn kè jīn chāo rú wén
这句话大意是:(五三)「土泥边,开中央」,院刻、金抄如文;。
míng chāo hú xiāng běn wù zuò tǔ zhāng biān jiān zhōng yāng
这句话大意是:明抄、湖湘本误作「土张边,间中央。
wǔ sì yuàn kè jīn chāo zuò xià yuè míng chāo hú xiāng běn wù zuò xià jū
这句话大意是:(五四)院刻、金抄作「夏月」,明抄、湖湘本误作「下居」。
wǔ wǔ yǐ shú hǎo ní yǒu tuō wù
这句话大意是:(五五)「以熟好泥」,有脱误。
shàng piān zú chéng ròu jiàng fǎ yǒu shú ní mì fēng suǒ wèi shú hǎo ní yì tóng shú ní zé ní xià dāng tuō mì fēng yī lèi zì
这句话大意是:上篇「卒成肉酱法」有「熟泥密封」,所谓「熟好泥」,意同「熟泥」,则「泥」下当脱「密封」一类字。
yòu běn tiáo méi yǒu jiāo dài zhōu hé qū zěn yàng fàng zài yì qǐ huáng lù sēn xiào jì yǐ shú nǎi rù zhōu yīn jìn zhī é
这句话大意是:又本条没有交代粥和曲怎样放在一起,黄麓森校记:「「以熟」,……乃「入粥」音近之讹」。
dàn shí jīng wén wǎng wǎng jiǎn què bù míng bù zhǐ cǐ chù zī réng qí jiù
这句话大意是:但《食经》文往往简阙不明,不止此处,兹仍其旧。
wǔ liù yǐ cháng jīng shì zhè yī xiǎo duàn shì gǔ shì yī jù shí jīng suǒ zài zú chéng kǔ jiǔ fǎ lái jìn xíng shì zuò de jì lù jié guǒ cù yě bìng bù hǎo
这句话大意是:(五六)「已尝经试」这一小段是贾氏依据《食经》所载「卒成苦酒法」来进行试作的记录,结果醋也并不好。
jīng gǎi jìn hòu yào jīng guò èr qī rì hòu shān biàn hǎo yǐ jīng bú shì zú chéng kuài cù le
这句话大意是:经改进后,要经过二七日后才变好,已经不是「卒成」快醋了。
wǔ qī yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò yī míng chāo zuò yī
这句话大意是:(五七)院刻、金抄、湖湘本作「一」,明抄作「壹」。
wǔ bā yuàn kè jīn chāo zuò mì míng chāo hú xiāng běn wù zuò mì
这句话大意是:(五八)院刻、金抄作「密」,明抄、湖湘本误作「蜜」。
yòu běn tiáo shàng wén èr mì zì jīn chāo jūn wù zuò mì yuàn kè míng chāo hú xiāng běn bù wù
这句话大意是:又本条上文二「蜜」字,金抄均误作「密」,院刻、明抄、湖湘本不误。
wǔ jiǔ yuàn kè jīn chāo zuò shēng míng chāo hú xiāng běn zuò jīn
这句话大意是:(五九)院刻、金抄作「升」,明抄、湖湘本作「斤」。
liù shí tóng bǐ jí tóng shi tóng piáo yuàn kè jīn chāo wù zuò tóng shàng
这句话大意是:(六十)「铜匕」,即铜匙、铜瓢,院刻、金抄误作「铜上」;。
hú xiāng běn wù zuò tóng qī
这句话大意是:湖湘本误作「同七」;。
wú diǎn jiào gǎi zuò tóng bǐ yǔ míng chāo hé zī gǎi zhèng
现代白话:我点校改作「铜匕」,与明抄合,兹改正。
yī cù shì cù de běn zì
这句话大意是:「一」「酢」是「醋」的本字。
gǔ shí chóu zuò de cù běn zuò cù ér suān cù de cù běn zuò cù hòu lái èr zì hù yì yǐ cù zuò wèi chóu zuò zì cù zuò wèi suān cù zì
这句话大意是:古时酬酢的「酢」,本作「醋」,而酸醋的「醋」,本作「酢」,后来二字互易,以「酢」作为酬酢字,「醋」作为酸醋字。
yì bān shuō lái yào shù zhōng zuò míng cí yòng shí duō zuò cù ér cù duō zuò wèi xíng róng cí de suān zì yòng
这句话大意是:一般说来,《要术》中作名词用时,多作「酢」,而「醋」多作为形容词的「酸」字用。
èr yào shù zhōng èr shí sān zhǒng cù dà duō yòng mài zuò wèi táng huà hé cù fā jiào de cuī huà jì cǐ wài yě yòng bèn qū huáng zhēng děng
这句话大意是:「二」《要术》中二十三种醋,大多用麦●作为糖化和醋发酵的催化剂,此外也用笨曲、黄蒸等。
lìng wài zé jiā rù jiǔ zāo jiǔ pēi cù pēi huò cù jiāng děng
这句话大意是:另外则加入酒糟、酒醅、醋醅或醋浆等。
chú shuǐ yǐ wài bù yòng rèn hé pèi liào zhě yǒu dòng jiǔ cù yī lì hé yǐn shí jīng de mì cù èr lì
这句话大意是:除水以外不用任何配料者,有「动酒酢」一例和引《食经》的蜜醋二例。
nán fāng mǐ cù yì bān bù yòng rèn hé qū lèi huò cù mǔ guāng yòng mǐ hé shuǐ zài gāo wēn jì jié niàng chéng
这句话大意是:南方米醋一般不用任何曲类或醋母,光用米和水在高温季节酿成。
cǐ zhǒng niàng fǎ yào shù zhōng shàng wú jì zài
这句话大意是:此种酿法,《要术》中尚无记载。
sān yì jí jiā zèng cǐ cù shuǐ shǎo liào duō xià niàng hòu fàn lì xī shuǐ péng zhàng cù pēi shàng fú wèi liǎo bù shǐ yì chū wèng wài gù jiā zèng quān fáng zhǐ
这句话大意是:「三」「溢即加甑」,此醋水少料多,下酿后饭粒吸水膨胀,醋醅上浮,为了不使溢出瓮外,故加甑圈防止。
sì fēn shǔ zhè lǐ fàn zhǐ chuī shú de fàn jí zài liū fàn
这句话大意是:「四」「饙黍」,这里泛指炊熟的饭,即「再溜饭」。
wǔ kǎo lǎo liǔ tiáo biān zhì de yuán xíng shèng wù qì
这句话大意是:「五」「栲栳」,柳条编制的圆形盛物器。
liù yí dòng jù xià wén yí wèng jí dòng jiǔ cù fǎ de dàn tíng zhì wù yí dòng náo jiǎo zhī shì zhǐ yí wèng
这句话大意是:「六」「移动」,据下文「移瓮」及「动酒酢法」的「但停置,勿移动、挠搅之」,是指移瓮。
qī yì bān de cù hán yǒu de cù suān zuì nóng de yě bù guò rú zhù míng de shān xī chén cù hé sì chuān fū cù
这句话大意是:「七」一般的醋,含有3–5%的醋酸,最浓的也不过6–8%,如著名的山西陈醋和四川麸醋。
yào shù cǐ cù cù pēi jiào chóu ér chéng cù měi yàn shǎo diàn shuō míng chū cù lǜ hé cù suān hán liàng dōu xiāng duì de gāo
这句话大意是:《要术》此醋醋醅较稠,而成醋「美酽少淀」,说明出醋率和醋酸含量都相对地高。
xià wén dà mài cù yī zhǎn cù duì yī wǎn shuǐ cái néng chī suān dù hěn gāo
这句话大意是:下文「大麦酢」一盏醋对一碗水才能吃,酸度很高。
bā yǐ yǒu suí jí de yì sī yǐ shú yì jí jiāng shú kuài shú
这句话大意是:「八」「已」有「随即」的意思,「已熟」,意即将熟,快熟。
jiǔ cù jiāng diàn fěn zhì de suān huà jiāng yè
这句话大意是:「九」「醋浆」,淀粉质的酸化浆液。
shān xī chén cù yòng yī zhǒng tè zhì de cù jiāng yòng sù mǐ gāo liáng hé cù qū hùn hé zhì chéng zuò wèi cù mǔ tóu rù shēng chǎn
这句话大意是:山西陈醋用一种特制的醋浆(用粟米、高梁和醋曲混合制成)作为醋母投入生产。
qí cù de niàng zào guò chéng chú yuán liào yòng sù kāng bìng xì gù tài fā jiào yǔ yào shù bù tóng wài qí diào hé cù pēi zhuān yòng cù jiāng bù yòng shuǐ yī diǎn yǔ yào shù xiāng sì
这句话大意是:其醋的酿造过程除原料用粟糠并系固态发酵与《要术》不同外,其调和醋醅专用醋浆不用水一点与《要术》相似。
yī jīng yòng céng jīng shí jì niàng zào yīng yòng guò
这句话大意是:「一0」「经用」,曾经实际酿造应用过。
yī yī táng hán è sì shí zuǎn yào qī yuè piān mài cù tiáo qǔ dà mài yī shí chōng qǔ yī cāo
这句话大意是:「一一」唐韩鄂《四时纂要》「七月」篇「麦醋」条:「取大麦一石,舂取一糙」。
yī cāo de chéng dù shì qǔ yī bàn wán rén rén yī bàn dài pí biàn zhǐ
这句话大意是:「一糙」的程度是:「取一半完人(仁),一半带皮便止。
jí yī bàn chōng chéng mǐ yī bàn dài zhe wài pí
这句话大意是:」即一半舂成米,一半带著外皮。
nóng shì yòu wén huò yī chōng jí zhǐ wèi zhī dà yī
这句话大意是:《农事幼闻》:「或一舂即止,谓之大一。
huò shāi hòu zài chōng zé mǐ yù bái jìng wèi zhī shuāng cāo
这句话大意是:或筛后再舂,则米愈白净,谓之双糙。
tā chù yǒu sān cāo sì cāo zhě
这句话大意是:他处有三糙、四糙者。
guǎng yā shì yán cǎo zào yě
这句话大意是:」《广雅‧释言》:「草,……造也。
yào shù de zào yāo qiú bù yòng zuò mǐ shuō míng cǎo cǎo bù qiú jīng chún bǐ yī cāo yī hái yào cū cāo xiē
这句话大意是:」《要术》的「造」,要求「不用作米」,说明草草不求精纯,比「一糙」、「一」还要粗糙些。
suǒ wèi xì zào zhǐ shì bǐ zào jiào xì dàn réng bú yào qiú chéng mǐ
这句话大意是:所谓「细造」,只是比「造」较细,但仍不要求成米。
dà mài de wài pí shì bù róng yì chōng qù de
这句话大意是:大麦的外皮是不容易舂去的。
dàn bǎo cún wài pí yǒu lì wū niàng cù shǐ cù lì yán
这句话大意是:但保存外皮有利于酿醋,使醋「利严」。
suǒ yǐ xì zào jué bú shì chōng chéng xì mò
这句话大意是:所以「细造」决不是舂成细末。
zào cāo děng dōu shì chōng dào mǒu zhǒng chéng dù de qún zhòng kǒu yǔ
这句话大意是:「造」、「糙」等都是舂到某种程度的群众口语。
chōng de jiǔ zàn bù tóng xiàn zài yě yǒu gè zhǒng bù tóng de míng chēng rú zhè dōng chēng shāo chōng wèi huá bàn chōng wèi yīn zhuì
这句话大意是:舂的久暂不同,现在也有各种不同的名称,如浙东称稍舂为「滑」,半舂为「●」(音惴)。
yù piān bàn chōng yě
这句话大意是:玉篇:「●,半舂也。
yīn còu
这句话大意是:」音凑。
zào cāo shí jì dōu shì bàn chōng huò bú dào bàn chōng de tè yòng cí
这句话大意是:「造」、「糙」、「」、「●」、「●」,实际都是半舂或不到半舂的特用词。
yī èr bái bú zhǎng zài cù pēi shàng miàn de bái sè jūn bú
这句话大意是:「一二」「白醭」,长在醋醅上面的白色菌醭。
yī sān tóng bào yù piān zhuó yě
这句话大意是:「一三」「●」,同「爆」,《玉篇》:「灼也。
shāo yì jí shāo kǎo
这句话大意是:」「烧●」,意即烧烤。
yī sì cù suān jūn chǎn shēng yī zhǒng tè shū de huì cù shǐ yǐ chún jiǔ jīng hé yǎng qǐ yǎng huà zuò yòng ér shēng chéng yǐ suān cù suān
这句话大意是:「一四」醋酸菌产生一种特殊的,会促使乙醇(酒精)和氧起氧化作用而生成乙酸(醋酸)。
yóu wū chún yè de tiān rán yǎng huà xiàn xiàng shǐ rén lèi hěn zǎo jiù zhī dào lì yòng jiǔ lái niàng cù
这句话大意是:由于醇液的天然氧化现象,使人类很早就知道利用酒来酿醋。
huí jiǔ cù fǎ jiù shì chóng xīn jiā rù qū mǐ de pèi liào shǐ cù suān jūn dà liàng fán zhí jiāng suān bài de jiǔ niàng chéng hǎo cù
这句话大意是:「回酒酢法」就是重新加入曲米的配料,使醋酸菌大量繁殖,将酸败的酒酿成好醋。
yī wǔ shàng tiáo huí jiǔ cù fǎ shì huáng jiǔ de fā jiào láo huò chéng shú láo suān bài gǎi niàng chéng cù de fāng fǎ cǐ tiáo shì jīng yā zhà hòu de chéng pǐn jiǔ suān bài gǎi niàng chéng cù de fāng fǎ
这句话大意是:「一五」上条「回酒酢法」是黄酒的发酵醪或成熟醪酸败改酿成醋的方法,此条是经压榨后的成品酒酸败改酿成醋的方法。
yī liù zhēng qián huáng zhēng duì huáng zhēng de yī zhǒng tè shū chù lǐ fǎ jí jiāng qián huáng zhēng chóng xīn jiā zhēng
这句话大意是:「一六」「蒸干黄蒸」,对黄蒸的一种特殊处理法,即将干黄蒸重新加蒸。
yī qī tóng fū
这句话大意是:「一七」「」,同「麸」。
yào shù běn wén zài cǐ tiáo yǐ shàng jūn zhí jiē yòng liáng shí niàng cù zì cǐ tiáo yǐ xià sì tiáo jūn yòng liáng shí jiā gōng de fù chǎn pǐn niàng cù
这句话大意是:《要术》本文在此条以上均直接用粮食酿醋,自此条以下四条均用粮食加工的副产品酿醋。
sì chuān gè dì niàng cù yì duō yòng fū pí qí niàng zào fǎ cǎi yòng gù tài fā jiào chéng shú hòu jiā shuǐ lín cù guò lǜ chū cù yè
这句话大意是:四川各地酿醋亦多用麸皮,其酿造法采用固态发酵,成熟后加水淋醋,过滤出醋液。
yī bā cǐ cù yòng jiǔ zāo hé sù táng niàng chéng bù jiā qí tā gù tǐ wù zhì de pèi liào
这句话大意是:「一八」此酢用酒糟和粟糖酿成,不加其他固体物质的配料。
zhù míng de jiāng sū zhèn jiāng cù zuò jiǔ zāo lóng kāng wèi yuán liào jiā rù chéng shú cù pēi cǎi yòng gù tài fā jiào de fāng fǎ niàng chéng
这句话大意是:著名的江苏镇江醋作酒糟、砻糠为原料,加入成熟醋醅,采用固态发酵的方法酿成。
shān xī cù yǐ sù kāng wèi yuán liào hé rù sù mǐ gāo liáng hé dà mài wān dòu qū zhì chéng de cù jiāng niàng chéng yì cǎi yòng gù tài fā jiào fǎ
这句话大意是:山西醋以粟糠为原料,和入粟米、高粱和大麦豌豆曲制成的醋浆酿成,亦采用固态发酵法。
zhè èr zhǒng cù de niàng zào guò chéng dōu bǐ yào shù fù zá jìn bù
这句话大意是:这二种醋的酿造过程都比《要术》复杂进步。
yī jiǔ yīn qiū gé zāo qǔ jiǔ de zhǎng yuán xíng lóng zi sú chēng jiǔ lóng
这句话大意是:「一九」「●」,音秋,隔糟取酒的长圆形笼子,俗称「酒笼」。
cǐ zì zuò jiǔ lóng yòng shǐ jiàn wū jí yùn yù piān guǎng yùn zé jūn zuò chōu táng hán è sì shí zuǎn yào qī yuè piān yì suǒ chōu
这句话大意是:此字作酒笼用始见于《集韵》、《玉篇》、《广韵》则均作「𥬠」,唐韩鄂《四时纂要》「七月」篇亦所「𥬠」。
èr zāo shú zāo kāng diào zhì de cù pēi fā jiào jiāng chéng shú
这句话大意是:「二0」「糟熟」,糟、糠调制的醋醅,发酵将成熟。
èr yī là hé zào tóng yàng yě shì chōng mó dào mǒu zhǒng chéng dù de tè yòng kǒu yǔ
这句话大意是:「二一」「辣」,和「造」同样,也是舂、磨到某种程度的特用口语。
shí wèi zi jí shí mó
这句话大意是:「石硙子」即石磨。
zài mó gǔ wù shí yóu wū zài mó yǎn zhōng yī cì suǒ tiān gǔ wù de shù liàng duō shǎo bù tóng qí fěn suì chéng dù yì bù tóng
这句话大意是:在磨谷物时,由于在磨眼中一次所添谷物的数量多少不同,其粉碎程度亦不同。
tiān de yù duō mó de yù cū
这句话大意是:添得愈多,磨得愈粗。
zài duō zài duō jiù jǐn jǐn tuō ké shāo shāo yà pò ér yǐ
这句话大意是:再多再多,就仅仅脱壳,稍稍轧破而已。
yǒu shí xū yào zhè yàng zuò jiù cǎi yòng zhè yàng de mó fǎ
这句话大意是:有时需要这样做,就采用这样的磨法。
zhè gè mó fǎ zhèng zì yīng zuò là yīn là yù piān jí guǎng yùn shí èr hé jūn shì wèi yán pò yì sī xiāng fú
这句话大意是:这个磨法,正字应作「揧」,音辣,《玉篇》及《广韵》「十二曷」均释为「研破」,意思相符。
hòu jiàn táng hán è sì shí zuǎn yào qī yuè piān zuò mài cù fǎ zhèng zuò mó zhōng là pò
这句话大意是:后见唐韩鄂《四时纂要》「七月」篇作麦醋法正作「磨中揧破」。
xiàn zài zhè dōng fāng yán zhōng hái yǒu zhè yàng de kǒu yǔ qí yǔ yīn yǔ xiāng jìn yǒu yīn wú zì shí jì shì là de zhuǎn yīn
这句话大意是:现在浙东方言中还有这样的口语,其语音与●相近(有音无字),实际是「揧」的转音。
yào shù de là yì jiè yīn ér yǐ
这句话大意是:《要术》的「辣」,亦借音而已。
èr èr wò wū wèng zhōng jiāng cù liào tóu rù wèng zhōng fù bèi wèng kǒu yǐ lì bǎo wēn fā jiào
这句话大意是:「二二」「卧于●瓮中」,将醋料投入●瓮中,覆被瓮口,以利保温发酵。
wèng shì jìn dǐ bù de wèng bì shàng kāi yǒu kǒng de wèng
这句话大意是:●瓮是近底部的瓮壁上开有孔的瓮。
yào shù zhōng wéi cǐ cù wèi gù tǐ zhuàng tài fā jiào gù cù pēi chéng shú hòu cǎi qǔ lín cù fǎ lín qǔ cù yè kǒng jí wèi lín cù ér shè jí shàng miàn lín shuǐ xià miàn kǒng zhōng liú chū cù
这句话大意是:《要术》中唯此醋为固体状态发酵,故醋醅成熟后采取「淋醋法」淋取醋液,●孔即为淋醋而设,即上面淋水,下面●孔中流出醋。
xià wén xià rì zuò zhě yi lěng shuǐ lín
这句话大意是:下文「夏日作者,宜冷水淋;。
chūn qiū zuò zhě tāng lín zhī shì lín fǎ de shēn shuō
这句话大意是:春秋作者,……汤淋之」,是淋法的申说。
gù tài fā jiào de cù tōng cháng duō cǎi qǔ cǐ fǎ wéi kǒng zǐ nèi wài de zhuāng zhì yǒu bù tóng
这句话大意是:固态发酵的醋,通常多采取此法,惟孔子内外的装置有不同。
qí yè tài fā jiào zhě zé duō cǎi yòng yā zhà fǎ
这句话大意是:其液态发酵者,则多采用压榨法。
èr sān kǔ jiǔ jí cù
这句话大意是:「二三」「苦酒」,即醋。
shì míng shì yǐn shí kǔ jiǔ chún dú shèn zhě cù kǔ yě
这句话大意是:《释名‧释饮食》:「苦酒,淳毒甚者,酢苦也。
míng yī bié lù cù xià táo hóng jǐng zhù yǐ yǒu kǔ wèi sú hū wèi kǔ jiǔ
这句话大意是:」《名医别录》「醋」下陶弘景注:「以有苦味,俗呼为苦酒。
táng méi biāo shí yào ěr yā juǎn shàng shì zhū yào yǐn míng cù yī míng kǔ jiǔ
现代白话:」唐梅彪《石药你雅》卷上《释诸药隐名》:「酢,一名苦酒。
èr sì jì méi yǒu jiāo dài jiǔ pēi de yòng liàng yě méi yǒu tí dào guàn pēi de xī chóu chéng dù zěn yàng rèn xìng duō shǎo yǐ cǐ wèi lǜ
这句话大意是:「二四」既没有交代酒醅的用量,也没有提到灌醅的稀稠程度,怎样「任性多少,以此为率」?
rú wú tuō lòu guò wū shū jiǎn shí jīng wén cháng rú cǐ
这句话大意是:如无脱漏,过于疏简,《食经》文常如此。
èr wǔ nǚ qū shí jīng shí cì de qū de xí sú míng chēng xià piān yǐn shí jīng yǒu shú mǐ nǚ qū shì zhǐ nuò mǐ qū dàn yě kě yǐ shì mài qū jiàn juǎn jiǔ zuò zū cáng shēng yào fǎ piān yǐn shí cì guā zū fǎ
现代白话:「二五」「女曲」,《食经》、《食次》地区的习俗名称,下篇引《食经》有「秫米女曲」,是指糯米曲,但也能够是麦曲,见卷九《作菹藏生药法》篇引《食次》「瓜菹法」。
èr liù niàng cù yuán liào yǒu dà mài xiǎo mài gāo liáng sù mǐ yù shǔ shǔ dòu lèi mǐ sù kāng gǔ ké fū pí jiǔ jiǔ zāo děng
这句话大意是:「二六」酿醋原料有大麦、小麦、高粱、粟米、玉蜀黍、豆类、米、粟糠、谷壳、麸皮、酒、酒糟等。
yào shù gè cù zì piān shǒu zhì cǐ tiáo zhǐ suǒ yòng yuán liào yǒu sù mǐ shú mǐ shǔ mǐ dà mài miàn fěn jiǔ pēi jiǔ fū pí jiǔ zāo sù kāng dà dòu xiǎo dòu xiǎo mài hé zhè lǐ de cū mǐ děng chú gāo liáng yù shǔ shǔ wài yǐ wán quán yòng dào
这句话大意是:《要术》各醋自篇首至此条止,所用原料有粟米、秫米、黍米、大麦、面粉、酒醅、酒、麸皮、酒糟、粟糠、大豆、小豆、小麦和这里的粗米等,除高粱、玉蜀黍外,已完全用到。
zuì hòu èr tiáo yǐn shí jīng zé yòng mì niàng cù
这句话大意是:最后二条引《食经》则用蜜酿醋。
èr qī chuī mǐ qū fàn zhǐ nǚ qū hé mǐ yì qǐ jìn guò yī xiǔ hòu lù chū lái de mǐ qū chuī chéng fàn
这句话大意是:「二七」「炊米曲饭」,指女曲和米一起浸过一宿后漉出来的「米曲」炊成饭。
èr bā běn piān shí jīng de gè zhǒng kǔ jiǔ gài yòng yè tài fā jiào
这句话大意是:「二八」本篇《食经》的各种「苦酒」,概用液态发酵。
cǐ yī lì wèi mǐ cù jù yǒu nán fāng niàng cù de tè sè
这句话大意是:此一例为米醋,具有南方酿醋的特色。
èr jiǔ zhí dàn réng rán jiǎn zhí
这句话大意是:「二九」「直」,但,仍然,简直。
sān wū méi qīng méi zài yān tū shàng xūn qián chéng hēi sè de
这句话大意是:「三0」「乌梅」,青梅在烟突上熏干成黑色的。
juǎn sì zhǒng méi xìng piān yǒu zuò wū méi fǎ
这句话大意是:卷四《种梅杏》篇有「作乌梅法」。
sān yī suī yīn suī tóng suī
这句话大意是:「三一」「荾」,音绥,同「荽」。
wén xuǎn pān yuè jiàn jū fù liǎo suī fēn fāng
这句话大意是:《文选》潘岳《闲居赋》:「蓼、荾芬芳」。
suī liù chén zhù běn jí zuò suī
这句话大意是:「荾」,六臣注本即作「荽」。
táng xuán yīng yī qiè jīng yīn yì juǎn èr sì ā pí dá mó jù shě lùn juǎn yī xiāng suī yòu zuò suī yùn lüè yún hú suī xiāng cài yě
这句话大意是:唐玄应《一切经音义》卷二四《阿毗达磨俱舍论》卷一「香荾」:「又作荽,……《韵略》云:「胡荾,香菜也。
jīn jiāng nán wèi hú
这句话大意是:」……今江南谓胡●。
shì hú suī jí sǎn xíng kē de hú suī
这句话大意是:」是「胡荾」,即繖形科的胡荽。
juǎn shí yě yǒu hú suī wǔ jiǔ nà shi ěr fēi shí jīng suǒ zhǐ
这句话大意是:卷十也有「胡荾〔五九〕」,那是耳,非《食经》所指。
zuò chǐ fǎ yī dì qī shí èr zuò chǐ fǎ èr xiān zuò nuǎn yīn wū kǎn de shēn sān èr chǐ yī
这句话大意是:作豉法(一)第七十二作豉法(二):先作暖荫屋,坎地深三二尺「一」。
wū bì yǐ cǎo gài wǎ zé bù jiā èr
这句话大意是:屋必以草盖,瓦则不佳「二」。
mì sān ní sāi wū yǒu wú lìng fēng jí chóng shǔ rù yě
这句话大意是:密(三)泥塞屋牖,无令风及虫鼠入也。
kāi xiǎo hù jǐn de róng rén chū rù
这句话大意是:开小户,仅得容人出入。
hòu zuò lí sān yǐ bì hù
这句话大意是:厚作篱「三」以闭户。
sì yuè wǔ yuè wèi shàng shí qī yuè èr shí rì hòu bā yuè wèi zhōng shí
这句话大意是:四月、五月为上时,七月二十日后八月为中时;。
yú yuè yì jiē de zuò rán dōng xià dà hán dà rè jí nán diào shì
这句话大意是:余月亦皆得作,然冬夏大寒大热,极难调适。
dà dū měi sì shí jiāo huì sì zhī jì jié qì wèi dìng yì nán de suǒ
这句话大意是:大都每四时交会(四)之际,节气未定,亦难得所。
cháng yǐ sì mèng yuè sì shí rì hòu zuò zhě yì chéng ér hǎo
这句话大意是:常以四孟月「四」十日后作者,易成而好。
dà shuài cháng yù lìng wēn rú rén yè xià wèi jiā
这句话大意是:大率常欲令温如人腋下为佳。
ruò děng wǔ bù diào níng shāng lěng bù shāng rè lěng zé ráng fù hái nuǎn rè zé chòu bài yǐ
现代白话:若等「五」不调,宁伤冷,不伤热:冷则穰覆还暖,热则臭败了。
sān jiān wū de zuò bǎi shí dòu
这句话大意是:三间屋,得作百石豆。
èr shí shí wèi yī jù
这句话大意是:二十石为一聚。
cháng zuò zhě fān cì liù xiāng xù héng yǒu rè qì chūn qiū dōng xià jiē bù xū ráng fù
这句话大意是:常作者,番次「六」相续,恒有热气,春秋冬夏,皆不须穰覆。
zuò shǎo zhě wéi xū wǔ dōng yuè nǎi ráng fù dòu ěr
这句话大意是:作少者,唯须(五)冬月乃穰覆豆耳。
jí shǎo zhě yóu xū shí shí wèi yī jù
这句话大意是:极少者,犹须十石为一聚;。
ruò sān wǔ shí bù zì nuǎn nán de suǒ gù xū yǐ shí shí wèi lǜ
这句话大意是:若三五石,不自暖,难得所,故须以十石为率。
yòng chén dòu mí hǎo
这句话大意是:用陈豆弥好;。
xīn dòu shàng shī shēng shú nán jūn gù yě
这句话大意是:新豆尚湿,生熟难均故也。
jìng yáng bǒ dà fǔ zhǔ zhī shēn shū qī rú sì niú liù dòu qiā ruǎn biàn zhǐ shāng rè zé chǐ làn
这句话大意是:净扬簸,大釜煮之,申舒「七」如饲牛(六)豆,掐软便止,伤热则豉烂。
lù zhe jìng de dàn qī zhī dōng yi xiǎo nuǎn xià xū jí lěng nǎi nèi yīn wū zhōng jù zhì
这句话大意是:漉著净地掸(七)之,冬宜小暖,夏须极冷,乃内荫屋中聚置。
yī rì zài rù yǐ shǒu cì dòu duī zhōng hou kàn rú rén yè xià nuǎn biàn xū bā bā zhī
这句话大意是:一日再入,以手刺豆堆中候看:如人腋下暖,便须(八)「八」之。
fǎ yǐ pá xiān lüè qǔ jiǔ duī lǐ lěng dòu wèi xīn jiǔ duī zhī xīn yǐ cì gèng lüè nǎi zhì wū jǐn
这句话大意是:法:以杷杴略取「九」堆里冷豆为新(九)堆之心,以次更略,乃至于尽。
lěng zhě zì rán zài nèi nuǎn zhě zì rán jū wài
这句话大意是:冷者自然在内,暖者自然居外。
hái zuò jiān duī wù lìng pó tuó yī
这句话大意是:还作尖堆,勿令婆陀「一0」。
yī rì zài hou zhōng nuǎn gèng hái rú qián fǎ zuò jiān duī
这句话大意是:一日再候,中暖更,还如前法作尖堆。
ruò rè tāng yī yī rén shǒu zhě jí wèi shī jié shāng rè yǐ
现代白话:若热汤「一一」人手者,即为失节伤热了。
fán sì wǔ dù nèi wài jūn nuǎn wēi zhù bái yī wū xīn qì shí biàn xiǎo bō fēng tóu lìng píng tuán tuán rú chē lún dòu lún shí hòu èr chǐ xǔ nǎi zhǐ
这句话大意是:凡四五度,内外均暖,微著白衣,于新讫时,便小拨峰头令平,团团如车轮,豆轮(十)厚二尺许乃止。
fù yǐ shǒu hou nuǎn zé hái
这句话大意是:复以手候,暖则还。
qì yǐ pá píng dòu lìng jiàn báo hòu yī chǐ wǔ cùn xǔ
这句话大意是:讫,以杷平豆,令渐薄,厚一尺五寸许。
dì sān yī chǐ
这句话大意是:第三,一尺;。
dì sì hòu liù cùn
这句话大意是:第四,厚六寸。
dòu biàn nèi wài jūn nuǎn xī zhù bái yī chǐ wèi cū dìng shí yī
这句话大意是:豆便内外均暖,悉著白衣,豉为粗定(十一)。
cóng cǐ yǐ hòu nǎi shēng huáng yī
这句话大意是:从此以后,乃生黄衣。
fù dàn yī èr dòu shí èr lìng hòu sān cùn biàn bì hù sān rì
这句话大意是:复掸「一二」豆(十二)令厚三寸,便闭户三日。
zì cǐ yǐ qián yī rì zài rù
这句话大意是:自此以前,一日再入。
sān rì kāi hù fù yǐ xiān dōng xi zuò lǒng jiǎng shí sān dòu rú gǔ lǒng xíng lìng xī shí sì jūn diào
这句话大意是:三日开户,复以杴东西作垄耩(十三)豆,如谷垄形,令稀●(十四)均调。
xiān fǎ bì lìng zhì de dòu ruò zhe de jí biàn làn yǐ
现代白话:杴法,必令至地——豆若著地,即便烂了。
jiǎng biàn yǐ pá jiǎng dòu cháng lìng hòu sān cùn
这句话大意是:耩遍,以杷耩豆,常令厚三寸。
jiān rì jiǎng zhī
这句话大意是:间日耩之。
hòu dòu zhe huáng yī sè jūn zú shí wǔ chū dòu wū wū wài jìng yáng bǒ qù yī
这句话大意是:后豆著黄衣,色均足(十五),出豆于屋外,净扬簸去衣。
bù dòu chǐ cùn zhī shù gài shì dà shuài zhōng píng zhī yán yǐ
现代白话:布豆尺寸之数,盖是大率中平之言了。
lěng jí xū wēi hòu rè zé xū wēi bó yóu xū yǐ yì zhēn liàng zhī
这句话大意是:冷即须微厚,热则须微薄,尤须以意斟量之。
yáng bǒ qì yǐ dà wèng shèng bàn wèng shuǐ nèi dòu zhe wèng zhōng yǐ pá jí pēng zhī shǐ jìng
这句话大意是:扬簸讫,以大瓮盛半瓮水,内豆著瓮中,以杷急抨之使净。
ruò chū zhǔ dòu shāng shú zhě jí shǒu pēng jìng jí shí liù lù chū
这句话大意是:若初煮豆伤熟者,急手抨净即(十六)漉出;。
ruò chū zhǔ dòu wēi shēng zé pēng jìng yi xiǎo tíng zhī
这句话大意是:若初煮豆微生,则抨净宜小停之。
shǐ dòu xiǎo ruǎn shí qī zé nán shú tài ruǎn zé chǐ làn
这句话大意是:使豆小软(十七)则难熟,太软则豉烂。
shuǐ duō zé nán jìng yī sān shì yǐ zhèng xū bàn wèng ěr
现代白话:水多则难净「一三」,是以正须半瓮你。
lù chū zhe kuāng zhōng lìng bàn kuāng xǔ yī rén zhuō kuāng yī rén gèng jí shuǐ wū wèng shàng jiù kuāng zhōng lín zhī jí dòu sǒu shí bā kuāng lìng jí jìng shuǐ qīng nǎi zhǐ
这句话大意是:漉出,著筐中,令半筐许,一人捉筐,一人更汲水于瓮上就筐中淋之,急斗擞(十八)筐,令极净,水清乃止。
táo bù jìng lìng chǐ kǔ
这句话大意是:淘不净,令豉苦。
lù shuǐ jǐn wěi zhe xí shàng
这句话大意是:漉水尽,委著席上。
xiān duō shōu gǔ yī sì wū cǐ shí nèi gǔ wū yīn shí jiǔ wū jiào zhōng póu yī wǔ gǔ zuò jiào dǐ hòu èr sān chǐ xǔ yǐ qú chú bì jiào yī liù
这句话大意是:先多收谷●「一四」,于此时内谷●于荫(十九)屋窖中,掊「一五」谷●作窖底,厚二三尺许,以蘧蒢蔽窖「一六」。
nèi dòu wū jiào zhōng shǐ yī rén zài jiào zhōng yǐ jiǎo niè dòu lìng jiān shí
这句话大意是:内豆于窖中,使一人在窖中以脚蹑豆,令坚实。
nèi dòu jǐn yǎn xí fù zhī yǐ gǔ mái yī qī xí shàng hòu èr sān chǐ xǔ fù niè lìng jiān shí
这句话大意是:内豆尽,掩席覆之,以谷●埋「一七」席上,厚二三尺许,复蹑令坚实。
xià tíng shí rì chūn qiū shí èr sān rì dōng shí wǔ rì biàn shú
这句话大意是:夏停十日,春秋十二三日,冬十五日,便熟。
guò cǐ yǐ wǎng zé shāng kǔ
这句话大意是:过此以往则伤苦;。
rì shù shǎo zhě chǐ bái ér yòng fèi
这句话大意是:日数少者,豉白而用费;。
wéi hé shú èr shí zì rán xiāng měi yǐ
现代白话:唯合熟(二十),自然香美了。
ruò zì shí yù jiǔ liú bù néng shù zuò zhě chǐ shú zé èr yī chū pù zhī lìng qián yì de zhōu nián
这句话大意是:若自食欲久留不能数作者,豉熟则(二一)出曝之,令干,亦得周年。
chǐ fǎ nán hǎo yì huài bì xū xì yì rén cháng yī rì zài kàn zhī
这句话大意是:豉法难好易坏,必须细意人,常一日再看之。
shī jié shāng rè chòu làn rú ní zhū gǒu yì bù shí
这句话大意是:失节伤热,臭烂如泥,猪狗亦不食;。
qí shāng lěng zhě suī hái fù nuǎn chǐ wèi yì è shì yǐ yòu xū liú yì lěng nuǎn yi shì nán wū diào jiǔ
这句话大意是:其伤冷者,虽还复暖,豉味亦恶:是以又须留意,冷暖宜适,难于调酒。
rú dōng yuè chū zuò zhě xū xiān yǐ gǔ shāo de lìng nuǎn wù jiāo nǎi jìng sǎo
这句话大意是:如冬月初作者,须先以谷●烧地令暖,勿焦,乃净扫。
nèi dòu wū yīn wū zhōng zé yòng tāng jiāo shǔ jì ráng èr èr lìng nuǎn rùn yǐ fù dòu duī
这句话大意是:内豆于荫屋中,则用汤浇黍穄穰(二二)令暖润,以覆豆堆。
měi jìng hái yǐ chū yòng shǔ ráng zhōu zā èr sān fù gài
这句话大意是:每竟,还以初用黍穰周匝(二三)覆盖。
ruò dōng zuò chǐ shǎo wū lěng ráng fù yì bù dé nuǎn zhě nǎi xū wū yīn wū zhī zhōng nèi wēi rán yān huǒ lìng zǎo nuǎn bù ěr zé shāng hán yǐ
现代白话:若冬作,豉少屋冷,穰覆亦不得暖者,乃须于荫屋之中,内微燃烟火,令早暖,不你则伤寒了。
chūn qiū liàng qí hán nuǎn lěng yì yi fù zhī
这句话大意是:春秋量其寒暖,冷亦宜覆之。
měi rén chū jiē hái jǐn mì bì hù wù lìng xiè qí nuǎn rè zhī qì yě
这句话大意是:每人出,皆还谨密闭户,勿令泄其暖热之气也。
shí jīng zuò chǐ fǎ cháng xià wǔ yuè zhì bā yuè shì shí yuè yě
这句话大意是:《食经》作豉法:「常夏五月至八月,是时月也。
lǜ yī shí dòu shú zǎo yī bā zhī zì yī xiǔ
这句话大意是:率一石豆,熟澡「一八」之,渍一宿。
míng rì chū zhēng zhī shǒu niǎn qí pí pò zé kě biàn fū wū de de è zhě yì kě xí shàng fū zhī lìng hòu èr cùn xǔ
这句话大意是:明日,出,蒸之,手捻其皮破则可,便敷于地——地恶者,亦可席上敷之——令厚二寸许。
dòu xū tōng yī jiǔ lěng yǐ qīng máo fù zhī yì hòu èr cùn xǔ
这句话大意是:豆须通「一九」冷,以青茅覆之,亦厚二寸许。
sān rì shì zhī yào xū tōng de huáng wèi kě
这句话大意是:三日视之,要须通得黄为可。
qù èr sì máo yòu báo dàn zhī yǐ shǒu zhǐ huà zhī zuò gēng lǒng
这句话大意是:去(二四)茅,又薄掸之,以手指画之,作耕垄。
yī rì zài sān rú cǐ
这句话大意是:一日再三如此。
fán sān rì zuò cǐ kě zhǐ
这句话大意是:凡三日作此,可止。
gèng zhǔ dòu qǔ nóng zhī bìng shú mǐ nǚ qū èr wǔ shēng yán wǔ shēng hé cǐ chǐ zhōng
这句话大意是:更煮豆,取浓汁,并秫米女曲「二0」五升,盐五升,合此豉中。
yǐ dòu zhī sǎ sǒu zhī lìng diào yǐ shǒu tuán lìng zhī chū zhǐ jiān yǐ cǐ wèi dù
这句话大意是:以豆汁洒溲之,令调,以手抟,令汁出指间,以此为度。
bì nà píng èr wǔ zhōng ruò bù mǎn píng yǐ jiǎo sāng èr yī yè mǎn zhī wù yì
这句话大意是:毕,纳瓶(二五)中,若不满瓶,以矫桑「二一」叶满之,勿抑。
nǎi mì ní zhī zhōng tíng èr èr
这句话大意是:乃密泥之中庭「二二」。
èr shí qī rì chū pái pù èr sān lìng zào
这句话大意是:二十七日,出,排曝「二三」令燥。
gèng zhēng zhī shí zhǔ jiǎo sāng yè zhī sǎ sǒu èr liù zhī nǎi zhēng rú chuī shú jiǔ kě fù pái zhī
这句话大意是:更蒸之时,煮矫桑叶汁洒溲(二六)之,乃蒸如炊熟久,可复排之。
cǐ èr qī sān zhēng pù zé chéng
这句话大意是:此(二七)三蒸曝则成。
zuò jiā lǐ shí chǐ fǎ èr bā suí zuò duō shǎo jīng zé dòu jìn yī xiǔ dàn chuī zhī yǔ chuī mǐ tóng
这句话大意是:作家理食豉法(二八):随作多少,精择豆,浸一宿,旦炊之,与炊米同。
ruò zuò yī shí chǐ chuī yī shí dòu
这句话大意是:若作一石豉,炊一石豆。
shú qǔ shēng máo wò zhī rú zuò nǚ qū xíng
这句话大意是:熟,取生茅卧之,如作女曲形。
èr sì èr qī rì dòu shēng huáng yī bǒ qù zhī gèng pù lìng zào
这句话大意是:「二四」二七日,豆生黄衣,簸去之,更曝令燥。
hòu yǐ shuǐ jìn èr jiǔ lìng shī shǒu tuán sān shí zhī shǐ zhī chū cóng zhǐ qí sān yī jiān chū wèi jiā yǐ zhe wèng qì zhōng
这句话大意是:后以水浸(二九)令湿,手抟(三十)之,使汁出——从指歧(三一)间出——为佳,以著瓮器中。
jué de zuò kǎn sān èr lìng zú róng wèng qì
这句话大意是:掘地作埳(三二),令足容瓮器。
shāo kǎn zhōng lìng rè nèi wèng zhe kǎn zhōng
这句话大意是:烧埳中令热,内瓮著埳中。
yǐ sāng yè gài chǐ shàng hòu sān cùn xǔ yǐ wù gài wèng tóu lìng mì tú zhī
这句话大意是:以桑叶盖豉上,厚三寸许,以物盖瓮头,令密涂之。
shí sān sān xǔ rì chéng chū pù zhī lìng yì yì rán
这句话大意是:十(三三)许日成,出,曝之,令浥浥然。
yòu zhēng shú yòu pù
这句话大意是:又蒸熟,又曝。
rú cǐ sān biàn chéng yǐ
现代白话:如此三遍,成了。
sān sì
这句话大意是:(三四)。
zuò mài chǐ fǎ qī yuè bā yuè zhōng zuò zhī yú yuè zé bù jiā
这句话大意是:作麦豉法:七月、八月中作之,余月则不佳。
sān wǔ zhì xiǎo mài xì mó wèi miàn yǐ shuǐ bàn ér zhēng zhī
这句话大意是:●(三五)治小麦,细磨为面,以水拌而蒸之。
qì liù hǎo shú nǎi xià dàn sān liù zhī lìng lěng shǒu ruó lìng suì
这句话大意是:气馏好熟,乃下,掸(三六)之令冷,手挼令碎。
bù zhì fù gài yī rú mài huáng zhēng fǎ
这句话大意是:布置覆盖,一如麦●、黄蒸法。
qī rì yī zú yì wù bǒ yáng yǐ yán tāng zhōu biàn sǎ rùn zhī
这句话大意是:七日衣足,亦勿簸扬,以盐汤周遍洒润之。
gèng zhēng qì liù jí shú nǎi xià dàn qù rè qì jí nuǎn nèi wèng zhōng pén gài wū ráng sān qī fèn èr wǔ zhōng yù zhī
这句话大意是:更蒸,气馏极熟,乃下,掸去热气,及暖内瓮中,盆盖,于蘘(三七)粪「二五」中燠之。
èr qī rì sè hēi qì xiāng wèi měi sān bā biàn shú
这句话大意是:二七日,色黑,气香,味美(三八),便熟。
tuán zuò xiǎo bǐng rú shén qū xíng shéng chuān wèi guàn èr liù wū lǐ xuán zhī
这句话大意是:抟作小饼,如神曲形,绳穿为贯「二六」,屋里悬之。
zhǐ dài shèng lóng yǐ fáng qīng ying chén gòu zhī wū
这句话大意是:纸袋盛笼,以防青蝇、尘垢之污。
yòng shí quán bǐng zhe tāng zhōng zhǔ zhī sè zú lù chū
这句话大意是:用时,全饼著汤中煮之,色足漉出。
xuē qù pí pò hái jǔ èr qī
这句话大意是:削去皮粕,还举「二七」。
yī bǐng sān jiǔ de shù biàn zhǔ yòng
这句话大意是:一饼(三九)得数遍煮用。
rè xiāng měi nǎi shèng dòu chǐ sì shí
这句话大意是:热、香、美,乃胜豆豉(四十)。
dǎ pò tāng jìn yán yòng yì de
这句话大意是:打破,汤浸研用亦得;。
rán zhī zhuó bù rú quán zhǔ zhī qīng yě
这句话大意是:然汁浊,不如全煮汁清也。
yī yuán wú fǎ zì jù juǎn shǒu zǒng mù jiā
这句话大意是:(一)原无「法」字,据卷首总目加。
èr běn piān zuò chǐ fǎ shí jīng zuò chǐ fǎ zuò jiā lǐ shí chǐ fǎ jí zuò mài chǐ fǎ sì tiáo jūn jǐn biāo mù zuò dà zì nèi róng jūn xì shuāng xíng xiǎo zì zī yī lǜ gǎi wèi dà zì
这句话大意是:(二)本篇「作豉法」、「《食经》作豉法」、「作家理食豉法」及「作麦豉法」四条,均仅标目作大字,内容均系双行小字,兹一律改为大字。
sān yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò mì míng chāo wù zuò mì
这句话大意是:(三)院刻、金抄、湖湘本作「密」,明抄误作「蜜」。
sì yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò jiāo huì míng chāo wù zuò wén huì
这句话大意是:(四)院刻、金抄、湖湘本作「交会」,明抄误作「文会」。
wǔ yuàn kè jīn chāo zuò xū míng chāo hú xiāng běn zuò zhì
这句话大意是:(五)院刻、金抄作「须」,明抄、湖湘本作「至」。
liù yuàn kè jīn chāo zuò niú míng chāo hú xiāng běn wù zuò shēng
这句话大意是:(六)院刻、金抄作「牛」,明抄、湖湘本误作「生」。
qī yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò dàn míng chāo wù zuò zé
这句话大意是:(七)院刻、金抄、湖湘本作「掸」,明抄误作「择」。
bā biàn xū yuàn kè jīn chāo tóng
这句话大意是:(八)「便须」,院刻、金抄同;。
míng chāo hú xiāng běn tuō xū zì
这句话大意是:明抄、湖湘本脱「须」字。
jiǔ yuàn kè zuò xīn jīn chāo wù zuò zá míng chāo hú xiāng běn wù zuò xīn
这句话大意是:(九)院刻作「新」,金抄误作「杂」,明抄、湖湘本误作「心」。
shí dòu lún gè běn tóng
这句话大意是:(十)「豆轮」,各本同。
àn bō píng fēng jiān hòu de dòu duī suī shuō tuán tuán rú chē lún dàn jìng chēng zhī wèi dòu lún jiū jìng yǒu xiē qiān qiáng
这句话大意是:按拨平峰尖后的豆堆虽说「团团如车轮」,但迳称之为「豆轮」,究竟有些牵强。
huáng lù sēn xiào jì dòu nǎi zhì zhī é
这句话大意是:黄麓森校记:「豆乃至之讹。
yǒu kě néng
这句话大意是:」有可能。
shí yī yuàn kè jīn chāo zuò cū dìng míng chāo hú xiāng běn zuò chū dìng
这句话大意是:(十一)院刻、金抄作「粗定」,明抄、湖湘本作「初定」。
shí èr yuàn kè jīn chāo zuò dòu
这句话大意是:(十二)院刻、金抄作「豆」;。
míng chāo wù zuò qiě hú xiāng běn wù zuò jù
这句话大意是:明抄误作「且」,湖湘本误作「具」。
shí sān jiǎng jiāng píng pù zhe de dòu jiǎng chéng lǒng xíng yuàn kè jīn chāo zuò zì tóng dàn xià wén yǐ pá jiǎng dòu réng zuò jiǎng zī cóng míng chāo hú xiāng běn yī lǜ zuò jiǎng
这句话大意是:(十三)「耩」,将平舖著的豆耩成垄形,院刻、金抄作「●」,字同,但下文「以杷耩豆」仍作「耩」,兹从明抄、湖湘本一律作「耩」。
shí sì yuàn kè jīn chāo zuò shì de sú xiě
这句话大意是:(十四)「●」,院刻、金抄作「●」,是「●」的俗写。
shì jì de huò tǐ zì chóu mì de yì sī hé xī xiāng duì
这句话大意是:「●」是「穊」的或体字,稠密的意思,和「稀」相对。
míng chāo hú xiāng běn děng zuò wù
这句话大意是:明抄、湖湘本等作「」,误。
shí wǔ yuàn kè jīn chāo zuò zú míng chāo hú xiāng běn wù zuò shì
这句话大意是:(十五)院刻、金抄作「足」,明抄、湖湘本误作「是」。
shí liù yuàn kè jīn chāo zuò jí míng chāo hú xiāng běn zuò zé
这句话大意是:(十六)院刻、金抄作「即」,明抄、湖湘本作「则」。
yào shù zhōng zé cháng zuò jí zì yòng
这句话大意是:《要术》中「则」常作「即」字用。
shí qī xiǎo ruǎn kě yǐ jiě shì wèi bù gòu ruǎn
现代白话:(十七)「小软」,能够解释为不够软。
dàn jiù shàng xià wén yǔ qì kàn shǐ dòu xiǎo ruǎn yǐ lián shàng wén wèi jù jiào shùn zé xiǎo ruǎn yīng jiě shì wèi shāo ruǎn
这句话大意是:但就上下文语气看,「使豆小软」,以连上文为句较顺,则「小软」应解释为「稍软」。
rú guǒ zhè yàng xià jù zé nán shú bù chéng jù shàng miàn yīng tuō bù ruǎn yī lèi zì
这句话大意是:如果这样,下句「则难熟」不成句,上面应脱「不软」一类字。
shí bā yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò dòu sǒu míng chāo zuò dǒu sǒu juǎn èr hú má piān zuò dòu sǒu dòu dǒu gǔ hù yòng dōu shì diān dòng zhèn dàng de yì sī
这句话大意是:(十八)院刻、金抄、湖湘本作「斗擞」,明抄作「抖擞」,卷二《胡麻》篇作「斗薮」,「斗」、「抖」古互用,都是颠动、振荡的意思。
shí jiǔ yuàn kè jīn chāo zuò yīn dàn shàng wén réng zuò yīn cǐ cóng míng chāo hú xiāng běn
这句话大意是:(十九)院刻、金抄作「阴」,但上文仍作「荫」,此从明抄、湖湘本。
èr shí hé shú yuàn kè jīn chāo tóng zhǐ chéng shú hé yí
这句话大意是:(二十)「合熟」,院刻、金抄同,指成熟合宜;。
míng chāo hú xiāng běn zuò shí cǐ wù
这句话大意是:明抄、湖湘本作「食此」,误。
èr yī yuàn kè jīn chāo zuò zé míng chāo hú xiāng běn zuò qǔ
这句话大意是:(二一)院刻、金抄作「则」,明抄、湖湘本作「取」。
yòu zé shàng shú zì jīn chāo tuō
这句话大意是:又「则」上「熟」字,金抄脱。
èr èr ráng yuàn kè jīn chāo zuò ráng míng chāo hú xiāng běn wù zuò lǐ
这句话大意是:(二二)「穰」,院刻、金抄作「蘘」,明抄、湖湘本误作「里」。
xià wén shǔ ráng ráng fù yuàn kè jīn chāo míng chāo jūn zuò ráng hú xiāng běn zuò ráng xiāng
这句话大意是:下文「黍穰」、「穰覆」,院刻、金抄、明抄均作「蘘」,湖湘本作「穰」、「襄」。
dàn shàng wén sān chù ráng fù yuàn kè jīn chāo míng chāo hú xiāng běn réng zuò ráng zī yī lǜ gǎi zuò ráng
这句话大意是:但上文三处「穰覆」,院刻、金抄、明抄、湖湘本仍作「穰」,兹一律改作「穰」。
èr sān yuàn kè jīn chāo zuò míng chāo zuò zā zì tóng běn shū tǒng yī zuò zā
这句话大意是:(二三)院刻、金抄作「」,明抄作「匝」,字同,本书统一作「匝」。
èr sì yuàn kè jīn chāo zuò qù míng chāo hú xiāng běn wù zuò chū
这句话大意是:(二四)院刻、金抄作「去」,明抄、湖湘本误作「出」。
èr wǔ yuàn kè jīn chāo zuò píng míng chāo hú xiāng běn zuò píng zì tóng zī cóng yuàn kè zuò jīn xiě
这句话大意是:(二五)院刻、金抄作「瓶」,明抄、湖湘本作「缾」,字同,兹从院刻作今写。
xià yī píng zì tóng cǐ qíng kuàng
这句话大意是:下一「瓶」字,同此情况。
èr liù sǎ sǒu yuàn kè jīn chāo zuò sǎ sǒu míng chāo dào zuò sǒu sǎ hú xiāng běn wù zuò sǒu lù yīng xiān sǎ hòu sǒu zī cóng yuàn kè
这句话大意是:(二六)「洒溲」,院刻、金抄作「洒溲」,明抄倒作「溲洒」,湖湘本误作「溲漉」,应先洒后溲,兹从院刻。
sǎ sǎ tóng zì běn shū tǒng yī zuò sǎ
这句话大意是:「洒」、「洒」同字,本书统一作「洒」。
èr qī cǐ shàng yí tuō rú zì
这句话大意是:(二七)「此」上疑脱「如」字。
èr bā zuò jiā lǐ shí chǐ fǎ zhè tiáo shì dàn dòu chǐ réng shì shí jīng wén shàng tiáo shì xián dòu chǐ cóng rú zuò nǚ qū xíng děng kě zhèng
这句话大意是:(二八)「作家理食豉法」这条是淡豆豉,仍是《食经》文(上条是咸豆豉),从「如作女曲形」等可证。
dàn xià tiáo zuò mài chǐ fǎ shì yòng xiǎo mài zuò yuán liào de mài chǐ shì lìng yī xiàng mù réng shì gǔ shì wén cóng yī rú mài huáng zhēng fǎ děng kě zhèng
这句话大意是:但下条「作麦豉法」是用小麦作原料的麦豉,是另一项目,仍是贾氏文,从「一如麦●、黄蒸法」等可证。
èr jiǔ yuàn kè jīn chāo zuò jìn míng chāo hú xiāng běn wù zuò shī
这句话大意是:(二九)院刻、金抄作「浸」,明抄、湖湘本误作「湿」。
sān shí tuán yuàn kè jīn chāo míng chāo hú xiāng běn wù zuò tóu jīn dǎi běn jí qīng kè běn zuò tuán
这句话大意是:(三十)「抟」,院刻、金抄、明抄、湖湘本误作「投」,《津逮》本及清刻本作「抟」。
àn shàng tiáo yì zuò tuán zī cóng jīn dǎi běn
这句话大意是:按上条亦作「抟」,兹从《津逮》本。
sān yī yuàn kè míng chāo zuò qí jīn chāo yě xiàng hú xiāng běn zuò qí
这句话大意是:(三一)院刻、明抄作「岐」,金抄也像,湖湘本作「歧」。
èr zì gǔ tōng yòng
这句话大意是:二字古通用。
zì liù cháo yǐ hòu qí lù zì duō cóng zhǐ táng yùn míng bái fēn wèi èr zì qí shān míng qí qí lù
这句话大意是:自六朝以后,歧路字多从止,《唐韵》明白分为二字:「岐,山名」,「歧,歧路」。
yǐ hòu yě jiù zhè yàng fēn yòng
这句话大意是:以后也就这样分用。
yào shù tā chù duō zuò qí běn shū tǒng yī zuò qí
这句话大意是:《要术》他处多作「歧」,本书统一作「歧」。
sān èr yuàn kè jīn chāo zuò kǎn tóng kǎn míng chāo hú xiāng běn é zuò xià èr chù tóng
这句话大意是:(三二)院刻、金抄作「埳」,同「坎」,明抄、湖湘本讹作「」(下二处同。
jīn chāo xià èr chù jí yuàn kè de shāo kǎn yì é zuò
这句话大意是:金抄下二处及院刻的「烧埳」亦讹作「」)。
zhè yě shì shí jīng yòng cí yào shù běn wén méi yǒu
这句话大意是:这也是《食经》用词,《要术》本文没有。
sān sān yuàn kè jīn chāo zuò shí míng chāo wù zuò bo
这句话大意是:(三三)院刻、金抄作「十」,明抄误作「卜」。
hú xiāng běn tuō zì wèng tóu zhì yòu pù èr shí èr zì
这句话大意是:湖湘本脱自「瓮头」至「又曝」二十二字。
sān sì sān biàn chéng yǐ yuàn kè rú wén míng chāo hú xiāng běn tuō yǐ zì jīn chāo wù zuò sān xiǔ chéng yǐ
现代白话:(三四)「三遍成了」,院刻如文,明抄、湖湘本脱「了」字,金抄误作「三宿成了」。
sān wǔ yuàn kè wù zuò jīn chāo wù zuò míng chāo wù zuò hú xiāng běn wù zuò wèi
这句话大意是:(三五)「●」,院刻误作「●」,金抄误作「●」,明抄误作「●」,湖湘本误作「味」。
sān liù cǐ chù jí xià wén dàn qù rè qì de dàn míng chāo yì jūn zuò dàn tóng yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn bù zuò huī
这句话大意是:(三六)此处及下文「掸去热气」的「掸」,明抄亦均作「掸」(同院刻、金抄、湖湘本),不作「挥」。
sān qī ráng yuàn kè jīn chāo míng chāo tóng hú xiāng běn wù zuò suō
这句话大意是:(三七)「蘘」,院刻、金抄、明抄同,湖湘本误作「蓑」。
sān bā yuàn kè jīn chāo yǒu měi zì míng chāo hú xiāng běn tuō
这句话大意是:(三八)院刻、金抄有「美」字,明抄、湖湘本脱。
sān jiǔ bǐng míng chāo wù zuò bìng jù yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn gǎi zhèng
这句话大意是:(三九)「饼」,明抄误作「并」,据院刻、金抄、湖湘本改正。
sì shí chǐ míng chāo é zuò jù yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn gǎi zhèng
这句话大意是:(四十)「豉」,明抄讹作「●」,据院刻、金抄、湖湘本改正。
yī kǎn de shēn sān èr chǐ jué de lí dì miàn shēn èr sān chǐ zuò chéng bàn dì xià shì xíng de mì bì nuǎn wū
这句话大意是:「一」「坎地深三二尺」,掘地离地面深二三尺,作成半地下室形的密闭暖屋。
èr wǎ zé bù jiā wǎ wū bù rú cǎo wū wēn nuǎn
这句话大意是:「二」「瓦则不佳」,瓦屋不如草屋温暖。
sān lí gǎn biān chéng de mén shàn
这句话大意是:「三」「篱」,秆编成的门苫。
sì sì mèng yuè sì jì de tóu yī gè yuè jí zhèng sì qī hé shí yuè
这句话大意是:「四」「四孟月」,四季的头一个月,即正、四、七和十月。
wǔ wēn rú rén yè xià zhǐ yǎn zhì dòu chǐ de pǐn wēn
这句话大意是:「五」「温如人腋下」,指罨制豆豉的品温。
ruò yǒu cǐ yì ruò děng yóu yán zhè děng zhè yàng
这句话大意是:「若」有「此」义,「若等」,犹言「这等」,「这样」;。
ruò děng bù diào jiù shì shuō bù néng zhǎng wò dào rú rén yè xià zhè yàng de wēn dù shí
这句话大意是:「若等不调」就是说不能掌握到「如人腋下」这样的温度时。
liù fān cì qián fān hé xià cì jiù shì gēng fān xiāng jiē de yì sī
这句话大意是:「六」「番次」,前番和下次,就是更番相接的意思。
qī shēn shū zhǐ dòu zhǎng kāi
这句话大意是:「七」「申舒」,指豆涨开。
bā zhè lǐ jiè zuò fān zì
这句话大意是:「八」「」,这里借作「翻」字。
xià tóng tā chù rú běn juǎn zhēng fǒu fǎ piān jìng xǐ yáng dǔ zhī yì tóng
这句话大意是:下同,他处(如本卷《蒸缹法》篇「净洗羊肚之」)亦同。
jiǔ pá xiān lüè qǔ yòng pá hé xiān tóng shí cāo zuò jí xiān yòng pá bā kāi dòu duī wài céng de yī xiē lěng dòu zài yòng xiān chǎn jù chéng yī duī shǐ wài céng lěng dòu zài xīn duī de zhōng xīn nèi céng rè dòu zài xīn duī de wài miàn
这句话大意是:「九」「杷杴略取」,用杷和杴同时操作,即先用杷扒开豆堆外层的一些冷豆,再用杴铲聚成一堆,使外层冷豆在新堆的中心,内层热豆在新堆的外面。
lüè zhè lǐ yì sī tóng lüè jí cóng wài céng lüè qǔ
这句话大意是:「略」,这里意思同「掠」,即从外层掠取。
yī pó tuó jí pō tuó zhǐ xié miàn píng huǎn ér bù dǒu
这句话大意是:「一0」「婆陀」即「陂陀」,指斜面平缓而不陡。
guǎng yā shì gǔ èr bēi tuó yě
这句话大意是:《广雅‧释诂二》:「陂、陀……也。
tóng yá jīn xiě zuò xié
这句话大意是:」「」同「邪」,今写作「斜」。
yī yī tāng xiàn zài xiě zuò tàng
这句话大意是:「一一」「汤」,现在写作「烫」。
yī èr dàn cǐ chù zuò tān zì yòng
这句话大意是:「一二」「掸」,此处作「摊」字用。
xià wén yǐn shí jīng yòu báo dàn zhī yì tóng
这句话大意是:下文引《食经》「又薄掸之」,义同。
yī sān shuǐ duō zé nán jìng zhào lǐ shuǐ duō róng yì jìng dàn cǐ chù bù tóng yīn shuǐ shǎo róng yì zài pēng jī shí mó cā qù wài céng wū wù shuǐ duō zé fú dàng bù xiāng chōng jī wū wù bù yì chōng qù fǎn shǐ dòu chǐ chōng dàn chōng làn
这句话大意是:「一三」「水多则难净」,照理水多容易净,但此处不同,因水少容易在抨击时摩擦去外层污物,水多则浮荡不相冲击,污物不易冲去,反使豆豉冲淡冲烂。
yī sì jù zì shū tóng zhī yù piān guǎng yùn jí yùn shì yī zhǒng zhí wù míng jǐn cǐ yī yì zhè lǐ dāng rán bù shì zhè gè yì sī
这句话大意是:「一四」「●」,据字书同「蘵」(《玉篇》、《广韵》、《集韵》),是一种植物名,仅此一义,这里当然不是这个意思。
juǎn qián zá shuō yǒu zì shū bù zài de zì kě néng yǔ tóng zì yì xiě zhǐ gǔ ké jí duàn jīng cán yè zhī lèi
这句话大意是:卷前《杂说》有字书不载的「●」字,「●」可能与「●」同字异写,指谷壳及断茎残叶之类。
yī wǔ póu bā kāi pù píng
这句话大意是:「一五」「掊」,扒开铺平。
yī liù cū xí gǔ míng qú chú cān kàn juǎn qī bái láo qū piān xiào jì èr
这句话大意是:「一六」粗席古名「蘧蒢」,参看卷七《白醪曲》篇校记(二)。
bì jiào bì fù zài zuò wèi jiào dǐ de gǔ zhī shàng
这句话大意是:「蔽窖」,蔽覆在作为窖底的谷●之上。
yī qī mái yòng gǔ jiāng xí mái fù zài xià miàn
这句话大意是:「一七」「埋」,用谷●将席埋覆在下面。
zhè gè jiào yǎn dòu chǐ de fāng fǎ shì dòu chǐ de shàng xià èr miàn dōu yòng xí chèn gé zhe xí de shàng xià èr miàn dōu yòng èr sān chǐ hòu de gǔ diàn zhe huò fù bì zhe
这句话大意是:这个窖罨豆豉的方法是豆豉的上下二面都用席衬隔著,席的上下二面都用二三尺厚的谷●垫著或覆蔽著。
shàng wén yǎn xí fù zhī de xí jiù shì yuán xiān diàn zài dǐ xià de qú chú bǎ tā juǎn fù guò lái gài zài dòu chǐ shàng miàn de
这句话大意是:上文「掩席覆之」的席,就是原先垫在底下的「蘧蒢」把它卷覆过来盖在豆豉上面的。
yī bā zǎo táo xǐ
这句话大意是:「一八」「澡」,淘洗。
shí jīng yòng cí yào shù běn wén wú cǐ yòng lì
这句话大意是:《食经》用词,《要术》本文无此用例。
yī jiǔ tōng zhōu biàn tǒng tǒng
这句话大意是:「一九」「通」,周遍,统统。
èr juǎn jiǔ zuò zū cáng shēng cài fǎ piān yǒu yǐn shí cì zuò shú dào mǐ nǚ qū fǎ shì yī zhǒng nuò mǐ zuò de bǐng qū
这句话大意是:「二0」卷九《作菹藏生菜法》篇有引《食次》作「秫稻米女曲」法,是一种糯米作的饼曲。
zhè lǐ shú mǐ nǚ qū jí zhǐ cǐ qū
这句话大意是:这里「秫米女曲」,即指此曲。
shí jīng shí cì nèi róng jí xiāng sì suǒ chēng shú mǐ shì zhǐ nuò mǐ hé yào shù běn wén de shú mǐ bù tóng
这句话大意是:《食经》、《食次》内容极相似,所称「秫米」,是指糯米,和《要术》本文的「秫米」不同。
èr yī jiǎo sāng wèi xiáng
这句话大意是:「二一」「矫桑」,未详。
yì wén lèi jù juǎn bā bā sāng yǐn lù jī sāng fù yǒu jiǎo qiān tiáo ér shàng zhēng
这句话大意是:《艺文类聚》卷八八「桑」引陆机《桑赋》有「矫千条而上征,。
chóng tiáo màn ér zēng xún zēng yuán wù zuò céng
这句话大意是:……崇条蔓而增寻(「增」原误作「曾」,。
jù tài píng yù lǎn juǎn jiǔ wǔ wǔ yǐn lù fù gǎi zhèng
这句话大意是:据《太平御览》卷九五五引陆《赋》改正)」,。
zhǐ shì xíng róng sāng tiáo zhǎng ér mào shèng
这句话大意是:只是形容桑条长而茂盛,。
kǒng wèi bì jiǎo sāng jí zhǐ zhǎng tiáo mào shèng de gāo sāng
这句话大意是:恐未必「矫桑」即指长条茂盛的高桑,。
cún yí
这句话大意是:存疑。
èr èr nǎi mì ní zhī zhōng tíng jiù zài yuàn zi zhōng ní fēng
这句话大意是:「二二」「乃密泥之中庭」,就在院子中泥封。
táng hán è sì shí zuǎn yào liù yuè piān zuò dòu chǐ mì ní wū rì zhōng
这句话大意是:唐韩鄂《四时纂要‧六月》篇「作豆豉」:「密泥于日中。
qí cāo zuò xiāng tóng
这句话大意是:」其操作相同。
èr sān pái pù tān kāi lái shài
这句话大意是:「二三」「排曝」,摊开来晒。
èr sì qǔ shēng máo wò zhī rú zuò nǚ qū xíng nǚ qū de wò fǎ jù juǎn jiǔ zuò zū cáng shēng cài fǎ piān yǐn shí cì shì yǐ qīng hāo shàng xià yǎn zhī zhì chuáng shàng rú zuò mài qū fǎ
这句话大意是:「二四」「取生茅卧之,如作女曲形」,「女曲」的卧法,据卷九《作菹藏生菜法》篇引《食次》是:「以青蒿上下奄之,置床上,如作麦曲法。
yǎn jí yǎn zì shí cì de yǎn jiù shì shí jīng de wò
这句话大意是:」「奄」即「罨」字,《食次》的「罨」,就是《食经》的「卧」。
èr wǔ ráng fèn zhǐ gǎo gǎn bǐ ké děng zuò de duī féi
这句话大意是:「二五」「蘘粪」,指稿秆秕壳等作的堆肥。
fèn shì sǎo chú qǐ lái de fèi wù bú shì zhēn zhèng de fèn shǐ
这句话大意是:「粪」是扫除起来的废物,不是真正的粪屎。
èr liù wèi guàn chuān lián chéng yī chuàn yī chuàn de zuò qián guàn zì jiě shì
这句话大意是:「二六」「为贯」,穿连成一串一串地,作钱贯字解释。
èr qī hái jǔ yī jiù guà qǐ lái yuán xì wū lǐ xuán zhī
这句话大意是:「二七」「还举」,依旧挂起来(原系「屋里悬之」)。
juǎn qī zào shén qū bìng jiǔ piān yòu zào shén qū fǎ de rèn yì jǔ gé juǎn jiǔ bǐng fǎ piān qiè qū zhōu de dài shèng jǔ zhì jǔ dōu shì zhǐ xuán kōng guà zhe
这句话大意是:卷七《造神曲并酒》篇「又造神曲法」的「任意举、阁」,卷九《饼法》篇「切曲粥」的「袋盛举置」,「举」,都是指悬空挂著。
bā hé yǎn yī chū jī fǎn dì qī shí sān suàn yī yī jiāng èr jú sān bái méi sì shú lì huáng wǔ jīng mǐ fàn liù yán qī cù bā
这句话大意是:八和兖「一」初稽反第七十三蒜(一)一,姜二,橘三,白梅四,熟栗黄五,粳米饭六,盐七,酢八。
yǎn jiù yù zhòng bù zé qīng dòng qǐ chén suàn fù tiào chū yě
这句话大意是:兖臼欲重,不则倾动起尘,蒜复跳出也。
dǐ yù píng kuān ér yuán
这句话大意是:底欲平宽而圆。
dǐ jiān dǎo bù zhe zé suàn yǒu cū chéng
这句话大意是:底尖捣不著,则蒜有麤成。
yǐ tán mù wèi yǎn chǔ jiù tán mù èr yìng ér bù rǎn hàn sān
这句话大意是:以檀木为兖杵臼,檀木(二)硬而不染汗(三)。
chǔ tóu dà xiǎo lìng sì yǔ jiù dǐ xiāng ān kě chǔ tóu zhe chù guǎng zhě shěng shǒu lì ér yǎn yì shú suàn fù bù tiào yě
这句话大意是:杵头大小,令(四)与臼底相安可,杵头著处广者,省手力,而兖易熟,蒜复不跳也。
chǔ zhǎng sì chǐ
这句话大意是:杵长四尺。
rù jiù qī bā cùn yuán zhī
这句话大意是:入臼七八寸圆之;。
yǐ shàng bā léng zuò
这句话大意是:以上,八棱作。
píng lì jí chōng zhī
这句话大意是:平立,急舂之。
chōng huǎn zé hūn chòu
这句话大意是:舂缓则荤臭。
jiǔ zé yì rén
这句话大意是:久则易人。
chōng yǎn yi jiǔ shú bù kě cāng zú
这句话大意是:舂兖宜久熟,不可仓卒。
jiǔ zuò pí juàn dòng zé chén qǐ
这句话大意是:久坐疲倦,动则尘起;。
yòu xīn qì hūn zhuó huī hàn huò néng sǎ wū wǔ shì yǐ xū lì chōng zhī
这句话大意是:又辛气荤灼,挥汗或能洒污(五),是以须立舂之。
suàn liù jìng bō qiā qī qù qiáng gēn èr bù qù zé kǔ
这句话大意是:蒜(六):净剥,掐(七)去强根「二」,不去则苦。
cháng jīng dù shuǐ sān zhě suàn wèi tián měi bō jí yòng
这句话大意是:尝经渡水「三」者,蒜味甜美,剥即用;。
wèi cháng dù shuǐ zhě yi yǐ yú yǎn tāng yín qià fǎn bā bàn xǔ bàn shēng sì yòng
这句话大意是:未尝渡水者,宜以鱼眼汤●银洽反(八)半许半生「四」用。
zhāo gē dà suàn wǔ xīn là jiǔ yì cháng yi fēn pò qù xīn quán xīn shí yòng zhī bù rán là jiǔ zé shī qí shí wèi yě
这句话大意是:朝歌大蒜「五」,辛辣(九)异常,宜分破去心——全心(十)——用之,不然辣(九)则失其食味也。
shēng jiāng xuē qù pí xì qiè yǐ lěng shuǐ hé zhī shēng bù jiǎo qù kǔ zhī
这句话大意是:生姜:削去皮,细切,以冷水和之,生布绞去苦汁。
kǔ zhī shí yī kě yǐ xiāng yú gēng
现代白话:苦汁(十一)能够香鱼羹。
wú shēng jiāng yòng qián jiāng
这句话大意是:无生姜,用干姜。
wǔ shēng yǎn yòng shēng jiāng yī liǎng qián jiāng zé jiǎn bàn liǎng ěr
这句话大意是:五升兖,用生姜一两,干姜则减半两耳。
jú pí xīn zhě zhí yòng chén zhě yǐ tāng xǐ qù chén gòu
这句话大意是:橘皮:新者直用,陈者以汤洗去陈垢。
wú jú pí kě yòng cǎo jú zi
这句话大意是:无橘皮,可用草橘子;。
mǎ qín zi liù yì de yòng
这句话大意是:马芹子「六」亦得用。
wǔ shēng yǎn yòng yī liǎng qī
这句话大意是:五升兖,用一两「七」。
cǎo jú mǎ qín zhǔn cǐ wèi dù
这句话大意是:草橘、马芹,准此为度。
jiāng jú qǔ qí xiāng qì bù xū duō duō zé wèi kǔ
这句话大意是:姜、橘取其香气,不须多,多则味苦。
bái méi zuò bái méi fǎ zài méi xìng piān bā
这句话大意是:白梅:作白梅法,在《梅杏篇》「八」。
yòng shí hé hé yòng
这句话大意是:用时合核用。
wǔ shēng yǎn yòng bā méi zú yǐ shí èr
现代白话:五升兖,用八枚足了(十二)。
shú lì huáng yàn yuē jīn yǎn yù kuài jiǔ jú pí duō zé bù měi gù jiā lì huáng qǔ qí jīn sè yòu shí sān yì wèi tián
这句话大意是:熟栗黄:谚曰:「金兖玉脍「九」」,橘皮多则不美,故加栗黄,取其金色,又(十三)益味甜。
wǔ shēng yǎn yòng shí méi lì
这句话大意是:五升兖,用十枚栗。
yòng huáng ruǎn zhě
这句话大意是:用黄软者;。
yìng hēi zhě jí bù zhōng shǐ yòng yě
这句话大意是:硬黑者,即不中使用也。
mǐ fàn kuài yǎn yī bì xū nóng gù yàn yuē bèi zhe yǎn
这句话大意是:米饭:脍兖「一0」必须浓,故谚曰:「倍著兖」。
suàn duō zé là gù jiā fàn qǔ qí tián měi ěr
这句话大意是:蒜多则辣,故加饭,取其甜美耳。
wǔ shēng yǎn yòng fàn rú jī zi xǔ dà
这句话大意是:五升兖,用饭如鸡子许大。
xiān dǎo bái méi jiāng jú pí shí sì wèi mò zhù chū zhī
这句话大意是:先捣白梅、姜、橘皮(十四)为末,贮出之。
cì dǎo lì fàn shǐ shú
这句话大意是:次捣栗、饭使熟;。
yǐ jiàn xià shēng suàn suàn dùn nán shú gù yi yǐ jiàn
这句话大意是:以渐下生蒜,蒜顿难熟,故宜以渐。
shēng suàn nán dǎo gù xū xiān xià
这句话大意是:生蒜难捣,故须先下。
chōng lìng shú
这句话大意是:舂令熟;。
cì xià suàn
这句话大意是:次下●蒜。
yǎn shú xià yán fù chōng lìng mò shí wǔ qǐ
这句话大意是:兖熟,下盐复舂,令沫(十五)起。
rán hòu xià bái méi jiāng jú mò fù chōng lìng xiāng de
这句话大意是:然后下白梅、姜、橘末复舂,令相得。
xià cù jiě zhī
这句话大意是:下醋解之。
bái méi jiāng jú bù xiān dǎo zé bù shú
这句话大意是:白梅、姜、橘,不先捣则不熟;。
bù zhù chū zé wèi suàn suǒ shā wú fù xiāng qì shì yǐ lín shú nǎi xià zhī
这句话大意是:不贮出,则为蒜所杀,无复香气,是以临熟乃下之。
cù bì xū hǎo è zé yǎn kǔ
这句话大意是:醋必须好,恶则兖苦。
dà cù jīng nián yàn zhě xiān yǐ shuǐ diào hé lìng de suǒ rán hòu xià zhī
这句话大意是:大醋经年酽者,先以水调和,令得所,然后下之。
shèn wù zhe shēng shuǐ wū zhōng lìng yǎn là ér kǔ
这句话大意是:慎勿著生水于中,令兖辣而苦。
chún zhe dà cù bù yǔ shuǐ diào cù fù bù dé měi yě
这句话大意是:纯著大醋,不与水调醋,复不得美也。
yòu jiàn fǎ zhǐ wèi kuài yǎn ěr
这句话大意是:右件法,止为脍兖耳。
yú jí báo zuò bù qiú nóng
这句话大意是:余即薄作,不求浓。
kuài yú ròu lǐ shí liù zhǎng yī chǐ zhě dì yī hǎo
这句话大意是:脍鱼,肉里(十六)长一尺者第一好;。
dà zé pí hòu ròu shí qī yìng bù rèn shí zhǐ kě zuò zhǎ yú ěr
这句话大意是:大则皮厚肉(十七)硬,不任食,止可作鲊鱼耳。
qiè kuài rén suī qì yì bù dé xǐ shǒu xǐ shǒu zé kuài shī
这句话大意是:切脍人,虽讫亦不得洗手,洗手则脍湿;。
yào dài shí ba rán hòu xǐ yě
这句话大意是:要待食罢,然后洗也。
xǐ shǒu zé kuài shī wù yǒu zì rán xiāng yàn gài yì shāo ráng shā hù zhī liú qí lǐ nán zhāng yǐ
现代白话:洗手则脍湿,物有自然相厌,盖亦「烧穰杀瓠」之流,其理难彰了。
shí jīng yuē dōng rì jú suàn yǎn xià rì bái méi suàn yǎn
这句话大意是:《食经》曰:「冬日橘蒜兖,夏日白梅蒜兖。
ròu kuài bù yòng méi yī yī
这句话大意是:肉脍不用梅「一一」。
zuò jiè zǐ jiàng fǎ shí bā xiān pù jiè zǐ lìng qián
这句话大意是:作芥子酱法(十八):先曝芥子令干;。
shī zé yòng bù mì yī èr yě
这句话大意是:湿则用不密「一二」也。
jìng táo shā yī sān yán lìng shí jiǔ jí shú
这句话大意是:净淘沙「一三」,研令(十九)极熟。
duō zuò zhě kě duì dǎo xià juàn shāi rán hòu shuǐ èr shí hé gèng yán zhī yě
这句话大意是:多作者,可碓捣,下绢簁,然后水(二十)和,更研之也。
lìng xī zhe pén yī sì hé èr yī zhe sǎo zhou èr èr shàng shǎo shí shā qí kǔ qì duō tíng zé lìng èr sān wú fù xīn wèi yǐ bù tíng zé tài xīn kǔ
现代白话:令悉著盆「一四」,合(二一)著扫帚(二二)上少时,杀其苦气——多停则令(二三)无复辛味了,不停则太辛苦。
tuán zuò wán èr sì dà rú li huò bǐng zi rèn zài rén yì yě
这句话大意是:抟作丸(二四),大如李,或饼子,任在人意也。
fù pù qián
这句话大意是:复曝干。
rán hòu shèng yǐ juàn náng chén zhī wū měi jiàng zhōng xū zé qǔ shí
这句话大意是:然后盛以绢囊,沈之于美酱中,须则取食。
qí wèi yǎn zhě chū shā qì jí xià měi cù jiě zhī
这句话大意是:其为兖者,初杀讫,即下美酢解之。
shí jīng zuò jiè jiàng fǎ shú dǎo jiè zǐ xì shāi qǔ xiè zhe ōu èr wǔ lǐ xiè yǎn tāng xǐ zhī
这句话大意是:《食经》作芥酱法:「熟捣芥子,细筛取屑,著瓯(二五)里,蟹眼汤洗之。
chéng qù shàng qīng hòu èr liù xǐ zhī
这句话大意是:澄去上清,后(二六)洗之。
rú cǐ sān guò ér qù èr qī qí kǔ
这句话大意是:如此三过,而去(二七)其苦。
wēi huǒ shàng jiǎo zhī shǎo hè yī wǔ fù ōu wǎ èr bā shàng yǐ huī wéi ōu biān
这句话大意是:微火上搅之,少熇「一五」,覆瓯瓦(二八)上,以灰围瓯边。
yī xiǔ jí chéng
这句话大意是:一宿即成。
yǐ báo cù jiě hòu bó rèn yì
这句话大意是:以薄酢解,厚薄任意。
cuī shí yuē bā yuè shōu jiǔ jīng yī liù zuò dǎo yǎn
这句话大意是:崔寔曰:「八月,收韭菁「一六」,作捣兖。
yī běn piān nèi gè suàn zì míng chāo hú xiāng běn rú wén
这句话大意是:(一)本篇内各「蒜」字,明抄、湖湘本如文;。
yuàn kè jīn chāo duō zuò sú wěi zì
这句话大意是:院刻、金抄多作「●」,俗伪字。
běn shū tǒng yī zuò suàn
这句话大意是:本书统一作「蒜」。
èr tán mù yuàn kè jīn chāo míng chāo zuò jīng mǐ hú xiāng běn zuò mǐ jūn wù
这句话大意是:(二)「檀木」,院刻、金抄、明抄作「粳米」,湖湘本作「米」,均误;。
jǐn jiàn xi běn zuò tán mù shì
这句话大意是:仅渐西本作「檀木」,是。
jiàn xi běn shì gēn jù hú xiāng běn de méi shàng yuán kè xiào yǔ mǐ zuò tán mù gǎi zhèng de
这句话大意是:渐西本是根据湖湘本的眉上原刻校语「米作檀木」改正的。
dīng guó jūn xiào běn jí jù jiàn xi běn de yuán shǐ xiào běn jí wú diǎn xì tǒng jiào kān běn xiáng jiàn fù lù sòng yǐ lái qí mín yào shù jiào kān shǐ mò shù píng zhuǎn lù qí xiào yǔ shì hú xiāng běn kè cuò zì xiào de jiào gǎi bìng fēi lìng yǒu yī gè míng běn zuò tán mù
现代白话:丁国钧校本即据渐西本的原始校本(即我点系统校勘本,详见附录《宋以来齐民要术校勘始末述评》)转录,其校语是湖湘本刻错自校的校改,并非另有一个明本作「檀木」。
sān yuàn kè míng chāo zuò hàn jīn chāo hú xiāng běn děng zuò wū kǒng jūn fēi yí yīng zuò zhī zhǐ yǎn zhī
这句话大意是:(三)院刻、明抄作「汗」,金抄、湖湘本等作「污」,恐均非,疑应作「汁」,指兖汁。
sì lìng míng chāo hú xiāng běn tuō jù yuàn kè jīn chāo bǔ
这句话大意是:(四)「令」,明抄、湖湘本脱,据院刻、金抄补。
wǔ huī hàn huò néng sǎ wū hàn jīn chāo wù zuò wū míng chāo wù zuò zhī yuàn kè hú xiāng běn bù wù
这句话大意是:(五)「挥汗或能洒污」,「汗」,金抄误作「污」,明抄误作「汁」,院刻、湖湘本不误。
sǎ wū yuàn kè wù zuò sǎ hàn jīn chāo wù zuò lì wū míng chāo bù wù wū míng chāo yuán zuò wū běn shū tǒng yī zuò wū
这句话大意是:「洒污」,院刻误作「洒汗」,金抄误作「丽污」,明抄不误(「污」,明抄原作「污」,本书统一作「污」)。
liù běn duàn yǐ xià liù duàn yuán zhǐ suàn shēng jiāng jú pí bái méi shú lì huáng mǐ fàn liù zhǒng yǎn liào de míng chēng shì dà zì nèi róng jūn zuò shuāng xíng xiǎo zì
这句话大意是:(六)本段以下六段,原只「蒜」、「生姜」、「橘皮」、「白梅」、「熟栗黄」、「米饭」六种兖料的名称是大字,内容均作双行小字。
dàn shí jì zhè xiē dōu shì duì gè zhǒng yǎn liào de chù lǐ hé yòng liàng yīng zuò zhèng wén dà zì zī jūn gǎi wèi dà zì
这句话大意是:但实际这些都是对各种兖料的处理和用量,应作正文大字,兹均改为大字。
yuán bù fēn duàn yì fēn duàn yǐ xǐng méi mù
这句话大意是:原不分段,亦分段以醒眉目。
qī qiā míng chāo wù zuò dào
这句话大意是:(七)「掐」,明抄误作「稻」。
bā yín qià fǎn yuàn kè jīn chāo tóng dàn jīn chāo qià zì cuàn zuò zhèng wén
这句话大意是:(八)「银洽反」,院刻、金抄同,但金抄「洽」字窜作正文;。
míng chāo zuò lù qià fǎn
这句话大意是:明抄作「录洽反」;。
hú xiāng běn wù hé chéng hé èr zì zì shì fǎn lù èr zì wù fǎn wèi shí yòu wù hé chéng yī zì zuò zhèng wén
这句话大意是:湖湘本误合成「●合」二字(「●」字是「反录」二字误「反」为「石」又误合成一字),作正文。
àn tóng yè guǎng yā shì gǔ èr yè zì de cáo xiàn yīn zhù yǒu yì shè shì hé děng qiè jí yùn zuò cè qià qiè zī gū cóng yuàn kè
这句话大意是:按「●」,同「煠」,《广雅‧释诂二》「煠」字的曹宪音注有「弋涉」、「士合」等切,《集韵》作「侧洽切」,兹姑从院刻。
jiǔ yuàn kè jīn chāo zuò dàn suàn duō zé là réng zuò là
这句话大意是:(九)院刻、金抄作「●」,但「蒜多则辣」,仍作「辣」;。
míng chāo hú xiāng běn quán zuò là
这句话大意是:明抄、湖湘本全作「辣」。
èr zì tóng
这句话大意是:二字同。
běn shū yī lǜ zuò là
这句话大意是:本书一律作「辣」。
shí quán xīn gè běn tóng dāng yǒu tuō wù
这句话大意是:(十)「全心」,各本同,当有脱误。
huáng lù sēn xiào jì nǎi quán shàng tuō wù ěr yǒu kě néng
这句话大意是:黄麓森校记:「乃「全」上脱「勿」耳」,有可能。
shí yī kǔ zhī yuàn kè jīn chāo chóng wén míng chāo hú xiāng běn bù zhòng zī jù bǔ
这句话大意是:(十一)「苦汁」,院刻、金抄重文,明抄、湖湘本不重,兹据补。
shí èr yǐ shàng yuàn kè jīn chāo míng chāo yǒu zhī zì míng qīng kè běn méi yǒu zī shān qù
现代白话:(十二)「了」上院刻、金抄、明抄有「之」字,明清刻本没有,兹删去。
shí sān yòu yuàn kè jīn chāo wù zuò rén míng chāo hú xiāng běn bù wù
这句话大意是:(十三)「又」,院刻、金抄误作「人」,明抄、湖湘本不误。
shí sì yuàn kè jīn chāo zuò jú míng chāo hú xiāng běn zuò jú pí zī cóng míng chāo
这句话大意是:(十四)院刻、金抄作「橘」,明抄、湖湘本作「橘皮」,兹从明抄。
shí wǔ mò xià míng chāo hú xiāng běn yǒu zhī zì yǎn jù yuàn kè jīn chāo shān qù
这句话大意是:(十五)「沫」下明抄、湖湘本有「之」字,衍,据院刻、金抄删去。
shí liù ròu lǐ jù xià piān zuò yú zhǎ fǎ ròu zhǎng chǐ bàn yǐ shàng pí gǔ jiān yìng bù rèn wèi kuài zhě shì zhǐ qù diào tóu wěi hòu de yú shēn
这句话大意是:(十六)「肉里」,据下篇作鱼鲊法「肉长尺半以上,皮骨坚硬,不任为脍者」,是指去掉头尾后的鱼身。
lǐ míng chāo zuò guǒ wù jù yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn gǎi zhèng
这句话大意是:「里」,明抄作「裹」,误,据院刻、金抄、湖湘本改正。
kuài yú jí zhǐ zuò kuài de yú
这句话大意是:「脍鱼」即指作脍的鱼。
yào shù wú zuò kuài zhuān piān bā hé nóng yǎn shì yòng wū shí kuài de yǎn suǒ yǐ lián dài shù jí kuài yú fǎ
这句话大意是:《要术》无作脍专篇,八和浓兖是用于食脍的兖,所以连带述及脍鱼法。
lìng wài de kuài jiàn wū xià miàn gēng huò fǎ piān
这句话大意是:另外的脍,见于下面《羹臛法》篇。
shí qī míng chāo hú xiāng běn zuò ròu yuàn kè jīn chāo zuò gǔ
这句话大意是:(十七)明抄、湖湘本作「肉」,院刻、金抄作「骨」。
shí bā jiè zǐ jiàng fǎ shì lìng yī xiàng mù suī zài shí jīng wén hòu réng shì yào shù běn wén
这句话大意是:(十八)「芥子酱法」是另一项目,虽在《食经》文后,仍是《要术》本文。
xià tiáo jiè zǐ jiàng chū zì shí jīng gù zài yǔ biāo míng shí jīng
这句话大意是:下条芥子酱出自《食经》,故再予标明《食经》。
zuò jiè zǐ jiàng fǎ hé shí jīng zuò jiè jiàng fǎ yuán jūn jǐn biāo mù zuò dà zì nèi róng jūn xì shuāng xíng xiǎo zì zī yī bìng gǎi wèi dà zì
这句话大意是:「作芥子酱法」和「《食经》作芥酱法」,原均仅标目作大字,内容均系双行小字,兹一并改为大字。
shí jiǔ yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò lìng míng chāo wù zuò jīn
这句话大意是:(十九)院刻、金抄、湖湘本作「令」,明抄误作「今」。
èr shí yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò shuǐ míng chāo wù zuò lí
这句话大意是:(二十)院刻、金抄、湖湘本作「水」,明抄误作「犁」。
èr yī yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò hé míng chāo wù zuò lìng
这句话大意是:(二一)院刻、金抄、湖湘本作「合」,明抄误作「令」。
èr èr yuàn kè zuò hú xiāng běn zuò míng chāo zuò zhou zì tóng
这句话大意是:(二二)院刻作「」,湖湘本作「●」,明抄作「帚」,字同;。
jīn chāo tuō
这句话大意是:金抄脱。
běn shū tǒng yī zuò zhou
这句话大意是:本书统一作「帚」。
yòu sǎo zhou zhǐ chuī shì shàng yòng de shuā xǐ yòng jù huò zhě jìng shì chuī zhǒu zhī wù
这句话大意是:又「扫帚」,指炊事上用的刷洗用具,或者竟是「炊帚」之误。
èr sān yuàn kè jīn chāo zuò lìng míng chāo hú xiāng běn wù zuò lěng
这句话大意是:(二三)院刻、金抄作「令」,明抄、湖湘本误作「冷」。
èr sì yuàn kè jīn chāo zuò wán
这句话大意是:(二四)院刻、金抄作「丸」;。
míng chāo hú xiāng běn zuò yuán shì sòng lǐ zōng yǐ hòu bì zhào huán sòng qīn zōng de tóng yīn zì gǎi de
这句话大意是:明抄、湖湘本作「圆」,是宋理宗以后避赵桓(宋钦宗)的同音字改的。
yòu wán xià míng chāo hú xiāng běn yǒu zi zì yuàn kè jīn chāo wú
这句话大意是:又「丸」下明抄、湖湘本有「子」字,院刻、金抄无。
èr wǔ ōu shì xiǎo yú míng chāo zuò wèng hú xiāng běn zuò wèng jūn wù jù yuàn kè jīn chāo gǎi zhèng
这句话大意是:(二五)「瓯」是小盂,明抄作「瓮」,湖湘本作「瓮」,均误,据院刻、金抄改正。
èr liù hòu gè běn tóng huáng lù sēn xiào jì nǎi fù zhī é yīng shì fù zì
这句话大意是:(二六)「后」,各本同,黄麓森校记:「乃「复」之讹」,应是「复」字。
èr qī yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò qù míng chāo wù zuò shī
这句话大意是:(二七)院刻、金抄、湖湘本作「去」,明抄误作「失」。
èr bā yuàn kè jīn chāo zuò wǎ zhǐ jiāng ōu dào fù zài wǎ qì shàng jiù fàng zhe bù yí kāi wài zhōu yòng huī wéi zhe shǐ xī qù shuǐ fèn
这句话大意是:(二八)院刻、金抄作「瓦」,指将瓯倒覆在瓦器上,就放著不移开,外周用灰围著,使吸去水份;。
míng chāo wù zuò wèng hú xiāng běn wù zuò fáng
这句话大意是:明抄误作「瓮」,湖湘本误作「房」。
yī yǎn zì yì zuò jī jī běn zì zuò
这句话大意是:「一」「兖」,字亦作「虀」、「齑」,本字作「●」。
zhèng xuán zhù zhōu lǐ tiān guān hǎi rén suān cài xì qiè de jiào zuò yǎn quán wù de jiào zuò zū
这句话大意是:郑玄注《周礼‧天官》「醢人」,酸菜细切的叫做「兖」,全物的叫做「菹」;。
zì cóng jiǔ tōng sú wén yān jiǔ yuē yǎn tài píng yù lǎn juǎn bā wǔ wǔ yǐn shuō míng hé xīn suān děng wèi fēn bù kāi
这句话大意是:字从韭,《通俗文》:「淹韭曰兖」(《太平御览》卷八五五引),说明和辛、酸等味分不开。
běn piān yǒu jiè zǐ yǎn juǎn sān rěn liǎo piān yǒu liǎo kě wèi yǎn juǎn jiǔ sūn fàn piān hú fàn fǎ yǒu hú qín liǎo jiā cù zuò chéng de piāo yǎn juǎn sān zhǒng ráng hé qín piān yǒu mǎ qín zi kě yǐ diào suàn yǎn pèi liào dōu bǐ jiào jiǎn dān
现代白话:本篇有芥子兖,卷三《荏蓼》篇有「蓼可为兖」,卷九《飧饭》篇「胡饭法」有胡芹、蓼加醋作成的「飘兖」,卷三《种蘘荷芹●》篇有「马芹子,能够调蒜兖」,配料都比较简单。
zhè lǐ bā hé yǎn yòng bā zhǒng wù liào dǎo làn diào zhì ér chéng shì yī zhǒng bǐ jiào fù zá hùn hé de diào wèi pǐn
这句话大意是:这里「八和兖」用八种物料捣烂调制而成,是一种比较复杂混合的调味品。
èr qiáng gēn suàn bàn dǐ bù yìng jié de bān
这句话大意是:「二」「强根」,蒜瓣底部硬结的瘢。
sān dù shuǐ chá qí yòng yì shì zài jiě qù dà suàn de xīn là wèi suǒ zhǐ shì shì pào yān guò de suàn
这句话大意是:「三」「渡水」,察其用意,似在解去大蒜的辛辣味,所指似是泡腌过的蒜。
sì xǔ shì yuē jì shù liàng huò hùn tǒng de zhǐ shuō zhì liàng de cí rú shǎo xǔ duō xǔ jǐ xǔ rú xǔ děng
这句话大意是:「四」「许」是约计数量或混统地指说质量的词,如少许,多许,几许,如许等。
suǒ wèi bàn xǔ bàn shēng yì jí yī bàn de chéng dù shì shēng de yì jí bàn shēng bàn shú zhī yì
这句话大意是:所谓「半许半生」,意即一半的程度是生的,亦即「半生半熟」之意。
cóng de hán yì yě kě shuō míng
这句话大意是:从「●」的含义,也可说明。
jí yùn cè qià qiè shì zài tāng zhōng zàn fèi jí lāo chū mù dì zài jiě qù mǒu zhǒng shū cài hé ròu lèi de kǔ sè huò xīng shān de qì wèi zhèng xì bàn shēng bàn shú
这句话大意是:「●」,《集韵》:「侧洽切」,是在汤中暂沸即捞出,目的在解去某种蔬菜和肉类的苦涩或腥膻的气味,正系半生半熟。
dāng rán shēng shú de chéng dù jué dìng wū fèi de shí jiān de zhǎng duǎn guò nèn de zhǐ néng yòng gǔn tāng pào
这句话大意是:当然生熟的程度,决定于沸的时间的长短,过嫩的只能用滚汤泡。
zhè yàng de chù lǐ fǎ xiàn zài qún zhòng hái jiào fāng yán de qū xiāng dāng guǎng dāng rán yě yǒu xiāng jìn de zhuǎn yīn
这句话大意是:这样的处理法,现在群众还叫「●」,方言地区相当广(当然也有相近的转音)。
zài fèi dào shú jiù shì zhǔ le
这句话大意是:再沸到熟,就是「煮」了。
cǐ zì yǒu duō zhǒng xiě fǎ hé jiè yòng zì yào shù zhōng yǒu xiè yè děng
这句话大意是:此字有多种写法和借用字,《要术》中有「渫」、「煠」、「●」等。
lì rú juǎn sān zhǒng hú suī piān zuò hú suī zū tāng zhōng xiè chū zhī
这句话大意是:例如卷三《种胡荽》篇作胡荽菹:「汤中渫出之」,。
juǎn jiǔ sù shí piān fǒu qié zi fǎ tāng yè qù xīng qì
这句话大意是:卷九《素食》篇「缹茄子法」:「汤煠去腥气」,。
tè bié shì běn juǎn gēng huò fǎ piān duì tuán de chù lǐ rè tāng zàn zhī
这句话大意是:特别是本卷《羹臛法》篇对莼的处理:「热汤暂●之,。
rán hòu yòng
这句话大意是:然后用,。
bù zé kǔ sè
这句话大意是:不●则苦涩」,。
shuō de gèng míng bái
这句话大意是:说得更明白,。
zhèng shì zhè zhǒng bàn shēng bàn shú de qù kǔ sè huò là wèi de fǎ
这句话大意是:正是这种半生半熟地去苦涩或辣味的●法。
wǔ zhāo gē dà suàn jiàn juǎn sān zhǒng suàn piān
这句话大意是:「五」「《朝歌》大蒜」,见卷三《种蒜》篇。
yào shù zhōng de cài yáo jǐ hu hé suān fēn bù kāi
这句话大意是:《要术》中的菜肴,几乎和酸分不开。
guān wū xīn là yǐ dà suàn lùn zài běn piān hé zhǒng suàn piān yī zài tí dào xián là dàn méi yǒu tí dào xián hūn qì
这句话大意是:关于辛辣,以大蒜论,在本篇和《种蒜》篇一再提到嫌辣,但没有提到嫌荤气。
zhè hé táo hóng jǐng xiāng fǎn táo shì nán fāng rén
这句话大意是:这和陶弘景相反,陶是南方人。
tā zhù míng yī bié lù de hú dà suàn rèn wèi xìng zuì xūn chòu bù kě shí
这句话大意是:他注《名医别录》的「葫」(大蒜)认为:「性最熏臭,不可食。
liù cǎo jú zi wèi xiáng cān kàn běn juǎn zuò jiàng děng fǎ piān zhù shì liù
这句话大意是:「六」「草橘子」,未详,参看本卷《作酱等法》篇注释「六」。
mǎ qín zi jiàn juǎn sān zhǒng ráng hé jīn piān zhù shì qī
这句话大意是:「马芹子」,见卷三《种蘘荷斤●》篇注释「七」。
qī yòng yī liǎng chéng shàng wén jú pí ér yán zhǐ jú pí de yòng liàng
这句话大意是:「七」「用一两」,承上文橘皮而言,指橘皮的用量。
bā méi xìng piān jí juǎn sì zhǒng méi xìng piān yǒu zuò bái méi fǎ shuō dào diào dǐng hé yǎn suǒ zài duō rù
这句话大意是:「八」「《梅杏篇》」,即卷四《种梅杏》篇,有「作白梅法」,说到「调鼎和兖,所在多入。
jiǔ lùn yǔ xiāng dǎng kuài bù yàn xì
这句话大意是:「九」《论语‧乡党》:「脍不厌细。
shuō wén kuài xì qiè ròu yě
这句话大意是:」《说文》:「脍,细切肉也。
tā de qiē fǎ lǐ jì shǎo yí shuō niú yǔ yáng yú zhī xīng niè ér qiè zhī wèi kuài
这句话大意是:」它的切法,《礼记‧少仪》说:「牛与羊鱼之腥,聂而切之为脍。
zhèng xuán zhù niè zhī yán yě
这句话大意是:」郑玄注:「聂之言●也。
xiān huò yè qiè zhī fù bào qiè zhī zé chéng kuài
这句话大意是:先藿叶切之,复报切之则成脍。
shì shuō xiān pī chéng dà piàn yě jiù shì huò yè qiè zài huí tóu xì qiē chéng kuài
这句话大意是:」是说先批成大片(「●」,也就是「藿叶切」),再回头细切成脍。
běn juǎn zuò jiàng děng fǎ piān zuò yú jiàng fǎ de rú kuài fǎ pī pò lǚ qiè zhī zhèng shì zhè yàng de qiē fǎ
这句话大意是:本卷《作酱等法》篇「作鱼酱法」的「如脍法,披破,缕切之」,正是这样的切法。
kuài cháng hé yú xīng fēn bù kāi gù zì yě xiě zuò kuài
这句话大意是:脍常和鱼腥分不开,故字也写作「鲙」。
táng duàn gōng lù běi hù lù juǎn yī rǔ xué yú xià jì zài shuō wú wáng jiāng xíng shí kuài yǒu yú qì jiāng zhōng wèi yú jīn jiāng zhōng yǒu yú míng wú wáng yú kuài zhě zhǎng shù cùn dà rú zān shì yě
这句话大意是:唐段公路《北户录》卷一「乳穴鱼」下记载说:「吴王江行食鲙,有余,弃江中为鱼,今江中有鱼名「吴王余鲙」者,长数寸,大如簪,是也。
nán sòng fàn chéng dà wú jùn zhì juǎn èr jiǔ kuài cán yú yǐn bó wù zhì wú wáng zhǐ sūn quán bìng shuō jīn yǒu yú yóu míng wú wáng yú kuài zhě zhǎng shù cùn dà rú jīn shàng lèi kuài xíng
这句话大意是:」南宋范成大《吴郡志》卷二九「鲙残鱼」引《博物志》「吴王」指孙权,并说:「今有鱼,犹名「吴王余鲙」者,长数寸,大如筋,尚类鲙形。
àn suǒ zhǐ wèi yín yú suǒ yǐ yín yú yòu míng kuài cán yú
这句话大意是:」按所指为银鱼,所以银鱼又名「鲙残鱼。
kuài fǎ shì xì qiè de ròu zhè shì hěn hǎo de shuō míng
这句话大意是:」脍法是细切的肉,这是很好的说明。
yī kuài yǎn zhǐ kuài zhōng yòng de yǎn
这句话大意是:「一0」「脍兖」,指脍中用的兖。
xià wén zhǐ wèi kuài yǎn ěr yì tóng
这句话大意是:下文「止为脍兖耳」,义同。
yī yī ròu kuài bù yòng méi zhǐ ròu kuài suǒ yòng de yǎn bù jiā bái méi
这句话大意是:「一一」「肉脍不用梅」,指肉脍所用的兖,不加白梅。
zé shàng wén bái méi suàn yǎn xiǎn rán yòng wū yú kuài
这句话大意是:则上文「白梅蒜兖」,显然用于鱼脍。
yī èr yòng bù mì wèi xiáng
这句话大意是:「一二」「用不密」,未详。
huò yǒu tuō é dài jìn yī bù chá zhèng
这句话大意是:或有脱讹,待进一步查证。
yī sān táo shā táo xǐ shā tài
这句话大意是:「一三」「淘沙」,淘洗沙汰。
yī sì lìng xī zhe pén shǐ diào shuǐ yán shú de jiè zǐ mò quán tiē zài pén dǐ yǐ biàn wū dào fù zài chuī zhǒu shàng shǐ qí sàn shī hé huī fā yī bù fen xīn là de jiè zǐ yóu suǒ wèi shā qí kǔ qì
这句话大意是:「一四」「令悉著盆」,使调水研熟的芥子末全贴在盆底,以便于倒覆在炊帚上,使其散失和挥发一部分辛辣的芥子油,所谓「杀其苦气」。
yī wǔ hè yīn huò yòu yīn kǎo zhǐ huǒ qián
这句话大意是:「一五」「熇」,音臛,又音考,指火干;。
shǎo hè dài shāo shāo qián zào
这句话大意是:「少熇」,待稍稍干燥。
cǐ yì shí jīng yòng yǔ
这句话大意是:此亦《食经》用语。
yī liù juǎn sān zhǒng jiǔ piān yǐn sì mín yuè lìng cáng jiǔ jīng zhù jīng jiǔ huā yě
这句话大意是:「一六」卷三《种韭》篇引《四民月令》「藏韭菁」注:「菁,韭花也。
jí jiǔ cài tái
这句话大意是:」即韭菜苔。
zuò yú zhǎ dì qī shí sì fán zuò zhǎ yī chūn qiū wèi shí dōng xià bù jiā
这句话大意是:作鱼鲊第七十四凡作鲊「一」,春秋为时,冬夏不佳。
hán shí nán shú
这句话大意是:寒时难熟。
rè zé fēi xián bù chéng xián fù wú wèi jiān shēng qū
这句话大意是:热则非咸不成,咸复无味,兼生蛆;。
yi zuò yì yī zhǎ yě
这句话大意是:宜作裛(一)鲊也。
qǔ xīn lǐ yú yú wéi dà wèi jiā
这句话大意是:取新鲤鱼,鱼唯大为佳。
shòu yú mí shèng féi zhě suī měi ér bù nài jiǔ
这句话大意是:瘦鱼弥胜,肥者虽美而不耐久。
ròu zhǎng chǐ bàn yǐ shàng pí gǔ jiān yìng bù rèn wèi kuài zhě jiē kān wèi zhǎ yě
这句话大意是:肉长尺半以上,皮骨坚硬,不任为脍者,皆堪为鲊也。
qù lín qì zé luán èr
这句话大意是:去鳞讫,则脔「二」。
luán xíng zhǎng èr cùn guǎng yī cùn hòu wǔ fēn jiē shǐ luán bié yǒu pí
这句话大意是:脔形长二寸,广一寸,厚五分,皆使脔别有皮。
luán dà zhě èr wài yǐ guò shú shāng cù bù chéng rèn shí sān
这句话大意是:脔大者(二),外以过熟伤醋,不成任食(三);。
zhōng shǐ kě dàn
这句话大意是:中始可噉;。
jìn gǔ shàng shēng xīng bù kān shí cháng sān fēn shōu yī ěr
这句话大意是:近骨上,生腥不堪食:常三分收一耳。
luán xiǎo zé jūn shú
这句话大意是:脔小则均熟。
cùn shù zhě dà shuài yán ěr yì bù kě yào sān
这句话大意是:寸数者,大率言耳,亦不可要「三」。
rán jǐ gǔ yi fāng zhǎn qí ròu hòu chù báo shōu pí sì ròu bó chù xiǎo wǔ fù hòu qǔ pí
这句话大意是:然脊骨宜方斩,其肉厚处薄收皮「四」,肉薄处,小「五」复厚取皮。
luán bié zhǎn guò jiē shǐ yǒu pí bù yí lìng yǒu wú pí luán yě
这句话大意是:脔别斩过,皆使有皮,不宜令有无皮脔也。
shǒu zhì zhe pén shuǐ zhōng jìn xǐ sì qù xuè
这句话大意是:手掷著盆水中,浸洗(四)去血。
luán qì lù chū gèng wū qīng shuǐ zhōng jìng xǐ
这句话大意是:脔讫,漉出,更于清水中净洗。
lù zhe pán zhōng yǐ bái yán sàn zhī
这句话大意是:漉著盘中,以白盐散之。
shèng zhe lóng zhōng píng bǎn shí shàng zé liù qù shuǐ
这句话大意是:盛著笼中,平板石上迮「六」去水。
shì míng zhú shuǐ
这句话大意是:世名「逐水」。
yán shuǐ bù jǐn lìng zhǎ luán làn
这句话大意是:盐水不尽,令鲊脔烂。
jīng sù zé zhī wǔ yì wú xián yě
这句话大意是:经宿迮之(五),亦无嫌也。
shuǐ jǐn zhì yī piàn liù cháng xián dàn
这句话大意是:水尽,炙一片(六),尝咸淡。
dàn zé gèng yǐ yán hé sǎn qī
这句话大意是:淡则更以盐和糁「七」;。
xián zé kōng xià sǎn bù fù qī yǐ yán àn zhī
这句话大意是:咸则空下糁,不复(七)以盐按之。
chuī mǐ fàn wèi sǎn fàn yù gāng bù yí ruò
这句话大意是:炊米饭为糁,饭欲刚,不宜弱;。
ruò zé làn zhǎ
这句话大意是:弱则烂鲊。
bìng zhū yú jú pí hǎo jiǔ wū pén zhōng hé hé zhī
这句话大意是:并茱萸、橘皮、好酒,于盆中合和之。
jiǎo lìng sǎn zhe yú nǎi jiā
这句话大意是:搅令糁著鱼乃佳。
zhū yú quán yòng jú pí xì qiè bìng qǔ xiāng qì bù qiú duō yě
这句话大意是:茱萸全用,橘皮细切:并取香气,不求多也。
wú jú pí cǎo jú zi yì de yòng
这句话大意是:无橘皮,草橘子亦得用。
jiǔ pì zhū yá è lìng zhǎ měi ér sù shú
这句话大意是:酒,辟诸邪恶,令鲊美而速熟。
lǜ yī dòu zhǎ yòng jiǔ bàn shēng bā è jiǔ bù yòng
这句话大意是:率一斗鲊,用酒半升(八),恶酒不用。
bù yú wū wèng zǐ zhōng yī xíng yú yī xíng sǎn yǐ mǎn wèi xiàn
这句话大意是:布鱼于瓮子中,一行鱼,一行糁,以满为限。
fù yú bā jū shàng
这句话大意是:腹腴「八」居上。
féi zé bù néng jiǔ shú xū xiān shí gù yě
这句话大意是:肥则不能久,熟须先食故也。
yú shàng duō yǔ sǎn
这句话大意是:鱼上多与糁。
yǐ zhú ruò jiǔ jiāo héng tiè jiǔ shàng bā zhòng nǎi zhǐ
这句话大意是:以竹篛(九)交横帖「九」上,八重乃止。
wú ruò gū yī lú yè bìng kě yòng
这句话大意是:无篛,菰「一0」、芦叶并可用。
chūn dōng wú yè shí kě pò wěi yī yī dài zhī
这句话大意是:春冬无叶时,可破苇「一一」代之。
xuē zhú chā wèng zǐ kǒu nèi jiāo héng luò zhī
这句话大意是:削竹插瓮子口内,交横络之。
wú zhú zhě yòng jīng yě
这句话大意是:无竹者,用荆也。
zhe wū zhōng
这句话大意是:著屋中。
zhe rì zhōng huǒ biān zhě huàn chòu ér bù měi
这句话大意是:著日中、火边者,患臭而不美。
hán yuè shí ráng hòu rú wù lìng dòng yě
这句话大意是:寒月(十)穰厚茹,勿令冻也。
chì jiāng chū qīng què
这句话大意是:赤浆出,倾却。
bái jiāng chū wèi suān biàn shú
这句话大意是:白浆出,味酸,便熟。
shí shí shǒu bò dāo qiē zé xīng
这句话大意是:食时手擘,刀切则腥。
zuò guǒ zhǎ fǎ shí yī luán yú xǐ qì zé yán hé sǎn
这句话大意是:作裹鲊法(十一):脔鱼,洗讫,则盐和糁。
shí luán wèi guǒ shí èr yǐ hé yè guǒ zhī wéi hòu wèi jiā chuān pò zé chóng rù
这句话大意是:十脔为裹(十二),以荷叶裹之,唯厚为佳,穿破则虫入。
bù fù xū shuǐ jìn zhèn zé zhī shì shí sān
这句话大意是:不复须水浸、镇迮之事(十三)。
zhǐ sān èr rì shí sì biàn shú míng yuē bào yī èr zhǎ
这句话大意是:只三二日(十四)便熟,名曰「暴「一二」鲊」。
hé yè bié yǒu yī zhǒng shí wǔ xiāng qí xiāng fā qǐ xiāng qì yòu shèng fán zhǎ
这句话大意是:荷叶别有一种(十五)香,奇相发起香气,又胜凡鲊。
yǒu zhū yú jú pí zé yòng wú yì wú xián yě
这句话大意是:有茱萸、橘皮则用,无亦无嫌也。
shí jīng zuò pú zhǎ yī sān fǎ qǔ lǐ yú èr chǐ yǐ shàng xuē jìng zhì zhī
这句话大意是:《食经》作蒲鲊「一三」法:「取鲤鱼二尺以上,削,净治之。
yòng mǐ sān hé yán èr hé yān shí liù yī xiǔ
这句话大意是:用米三合,盐二合,腌(十六)一宿。
hòu yǔ sǎn
这句话大意是:厚与糁。
zuò yú zhǎ fǎ shí qī cuò yú bì biàn yán yān
这句话大意是:作鱼鲊法(十七):剉鱼毕,便盐腌。
yī shí qǐng lù zhī yī sì lìng jǐn gèng jìng xǐ yú yǔ fàn guǒ bù yòng yán yě
这句话大意是:一食顷,漉汁「一四」令尽,更净洗鱼,与饭裹,不用盐也。
zuò zhǎng shā pú zhǎ fǎ zhì dà yú xǐ lìng jìng hòu yán lìng yú bù jiàn
这句话大意是:作长沙蒲鲊法:治大鱼,洗令净,厚盐,令鱼不见。
sì wǔ sù xǐ qù yán chuī bái fàn yī wǔ zì qīng shuǐ zhōng shí bā
这句话大意是:四五宿,洗去盐,炊白饭「一五」,渍清水中(十八)。
yán fàn niàng
这句话大意是:盐饭酿。
duō fàn wú kǔ shí jiǔ
这句话大意是:多饭无苦(十九)。
zuò xià yuè yú zhǎ fǎ luán yī dòu yán yī shēng bā hé jīng mǐ sān shēng chuī zuò fàn jiǔ èr hé jú pí jiāng bàn hé zhū yú èr shí kē yì èr shí zhe qì zhōng
这句话大意是:作夏月鱼鲊法:脔一斗,盐一升八合,精米三升,炊作饭,酒二合,橘皮、姜半合,茱萸二十颗,抑(二十)著器中。
duō shǎo yǐ cǐ wèi lǜ
这句话大意是:多少以此为率。
zuò qián yú zhǎ fǎ yóu yí chūn xià
这句话大意是:作干鱼鲊法:尤宜春夏。
qǔ hǎo qián yú ruò èr yī làn zhě bù zhōng jié què tóu wěi nuǎn tāng jìng shū xǐ qù lín qì fù yǐ lěng shuǐ jìn
这句话大意是:取好干鱼——若(二一)烂者不中,截却头尾,暖汤净疏洗,去鳞,讫,复以冷水浸。
yī xiǔ yī yì shuǐ
这句话大意是:一宿一易水。
shù rì ròu qǐ yī liù lù chū fāng sì cùn zhǎn
这句话大意是:数日肉起「一六」,漉出,方四寸斩。
chuī jīng mǐ fàn wèi sǎn cháng xián dàn yī qī de suǒ
这句话大意是:炊粳米饭为糁,尝咸淡「一七」得所;。
qǔ shēng zhū yú yè bù wèng zi dǐ
这句话大意是:取生茱萸叶布瓮子底;。
shǎo qǔ shēng zhū yú zi hé fàn qǔ xiāng ér yǐ bù bì duō duō zé kǔ
这句话大意是:少取生茱萸子和饭——取香而已,不必多,多则苦。
yī zhòng yú yī zhòng fàn fàn bèi duō zǎo shú
这句话大意是:一重鱼,一重饭,饭倍多早熟。
shǒu àn lìng jiān shí
这句话大意是:手按令坚实。
hé yè bì kǒu wú hé yè qǔ lú yè
这句话大意是:荷叶闭口,无荷叶,取芦叶;。
wú lú yè qián wěi yè yì de
这句话大意是:无芦叶,干苇叶亦得。
ní fēng wù lìng lòu qì zhì rì zhōng
这句话大意是:泥封,勿令漏气,置日中。
chūn qiū yī yuè xià èr shí rì biàn shú jiǔ ér mí hǎo
这句话大意是:春秋一月,夏二十日便熟,久而弥好。
jiǔ shí jù rù
这句话大意是:酒、食俱入。
sū tú huǒ zhì tè jīng yī bā zhī yóu měi yě
这句话大意是:酥涂火炙特精,●「一八」之尤美也。
zuò zhū ròu zhǎ fǎ yòng zhū féi zōng yī jiǔ ròu
这句话大意是:作猪肉鲊法:用猪肥𫎆「一九」肉。
jìng yàn èr èr zhì qì tī qù gǔ zuò tiáo guǎng wǔ cùn
这句话大意是:净爓(二二)治讫,剔去骨,作条,广五寸。
sān èr sān yì shuǐ zhǔ zhī lìng shú wèi jiā wù lìng tài làn
这句话大意是:三(二三)易水煮之,令熟为佳,勿令太烂。
shú chū dài qián qiè rú zhǎ luán piàn zhī jiē lìng dài pí
这句话大意是:熟,出,待干,切如鲊脔:片之皆令带皮。
chuī jīng mǐ fàn wèi sǎn yǐ zhū yú zi bái yán diào hé
这句话大意是:炊粳米饭为糁,以茱萸子、白盐调和。
bù zhì yī rú yú zhǎ fǎ
这句话大意是:布置一如鱼鲊法。
sǎn yù bèi duō lìng zǎo shú
这句话大意是:糁欲倍多,令早熟。
ní fēng zhì rì zhōng yī yuè shú
这句话大意是:泥封,置日中,一月熟。
suàn yǎn jiāng zhǎ rèn yì suǒ biàn
这句话大意是:蒜、兖、姜、鲊,任意所便。
zhī yóu měi zhì zhī zhēn hǎo
这句话大意是:●之尤美,炙之珍好。
yī yì yuàn kè míng chāo hú xiāng běn tóng
这句话大意是:(一)「裛」,院刻、明抄、湖湘本同;。
jīn chāo bù qīng chu xiàng guǒ
这句话大意是:金抄不清楚,像「裹」。
huáng lù sēn xiào jì nǎi guǒ zhī é
这句话大意是:黄麓森校记:「乃裹之讹」。
rì yì běn gǎi wèi guǒ zì
这句话大意是:日译本改为「裹」字。
àn yào shù zhōng bìng wú yì zhǎ fǎ xià tiáo jiù shì zuò guǒ zhǎ fǎ cǐ zì kě néng shì guǒ zì zhī wù
这句话大意是:按《要术》中并无「裛鲊」法,下条就是「作裹鲊法」,此字可能是「裹」字之误。
bù guò kǎo lǜ dào xià piān yǒu zuò yì yú fǎ zhù míng kě yǐ zuò zhǎ yì tóng yì zī réng cóng yuàn kè zuò yì zhǎ cún yí
现代白话:不过考虑到下篇有「作浥鱼法」,注明能够「作鲊」,「浥」同「裛」,兹仍从院刻作「裛鲊」存疑。
èr yuàn kè jīn chāo zuò zhě míng chāo hú xiāng běn wù zuò zhǎng
这句话大意是:(二)院刻、金抄作「者」,明抄、湖湘本误作「长」。
sān bù chéng rèn shí yuàn kè jīn chāo míng chāo tóng chéng yí yǎn
这句话大意是:(三)「不成任食」,院刻、金抄、明抄同,「成」,疑衍;。
hú xiāng běn rèn zuò jiā yì qiàn tuǒ
这句话大意是:湖湘本「任」作「佳」,亦欠妥。
sì xǐ míng chāo hú xiāng běn tóng
这句话大意是:(四)「洗」,明抄、湖湘本同;。
yuàn kè jīn chāo zuò fǎ wù
这句话大意是:院刻、金抄作「法」,误。
dàn cóng fǎ tuī cè yí xǐ yì wù
这句话大意是:但从「法」推测,疑「洗」亦误。
àn qù běn zuò jiàn shuō wén yīn yì xiě fǎ wèi
这句话大意是:按「去」本作「●」(见《说文》),因亦写「法」为「●」。
hé tài zì jí xiàng jí yì zhì wù yí yuán xì tài zì yuàn kè chéng dǐ běn wù zuò ér zuò fǎ míng chāo yòu wù zuò xǐ
这句话大意是:「●」和「汰」字极像,极易致误,疑原系「汰」字,院刻承底本误作「●」而作「法」,明抄又误作「洗」。
yīn wèi cǐ shí bìng méi yǒu xǐ zhǐ shì jìn zhe zì rán tài qù xīng xuè děng qiè wán luán kuài rán hòu shān shì jìng xǐ gù zì yīng zuò tài
这句话大意是:因为此时并没有「洗」,只是浸著自然汰去腥血,等切完脔块,然后才是「净洗」,故字应作「汰」。
wǔ yuàn kè jīn chāo zuò zhī míng chāo hú xiāng běn zuò zhě
这句话大意是:(五)院刻、金抄作「之」,明抄、湖湘本作「者」。
liù yuàn kè jīn chāo zuò piàn míng chāo hú xiāng běn wù zuò bàn
这句话大意是:(六)院刻、金抄作「片」,明抄、湖湘本误作「半」。
qī hú xiāng běn zuò bù fù yuàn kè jīn chāo míng chāo zuò xià fù
这句话大意是:(七)湖湘本作「不复」,院刻、金抄、明抄作「下复」。
àn bù fù shì shuō yòng dàn sǎn bù zài jiā yán xià fù zé zhǐ dàn sǎn xià qù hòu réng xià yán yǔ yú kuài dàn shí méi yǒu fèn bié le ér qiě xià fù zài háng wén shàng yě hěn bié niǔ yīng yǐ bù fù wèi hé lǐ gù cóng hú xiāng běn
这句话大意是:按「不复」是说用淡糁不再加盐,「下复」则指淡糁下去后仍下盐,与鱼块淡时没有分别了,而且「下复」在行文上也很别扭,应以「不复」为合理,故从湖湘本。
bā yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò shēng míng chāo wù zuò jīn
这句话大意是:(八)院刻、金抄、湖湘本作「升」,明抄误作「斤」。
jiǔ ruò jí ruò zì shí jīng shí cì zuò ruò gè běn jūn cóng cǎo zuò ruò zhù tóng é zī gǎi zhèng
这句话大意是:(九)「篛」即「箬」字(《食经》、《食次》作「箬」),各本均从艸作「蒻」(注同),讹,兹改正。
shí yuàn kè jīn chāo zuò hán yuè
这句话大意是:(十)院刻、金抄作「寒月」;。
míng chāo wù zuò hán zhě hú xiāng běn tuō hán zì zhǐ yī zhě zì
这句话大意是:明抄误作「寒者」,湖湘本脱「寒」字,只一「者」字。
shí yī zì zuò guǒ zhǎ fǎ zhì zuò xià yuè yú zhǎ fǎ wǔ tiáo yuán jūn jǐn biāo mù zuò dà zì nèi róng jūn xì shuāng xíng xiǎo zì zī yī lǜ gǎi wèi dà zì
这句话大意是:(十一)自「作裹鲊法」至「作夏月鱼鲊法」五条,原均仅标目作大字,内容均系双行小字,兹一律改为大字。
shí èr shí luán wèi guǒ jǐn yuàn kè rú wén
这句话大意是:(十二)「十脔为裹」,仅院刻如文;。
shí míng chāo wù zuò yī
这句话大意是:「十」,明抄误作「一」;。
guǒ jīn chāo wù zuò jiāng míng chāo wù zuò lǐ hú xiāng běn wù zuò ráng jūn jù yuàn kè gǎi zhèng
这句话大意是:「裹」,金抄误作「浆」,明抄误作「里」,湖湘本误作「穰」,均据院刻改正。
shí sān zhī shì yuàn kè jīn chāo wú míng chāo yǒu hú xiāng běn yì yǒu dàn wù zuò zhī bì yǐ yǒu jiào wán zhěng juǎn qī zào shén qū bìng jiǔ piān yòu zào shén qū fǎ yǒu wú fù zhī shì jù lì zī jù míng chāo jiā
这句话大意是:(十三)「之事」,院刻、金抄无,明抄有(湖湘本亦有,但误作「之毕」),以有较完整,卷七《造神曲并酒》篇「又造神曲法」有「无复……之事」句例,兹据明抄加。
shí sì zhǐ sān èr rì míng chāo hú xiāng běn zuò sān rì zī jù yuàn kè jīn chāo bǔ zhèng
这句话大意是:(十四)「只三二日」,明抄、湖湘本作「三日」,兹据院刻、金抄补正。
shí wǔ míng chāo hú xiāng běn zuò yī zhǒng yuàn kè jīn chāo zuò shí zhǒng wù
这句话大意是:(十五)明抄、湖湘本作「一种」,院刻、金抄作「十种」,误。
shí liù yān míng chāo wù zuò suān jù yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn gǎi zhèng
这句话大意是:(十六)「腌」,明抄误作「酸」,据院刻、金抄、湖湘本改正。
shí qī zhè tiáo yǐ xià de sān tiáo dōu shì shí jīng wén
这句话大意是:(十七)这条以下的三条,都是《食经》文。
zuò qián yú zhǎ fǎ yǐ xià èr tiáo huàn le xiàng mù shì gǔ shì běn wén
这句话大意是:「作干鱼鲊法」以下二条,换了项目,是贾氏本文。
shí bā zì qīng shuǐ zhōng yīng zài xǐ qù yán de xià miàn zhǐ jiāng yú kuài zì zài qīng shuǐ zhōng
这句话大意是:(十八)「渍清水中」,应在「洗去盐」的下面,指将鱼块渍在清水中。
quán wén yīng zuò xǐ qù yán zì qīng shuǐ zhōng
这句话大意是:全文应作「……洗去盐,渍清水中。
chuī bái fàn yán fàn niàng
这句话大意是:炊白饭,盐饭酿」。
shí jiǔ míng chāo zuò kǔ yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn zuò ruò
这句话大意是:(十九)明抄作「苦」,院刻、金抄、湖湘本作「若」。
wú kǔ yóu yán wú huàn wú fáng zī cóng míng chāo
这句话大意是:「无苦」,犹言「无患」、「无妨」,兹从明抄。
èr shí yì jīn chāo wù zuò zé hú xiāng běn wù zuò yǎng míng chāo é zuò jù yuàn kè gǎi zhèng
这句话大意是:(二十)「抑」,金抄误作「择」,湖湘本误作「仰」,明抄讹作「●」,据院刻改正。
èr yī míng chāo hú xiāng běn zuò ruò yuàn kè jīn chāo wù zuò kǔ
这句话大意是:(二一)明抄、湖湘本作「若」,院刻、金抄误作「苦」。
èr èr yuàn kè jīn chāo zuò yàn cān kàn juǎn liù yǎng zhū piān xiào jì
这句话大意是:(二二)院刻、金抄作「爓」(参看卷六《养猪》篇校记);。
míng chāo hú xiāng běn zuò làn wù
这句话大意是:明抄、湖湘本作「烂」,误。
èr sān sān xià míng chāo hú xiāng běn yǎn fēn zì jù yuàn kè jīn chāo shān qù
这句话大意是:(二三)「三」下明抄、湖湘本衍「分」字,据院刻、金抄删去。
yī zhǎ yīn zhà shì míng shì yǐn shí zhǎ zǐ yě yǐ yán mǐ niàng zhī rú zū shú ér shí zhī yě
这句话大意是:「一」「鲊」,音炸,《释名‧释饮食》:「鲊,滓也,以盐米酿之如菹,熟而食之也。
zé suǒ zhǐ bù jǐn shì niàng yú fán yòng yán mǐ niàng yú ròu lèi dōu shì zhǎ
这句话大意是:」则所指不仅是酿鱼,凡用盐米酿鱼、肉类,都是「鲊」。
yù piān cáng yú yě zé zhuān zhǐ cáng yú dàn kě yǐ yǒu gè zhǒng cáng fǎ rú yān cáng jiàng cáng zāo cáng děng
现代白话:《玉篇》:「藏鱼也」,则专指藏鱼,但能够有各种藏法,如腌藏、酱藏、糟藏等。
yào shù suǒ chēng de zhǎ wán quán hé shì míng xiāng tóng lèi shì zāo yú zāo ròu
这句话大意是:《要术》所称的「鲊」,完全和《释名》相同,类似糟鱼、糟肉。
èr luán kuài qiè ròu
这句话大意是:「二」「脔」,块切肉。
zhè lǐ zuò dòng cí yòng jí qiē chéng shāo hòu chéng piàn de kuài ròu
这句话大意是:这里作动词用,即切成稍厚成片的块肉。
gèng dà de luán kuài gǔ chēng zì yīn zhì
这句话大意是:更大的脔块,古称「胾」,音置。
sān yào bì dāi dìng jū nì
这句话大意是:「三」「要」,必,呆定,拘泥。
sì báo zhǐ xiá jí héng miàn dī kuān dù bú shì zòng miàn dī hòu dù
这句话大意是:「四」「薄」,指狭,即横面的宽度,不是纵面的厚度;。
zhǎn de xiá yī diǎn héng miàn dài pí de kuān dù jiù xiāng yīng de xiá le suǒ yǐ shuō báo shōu pí
这句话大意是:斩得狭一点,横面带皮的宽度就相应的狭了,所以说,「薄收皮」。
xià wén hòu qǔ pí tóng lì
这句话大意是:下文「厚取皮」,同例。
jù cǐ fāng zhǎn shì zhǐ shù zhǎn bú shì zhǎn chéng fāng kuài
这句话大意是:据此,「方斩」是指竖斩,不是斩成方块。
yào shù pēng rèn yān cáng gè piān suǒ chēng de fāng yǒu shí jí zhǐ zhèng gē de kuān dù bú shì zhèng fāng de kuài
这句话大意是:《要术》烹饪、腌藏各篇所称的「方」,有时即指正割的宽度,不是正方的块。
wǔ xiǎo gǔ yǔ shǎo tōng yòng yì jí shāo wēi lüè wēi
这句话大意是:「五」「小」,古与「少」通用,意即稍微,略微。
liù zé yīn zé yòu yīn zuò yě xiě zuò zé yù piān pò zé yě
这句话大意是:「六」「迮」,音责,又音作,也写作「笮」,《玉篇》「迫迮也」。
juǎn shí gān zhè èr yī yǐn yì wù zhì zé qǔ zhī shí jì jí jīn zhà zì
这句话大意是:卷十「甘蔗「二一」」引《异物志》:「迮取汁」,实际即今「榨」字。
běn juǎn gēng huò fǎ piān qiàn dàn
这句话大意是:本卷《羹臛法》篇「椠淡」,。
juǎn jiǔ zhì fǎ piān zhì fǎ
这句话大意是:卷九《炙法》篇「●炙●法」,。
zuò ào zāo bāo piān zuò quǎn fǎ bāo fǎ jūn yǒu cǐ zì jūn shí jīng shí cì wén
这句话大意是:《作●奥糟苞》篇「作犬●法」、「苞●法」均有此字(均《食经》、《食次》文),。
běn piān xià tiáo hái yǒu zhèn zé
这句话大意是:本篇下条还有「镇迮」,。
dōu shì yā zhà de yì sī
这句话大意是:都是压榨的意思。
qī sǎn dú rú sàn yīn tóng shuō wén yǐ mǐ hé gēng yě
这句话大意是:「七」「糁」,读如散音,同「●」,《说文》:「以米和羹也。
yóu cǐ yì yǐn shēn fán chān hé zài yú ròu cài yáo zhōng de mǐ fàn dōu jiào sǎn
这句话大意是:」由此义引申,凡搀和在鱼肉、菜肴中的米饭都叫「糁」。
zài yào shù zhōng běn piān shì yòng yǐ yān niàng yú ròu xià wén gēng huò zhēng fǒu jiān xiāo zū lǜ děng piān zé yòng yǐ pēng diào gè zhǒng gēng yáo dōu jiào zuò sǎn
这句话大意是:在《要术》中,本篇是用以腌酿鱼、肉,下文羹臛、蒸缹、煎消、菹绿等篇,则用以烹调各种羹肴,都叫做「糁」。
bā yú yīn shù shuō wén fù xià féi yě
这句话大意是:「八」「腴」,音俞,《说文》:「腹下肥也。
jiǔ tiè tōng tiē yì jí pù tiē shǎng qù
这句话大意是:「九」「帖」通「贴」,意即铺贴上去。
duō néng bǐ shì juǎn yī yú zhǎ fāng rù cí guàn nà shí ruò gài zhú qiān chā dìng
这句话大意是:《多能鄙事》卷一「鱼鲊方」:「入磁罐捺实,箬盖,竹签插定。
jiù shì zhè lǐ de yǐ zhú ruò jiāo héng tiè shàng xuē zhú chā wèng zǐ kǒu nèi jiāo héng luò zhī
这句话大意是:」就是这里的「以竹篛交横帖上,削竹插瓮子口内,交横络之」。
yī gū yīn gū hé běn kē yì míng jiāng jiàn juǎn sì zhǒng zǎo piān jí juǎn shí jiāng qī yī sú míng jiāo sǔn jiāo bái
这句话大意是:「一0」「菰」(音姑),禾本科,亦名「蒋」(见卷四)《种枣》篇及卷十「蒋「七一」」),俗名茭笋、茭白。
zhè lǐ shì yòng tā de yè
这句话大意是:这里是用它的叶。
yī yī wěi jiù shì lú dàn fēn kāi lái gǔ shí chēng xiù qián wèi lú xiù chéng hòu wèi wěi hǎo xiàng dí de chēng xiù qián wèi wàn xiù chéng hòu wèi zhuī
这句话大意是:「一一」「苇」就是芦,但分开来,古时称秀前为「芦」,秀成后为「苇」,好像荻的称秀前为「薍」,秀成后为「萑」。
xià wén chēng xīn xiān de wèi lú yè
这句话大意是:下文称新鲜的为「芦叶」,。
lǎo de wèi qián wěi yè
这句话大意是:老的为「干苇叶」,。
juǎn liù yǎng yáng piān chēng chū cǎo shí chéng shí de wèi lú wàn
这句话大意是:卷六《养羊》篇称「初草实成时」的为「芦、薍」,。
běn juǎn huáng yī huáng zhēng jí niè piān chēng liù yuè de dí wèi wàn
这句话大意是:本卷《黄衣黄蒸及糱》篇称六月的荻为「薍」,。
yào shù zhōng duì wū lú dí èr zhǒng de míng chēng
这句话大意是:《要术》中对于芦、荻二种的名称,。
hái bǎo liú zhe zhè yàng de jiè xiàn
这句话大意是:还保留著这样的界限。
yī èr bào sù chéng kuài shú
这句话大意是:「一二」「暴」,速成,快熟。
yī sān běn piān èr tiáo pú zhǎ fǎ dōu méi yǒu tí dào zěn yàng yòng pú
这句话大意是:「一三」本篇二条「蒲鲊法」,都没有提到怎样用蒲。
àn juǎn jiǔ zuò zū cáng shēng cài fǎ piān pú zū tiáo yǐn shī yì shū wú rén yǐ pú ruò wèi zū yòu yǐ wèi zhǎ tú jīng běn cǎo yě shuō xiāng pú kě yǐ wèi zhǎ
现代白话:按卷九《作菹藏生菜法》篇「蒲菹」条引《诗义疏》吴人以「蒲蒻」为菹,「又以为鲊」,《图经本草》也说香蒲「能够为鲊」。
táng xuán yīng yī qiè jīng yīn yì juǎn èr èr zhōng de juǎn èr sān zū zhǎ cáng yú sǔn wèi zhǎ
这句话大意是:唐玄应《一切经音义》卷二二中的卷二三「菹鲊」:「藏鱼笋为鲊」。
shí jīng shì nán fāng rén zuò pǐn zhè lǐ suǒ chēng pú zhǎ yīng shì zhǐ zài yú zhōng zá yǐ pú sǔn wèi zhǎ wèi zhī shí jīng shì fǒu yǒu tuō lòu huò lüè qù bù tí
这句话大意是:《食经》是南方人作品,这里所称「蒲鲊」,应是指在鱼中杂以蒲笋为鲊,未知《食经》是否有脱漏或略去不提?
yī sì zài shuǐ zhōng gé chū gù tǐ wù jiào zuò lù cān kàn běn juǎn huáng yī huáng zhēng jí niè piān zhù shì èr bù dàn yào shù běn wén méi yǒu hán hùn gǔ rén zhù shù yě duō rú cǐ
这句话大意是:「一四」在水中隔出固体物叫做「漉」(参看本卷《黄衣黄蒸及糱》篇注释「二」),不但《要术》本文没有含混,古人著述,也多如此。
dàn zhè lǐ lù zhī zhǐ lù qù shuǐ yè bù zhǐ gù tǐ wù
这句话大意是:但这里「漉汁」,指漉去水液,不指固体物。
zhè shì shí jīng wén gǔ shì běn wén wú cǐ yòng lì
这句话大意是:这是《食经》文,贾氏本文,无此用例。
yī wǔ bái fàn yì jí gēng huò fǎ piān lǐ yú tāng de bái mǐ sǎn
这句话大意是:「一五」「白饭」,意即《羹臛法》篇「鳢鱼汤」的「白米糁」。
yī liù qǐ fā zhǎng
这句话大意是:「一六」「起」,发涨。
yī qī cháng xián dàn dāng shì zhǐ sǎn shěng qù yǐ yán hé sǎn yī lèi zì
这句话大意是:「一七」「尝咸淡」,当是指糁,省去以盐和糁一类字。
yī bā zhì juǎn jiǔ yǒu zhì fǎ piān
这句话大意是:「一八」「炙」,卷九有《炙法》篇。
běn juǎn yǒu ān jiān xiāo piān qí piān shǒu gè tiáo jiù shì yú zhǎ fǎ jiàn gè gāi tiáo zhù shì
这句话大意是:「●」,本卷有《●腤煎消》篇,其篇首各条就是●鱼鲊法,见各该条注释。
huǒ zhì tè jīng zhī yóu měi yǔ xià wén zhī yóu měi zhì zhī zhēn hǎo xiāng tóng
这句话大意是:「火炙特精,●之尤美」,与下文「●之尤美,炙之珍好」相同。
yī jiǔ zōng shuō wén shēng liù yuè tún
这句话大意是:「一九」「𫎆」,《说文》:「生六月豚。
yī yuē yī suì yuē zōng
这句话大意是:……一曰,一岁曰𫎆。
zhū féi zōng ròu yì jí féi zōng de zhū ròu
这句话大意是:」「猪肥𫎆肉」,意即肥𫎆的猪肉。
fǔ là dì qī shí wǔ zuò wǔ wèi pú yī fǎ zhēng yuè èr yuè jiǔ yuè shí yuè wèi jiā
这句话大意是:脯腊第七十五作五味脯「一」法:正月、二月、九月、十月为佳。
yòng niú yáng yī lù yě zhū jiā zhū ròu
这句话大意是:用牛、羊、(一)、鹿、野猪、家猪肉。
huò zuò tiáo huò zuò piàn ba èr fán pò ròu jiē xū shùn lǐ bù yòng xié duàn
这句话大意是:或作条,或作片,罢「二」,凡破肉,皆须顺理,不用斜断。
gè zì bié duī èr niú yáng gǔ lìng suì shú zhǔ qǔ zhī lüè qù fú mò tíng zhī shǐ qīng
这句话大意是:各自别搥(二)牛羊骨令碎,熟煮取汁,掠去浮沫,停之使清。
qǔ xiāng měi chǐ bié yǐ lěng shuǐ táo qù chén huì
这句话大意是:取香美豉,别以冷水淘去尘秽。
yòng gǔ zhī zhǔ chǐ sè zú wèi diào lù qù zǐ
这句话大意是:用骨汁煮豉,色足味调,漉去滓。
dài lěng xià sān yán
这句话大意是:待冷,下「三」:盐;。
shì kǒu ér yǐ wù shǐ guò xián
这句话大意是:适口而已,勿使过咸。
xì qiè cōng bái dǎo lìng shú
这句话大意是:细切葱白,捣令熟;。
jiāo jiāng jú pí jiē mò zhī liàng duō shǎo
这句话大意是:椒、姜、橘皮,皆末之,量多少。
yǐ jìn pú shǒu róu lìng chè
这句话大意是:以浸脯,手揉令彻。
piàn pú sān xiǔ zé chū tiáo pú xū cháng kàn wèi chè nǎi chū
这句话大意是:片脯三宿则出,条脯须尝看味彻乃出。
jiē xì shéng chuān wū wū běi yán xià yīn qián
这句话大意是:皆细绳穿,于屋北簷下阴干。
tiáo pú yì yì shí shù yǐ shǒu nuò lìng jiān shí
这句话大意是:条脯浥浥时,数以手搦令坚实。
pú chéng zhì xū jìng kù sì zhōng zhe yān qì zé wèi kǔ
这句话大意是:脯成,置虚静库「四」中,著烟气则味苦。
zhǐ dài lóng wǔ ér xuán zhī
这句话大意是:纸袋笼「五」而悬之。
zhì wū wèng zé yù yì
这句话大意是:置于瓮则郁浥;。
ruò bù lóng zé qīng ying sān chén wū
这句话大意是:若不笼,则青蝇(三)、尘污。
là yuè zhōng zuò tiáo zhě míng yuē zhú fǔ liù kān dù xià
这句话大意是:腊月中作条者,名曰「瘃脯「六」」,堪度夏。
měi qǔ shí xiān qǔ qí féi zhě
这句话大意是:每取时,先取其肥者。
féi zhě nì bù nài jiǔ
这句话大意是:肥者腻,不耐久。
zuò dù xià bái fǔ qī fǎ là yuè zuò zuì jiā
这句话大意是:作度夏白脯「七」法:腊月作最佳。
zhēng yuè èr yuè sān yuè yì de zuò zhī
这句话大意是:正月、二月、三月,亦得作之。
yòng niú yáng lù ròu zhī jīng zhě
这句话大意是:用牛、羊、、鹿肉之精者。
zá nì zé bù nài jiǔ
这句话大意是:杂腻则不耐久。
pò zuò piàn ba lěng shuǐ jìn nuò qù xuè shuǐ qīng nǎi zhǐ
这句话大意是:破作片,罢,冷水浸,搦去血,水清乃止。
yǐ lěng shuǐ táo bái yán tíng qǔ qīng xià jiāo mò jìn
这句话大意是:以冷水淘白盐,停取清,下椒末,浸。
zài sù chū yīn qián
这句话大意是:再宿出,阴干。
yì yì shí yǐ mù bàng qīng dǎ bā lìng jiān shí
这句话大意是:浥浥时,以木棒轻打「八」,令坚实。
jǐn shǐ jiān shí ér yǐ shèn wù lìng suì ròu chū
这句话大意是:仅使坚实而已,慎勿令碎肉出。
shòu sǐ niú yáng jí gāo dú mí jīng
这句话大意是:瘦死牛羊及羔犊弥精。
xiǎo gāo zǐ quán jìn zhī
这句话大意是:小羔子,全浸之。
xiān yòng nuǎn tāng jìng xǐ wú fù xīng qì nǎi jìn zhī
这句话大意是:先用暖汤净洗,无复腥气,乃浸之。
zuò tián jiǔ cuì pú fǎ sì là yuè qǔ zhāng lù ròu piàn hòu bó rú shǒu zhǎng
这句话大意是:作甜「九」脆脯法(四):腊月取獐、鹿肉,片,厚薄如手掌。
zhí yīn qián bù zhe yán
这句话大意是:直阴干,不著盐。
cuì rú líng xuě yě
这句话大意是:脆如凌雪也。
zuò lǐ yú pú fǎ yī míng tóng yú yě
这句话大意是:作鳢鱼脯法:一名鲖鱼也。
shí yī yuè chū zhì shí èr yuè mò zuò zhī
这句话大意是:十一月初,至十二月末作之。
bù lín bù pò zhí yǐ zhàng cì kǒu zhōng wǔ lìng dào wěi
这句话大意是:不鳞不破,直以杖刺口中(五),令到尾。
zhàng jiān tóu zuò chū pú liù zhī xíng yī
这句话大意是:杖尖头作樗蒱(六)之形「一0」。
zuò xián tāng lìng jí xián duō xià jiāng jiāo mò guàn yú kǒu yǐ mǎn wèi dù
这句话大意是:作咸汤,令极咸,多下姜、椒末,灌鱼口,以满为度。
zhú zhàng chuān yǎn shí gè yī guàn kǒu xiàng shàng wū wū běi yán xià xuán zhī jīng dōng lìng zhú
这句话大意是:竹杖穿眼,十个一贯,口向上,于屋北簷下悬之,经冬令瘃。
zhì èr yuè sān yuè yú chéng
这句话大意是:至二月三月,鱼成。
shēng kū qǔ wǔ zàng suān cù jìn shí zhī jùn měi nǎi shèng zhú yí yī yī
这句话大意是:生刳取五脏,酸醋浸食之,俊美乃胜「逐夷「一一」」。
qí yú cǎo guǒ ní fēng táng huī zhōng āo qī yī èr wū dāo qiē zhī
这句话大意是:其鱼,草裹泥封,煻灰中爊(七)「一二」乌刀切之。
qù ní cǎo yǐ pí bù guǒ ér duī zhī
这句话大意是:去泥草,以皮、布裹而搥之。
bái rú kē xuě wèi yòu jué lún guò fàn xià jiǔ jí shì zhēn měi yě
这句话大意是:白如珂雪,味又绝伦,过饭下酒,极是珍美也。
wǔ wèi xī bā fǎ là yuè chū zuò
这句话大意是:五味腊(八)法:腊月初作。
yòng é yàn jī yā cāng bǎo fú yī sān zhì tù jiǔ chun shēng yú jiē de zuò
这句话大意是:用鹅、鴈、鸡、鸭、鸧、鳵、凫、「一三」雉、兔、(九)鹑、生鱼,皆得作。
nǎi jìng zhì qù xīng qiào jí cuì shàng zhī píng yī sì
这句话大意是:乃净治,去腥窍及翠上「脂瓶」「一四」。
liú zhī píng zé sāo yě
这句话大意是:留「脂瓶」则臊也。
quán jìn wù sì pò
这句话大意是:全浸,勿四破。
bié zhǔ niú yáng gǔ ròu qǔ zhī niú yáng zé shí dé yī zhǒng bù xū bìng yòng
这句话大意是:别煮牛羊骨肉取汁,牛羊则(十)得一种,不须并用。
jìn chǐ diào hé yī tóng wǔ wèi pú fǎ
这句话大意是:浸豉,调和,一同五味脯法。
jìn sì wǔ rì cháng wèi chè biàn chū zhì bó shàng yīn qián
这句话大意是:浸四五日,尝味彻,便出,置箔上阴干。
huǒ zhì shú duī
这句话大意是:火炙,熟搥。
yì míng zhú là yì míng zhú yú yì míng yú xī
这句话大意是:亦名「瘃腊」,亦名「瘃鱼」,亦名「鱼腊」。
jī zhì chun sān wù zhí qù xīng cáng wù kāi yì
这句话大意是:鸡、雉、鹑三物,直去腥藏,勿开臆。
zuò cuì xī shí yī fǎ là yuè chū zuò
这句话大意是:作脆腊(十一)法:腊月初作。
rèn wèi wǔ wèi xī shí èr zhě jiē zhōng zuò wéi yú bù zhōng ěr
这句话大意是:任为五味腊(十二)者,皆中作,唯鱼不中耳。
bái tāng shú zhǔ jiē shí sān qù fú mò
这句话大意是:白汤熟煮,接(十三)去浮沫;。
yù chū fǔ shí yóu xū jí huǒ jí huǒ shí sì zé yì zào
这句话大意是:欲出釜时,尤须急火,急火(十四)则易燥。
zhì bó shàng yīn qián zhī
这句话大意是:置箔上阴干之。
tián cuì shū cháng
这句话大意是:甜脆殊常。
zuò yì yú fǎ sì shí jiē de zuò zhī
这句话大意是:作浥鱼法:四时皆得作之。
fán shēng yú xī zhōng yòng wéi chú yī wǔ shàng nú xián fǎn
这句话大意是:凡生鱼悉中用,唯除、「一五」上,奴嫌反;。
xià hú huà fǎn
这句话大意是:下,胡化反。
ěr
这句话大意是:耳。
qù zhí shí wǔ sāi pò fù zuò yī liù jìng shū xǐ bù xū lín
这句话大意是:去直(十五)鳃,破腹作「一六」,净疏洗,不须鳞。
xià yuè tè xū duō zhe yán
这句话大意是:夏月特须多著盐;。
chūn qiū jí dōng diào shì shí liù ér yǐ yì xū yǐ xián yī qī
这句话大意是:春秋及冬,调适(十六)而已,亦须倚咸「一七」;。
liǎng liǎng xiāng hé
这句话大意是:两两相合。
dōng zhí jī zhì yǐ xí fù zhī
这句话大意是:冬直积置,以席覆之;。
xià xū wèng shèng ní fēng wù lìng ying qū
这句话大意是:夏须瓮盛泥封,勿令蝇蛆。
wèng xū zuān dǐ shù kǒng bá yǐn qù xīng zhī zhī jǐn hái sāi
这句话大意是:瓮须钻底数孔,拔引去腥汁,汁尽还塞。
ròu hóng chì sè biàn shú
这句话大意是:肉红赤色便熟。
shí shí xǐ què yán zhǔ zhēng pào yī bā rèn yì měi wū cháng yú
这句话大意是:食时洗却盐,煮、蒸、炮「一八」任意,美于常鱼。
zuò zhǎ jiàng āo shí qī jiān yī jiǔ xī de
这句话大意是:作鲊、酱、爊(十七)、煎「一九」悉得。
yī yuàn kè jīn chāo zuò zhāng zì tóng dàn tā chù réng zuò zī cóng míng chāo hú xiāng běn yī lǜ zuò
这句话大意是:(一)「」,院刻、金抄作「獐」,字同,但他处仍作「」,兹从明抄、湖湘本一律作「」。
èr běn piān gè duī zì míng chāo cóng shǒu cóng mù bù yī zhì hú xiāng běn quán cóng mù yuàn kè jīn chāo quán cóng shǒu zì tōng yòng
这句话大意是:(二)本篇各「搥」字,明抄从手从木不一致,湖湘本全从木,院刻、金抄全从手字通用。
běn shū yī lǜ cóng shǒu
这句话大意是:本书一律从手。
sān qīng ying míng chāo hú xiāng běn tóng
这句话大意是:(三)「青蝇」,明抄、湖湘本同;。
yuàn kè jīn chāo dào zuò ying qīng
这句话大意是:院刻、金抄倒作「蝇青」。
sì běn tiáo yuán jǐn zuò tián cuì pú fǎ de biāo mù zuò dà zì yú wèi shuāng xíng xiǎo zì zī gǎi wèi dà zì
这句话大意是:(四)本条原仅「作甜脆脯法」的标目作大字,余为双行小字,兹改为大字。
wǔ míng chāo tuō zhōng zì jù yuàn kè jīn chāo bǔ
这句话大意是:(五)明抄脱「中」字,据院刻、金抄补。
hú xiāng běn tuō zhī bù lín bù pò zuò chū pú zhī xíng zuò èr shí sān zì
这句话大意是:湖湘本脱「之不鳞不破……作樗蒱之形作」二十三字。
liù chū pú cóng yuàn kè
这句话大意是:(六)「樗蒱」,从院刻;。
míng chāo zuò chū pú zì tōng
这句话大意是:明抄作「樗蒲」,字通;。
jīn chāo zuò chū wù
这句话大意是:金抄作「樗●」,误。
qī yuàn kè jīn chāo zuò āo
这句话大意是:(七)院刻、金抄作「爊」;。
míng chāo hú xiāng běn zuò lù wù
这句话大意是:明抄、湖湘本作「熝」,误。
bā xī jí xià tiáo cuì xī de xī gè běn jūn zuò pú wù
这句话大意是:(八)「腊」及下条「脆腊」的「腊」,各本均作「脯」,误。
huáng lù sēn xiào jì jǔ chū sì diǎn lǐ yóu yī xià tiáo zhù wén rèn wèi wǔ wèi xī zhě jí zhǐ cǐ wǔ wèi xī zì yīng zuò xī
这句话大意是:黄麓森校记举出四点理由:(一)下条注文「任为五味腊者」,即指此「五味腊」,字应作「腊」;。
èr piān shǒu yǐ yǒu wǔ wèi pú yòu míng zhú fǔ ér cǐ tiáo zé yún yòu míng zhú là yòu míng yú xī míng shì xī zì
这句话大意是:(二)篇首已有「五味脯」,又名「瘃脯」,而此条则云又名「瘃腊」,又名「鱼腊」,明是「腊」字;。
sān běn tiáo shuō yī tóng wǔ wèi pú fǎ zhèng shuō míng běn tiáo bù jiào wǔ wèi pú
这句话大意是:(三)本条说「一同五味脯法」,正说明本条不叫「五味脯」;。
sì zhōu lǐ tiān guān là rén zhèng xuán zhù dà wù báo xī jiào zuò pú xiǎo wù quán qián jiào zuò xī piān shǒu wǔ wèi pú shì yòng niú yáng děng dà wù zuò chéng tiáo piàn zhè lǐ shì yòng é yā děng xiǎo wù quán zuò míng shì xī fǎ
这句话大意是:(四)《周礼‧天官》「腊人」郑玄注,大物薄析叫做「脯」,小物全干叫做「腊」,篇首「五味脯」是用牛羊等大物作成条片,这里是用鹅鸭等小物全作,明是腊法。
suǒ yán jí yǒu lǐ ér qiě běn piān yǐ fǔ là wèi tí bù néng méi yǒu xī fǎ qián wén shì pú fǎ yǐ xià èr tiáo zhèng jiē xiě xī fǎ wú yí shì xī zì zhī wù gù wèi gǎi zhèng rì yì běn běn tiáo yě gǎi le dàn xià tiáo réng jiù
这句话大意是:所言极有理,而且本篇以脯腊为题,不能没有腊法,前文是脯法,以下二条正接写腊法,无疑是「腊」字之误,故为改正(日译本本条也改了,但下条仍旧)。
jiǔ yuàn kè zuò shì de jiǎn xiě zì jīn tōng zuò ān jí ān chun
这句话大意是:(九)院刻作「」,是「●」的简写字,今通作「鹌」,即鹌鹑;。
jīn chāo míng chāo zuò gē zé zhǐ gē hé chun yì wèi shǐ bù kě dàn yuàn kè zì zuò zī cóng yuàn kè
这句话大意是:金抄、明抄作「鸽」,则指「鸽」和「鹑」,亦未始不可,但院刻自作「」,兹从院刻。
shí zé yuàn kè jīn chāo míng chāo yuán zuò kē hú xiāng běn zuò liào tuō yī zhǒng èr zì jūn wù
这句话大意是:(十)「则」,院刻、金抄、明抄原作「科」,湖湘本作「料」(脱「一种」二字),均误。
àn shuō wén jì chuán zé jié yě qǔ yòng yǒu jié dāo suǒ yǐ cái zhì zhī yě
这句话大意是:按《说文系传》:「则,节也,取用有节,刀所以裁制之也。
gù zé yǒu jǐn zhǐ yì cí qǔ zhōng duō yòng zhī
这句话大意是:」故「则」有「仅」、「只」义,词曲中多用之。
zhè lǐ shì shuō huò niú huò yáng zhǐ de yī zhǒng bù xū bìng yòng xiǎn xì zé zì zhī wù gù gǎi zhèng
这句话大意是:这里是说或牛或羊,「只得一种,不须并用,」显系「则」字之误,故改正。
shí yī cuì xī yuán zuò cuì pú jù zhù wén wǔ wèi xī gǎi cān kàn xiào jì bā
这句话大意是:(十一)「脆腊」,原作「脆脯」,据注文「五味腊」改,参看校记(八)。
cuì yuàn kè jīn chāo zuò zì tóng míng chāo wù zuò hú xiāng běn wù zuò běn shū tǒng yī zuò cuì
这句话大意是:「脆」,院刻、金抄作「」,字同(明抄误作「」,湖湘本误作「●」),本书统一作「脆」。
shí èr wǔ wèi xī yuàn kè jīn chāo tóng
这句话大意是:(十二)「五味腊」,院刻、金抄同;。
míng chāo zuò sān wèi bǔ hú xiāng běn zuò wǔ wèi bǔ jūn wù
这句话大意是:明抄作「三味哺」,湖湘本作「五味哺」,均误。
shí sān yuàn kè jīn chāo zuò jiē míng chāo hú xiāng běn zuò lüè
这句话大意是:(十三)院刻、金抄作「接」,明抄、湖湘本作「掠」。
shí sì míng chāo hú xiāng běn tuō huǒ zì jù yuàn kè jīn chāo bǔ
这句话大意是:(十四)明抄、湖湘本脱「火」字,据院刻、金抄补。
shí wǔ qù zhí yí zhí qù dào cuò shì shuō zhǐ qù sāi hé xià wén bù xū lín bù qù lín xiāng yīng
这句话大意是:(十五)「去直」,疑「直去」倒错,是说只去鳃,和下文「不须鳞」(不去鳞)相应。
shí liù míng chāo hú xiāng běn zuò diào shì yuàn kè jīn chāo zuò diào shì
这句话大意是:(十六)明抄、湖湘本作「调适」,院刻、金抄作「调释」。
shí qī āo míng chāo hú xiāng běn réng wù zuò lù yuàn kè mò hu bù qīng jīn chāo tuō jù xué jīn běn jiàn xi běn gǎi zhèng
这句话大意是:(十七)「爊」,明抄、湖湘本仍误作「熝」,院刻墨糊不清,金抄脱,据《学津》本、渐西本改正。
yī wǔ wèi pú jí wǔ xiāng là ròu
这句话大意是:「一」「五味脯」,即五香腊肉。
wǔ wèi jí xià wén de cōng bái huā jiāo shēng jiāng jú pí hé chǐ zhī
这句话大意是:五味即下文的葱白、花椒、生姜、橘皮和豉汁。
xià wén wǔ wèi xī fǎ yě shì yòng zhè wǔ wèi lái diào hé
这句话大意是:下文「五味腊法」,也是用这五味来调和。
guān wū pú hé xī hùn chēng shí dōu shì qián ròu fēn zhǐ zé yǒu bié
这句话大意是:关于脯和腊,混称时都是干肉,分指则有别。
zhōu lǐ tiān guān là rén zhèng xuán zhù qián ròu shuō báo xī yuē pú
这句话大意是:《周礼‧天官》「腊人」郑玄注「干肉」说:「薄析曰脯。
chuí zhī ér shī jiāng guì yuē duàn xiū
这句话大意是:棰之而施姜桂曰锻修。
xī xiǎo wù quán qián
这句话大意是:腊,小物全干。
tóng shì qián ròu dà dòng wù xī chéng tiáo piàn de jiào zuò pú xiǎo dòng wù quán zuò de jiào zuò xī jiā jiāng guì děng xīn xiāng zuó liào bìng qīng duī shǐ qián shí de jiào zuò duàn xiū xiū yě shì qián ròu
这句话大意是:」同是干肉,大动物析成条片的叫做「脯」,小动物全作的叫做「腊」,加姜桂等辛香作料并轻搥使干实的叫做「锻修」(「修」也是干肉)。
pú xī de míng chēng hé duàn xiū de zuò fǎ jūn jiàn běn piān
这句话大意是:脯、腊的名称和「锻修」的作法,均见本篇。
èr ba yīng zuò qì jiǎng jí wán le
这句话大意是:「二」「罢」,应作「讫」讲,即完了。
yòu dú ruò pò yīn jí yùn tóng fù pàn yě
这句话大意是:又读若迫音,《集韵》同「副」:「判也」。
lǐ jì qū lǐ zhèng xuán zhù fù xī yě
这句话大意是:《礼记‧曲礼》郑玄注:「副,析也。
zé ba kě zuò pōu xī jiǎng jí qiē chéng piàn
这句话大意是:」则「罢」可作剖析讲,即切成片。
bù guò ba zì tóng fù de jiě shì bù jiàn wū táng yǐ qián zì shū ér qiě yǐ jīng shuō zuò piàn hé bì zhòng yán ba zhè gè pì diǎn
这句话大意是:不过「罢」字「同副」的解释,不见于唐以前字书,而且已经说「作片」,何必重言「罢」这个僻典?
běn juǎn mò zū lǜ piān bái yuè tún fǎ yǒu tún lìng jìng ba de jù lì ba jí zuò qì jiǎng hěn tōng sú
这句话大意是:本卷末《菹绿》篇「白瀹豚法」有「豚令净,罢」的句例,「罢」即作「讫」讲,很通俗。
zhè lǐ yě yīng yǐ tōng sú jiǎng fǎ wèi yi jí qiè ròu wán le zhī hòu jiē zhe jiù gè bié duī pò gè zhǒng de gǔ yòng yǐ zhǔ zhī jìn zì gè gāi tóng zhǒng de ròu
这句话大意是:这里也应以通俗讲法为宜,即切肉「完了」之后接著就各别搥破各种的骨,用以煮汁浸渍各该同种的肉。
sān xià de duì xiàng jìng guàn xià wén cōng bái jiāo jiāng jú pí
这句话大意是:「三」「下」的对象,迳贯下文葱白、椒、姜、橘皮。
jiāng dān yī de míng cí hé fù zá de zǐ jù bìng liè zhe yì qǐ zuò wèi dòng cí xià de bīn cí zhè yàng de jù fǎ zài yào shù zhōng suī yǒu dàn bù duō
这句话大意是:将单一的名词和复杂的子句并列著,一起作为动词「下」的宾词,这样的句法,在《要术》中虽有,但不多。
sì xū jìng kù jiàn jìng jié jìng de chǔ cáng jiān
这句话大意是:「四」「虚静库」,闲静洁净的储藏间。
shì míng shì gōng shì kù shě yě wù suǒ zài zhī shě yě
这句话大意是:《释名‧释宫室》:「库,舍也,物所在之舍也。
gù qí lǔ wèi kù yuē shě yě
这句话大意是:故齐鲁谓库曰舍也。
wǔ lóng tào qǐ lái
这句话大意是:「五」「笼」,套起来。
liù ròu shòu dòng jiào zhú
这句话大意是:「六」肉受冻叫「瘃」。
suǒ wèi zhú fǔ shí jì jiù shì jīng là yuè fēng dòng ér chéng de là ròu
这句话大意是:所谓「瘃脯」,实际就是经腊月风冻而成的「腊肉」。
qī dān chún yī sè bù zá tā wù jiào zuò bái rú xià wén zuò cuì xī fǎ de bái tāng shú zhǔ jiù shì yòng bái kāi shuǐ dàn zhǔ
这句话大意是:「七」单纯一色不杂他物叫做「白」,如下文「作脆腊法」的「白汤熟煮」,就是用白开水淡煮。
zhè lǐ bái fǔ duì wǔ wèi pú shuō jiù shì zhǐ yòng yán jiāo bù jiā wǔ wèi de
这句话大意是:这里「白脯」,对「五味脯」说,就是只用盐、椒,不加五味的。
bā yǐ mù bàng qīng dǎ zhè jiù shì zhèng xuán suǒ shuō de duàn xiū jiàn zhù shì yī
这句话大意是:「八」「以木棒轻打」,这就是郑玄所说的「锻修」,见注释「一」。
xià wén lǐ yú pú wǔ wèi xī yě cǎi yòng cǐ fǎ
这句话大意是:下文「鳢鱼脯」、「五味腊」,也采用此法。
jiǔ tián duì bù jiā yán shuō
这句话大意是:「九」「甜」,对不加盐说。
bù jiā yán de yuán lái wèi dào zài nán fāng jiào zuò dàn zài běi fāng duō jiào tián
这句话大意是:不加盐的原来味道,在南方叫做「淡」,在北方多叫「甜」。
yī chū pú zhī xíng zhǐ zhàng de shàng duān xuē chéng jiān ruì xíng
这句话大意是:「一0」「樗蒱之形」,指杖的上端削成尖锐形。
chū pú yì míng wǔ mù
这句话大意是:「樗蒱」,亦名「五木」。
sòng chéng dà chāng yǎn fán lù wǔ mù zhī xíng liǎng tóu jiān ruì
这句话大意是:宋程大昌《演繁露》:「五木之形,两头尖锐。
yī yī zhú yí jí zuò jiàng děng fǎ piān de zhú
这句话大意是:「一一」「逐夷」,即《作酱等法》篇的「鱁」。
zhè yě shì chī yú cháng wǔ zàng de
这句话大意是:这也是吃鱼肠五脏的。
yī èr táng huī jí rè huī
这句话大意是:「一二」「煻灰」,即热灰。
āo yīn áo jiù shì zài rè huī zhōng wēi
这句话大意是:「爊」,音熬,就是在热灰中煨。
táng xuán yīng yī qiè jīng yīn yì juǎn shí sān táng wēi zhù tōng sú wén rè huī wèi zhī táng wēi
这句话大意是:唐玄应《一切经音义》卷十三「煻煨」注:「《通俗文》:「热灰谓之煻煨。
wēi yì āo yě
这句话大意是:」煨,亦爊也。
zhū jùn shēng shuō wén tōng xun dìng shēng wèi mái wù rè huī zhōng lìng shú yě
这句话大意是:」朱骏声《说文通训定声》:「谓埋物热灰中令熟也。
yī sān cāng yì míng cāng guā cāng jī
这句话大意是:「一三」「鸧」,亦名鸧鸹,鸧鸡。
yīn bǎo yù piān yǔ bǎo tóng
这句话大意是:「●」,音宝,《玉篇》:「与鸨同」。
fú shì yě yā
这句话大意是:「凫」是野鸭。
yī sì xīng qiào zhǐ shēng zhí qiāng
这句话大意是:「一四」「腥窍」,指生殖腔。
cuì guǎng yùn niǎo wěi shàng ròu
这句话大意是:「翠」,广韵:「鸟尾上肉。
zhī píng zhǐ wěi shàng de zhī xiàn
这句话大意是:」「脂瓶」,指尾上的脂腺。
yī wǔ jí yú
这句话大意是:「一五」「」即鱼。
yīn huò yě jiào yú wéi yú yě shì yī zhǒng wú lín ér duō nián yè de yú
这句话大意是:「」,音获,也叫●鱼、𬶏鱼,也是一种无鳞而多黏液的鱼。
yòu wáng niàn sūn guǎng yā shū zhèng jīn yáng zhōu rén wèi dà wèi zi
这句话大意是:又王念孙《广雅疏证》:「今扬州人谓大为子。
yī liù yīn pī pò yú jiào jù xià wén liǎng liǎng xiāng hé shì jiāng yī yú pò chéng liǎng piàn shàng yán hòu yī jiù liǎng piàn hé lǒng chéng yī yú
这句话大意是:「一六」「」,音披,破鱼叫「」,据下文「两两相合」,是将一鱼破成两片,上盐后依旧两片合拢成一鱼。
yī qī yǐ xián piān xián shāo shāo duō fàng xiē yán
这句话大意是:「一七」「倚咸」,偏咸,稍稍多放些盐。
yī bā pào ròu wài yòng wù bāo guǒ zài huǒ zhōng kǎo zhì
这句话大意是:「一八」「炮」,肉外用物包裹,在火中烤炙。
cān kàn běn juǎn zhēng fǒu piān zhù shì shí èr
这句话大意是:参看本卷《蒸缹》篇注释「十二」。
yī jiǔ zuò zhǎ jiāng zhè gè yān yú zài zuò chéng zhǎ shàng piān yǒu yì zhǎ huò jí zhǐ cǐ
这句话大意是:「一九」「作鲊」,将这个腌鱼再作成鲊,上篇有「裛鲊」,或即指此。
jiàng zhǐ zuò chéng jiàng yú
这句话大意是:「酱」,指作成酱鱼。
āo shì huǒ wēi
这句话大意是:「爊」是火煨。
jiān shì yóu zhá
这句话大意是:「煎」是油炸。
gēng huò yī fǎ dì qī shí liù yī
这句话大意是:羹臛「一」法第七十六(一)。
shí jīng zuò yù zǐ suān huò fǎ èr zhū yáng ròu gè yī jīn shuǐ yī dòu zhǔ lìng shú
这句话大意是:《食经》作芋子酸臛法(二):「猪羊肉各一斤,水一斗,煮令熟。
chéng zhì yù zǐ yī shēng bié zhēng zhī cōng bái yī shēng zhe ròu zhōng hé zhǔ shǐ shú
这句话大意是:成治芋子一升——别蒸之——葱白一升,著肉中合煮,使熟。
jīng mǐ sān hé yán yī hé chǐ zhī yī shēng kǔ jiǔ wǔ hé kǒu diào qí wèi shēng jiāng shí liǎng sān
这句话大意是:粳米三合,盐一合,豉汁一升,苦酒五合,口调其味,生姜十两(三)。
de huò yī dòu
这句话大意是:得臛一斗。
zuò yā huò fǎ yòng xiǎo yā liù tóu yáng ròu èr jīn dà yā wǔ tóu
这句话大意是:作鸭臛法:用小鸭六头,羊肉二斤,大鸭五头。
cōng sān shēng yù èr shí zhū èr jú pí sān yè mù lán sān wǔ cùn shēng jiāng shí liǎng chǐ zhī wǔ hé mǐ yī shēng kǒu diào qí wèi
这句话大意是:葱三升,芋二十株「二」,橘皮三叶,木兰「三」五寸,生姜十两,豉汁五合,米一升,口调其味。
de huò yī dòu sì
这句话大意是:得臛一斗(四)。
xiān yǐ bā shēng jiǔ zhǔ yā yě
这句话大意是:先以八升酒煮鸭也。
zuò biē huò fǎ biē qiě wán quán zhǔ sì qù jiǎ cáng
这句话大意是:作鳖臛法:鳖且完全煮「四」,去甲藏。
yáng ròu yī jīn cōng sān shēng chǐ wǔ hé jīng mǐ bàn hé wǔ jiāng wǔ liǎng mù lán yī cùn jiǔ èr shēng zhǔ biē
这句话大意是:羊肉一斤,葱三升,豉五合,粳米半合(五),姜五两,木兰一寸,酒二升,煮鳖。
yán kǔ jiǔ kǒu diào qí wèi yě
这句话大意是:盐、苦酒,口调其味也。
zuò zhū tí suān gēng yī hú liù fǎ zhū tí sān jù wǔ zhǔ lìng làn bò qù dà gǔ
这句话大意是:作猪蹄酸羹一斛(六)法:猪蹄三具「五」,煮令烂,擘去大骨。
nǎi xià cōng chǐ zhī kǔ jiǔ yán kǒu diào qí wèi
这句话大意是:乃下葱、豉汁、苦酒、盐,口调其味。
jiù fǎ yòng xíng liù jīn jīn chú yě
这句话大意是:旧法用饧六斤,今除也。
zuò yáng tí huò fǎ yáng tí qī jù yáng ròu shí wǔ jīn
这句话大意是:作羊蹄臛法:羊蹄七具,羊肉十五斤。
cōng sān shēng chǐ zhī wǔ shēng mǐ yī shēng kǒu diào qí wèi shēng jiāng shí liǎng jú pí sān yè yě
这句话大意是:葱三升,豉汁五升,米一升,口调其味,生姜十两,橘皮三叶也。
zuò tù huò fǎ tù yī tóu duàn dà rú zǎo
这句话大意是:作兔臛法:兔一头,断,大如枣。
shuǐ sān shēng jiǔ yī shēng mù lán wǔ fēn cōng sān shēng mǐ yī hé yán chǐ kǔ jiǔ kǒu diào qí wèi yě
这句话大意是:水三升,酒一升,木兰五分,葱三升,米一合,盐、豉、苦酒,口调其味也。
zuò suān qī gēng fǎ yòng yáng cháng èr jù xíng liù jīn hù yè liù jīn
这句话大意是:作酸(七)羹法:用羊肠二具,饧六斤,瓠叶六斤。
cōng tóu èr shēng xiǎo suàn sān shēng miàn sān shēng chǐ zhī shēng jiāng jú pí kǒu diào zhī
这句话大意是:葱头二升,小蒜三升,面三升,豉汁、生姜、橘皮,口调之。
zuò hú gēng fǎ yòng yáng liù jīn yòu ròu sì jīn shuǐ sì shēng zhǔ
这句话大意是:作胡羹法:用羊六斤,又肉四斤,水四升,煮;。
chū qiè zhī
这句话大意是:出,切之。
cōng tóu yī jīn hú suī yī liǎng liù ān shí liú zhī shù hé kǒu diào qí wèi
这句话大意是:葱头一斤,胡荽一两「六」,安石榴汁数合,口调其味。
zuò hú má gēng fǎ yòng hú má yī dòu dǎo zhǔ lìng shú yán qǔ zhī sān shēng
这句话大意是:作胡麻羹法:用胡麻一斗,捣,煮令熟,研取汁三升。
cōng tóu èr shēng mǐ èr hé zhe bā huǒ shàng
这句话大意是:葱头二升,米二合,著(八)火上。
cōng tóu mǐ shú dé èr shēng bàn zài
这句话大意是:葱头、米熟,得二升半在。
zuò hù yè gēng fǎ yòng hù yè wǔ jīn yáng ròu sān jīn
这句话大意是:作瓠叶羹法:用瓠叶五斤,羊肉三斤。
cōng èr shēng yán yǐ qī wǔ hé kǒu diào qí wèi
这句话大意是:葱二升,盐蚁「七」五合,口调其味。
zuò jī gēng fǎ jī yī tóu jiě gǔ ròu xiāng lí qiè ròu zuó bā gǔ zhǔ shǐ shú
这句话大意是:作鸡羹法:鸡一头,解骨肉相离,切肉,琢「八」骨,煮使熟。
lù qù gǔ yǐ cōng tóu èr shēng zǎo sān shí méi hé zhǔ
这句话大意是:漉去骨,以葱头二升,枣三十枚合煮。
gēng yī dòu wǔ shēng
这句话大意是:羹一斗五升。
zuò sǔn jiǔ yā gēng fǎ féi yā yī huò jìng zhì rú sǎn gēng fǎ jiǔ luán yì rú cǐ
这句话大意是:作笋●「九」鸭羹法:肥鸭一只,净治如糁羹法(九),脔亦如此。
sì shēng xǐ lìng jí jìng
这句话大意是:●四升,洗令极净;。
yán jìng bié shuǐ zhǔ shù fèi chū zhī gèng xǐ
这句话大意是:盐净,别水煮数沸,出之,更洗。
xiǎo suàn bái jí cōng bái chǐ zhī děng xià zhī lìng fèi biàn shú shí yě
这句话大意是:小蒜白及葱白、豉汁等下之,令沸便熟(十)也。
fèi shí yī yī sū běn qiè shí èr fǎ yáng fèi yī jù zhǔ lìng shú xì qiè yī yī
这句话大意是:肺(十一)「一0」苏本切(十二)法:羊肺一具,煮令熟,细切「一一」。
bié zuò yáng ròu huò yǐ jīng mǐ èr hé shēng jiāng zhǔ zhī
这句话大意是:别作羊肉臛,以粳米二合,生姜煮之。
zuò yáng pán cháng cí jiě shí sān fǎ qǔ yáng xuè wǔ shēng qù zhōng mài má jī yī èr liè zhī
这句话大意是:作羊盘肠雌解(十三)法:取羊血五升,去中脉麻迹「一二」,裂之。
xì qiè yáng gē fáng shí sì èr shēng qiè shēng jiāng yī jīn shí wǔ jú pí sān yè jiāo mò yī hé dòu jiàng qīng yī shēng chǐ zhī wǔ hé miàn yī shēng wǔ hé hé mǐ yī shēng zuò sǎn dōu hé hé gèng yǐ shuǐ sān shēng jiāo zhī
这句话大意是:细切羊胳肪(十四)二升,切生姜一斤(十五),橘皮三叶,椒末一合,豆酱清一升,豉汁五合,面一升五合和米一升作糁,都合和,更以水三升浇之。
jiě dà cháng táo tài fù yǐ bái jiǔ yī guò xǐ cháng zhōng qū shēn yǐ hé guàn cháng
这句话大意是:解大肠,淘汰,复以白酒一过洗肠中,屈申以和灌肠。
qū zhǎng wǔ cùn yī sān zhǔ zhī shì xuè bù chū biàn shú
这句话大意是:屈长五寸「一三」,煮之,视血不出,便熟。
cùn qiè yǐ kǔ jiǔ jiàng shí zhī yě
这句话大意是:寸切,以苦酒、酱食之也。
yáng jié xiè fǎ yáng yī sì yī méi yǐ shuǐ zá shēng mǐ sān shēng cōng yī hǔ kǒu yī wǔ zhǔ zhī lìng bàn shú
这句话大意是:羊节解法:羊●「一四」一枚,以水杂生米三升,葱一虎口「一五」,煮之,令半熟。
qǔ féi yā ròu yī jīn yáng ròu yī jīn zhū ròu bàn jīn hé cuò zuò huò xià mì lìng tián
这句话大意是:取肥鸭肉一斤,羊肉一斤,猪肉半斤,合剉,作臛,下蜜令甜。
yǐ xiàng shú yī liù yáng tóu huò lǐ gèng zhǔ de liǎng fèi biàn shú
这句话大意是:以向熟「一六」羊●投臛里,更煮,得两沸便熟。
zhì yáng hé pí rú zhū shí liù fǎ yī qī shàn yǐ
现代白话:治羊,合皮如猪(十六)法「一七」善了。
qiāng zhǔ fǎ hǎo lù tóu chún yī bā zhǔ lìng shú
这句话大意是:羌煮法:好鹿头,纯「一八」煮令熟。
zhe shuǐ zhōng xǐ zhì zuò luán rú liǎng zhǐ dà
这句话大意是:著水中洗,治作脔,如两指大。
zhū ròu zuó zuò huò
这句话大意是:猪肉,琢,作臛。
xià cōng bái zhǎng èr cùn yī hǔ kǒu xì zuó jiāng jí jú pí gè bàn hé jiāo shǎo xǔ
这句话大意是:下葱白,长二寸一虎口,细琢姜及橘皮各半合,椒少许;。
xià kǔ jiǔ yán chǐ shì kǒu
这句话大意是:下苦酒、盐、豉适口。
yī lù tóu yòng èr jīn zhū ròu zuò huò
这句话大意是:一鹿头,用二斤猪肉作臛。
shí kuài yú tuán gēng shí qī mào yī jiǔ gēng zhī cài tuán wèi dì yī
这句话大意是:食脍鱼莼羹(十七):芼「一九」羹之菜,莼为第一。
sì yuè tuán shēng jīng ér wèi yè míng zuò zhì wěi tuán dì yī féi měi
这句话大意是:四月莼生,茎而未叶,名作「雉尾莼」,第一肥美。
yè shū zhǎng zú míng yuē sī tuán
这句话大意是:叶舒长足,名曰「丝莼」。
wǔ yuè liù yuè yòng sī tuán èr
这句话大意是:五月六月用丝莼「二0」。
rù qī yuè jǐn jiǔ yuè shí yuè nèi bù zhōng shí tuán yǒu wō chóng èr yī zhe gù yě
这句话大意是:入七月,尽九月十月内,不中食,莼有蜗虫「二一」著故也。
chóng shèn wēi xì yǔ tuán yī tǐ bù kě shi bié shí zhī sǔn rén
这句话大意是:虫甚微细,与莼一体,不可识别,食之损人。
shí yuè shuǐ dòng chóng sǐ tuán hái kě shí
这句话大意是:十月,水冻虫死,莼还可食。
cóng shí yuè jǐn zhì sān yuè jiē shí guī tuán
这句话大意是:从十月尽至三月,皆食「瑰莼」。
guī tuán zhě gēn shàng tóu sī tuán xià bá yě shí bā
这句话大意是:瑰莼者,根上头、丝莼下茇也(十八)。
sī tuán jì sǐ shàng yǒu gēn bá xíng sì shān hú yī cùn xǔ féi huá chù rèn yòng
这句话大意是:丝莼既死,上有根茇,形似珊瑚,一寸许肥滑处任用;。
shēn qǔ jí kǔ sè
这句话大意是:深取即苦涩。
fán sī tuán bēi chí zhǒng èr èr zhě sè huáng féi hǎo zhí jìng xǐ zé yòng
这句话大意是:凡丝莼,陂池种「二二」者,色黄肥好,直净洗则用;。
yě qǔ sè qīng xū bié dang zhōng rè tāng zàn èr sān zhī rán hòu yòng bù zé kǔ sè
这句话大意是:野取,色青,须别铛中热汤暂●「二三」之,然后用,不●则苦涩。
sī tuán guī tuán xī zhǎng yòng bù qiè
这句话大意是:丝莼、瑰莼,悉长用不切。
yú tuán děng bìng lěng shuǐ xià
这句话大意是:鱼、莼等并冷水下。
ruò wú tuán zhě chūn zhōng kě yòng wú jīng yīng èr sì qiū xià kě qí zhǒng ruì shí jiǔ sōng wú jīng yè dōng yòng cí yè èr shí yǐ mào zhī
这句话大意是:若无莼者,春中可用芜菁英「二四」,秋夏可畦种芮(十九)菘、芜菁叶,冬用荠叶(二十)以芼之。
wú jīng děng yí dài fèi jiē qù shàng mò rán hòu xià zhī èr wǔ
这句话大意是:芜菁等宜待沸,接去上沫,然后下之「二五」。
jiē shǎo zhe bù yòng duō duō zé shī gēng wèi
这句话大意是:皆少著,不用多,多则失羹味。
qián wú jīng wú wèi bù zhōng yòng
这句话大意是:干芜菁无味,不中用。
chǐ zhī wū bié dang zhōng tāng zhǔ yī fèi lù chū zǐ chéng ér yòng zhī
这句话大意是:豉汁于别铛中汤煮一沸,漉出滓,澄而用之。
wù yǐ biāo nǐ èr liù nǐ zé gēng zhuó guò èr qī bù qīng
这句话大意是:勿以杓抳「二六」,抳则羹浊——过「二七」不清。
zhǔ chǐ dàn zuò xīn hǔ pò sè ér yǐ wù lìng guò hēi hēi zé èr bā kǔ
这句话大意是:煮豉但作新琥珀色而已,勿令过黑,黑则●「二八」苦。
wéi tuán mào ér bù dé zhe cōng jí mǐ sǎn zū cù děng
这句话大意是:唯莼芼而不得著葱、及米糁、菹、醋等。
tuán yóu bù yí xián
这句话大意是:莼尤不宜咸。
gēng shú jí xià qīng lěng shuǐ dà shuài gēng yī dòu yòng shuǐ yī shēng duō zé jiā zhī yì gēng qīng jùn tián měi èr yī
这句话大意是:羹熟即下清冷水,大率羹一斗,用水一升,多则加之,益羹清俊甜美(二一)。
xià cài chǐ yán xī bù dé jiǎo jiǎo zé yú tuán suì lìng gēng zhuó ér bù néng hǎo
这句话大意是:下菜、豉、盐,悉不得搅,搅则鱼莼碎,令羹浊而不能好。
shí jīng yuē tuán gēng yú zhǎng èr cùn wéi tuán bù qiè
这句话大意是:《食经》曰:「莼羹:鱼长二寸,唯莼不切。
lǐ yú lěng shuǐ rù tuán
这句话大意是:鳢鱼,冷水入莼;。
bái yú èr jiǔ lěng shuǐ rù tuán fèi rù yú
这句话大意是:白鱼「二九」,冷水入莼,沸入鱼。
yǔ xián chǐ
这句话大意是:与咸豉。
yòu yún yú zhǎng sān cùn guǎng èr cùn bàn
这句话大意是:」又云:「鱼长三寸,广二寸半。
yòu yún tuán xì zé yǐ tāng shā sān zhī
这句话大意是:」又云:「莼细择,以汤沙「三0」之。
zhōng pò èr èr lǐ yú yá jié lìng báo zhǔn sān yī guǎng èr cùn héng jǐn yě yú bàn tǐ èr sān
这句话大意是:中破(二二)鳢鱼,邪截令薄,准「三一」广二寸,横尽也,鱼半体(二三)。
zhǔ sān fèi hún xià sān èr tuán
这句话大意是:煮三沸,浑下「三二」莼。
yǔ chǐ zhī zì yán sān sān
这句话大意是:与豉汁、渍盐「三三」。
cù zū é yā gēng èr sì fāng cùn zhǔn áo sān sì zhī
这句话大意是:醋菹鹅鸭羹(二四):方寸准,熬「三四」之。
yǔ chǐ zhī mǐ zhī
这句话大意是:与豉汁、米汁。
xì qiè cù zū sān wǔ yǔ zhī xià yán
这句话大意是:细切醋菹「三五」与之,下盐。
bàn diàn sān liù
这句话大意是:半奠「三六」。
bù cù sān qī yǔ zū zhī
这句话大意是:不醋「三七」,与菹汁。
gū jūn sān bā yú gēng yú fāng cùn zhǔn
这句话大意是:菰菌「三八」鱼羹:「鱼,方寸准。
jūn tāng shā zhōng chū bò èr wǔ
这句话大意是:菌,汤沙中出,擘(二五)。
xiān zhǔ jūn lìng fèi xià yú
这句话大意是:先煮菌令沸,下鱼。
yòu yún xiān xià yǔ yú jūn èr liù èr qī sǎn cōng chǐ
这句话大意是:」又云:「先下,与鱼、菌(二六)、(二七)、糁、葱、豉。
yòu yún xǐ bù shā
这句话大意是:」又云:「洗,不沙。
féi ròu yì kě yòng
这句话大意是:肥肉亦可用。
bàn diàn zhī
这句话大意是:半奠之。
sǔn sī yǐn fǎn èr bā sān jiǔ gǔ kě fǎn yú gēng tāng zì lìng shì xì bò
这句话大意是:笋思尹反(二八)●「三九」古可反鱼羹:●,汤渍令释,细擘。
xiān zhǔ lìng zhǔ fèi
这句话大意是:先煮●,令煮沸。
xià yú yán chǐ
这句话大意是:下鱼、盐、豉。
bàn diàn zhī
这句话大意是:半奠之。
lǐ yú huò yòng jí dà zhě yī chǐ sì xià bù hé yòng
这句话大意是:鳢鱼臛:用极大者,一尺巳下不合用。
tāng lín zhì yá jié huò yè sì fāng cùn bàn zhǔn
这句话大意是:汤鳞治,邪截,臛叶「四0」方寸半准。
chǐ zhī yǔ yú jù xià shuǐ zhōng
这句话大意是:豉汁与鱼,俱下水中。
yǔ yán mǐ zhī sì yī
这句话大意是:与研米汁「四一」。
zhǔ shóu yǔ yán jiāng jú pí jiāo mò jiǔ
这句话大意是:煮熟,与盐、姜、橘皮、椒末、酒。
lǐ sè gù xū mǐ zhī yě
这句话大意是:鳢涩,故须米汁也。
lǐ yú huò yòng dà zhě
这句话大意是:鲤鱼臛:用大者。
lín zhì fāng cùn hòu wǔ fēn
这句话大意是:鳞治,方寸,厚五分。
zhǔ hé rú lǐ èr jiǔ huò
这句话大意是:煮,和,如鳢(二九)臛。
yǔ quán mǐ sǎn
这句话大意是:与全米糁。
diàn shí qù mǐ lì bàn diàn
这句话大意是:奠时,去米粒,半奠。
ruò guò mǐ diàn bù hé fǎ yě
这句话大意是:若过米奠,不合法也。
liǎn sì èr shàng lì jiǎn qiè
这句话大意是:脸●「四二」:上,力减切;。
xià chū jiǎn qiè
这句话大意是:下,初减切。
yòng zhū cháng
这句话大意是:用猪肠。
jīng tāng chū sān cùn duàn zhī jué pò xì qiè áo
这句话大意是:经汤出,三寸断之,决破,细切,熬。
yǔ shuǐ fèi xià chǐ qīng pò sān shí mǐ zhī cōng jiāng jiāo hú qín sì sān xiǎo suàn jiè bìng xì qiè duàn sān yī sì sì
这句话大意是:与水,沸,下豉清、破(三十)米汁,葱、姜、椒、胡芹「四三」、小蒜、芥——并细切锻(三一)「四四」。
xià yán cù
这句话大意是:下盐、醋。
suàn zi xì qiè xuè jiāng diàn yǔ zhī sān èr zǎo yǔ xuè zé biàn
这句话大意是:蒜子细切血,将奠与之(三二)——早与血则变。
dà kě zēng mǐ diàn sān sān
这句话大意是:大可增米奠(三三)。
lǐ yú tāng sì wǔ yòng dà lǐ yī chǐ yǐ xià sān sì bù hé yòng
这句话大意是:鳢鱼汤:●「四五」,用大鳢,一尺已下(三四)不合用。
jìng sān wǔ lín zhì jí huò yè sān liù xié jié wèi fāng cùn bàn hòu sān cùn sān qī
这句话大意是:净(三五)鳞治,及霍叶(三六)斜截为方寸半,厚三寸(三七)。
chǐ zhī yǔ yú jù xià shuǐ zhōng sān bā
这句话大意是:豉汁与鱼,俱下水中(三八)。
yǔ bái mǐ sǎn
这句话大意是:与白米糁。
sǎn zhǔ shóu yǔ yán jiāng jiāo jú pí xiè mò sān jiǔ
这句话大意是:糁煮熟,与盐、姜、椒、橘皮屑末(三九)。
bàn diàn shí wù lìng yǒu sǎn
这句话大意是:半奠时,勿令有糁。
sì liù huò tāng xún xú lián qiè qù fù zhōng jìng xǐ zhōng jiě wǔ cùn duàn zhī zhǔ fèi lìng biàn sè
这句话大意是:●「四六」臛:汤𬊈徐廉切,去腹中,净洗,中解,五寸断之,煮沸,令变色。
chū fāng cùn fēn sì shí zhǔn áo zhī
这句话大意是:出,方寸分(四十)准,熬之。
yǔ chǐ qīng yán zhī sì yī zhǔ lìng jí shú
这句话大意是:与豉清、研汁(四一),煮令极熟。
cōng jiāng jú pí hú qín xiǎo suàn bìng xì qiè duàn yǔ zhī
这句话大意是:葱、姜、橘皮、胡芹、小蒜,并细切锻与之。
xià yán cù
这句话大意是:下盐、醋。
bàn diàn
这句话大意是:半奠。
qiàn qī yàn qiè dàn sì qī yòng féi é yā ròu hún zhǔ
这句话大意是:椠七艳切淡「四七」:用肥鹅鸭肉,浑煮。
yán wèi hou sì èr zhǎng èr cùn guǎng yī cùn hòu sì fēn xǔ
这句话大意是:研为候(四二),长二寸,广一寸,厚四分许。
qù dà gǔ
这句话大意是:去大骨。
bái tāng bié zhǔ qiàn jīng bàn rì sì sān jiǔ lù chū xī jī zhōng biāo zé qù lìng jǐn sì sì
这句话大意是:白汤别煮椠,经半日(四三)久,漉出,淅箕中杓迮去令尽(四四)。
yáng ròu xià zhī zhōng zhǔ yǔ yán chǐ
这句话大意是:羊肉,下汁中煮,与盐、豉。
jiāng shú xì qiè duàn hú qín xiǎo suàn yǔ zhī
这句话大意是:将熟,细切锻胡芹、小蒜与之。
shēng shú rú làn sì wǔ bù yǔ cù
这句话大意是:生熟如烂(四五),不与醋。
ruò wú qiàn yòng gū jūn yòng dì jūn hēi lǐ bù zhōng
这句话大意是:若无椠,用菰菌——用地菌,黑里不中。
qiàn dà zhě zhōng pò xiǎo zhě hún yòng
这句话大意是:椠,大者中破,小者浑用。
qiàn zhě shù gēn xià shēng mù ěr yào fù jiē dì shēng bù hēi zhě nǎi zhōng yòng
这句话大意是:椠者,树根下生木耳,要复接地生,不黑者乃中用。
mǐ diàn sì liù yě
这句话大意是:米奠(四六)也。
sǔn sì qī shèn yòng niú yáng bǎi yè jìng zhì lìng bái yè qiè sì bā zhǎng sì cùn xià yán chǐ zhōng sì bā bù lìng dà fèi dà shú zé rèn dàn lìng xiǎo juàn zhǐ sì jiǔ
这句话大意是:损(四七)肾:用牛羊百叶,净治令白,叶切「四八」,长四寸,下盐、豉中(四八),不令大沸——大熟则肕,但令小卷止(四九)。
yǔ èr cùn sū jiāng mò hé ròu
这句话大意是:与二寸苏,姜末,和肉。
lù qǔ zhī sì jiǔ pán mǎn diàn
这句话大意是:漉取汁「四九」,盘满奠。
yòu yòng shèn qiè zhǎng èr cùn guǎng cùn hòu wǔ fēn zuò rú shàng
这句话大意是:又用肾,切长二寸,广寸,厚五分,作如上。
diàn yì yòng bā wǔ
这句话大意是:奠,亦用八「五0」。
jiāng bié diàn suí zhī yě
这句话大意是:姜、,别奠随之也。
làn shú làn shú ròu xié wǔ yī lìng shèng dāo qiè zhǎng sān cùn guǎng bàn cùn hòu sān cùn bàn
这句话大意是:烂熟:烂熟肉,谐「五一」令胜刀,切长三寸,广半寸,厚三寸半。
jiāng yòng ròu zhī zhōng cōng jiāng jiāo jú pí hú qín xiǎo suàn bìng xì qiè duàn bìng yán cù yǔ zhī bié zuò huò
这句话大意是:将用,肉汁中葱、姜、椒、橘皮、胡芹、小蒜并细切锻,并盐、醋与之,别作臛。
lín yòng xiě huò zhōng hé diàn
这句话大意是:临用,写臛中和奠。
yǒu chén wǔ èr jiāng yòng nǎi xià ròu hou zhī zhōng xiǎo jiǔ zé biàn dà kě zēng zhī
这句话大意是:有沈「五二」,将用乃下,肉候汁中小久则变,大可增之。
zhì gēng huò shāng xián fǎ qǔ chē zhé zhōng qián tǔ mò mián wǔ shí shāi yǐ liǎng chóng bó zuò dài zi shèng zhī shéng jì lìng jiān jiān wǔ sān chén zhe dang zhōng
这句话大意是:治羹臛伤咸法:取车辙中干土末,绵(五十)筛,以两重帛作袋子盛之,绳系令坚坚「五三」,沈著铛中。
xū yú zé dàn biàn yǐn chū
这句话大意是:须臾则淡,便引出。
yī zì běn piān yǐ xià zhì juǎn jiǔ xíng bū piān gòng shí sān piān lǐ lào piān chú wài
这句话大意是:(一)自本篇以下至卷九《饧𫗦》篇共十三篇(《醴酪》篇除外),。
yǐn yòng dà liàng shí jīng wén
这句话大意是:引用大量《食经》文,。
shí cì wén yě bù shǎo
这句话大意是:《食次》文也不少,。
wén zì jiǎn què
这句话大意是:文字简阙,。
jù fǎ jiǒng yì
这句话大意是:句法迥异,。
míng wù yòng yǔ yǒu tū chū de chà yì
这句话大意是:名物、用语有突出的差异,。
yóu qí yǒu yī xiē tè shū de lǐ zhì
这句话大意是:尤其有一些特殊的「礼制」,。
dōu biǎo xiàn chū tā men de tè zhǐ
这句话大意是:都表现出它们的特征。
lì rú zuó duàn qū zhǔn shā xié áo nǎi zhì kǔ jiǔ nǚ qū děng děng tè bié shì diàn de zhǒng zhǒng xiàn zhì dōu shì shí jīng shí cì de tè yǒu yòng yǔ hé chéng guī
这句话大意是:例如「琢」、「锻」、「屈」、「准」、「沙」、「●」、「谐」、「熬」乃至「苦酒」、「女曲」等等,特别是「奠」的种种限制,都是《食经》、《食次》的特有用语和成规。
cǐ wài yòu yún yī běn zài gè piān zhōng cuò jiàn zá chū qí fēi yào shù běn wén gèng wèi míng xiǎn
这句话大意是:此外「又云」、「一本」,在各篇中错见杂出,其非《要术》本文,更为明显。
jí yǐ běn piān lùn zhǐ yǒu piān zhōng bù de shí kuài yú tuán gēng tiáo shì yào shù běn wén piān mò de zhì gēng huò shāng xián fǎ kě néng yě shì qí yú dōu shì shí jīng wén
这句话大意是:即以本篇论,只有篇中部的「食脍鱼莼羹」条是《要术》本文,篇末的「治羹臛伤咸法」,可能也是,其余都是《食经》文。
gāi shū děng suǒ yǒu tóng zì yì xiě de zì hé sú é zì děng jūn réng qí jiù
这句话大意是:该书等所有同字异写的字和俗讹字等,均仍其旧。
èr tài píng yù lǎn juǎn bā liù yī huò yǐn shí jīng yǒu yù zǐ cù huò fǎ
这句话大意是:(二)《太平御览》卷八六一「臛」引《食经》:「有芋子酢臛法。
dàn zhǐ yǒu míng chēng méi yǒu zuò fǎ
这句话大意是:」但只有名称,没有作法。
sān kǒu diào qí wèi shēng jiāng shí liǎng diào wèi hòu shēng jiāng hòu xià dāng rán kě yǐ dàn shí liǎng shì tài duō yí yǒu wù
现代白话:(三)「口调其味,生姜十两」,调味后生姜后下,当然能够,但「十两」,似太多,疑有误。
sì de huò yī dòu běn tiáo suǒ xià cái liào hěn duō bù kě néng zhǐ de yī dòu huò yīng yǒu wù zì
这句话大意是:(四)「得臛一斗」,本条所下材料很多,不可能只得一斗臛,应有误字。
yòu suǒ xià shuǐ yè zhǐ yǒu chǐ zhī wǔ hé ér bā shēng jiǔ yě bù gòu zhǔ xǔ duō yā yòu méi yǒu fàng yán
这句话大意是:又所下水液只有「豉汁五合」,而「八升酒」也不够煮许多鸭,又没有放盐。
xià wén zuò yáng tí huò fǎ děng tiáo yǒu lèi shì qíng kuàng
这句话大意是:下文「作羊蹄臛法」等条,有类似情况。
zhè xiē dōu shì shí jīng wén jiǎn què bù míng què huò yǒu cuò lòu de dì fāng
这句话大意是:这些都是《食经》文简阙不明确或有错漏的地方。
wǔ jīng mǐ bàn hé bàn hé zhī hé dào xiàn zài de shēng jí yuē shí háo shēng shì tài shǎo wèi zhī shì fǒu yǒu wù
这句话大意是:(五)「粳米半合」,「半合」只合到现在的1%升,即约十毫升,似太少,未知是否有误。
liù hú yuàn kè míng chāo hú xiāng běn tóng jīn chāo zuò jiě jūn bù kě jiě
这句话大意是:(六)「斛」,院刻、明抄、湖湘本同,金抄作「解」,均不可解。
zhè tiáo yě méi yǒu tí dào yòng shuǐ liàng jiù fǎ hái yòng liù jīn yí táng yě xǔ shuǐ bāo kuò zài chǐ zhī zhōng
这句话大意是:这条也没有提到用水量,旧法还用六斤饴糖,也许水包括在豉汁中。
lìng jù tài píng yù lǎn juǎn bā liù yī gēng yǐn shí jīng yǒu zhū tí suān gēng fǎ wú yī hú èr zì cún yí
这句话大意是:另据《太平御览》卷八六一「羹」引《食经》有「猪蹄酸羹法」,无「一斛」二字,存疑。
qī suān gè běn tóng dàn nèi róng bìng méi yǒu yòng suān liào què yòng yí táng liù jīn yí tuō kǔ jiǔ huò suān cài zhī lèi de pèi liào huò zhě suān zì yǒu wù
这句话大意是:(七)「酸」,各本同,但内容并没有用酸料,却用饴糖六斤,疑脱「苦酒」或酸菜之类的配料,或者「酸」字有误。
bā yuàn kè jīn chāo zuò zhe míng chāo hú xiāng běn zuò zhǔ
这句话大意是:(八)院刻、金抄作「著」,明抄、湖湘本作「煮」。
cǐ chù zhe shàng yīng zhòng fù hé zì zuò hé zhù huǒ shàng jí jiāng cōng tóu yǔ mǐ yì qǐ hé hé zài hú má zhī zhōng fàng zài huǒ shàng zhǔ
这句话大意是:此处「著」上应重复「合」字,作「合著火上」,即将葱头与米一起合和在胡麻汁中,放在火上煮。
xià piān zhēng fǒu fǎ yǐn shí jīng zhēng zhūn fǎ yǒu hé zhù zhēn zhōng yòng lì xiāng tóng
这句话大意是:下篇《蒸缹法》引《食经》「蒸肫法」有「合著甄中」,用例相同。
jiǔ sǎn gēng fǎ jù xià wén luán yì rú cǐ shì yī zhǒng gēng fǎ de míng chēng dàn yào shù zhōng bìng wú cǐ fǎ
这句话大意是:(九)「糁羹法」,据下文「脔亦如此」,是一种羹法的名称,但《要术》中并无此法。
jù tài píng yù lǎn juǎn bā liù yī gēng yǐn shí jīng yǒu zhū tí suān gēng fǎ hú gēng fǎ jī gēng fǎ sǔn gǎn yā gēng fǎ
这句话大意是:据《太平御览》卷八六一「羹」引《食经》有「猪蹄酸羹法、胡羹法、鸡羹法、笋笴鸭羹法」,。
zé bù dàn shuō míng běn piān zhōng hé zhè xiē míng chēng xiāng tóng de gēng fǎ shì yǐn zì shí jīng
这句话大意是:则不但说明本篇中和这些名称相同的羹法是引自《食经》,。
tóng shí yě kě néng shí jīng zhōng lìng yǒu sǎn gēng fǎ
这句话大意是:同时也可能《食经》中另有「糁羹法」,。
yào shù wèi yǐn
这句话大意是:《要术》未引。
shí shú míng chāo wù zuò rè yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn bù wù
这句话大意是:(十)「熟」,明抄误作「热」,院刻、金抄、湖湘本不误。
shí yī běn tiáo èr fèi zì yuàn kè míng chāo jūn zuò zǐ sú é zì jīn chāo é zuò zǐ hú xiāng běn jūn zuò fèi shì zhèng zì
这句话大意是:(十一)本条二「肺」字,院刻、明抄均作「胏」,俗讹字,金抄讹作「●」、「胏」,湖湘本均作「肺」,是正字。
shí èr qiè jīn chāo míng chāo hú xiāng běn zuò fǎn yuàn kè zuò qiè
这句话大意是:(十二)「切」,金抄、明抄、湖湘本作「反」,院刻作「切」。
xià wén sǔn liǎn xún qiàn liù zì de yīn qiè míng chāo hú xiāng běn jūn zuò fǎn yuàn kè jīn chāo jūn zuò qiè
这句话大意是:下文「笋●」、「脸●」、「𬊈」、「椠」六字的音切,明抄、湖湘本均作「反」,院刻、金抄均作「切」。
zī jūn cóng yuàn kè
这句话大意是:兹均从院刻。
shí sān cí jiě èr zì zàn cóng jīn chāo dàn yě zhǐ yǒu jiě zì duì
这句话大意是:(十三)「雌解」二字,暂从金抄,但也只有「解」字对;。
yuàn kè míng chāo zuò cí hú hú xiāng běn zuò hú èr zì dōu cuò
这句话大意是:院刻、明抄作「雌斛」,湖湘本作「●斛」,二字都错。
àn cí guāi miù yǐ shèn gèng bù chéng zì cǐ zì yīng shì zì zhī wù
这句话大意是:按「雌」,乖谬已甚,「●」更不成字,此字应是「●」字之误。
yīn kān tóng
这句话大意是:「●」,音勘,同「●」。
shuō wén yáng níng xuè yě
这句话大意是:《说文》:「●,羊凝血也。
shì míng shì yǐn shí xuè àn yīng shì zì zhī wù tài píng yù lǎn juǎn bā wǔ jiǔ yǐn shì míng jí zuò yǐ xuè zuò zhī zēng qí cù chǐ zhī wèi shǐ kǔ kǔ yǐ xiāo jiǔ yě
这句话大意是:」《释名‧释饮食》:「血●(按应是「●」字之误,《太平御览》卷八五九引《释名》即作「●」),以血作之,增其酢、豉之味使苦,苦以消酒也。
táng duàn gōng lù běi hù lù juǎn èr shí mù guǎng zhī rén shí pǐn zhōng yǒu
这句话大意是:」唐段公路《北户录》卷二「食目」:「广之人食品中有……●。
cuī guī tú zhù yuán tí cuī guī tú zhù dàn shí jì yǐ hé duàn gōng lù zì zhù yǒu hùn xiáo
这句话大意是:」崔龟图注(原题崔龟图注,但实际已和段公路自注有混淆。
cuī yì táng shí rén jīn guǎng rén shēng yǐ wǔ wèi cù shí zhī
这句话大意是:崔亦唐时人):「今广人生以五味酢食之。
àn zhèng sú yīn yún nán rén wèi níng niú yáng lù xuè wèi yǐ jī dàn zhī xiāo jiǔ yě
这句话大意是:按《证俗音》云:「南人谓凝牛羊鹿血为●,以虀噉之消酒也。
běn tiáo yǐ níng gù yáng xuè jiā chǐ kǔ jiǔ děng de zuò fǎ zhèng yǔ shuō wén shì míng běi hù lù suǒ shuō xiāng tóng
这句话大意是:」」本条以凝固羊血加豉、苦酒等的作法,正与《说文》、《释名》、《北户录》所说相同。
zì de cóng xuè cóng yě hé zhè lǐ de yǐ xuè wèi xiàn xiāng hé
这句话大意是:字的从血从●,也和这里的以血为馅相合。
shén nóng běn cǎo jīng ǒu shí táo hóng jǐng zhù sòng dì shí tài guān zuò xuè
这句话大意是:《神农本草经》「藕实」陶弘景注:「宋帝时太官作血●。
zhèng shì nán cháo shí pǐn
这句话大意是:」正是南朝食品。
zhì wū hú yòu shì jiě zì xíng jìn ér é jīn chāo zuò jiě shì
这句话大意是:至于「斛」,又是「解」字形近而讹,金抄作「解」,是。
jiě shì xī jiě gǔ shí duì shēng tǐ yǒu gè zhǒng xiè fǎ zhè lǐ zhǐ shì zuò yī bān de jiě gē jiǎng
这句话大意是:「解」是析解,古时对牲体有各种解法,这里只是作一般的解割讲。
yīn cǐ suǒ wèi yáng pán cháng jiě shí jì jiù shì yáng cháng guàn xuè bìng qiē chéng duǎn duàn de yī zhǒng shí zhuàn
这句话大意是:因此所谓「羊盘肠●解」,实际就是羊肠灌血并切成短段的一种食馔。
shí sì gē fáng gē shì yè xià jí lèi gǔ liǎng cè dàn yáng zhī bù zài yè xià ér zài yāo bù
这句话大意是:(十四)「胳肪」,「胳」是「腋下」,即肋骨两侧,但羊脂不在腋下,而在腰部。
táng xuán yīng yī qiè jīng yīn yì juǎn sān fáng yǐn tōng sú wén zài yāo yuē fáng zài wèi yuē
这句话大意是:唐玄应《一切经音义》卷三「肪●」引《通俗文》:「在腰曰肪,在胃曰●。
zài yāo bù de zài zhū jiù shì bǎn yóu zài yáng yě jiào yāo yóu
这句话大意是:」在腰部的,在猪就是「板油」,在羊也叫「腰油」。
jí zì juǎn jiǔ zhì fǎ piān gǔ shì běn wén gān zhì tiáo yǒu yáng luò dù zhī jí tōng sú wén suǒ wèi zài wèi yuē miáo zhuàng zhèng què jí zhǐ huā yóu yě jiào wǎng yóu
这句话大意是:「●」即「●」字,卷九《炙法》篇贾氏本文「肝炙」条有「羊络肚●脂」,即《通俗文》所谓「在胃曰●」,描状正确,即指「花油」,也叫「网油」。
zhè lǐ gē fáng xiǎn xì luò fáng zhī wù
这句话大意是:这里「胳肪」显系「络肪」之误。
dàn zhè shì shí jīng wén juǎn jiǔ zhì fǎ piān yǐn shí jīng
这句话大意是:但这是《食经》文,卷九《炙法》篇引《食经》(?
dàn zhì tiáo hái yǒu suǒ wèi yáng zhū gē dù réng rán yǐ gē wèi luò
这句话大意是:)「啗炙」条还有所谓「羊猪胳肚●」,仍然以「胳」为「络」。
shí jīng shí cì zhè lèi shū pō yǒu jiè yòng é zì de tè sè zhè zhǒng dì fāng kǒng wèi bì shì hòu rén chāo cuò gù jūn réng qí jiù bù gǎi
这句话大意是:《食经》、《食次》这类书,颇有借用讹字的特色,这种地方恐未必是后人抄错,故均仍其旧不改。
shí wǔ shēng jiāng yī jīn běn tiáo suǒ yǒu pèi liào jūn yǐ shēng hé jì tóng shí sì hū yě duō le xiē wèi zhī shì fǒu yī shēng zhī wù
这句话大意是:(十五)「生姜一斤」,本条所有配料均以升合计,同时似乎也多了些,未知是否「一升」之误。
shí liù shì xiǎo zhū běn zuò tún huò zuò jūn tóng zì yì xiě
这句话大意是:(十六)「」是小猪,本作「豚」,或作「●」,均同字异写。
zài yào shù zhè sān zhǒng xiě fǎ dōu yǒu dàn zuò jí shǎo
这句话大意是:在《要术》这三种写法都有,但作「」极少。
zhè lǐ yuàn kè hú xiāng běn zuò míng chāo zuò jīn chāo wù zuò
这句话大意是:这里院刻、湖湘本作「」,明抄作「●」,金抄误作「●」。
zhè shì shí jīng wén zī réng yuàn kè zhī jiù
这句话大意是:这是《食经》文,兹仍院刻之旧。
shí qī yú tuán gēng zhè tiáo shì lìng yī xiàng mù xù shù zhōu xiáng fǎn fù jiāo dài hé bié chù yī yàng biǎo xiàn chū gǔ shì běn wén de tè sè
这句话大意是:(十七)「鱼莼羹」这条是另一项目,叙述周详,反复交代,和别处一样,表现出贾氏本文的特色。
shí jīng zhōng yě yǒu yú tuán gēng de zhuàn zhì fǎ suǒ yǐ yǐn zài zhè yī tiáo de hòu miàn
这句话大意是:《食经》中也有鱼莼羹的馔治法,所以引在这一条的后面。
shí bā yě míng chāo hú xiāng běn tuō jù yuàn kè jīn chāo bǔ
这句话大意是:(十八)「也」,明抄、湖湘本脱,据院刻、金抄补。
shí jiǔ ruì
这句话大意是:(十九)「芮」,。
yīn ruì
这句话大意是:音锐,。
zì shū jiě shì wèi xiǎo mào
这句话大意是:字书解释为「小貌」,。
zài zhè lǐ suī kě jiě shì wèi cài yāng huò xiǎo sōng cài rú juǎn jiǔ zuò zū cáng shēng cài fǎ piān yǐn shí cì tāng zū fǎ yǒu shǎo sōng
这句话大意是:在这里虽可解释为菜秧或小菘菜(如卷九《作菹藏生菜法》篇引《食次》「汤菹法」有「少菘」),。
dàn zhè gè míng chēng hěn tè bié
这句话大意是:但这个名称很特别,。
kě néng réng shì cuò zì
这句话大意是:可能仍是错字。
rì yì běn zuò xiǎo sōng jiě shì
这句话大意是:日译本作「小菘」解释。
èr shí yuàn kè jīn chāo zuò cí yè míng chāo hú xiāng běn zuò cí cài
这句话大意是:(二十)院刻、金抄作「荠叶」,明抄、湖湘本作「荠菜」。
lù yóu shí cí shī tiāo gēn zé yè wú xū rì zuò yè zì kě gù cóng yuàn kè
这句话大意是:陆游《食荠诗》:「挑根择叶无虚日」,作「叶」自可,故从院刻。
èr yī jùn yuàn kè jīn chāo zuò sú zì
这句话大意是:(二一)「俊」,院刻、金抄作「」,俗字;。
míng chāo zuò wù
这句话大意是:明抄作「」,误;。
hú xiāng běn zuò juàn zì tóng
这句话大意是:湖湘本作「隽」,字同。
běn shū tǒng yī zuò jùn
这句话大意是:本书统一作「俊」。
měi yuàn kè jīn chāo míng chāo hú xiāng běn jiàn xi běn wù zuò gēng jīn dǎi běn xué jīn běn zuò měi zī gǎi zhèng
这句话大意是:「美」,院刻、金抄、明抄、湖湘本、渐西本误作「羹」,《津逮》本、《学津》本作「美」,兹改正。
èr èr míng chāo hú xiāng běn zuò zhōng pò pò duō yī pò zì jù yuàn kè jīn chāo shān qù
这句话大意是:(二二)明抄、湖湘本作「中破破」,多一「破」字,据院刻、金抄删去。
èr sān héng jǐn yě zhǐ héng pī yú piàn dàn lián zhe yú bàn tǐ bù hǎo jiě shì yí yě shì yǎn wén huò zhě yīng zài jù mò zuò héng jǐn yú bàn tǐ yě chā kě jiě shì
这句话大意是:(二三)「横尽也」,指横批鱼片,但连著「鱼半体」,不好解释,疑「也」是衍文,或者应在句末作「横尽鱼半体也」,差可解释。
bàn tǐ zhǐ zhōng pò hòu de bàn piàn yú shēn héng jǐn jiù shì jiù bàn piàn yú shēn héng pī chū tóu
这句话大意是:「半体」指中破后的半片鱼身,「横尽」就是就半片鱼身横批出头。
èr sì zì cǐ yǐ xià zhì làn shú tiáo dōu shì shí jīng wén
这句话大意是:(二四)自此以下至「烂熟」条,都是《食经》文。
gōng diàn shàng yǒu yí dìng de zhuāng fǎ wèi shí jīng shí cì de tè sè
这句话大意是:供奠上有一定的装法,为《食经》、《食次》的特色。
zhè xiē dà gài dōu shì yàn xiǎng shàng de shí zhuàn suǒ wèi jīng cì yīng yǔ cǐ yǒu guān
这句话大意是:这些大概都是宴飨上的食馔,所谓「经」、「次」,应与此有关。
èr wǔ yuàn kè jīn chāo míng chāo zuò pī hú xiāng běn zuò bò shí jì yīng shì bò zì zī cóng hú xiāng běn
这句话大意是:(二五)院刻、金抄、明抄作「劈」,湖湘本作「擘」,实际应是「擘」字,兹从湖湘本。
èr liù xiān xià yǔ yú jūn yǔ yú èr zì yīng dào cuò
这句话大意是:(二六)「先下,与鱼、菌……」,「与鱼」二字应倒错。
yīn wèi xiān xià chéng shàng wén hòu xià yú ér yán zhè lǐ yòu fǎ de bù tóng shì xiān xià yú hòu xià xùn děng yīng zuò xiān xià yú yǔ jūn
这句话大意是:因为「先下」,承上文后下鱼而言,这里又法的不同,是先下鱼,后下蕈等,应作「先下鱼,与菌……」。
èr qī yuàn kè jīn chāo míng chāo tóng hú xiāng běn zuò cài
这句话大意是:(二七)「」,院刻、金抄、明抄同,湖湘本作「菜」。
àn tóng mò
这句话大意是:按「」,同「莫」。
shī jīng
这句话大意是:《诗经。
wèi fēng fén jǔ rù yán cǎi qí mò
这句话大意是:魏风‧汾沮洳》:「言采其莫。
jù kǒng yǐng dá shū yǐn lù jī shū mò shì liǎo kē de suān mó cān kàn juǎn shí qí jiǔ yī zhù shì èr
这句话大意是:」据孔颖达疏引陆玑《疏》,「莫」是蓼科的酸模(参看卷十「藄〔九一〕」注释「二」)。
dàn zài zhè gè yú xùn gēng zhōng hū rán cǎi yòng zhè zhǒng yě cài zuò hé tóu hěn jué tū wù réng yí shì mǐ zì zhī é
这句话大意是:但在这个鱼蕈羹中,忽然采用这种野菜作和头,很觉突兀,仍疑是「米」字之讹。
èr bā yǐn míng chāo hú xiāng běn wù zuò chǒu jù yuàn kè jīn chāo gǎi zhèng
这句话大意是:(二八)「尹」,明抄、湖湘本误作「丑」,据院刻、金抄改正。
èr jiǔ lǐ míng chāo hú xiāng běn zuò lǐ wù jù yuàn kè jīn chāo gǎi zhèng
这句话大意是:(二九)「鳢」,明抄、湖湘本作「鲤」,误,据院刻、金抄改正。
sān shí pò suī yì kě tōng réng yīng shì yán zì zhī é
这句话大意是:(三十)「破」,虽亦可通,仍应是「研」字之讹。
táng duàn gōng lù běi hù lù juǎn èr shí mù chēng nán cháo shí pǐn zhōng yǒu liǎn yuán wù zuò lín liǎn lù xīn yuán jù sòng běn jiào kān de běi hù lù běn jù yào shù gǎi zhèng
这句话大意是:唐段公路《北户录》卷二「食目」称:「南朝食品中,有……脸●(原误作「临脸」,陆心源据宋本校勘的《北户录》本,据《要术》改正)」。
cuī guī tú zhù liǎn fǎ yòng zhū cháng jīng fèi tāng chū sān cùn duàn zhī jué pò xì qiè áo zhī
这句话大意是:崔龟图注:「脸●法:用猪肠,经沸汤出,三寸断之,决破,细切,熬之。
yǔ shuǐ fèi xià chǐ zhī yán mǐ cōng jiāng jiāo hú qín suàn
这句话大意是:与水,沸,下豉汁、研米,葱、姜、椒、胡芹、蒜。
xià yán cù
这句话大意是:下盐、醋。
suàn zi xì qiè xuè jiāng diàn yǔ zhī zǎo yǔ xuè zé biàn yě
这句话大意是:蒜子细切血,将奠与之——早与血则变也。
cuī zhù jí gēn jù yào shù kě jù yǐ cān xiào yào shù wén
这句话大意是:」崔注即根据《要术》,可据以参校《要术》文。
pò zhèng zuò yán
这句话大意是:「破」,正作「研」。
sān yī suǒ yǒu duàn zì yuàn kè jīn chāo míng chāo hú xiāng běn děng jūn zuò xiá wù
这句话大意是:(三一)所有「锻」字,院刻、金抄、明抄、湖湘本等均作「鍜」,误。
àn xiá zhǐ yǒu yā xiá yī gè jiě shì shì zhǐ jǐng kǎi zài zhè lǐ háo bù xiāng gān
这句话大意是:按「鍜」,只有「铔鍜」一个解释,是指「颈铠」,在这里毫不相干。
duàn shì chuí liàn yǐn shēn wèi xì zhuó zī yī lǜ gǎi zhèng jiàn xi běn yǐ gǎi zuò duàn
这句话大意是:「锻」是锤炼,引申为细斫,兹一律改正(渐西本已改作「锻」)。
sān èr xià yán cù
这句话大意是:(三二)「下盐、醋。
suàn zi xì qiè xuè jiāng diàn yǔ zhī xuè jiāng yuán dào zuò jiāng xuè wú fǎ jiě shì
这句话大意是:蒜子细切血,将奠与之」,「血,将」,原倒作「将血」,无法解释。
àn zhè lǐ shì shuō xuè yào zài jiāng shèng gōng shí cái xià guō xià zǎo le huì biàn lǎo suǒ yǐ shuō zǎo yǔ xuè zé biàn bì xū shì xuè jiāng zī jù běi hù lù cuī guī tú zhù gǎi zhèng yǐn wén jiàn xiào jì sān shí
这句话大意是:按这里是说血要在将盛供时才下锅,下早了,会变老,所以说:「早与血则变」,必须是「血,将」,兹据《北户录》崔龟图注改正(引文见校记(三十))。
guān wū xià yán cù
这句话大意是:关于「下盐、醋。
suàn zi xì qiè xuè bù dú chéng xià yán cù suàn zi
这句话大意是:蒜子细切血」,不读成:「下盐、醋、蒜子。
xì qiè xuè huò dú chéng xià yán cù suàn zi xì qiè
这句话大意是:细切血」,或读成:「下盐、醋、蒜子细切。
xuè shì yīn wèi shàng miàn yǐ jīng yòng le xiǎo suàn shí jīng shí cì wén zhǐ yǒu xiān xià hú qín xiǎo suàn zài xià yán cù de lì zi méi yǒu zhòng fù xià xiǎo suàn de ér qiě xiǎo suàn yǐ jīng bìng xì qiè duàn bù kě néng yòu lái xì qiè
这句话大意是:血,……」,是因为上面已经用了小蒜,《食经》、《食次》文只有先下胡芹、小蒜,再下盐、醋的例子,没有重复下小蒜的,而且小蒜已经「并细切锻」,不可能又来「细切」;。
rú guǒ suàn zi zhǐ dà suàn zé quán shū zhōng quán shì yòng xiǎo suàn méi yǒu zhòng fù yòng dà suàn
这句话大意是:如果「蒜子」指大蒜,则全书中全是用「小蒜」,没有重复用大蒜。
suàn zi xì qiè xuè yì jí qiè xuè rú suàn zi dà yóu xià wén juān shèn tiáo de yè qiè zhǎng sì cùn huò juǎn jiǔ zuò ào zāo bāo piān yǐn shí cì de liǔ yè xì qiè
这句话大意是:「蒜子细切血」,意即切血如蒜子大,犹下文「捐肾」条的「叶切长四寸」,或卷九《作●奥糟苞》篇引《食次》的「柳叶细切」。
sān sān dà kě zēng mǐ diàn hěn nán lǐ jiě
这句话大意是:(三三)「大可增米奠」,很难理解;。
běi hù lù cuī guī tú zhù dà zuò yě shǔ shàng jù yǐn wén jiàn xiào jì sān yī dào kě yǐ jiě shì
现代白话:《北户录》崔龟图注「大」作「也」,属上句(引文见校记(三一)),倒能够解释。
bù guò kǎo lǜ dào xià wén làn shú tiáo hái yǒu dà kě zēng zhī juǎn jiǔ zhì fǎ piān bǐng zhì tiáo yòu yǒu yòng zé bān kě zēng zhè xiē dōu shì shí jīng shí cì wén yīng yī bìng jiě jué
这句话大意是:不过考虑到下文「烂熟」条还有「大可增之」,卷九《炙法》篇「饼炙」条又有「用则班,可增」,这些都是《食经》、《食次》文,应一并解决。
liú shòu céng huái yí bǐng zhì tiáo de kě zēng shì kě zēng zhī wù
这句话大意是:刘寿曾怀疑「饼炙」条的「可增」是「可憎」之误。
zhè yàng gāi tiáo kě yǐ jiě shì běn tiáo yě kě jiǎng de tōng jí yīng dú chéng zǎo yǔ xuè zé biàn dà kě zēng xià wén mǐ diàn shì bàn diàn zhī wù
现代白话:这样该条能够解释,本条也可讲得通,即应读成:「早与血则变,大可憎」,下文「米奠」是「半奠」之误。
làn shú tiáo gǎi chéng dà kě zēng zhī réng wú fǎ jiě shì zé zhī yīng shì yǎn wén huò shì yě zì zhī wù
这句话大意是:「烂熟」条改成「大可憎之」,仍无法解释,则「之」应是衍文,或是「也」字之误。
zhè yàng gǎi le suī kě jiě shì dàn yě zhǐ shì tuī cè ér yǐ
这句话大意是:这样改了,虽可解释,但也只是推测而已。
zǒng zhī shí jīng shí cì wén yǒu hěn duō shì dāng shí zài jì xiǎng shàng de wú liáo lǐ zhì ér qiě wén zì yòu jí jiǎn sè hái kě néng yǒu cuò tuō wǒ men bù qù zhuī jiū gū réng qí jiù cún yí
这句话大意是:总之,《食经》、《食次》文有很多是当时在祭飨上的无聊「礼制」,而且文字又极简涩,还可能有错脱,我们不去追究,姑仍其旧存疑。
sān sì yǐ xià yuán zuò sì shàng wù jù shàng wén lǐ yú huò tiáo yī chǐ yǐ xià bù hé yòng gǎi zhèng
这句话大意是:(三四)「已下」,原作「巳上」,误,据上文「鳢鱼臛」条「一尺已下不合用」改正。
sān wǔ lǐ yú yǒu nián yè shàng wén lǐ yú huò shì tāng lín zhì xià wén huò yě yòng tāng xún
这句话大意是:(三五)鳢鱼有黏液,上文「鳢鱼臛」是「汤鳞治」,下文「●臛」,也用「汤𬊈」。
zhè lǐ jìng lín zhì dāng rán kě yǐ jiě shì dàn kě néng réng yīng zuò tāng lín zhì
现代白话:这里「净鳞治」当然能够解释,但可能仍应作「汤鳞治」。
xiàn zài qún zhòng tùn duō nián yè de yú lèi yě cháng yòng rè tāng
这句话大意是:现在群众「褪」多黏液的鱼类也常用热汤。
sān liù huò yè shí jīng yòu xiě zuò huò yè huò yè cān kàn zhù shì sì
这句话大意是:(三六)「藿叶」,《食经》又写作「霍叶」、「臛叶」,参看注释「四0」。
sān qī sān cùn yí xì bàn cùn zhī wù bàn zì làn le yī zhí jiù róng yì cuò chéng sān
这句话大意是:(三七)「三寸」,疑系「半寸」之误(「半」字烂了一直,就容易错成「三」)。
sān bā shuǐ zhōng xià yuàn kè jīn chāo míng chāo yòu yǒu yī shuǐ zì jù lǐ yú huò tiáo lì jí cóng hú xiāng běn shān qù
这句话大意是:(三八)「水中」下院刻、金抄、明抄又有一「水」字,据「鳢鱼臛」条例及从湖湘本删去。
sān jiǔ xiè mò yuán zuò xiè mǐ yǔ bái mǐ sǎn zhòng fù mǐ yīng shì mò zì zhī wù zī gǎi zhèng
这句话大意是:(三九)「屑末」,原作「屑米」,与「白米糁」重复,「米」应是「末」字之误,兹改正。
sì shí fēn yí bàn zhī wù
这句话大意是:(四十)「分」,疑「半」之误。
rì yì běn gǎi wèi bàn zì
这句话大意是:日译本改为「半」字。
sì yī yán zhī yīng shì yán mǐ zhī tuō mǐ zì
这句话大意是:(四一)「研汁」,应是「研米汁」,脱「米」字。
sì èr yán wèi hou bù kě jiě huáng lù sēn yǐ wèi shì zhuó wèi tiáo zhī wù jù xià wén zhǎng èr cùn guǎng yī cùn hòu sì fēn xǔ hěn hé lǐ
这句话大意是:(四二)「研为候」,不可解,黄麓森以为是「斫为条」之误,据下文「长二寸,广一寸,厚四分许」,很合理。
sì sān rì jīn chāo hú xiāng běn wù zuò yuè yuàn kè míng chāo bù wù
这句话大意是:(四三)「日」,金抄、湖湘本误作「月」,院刻、明抄不误。
sì sì lù chū xī jī zhōng biāo zé qù lìng jǐn jī yuán zuò qí wù
这句话大意是:(四四)「漉出,淅箕中,杓迮去令尽」,「箕」,原作「其」,误。
àn juǎn jiǔ zuò zū cáng shēng cài fǎ piān mù ěr zū tiáo mù ěr jīng guò zhǔ wǔ fèi hòu lù chū zài zài lěng shuǐ hé suān jiāng shuǐ zhōng xǐ guò jǐ dào shān yòng
这句话大意是:按卷九《作菹藏生菜法》篇「木耳菹」条,木耳经过煮五沸后,漉出再在冷水和酸浆水中洗过几道才用。
zhè lǐ lù chū hòu zài jiā táo xī yīng gāi jiù zài xī jī zhōng táo xǐ bìng yòng biāo dǐ yā qù xīng shuǐ
这句话大意是:这里漉出后再加淘淅,应该就在淅箕中淘洗,并用杓底压去腥水。
juǎn jiǔ gè piān yǐn shí cì wén xī jī lǚ jiàn
这句话大意是:卷九各篇引《食次》文「淅箕」屡见。
biāo zhǐ yǎo shuǐ de piáo sháo
这句话大意是:「杓」指舀水的瓢杓。
xī jī jí táo mǐ jī sú yì chēng shāo jī
这句话大意是:「淅箕」即淘米箕,俗亦称「筲箕」。
qí yīng shì jī zì zhī wù zī gǎi zhèng
这句话大意是:「其」应是「箕」字之误,兹改正。
zé qù xià yīng yǒu shuǐ zì dàn zhè shì shí jīng wén tā jiù shì zhè yàng hán hu de
这句话大意是:「迮去」下应有「水」字,但这是《食经》文,它就是这样含糊的。
sì wǔ làn yuàn kè jīn chāo é zuò míng chāo hú xiāng běn bù wù
这句话大意是:(四五)「烂」,院刻、金抄讹作「●」,明抄、湖湘本不误。
rú zuò rú xiàng rú tóng jiě shì
这句话大意是:「如」作如像、如同解释。
sì liù mǐ diàn yí bàn diàn zhī wù
这句话大意是:(四六)「米奠」,疑「半奠」之误。
sì qī sǔn qí yì wèi xiáng
这句话大意是:(四七)「损」,其义未详。
rì yì běn jù zhū sì xiào jì gǎi wèi xián yīn xián zì zé shì niú bǎi yè suī kě jiě shì dàn wèi shuō míng gēn jù
这句话大意是:日译本据猪饲校记改为「胘」(音贤)字,则是牛百叶,虽可解释,但未说明根据。
sì bā chǐ zhōng yí xì chǐ zhī zhī wù
这句话大意是:(四八)「豉中」,疑系「豉汁」之误。
sì jiǔ míng chāo hú xiāng běn zuò zhǐ
这句话大意是:(四九)明抄、湖湘本作「止」;。
yuàn kè jīn chāo zuò shàng lián xià jù dú
这句话大意是:院刻、金抄作「上」,连下句读。
zī cóng míng chāo
这句话大意是:兹从明抄。
wǔ shí mián yí yīng zuò juàn
这句话大意是:(五十)「绵」,疑应作「绢」。
yī shuō wén gēng wǔ wèi hé gēng yě
这句话大意是:「一」《说文》:「羹,五味盉羹也。
hé jí hé zì
这句话大意是:」「盉」即「和」字。
ròu gēng yě
这句话大意是:「,肉羹也。
jí huò zì
这句话大意是:」「」即「臛」字。
wáng yì zhù chu cí zhāo hún yǒu cài yuē gēng wú cài yuē huò
这句话大意是:王逸注《楚辞招魂》:「有菜曰羹,无菜曰臛。
dà tǐ shàng kě yǐ zhè yàng shuō
现代白话:」大体上能够这样说。
kǒng ān guó zhù shàng shū shuō mìng de ruò zuò hé gēng ěr wéi yán méi shuō gēng xū yán cù yǐ hé zhī
现代白话:孔安国注《尚书说命》的「若作和羹,你惟盐梅」说:「羹须盐醋以和之。
yǐ zá hé wèi gēng yǔ xǔ wáng èr shuō xiāng tōng bìng qiě shì dài suān wèi de
这句话大意是:」以杂和为羹,与许、王二说相通,并且是带酸味的。
lìng yī zhǒng jiě shì shì míng shì yǐn shí gēng àn yuán zuò tàn cǐ jù tài píng yù lǎn juǎn bā liù yī yǐn gǎi wāng yě zhī wāng láng yě
这句话大意是:另一种解释,《释名‧释饮食》:「羹(按原作「叹」,此据《太平御览》卷八六一引改),汪也,汁汪郎也。
àn tóng huò hāo yě xiāng qì hāo hāo yě
这句话大意是:」「●(按同「臛」),蒿也,香气蒿蒿也。
zé gēng shì duō tāng de huò shì nóng zhòng shǎo zhī de
这句话大意是:」则羹是多汤的,臛是浓重少汁的。
guǎng yā shì qì wèi zhī
这句话大意是:《广雅‧释器》:「●谓之●。
jí gēng zì
这句话大意是:」「●」即「羹」字。
jí qì zì yīn qì yě xiě zuò qì cóng qì cóng ròu zhèng shì shì míng suǒ shuō de zhī wāng láng xiàn zài zhè dōng hái jiào duō tāng de ròu gēng wèi qì
这句话大意是:「●」即「湆」字,音泣,也写作「湆」,从泣从肉,正是《释名》所说的「汁汪郎」,现在浙东还叫多汤的肉羹为「湆」。
zōng shàng suǒ shuō gēng shì yǒu cài de duō zhī de dài suān de
这句话大意是:综上所说,羹是有菜的,多汁的,带酸的;。
fǎn zhī wèi huò
这句话大意是:反之为臛。
běn piān suǒ chēng de gēng huò suī wèi bì wán quán rú cǐ dà tǐ shàng yě hái shì gēng shì bǐ jiào duō cài de duō zhī de
这句话大意是:本篇所称的羹臛,虽未必完全如此,大体上也还是羹是比较多菜的,多汁的;。
huò kě yǐ shì dài zhī dài suān de yě kě yǐ shì qián chǎo de
现代白话:臛能够是带汁带酸的,也能够是干炒的。
chóng xiū zhèng hé zhèng lèi běn cǎo juǎn shí jiǔ dān xióng jī yǐn shí yī xīn jìng jī cháng yī jù zhì rú cháng chǎo zuò huò
这句话大意是:《重修政和证类本草》卷十九「丹雄鸡」引《食医心镜》:「鸡肠一具,治如常,炒作臛。
běn piān de huò yǒu zhǔ de chǎo de suān de tián de kuài ròu de xì qiè huò zuó suì de dōu yǐ qín chù de ròu wèi zhǔ yào cái liào
这句话大意是:」本篇的臛,有煮的,炒的,酸的,甜的,块肉的,细切或琢碎的,都以禽畜的肉为主要材料。
èr zhū yì wén lèi jù juǎn jiǔ yī jī yǐn zhuāng zi yì piān yáng gōu zhī jī sān suì wèi zhū
这句话大意是:「二」「株」,《艺文类聚》卷九一「鸡」引《庄子》逸篇:「羊沟之鸡,三岁为株。
sī mǎ biāo zhù yáng gōu dòu jī chù
这句话大意是:」司马彪注:「羊沟,斗鸡处。
zhū kuí shuài yě
这句话大意是:株,魁帅也。
shì zhū yǒu kuí yì yòu zhí gēn wèi zhū zhè lǐ dāng shì zhǐ yù kuí jí yù tóu kǒng wèi bì shì èr shí cóng yù
这句话大意是:」是「株」有「魁」义,又直根为「株」,这里当是指芋魁,即芋头,恐未必是二十丛芋。
sān mù lán mù lán kē luò yè qiáo mù gǔ shí yòng qí shù pí zuò xiāng wèi liào rú yòng guì pí
这句话大意是:「三」木兰,木兰科,落叶乔木,古时用其树皮作香味料,如用桂皮。
míng yī bié lù mù lán pí shì guì ér xiāng
这句话大意是:《名医别录》:「木兰,……皮似桂而香。
táo hóng jǐng zhù líng líng zhū chù jiē yǒu
这句话大意是:」陶弘景注:「零陵诸处皆有。
zhuàng rú nán shù pí shén báo ér wèi xiāng xīn
这句话大意是:状如楠树,皮甚薄而味香辛。
jīn yì zhōu yǒu pí hòu zhuàng rú hòu pò ér qì wèi wèi shèng
这句话大意是:今益州有皮厚状如厚朴,而气味为胜。
jīn dōng rén jiē yǐ shān guì pí dāng zhī yì xiāng lèi
这句话大意是:今东人皆以山桂皮当之,亦相类。
sì qiě gū qiě zàn qiě yì jí zàn qiě xiān zuò chù lǐ
这句话大意是:「四」「且」,姑且,暂且,意即暂且先作处理。
zhǔ zài zhè lǐ yě zhǐ néng shì yī xià mù dì zài qù jiǎ zàng
这句话大意是:「煮」,在这里也只能是「●」一下,目的在去甲脏。
wǔ jù jiù shì fù dà gài yǐ sì tí wèi yī fù
这句话大意是:「五」「具」,就是「副」,大概以四蹄为一副。
liù juǎn sān yǒu zhǒng hú suī piān
这句话大意是:「六」卷三有《种胡荽》篇。
hú suī de zǐ shí shì xīn xiāng kě zuò xiāng wèi liào de
这句话大意是:胡荽的子实是辛香可作香味料的。
zhè lǐ hú suī yī liǎng jí yòng zi shí
这句话大意是:这里「胡荽一两」,即用子实。
qī yán yǐ wèi xiáng yě xǔ shì yī zhǒng xì yán
这句话大意是:「七」「盐蚁」,未详,也许是一种细盐。
jīn shì yí yán chǐ huò yán zhī wù
这句话大意是:《今释》疑「盐豉」或「盐●」之误。
rì yì běn jìng gǎi wèi yán chǐ
这句话大意是:日译本迳改为「盐豉」。
bā zuó hé qiè bù tóng qiè shì yòng shǒu àn zhe shùn cì de qiè zuó shì bù jū zěn yàng luàn dāo de zhǎn
这句话大意是:「八」「琢」和「切」不同,「切」是用手按著顺次地切,「琢」是不拘怎样乱刀地斩。
zhǎn de hěn suì jiù shì xià wén cháng jiàn de xì zuó
这句话大意是:斩得很碎,就是下文常见的「细琢」。
zì yì xiě zuò zhuó
这句话大意是:字亦写作「斮」。
jiǔ dú rú guò yīn guǎng yùn shàng shēng sān shí sān gě sǔn chū nán zhōng
这句话大意是:「九」「」,读如过音,《广韵》上声「三十三哿」:「笋●,出南中。
jù xià wén xǐ jìng yán hòu hái yào jīng guò zhǔ xǐ shǒu xù shì xiāng dāng xián de sǔn qián
这句话大意是:」据下文洗净盐后还要经过煮洗手续,是相当咸的笋干。
yī yīn sǔn guǎng yùn shàng shēng èr shí yī hùn qiè shú ròu gèng zhǔ yě
这句话大意是:「一0」「」,音损,《广韵》上声「二十一混」:「,切熟肉更煮也。
shì míng shì yǐn shí fèi zàn yě yǐ mǐ sǎn zhī rú gāo zàn yě
这句话大意是:」《释名‧释饮食》:「肺,,饡也,以米糁之如膏饡也。
jù běn tiáo suǒ shù zé shì yáng fèi zhǔ shóu xì qiè xià yáng ròu huò zhōng jiā mǐ sǎn zài zhǔ jiān yǒu shì míng guǎng yùn suǒ shuō de èr zhǒng zuò fǎ
这句话大意是:」据本条所述,则是羊肺煮熟细切,下羊肉臛中加米糁再煮,兼有《释名》、《广韵》所说的二种作法。
yī yī jiù pēng rèn gè piān zǐ xì bǐ duì suǒ chēng xì qiè yì bān shì zhǐ qiē chéng xì sī
这句话大意是:「一一」就烹饪各篇仔细比对,所称「细切」,一般是指切成细丝。
yī èr qù zhōng mài má jī wèi xiáng
这句话大意是:「一二」「去中脉麻迹」,未详。
yù piān mài xuè lǐ yě
这句话大意是:《玉篇》「脉,……血理也。
yě xǔ shì zhǐ qù diào xuè yè níng gù hòu jié zài biǎo céng de xuè xiān wéi
这句话大意是:」也许是指去掉血液凝固后结在表层的血纤维。
yī sān qū shì wù jiàn gè shù de míng chēng yóu yán yī quán yī tǒng
这句话大意是:「一三」「屈」是物件个数的名称,犹言「一卷」、「一筒」。
táng duàn gōng lù běi hù lù juǎn èr jì zài yǒu guǎng zhōu de yī zhǒng guī bái kě ài báo ér fù míng de mǐ shuō àn liáng liú xiào wēi xiè guān cì jiāo zhōu mǐ sì bǎi qū
这句话大意是:唐段公路《北户录》卷二记载有广州的一种「规白可爱,薄而复明」的「米」说:「按梁刘孝威谢官赐交州米四百屈。
xiáng qí yán qū qǐ jīn zhī shù hu
这句话大意是:详其言屈,岂今之数吗。
suǒ wèi sì bǎi qū qí shí jiù shì sì bǎi quán
这句话大意是:」所谓「四百屈」,其实就是「四百卷」。
zhè lǐ qū zhǎng wǔ cùn jiù shì jié chéng wǔ cùn zhǎng de yī qū yě jiù shì yī tǒng
这句话大意是:这里「屈长五寸」,就是截成五寸长的一屈,也就是一筒。
liú xiào wēi hé shí jīng de qū dōu shì nán fāng de fāng yán wǒ men huái yí shí jīng chū wū nán rén de shǒu bǐ zhè yě shì yī gè zuǒ zhèng
这句话大意是:刘孝威和《食经》的「屈」,都是南方的方言,我们怀疑《食经》出于南人的手笔,这也是一个佐证。
dàn shàng wén de qū shēn rú zì zhǐ cháng de yī qū yī shēn yǐ guàn xiàn zi
这句话大意是:但上文的「屈申」,如字,指肠的一屈一申以灌馅子。
hé zhǐ guàn cháng de hé tóu jí hé hé chéng de xuè xiàn zi
这句话大意是:「和」,指灌肠的「和头」,即和合成的血馅子。
yī sì běn zuò pí fǎn chú lèi de zhòng bàn wèi jí sú suǒ wèi bǎi yè
这句话大意是:「一四」「●」,本作「膍」,反刍类的重瓣胃,即俗所谓「百叶」。
yī wǔ yī hǔ kǒu mǔ zhǐ hé shí zhǐ jiān de yī wéi
这句话大意是:「一五」「一虎口」,拇指和食指间的一围。
yī liù xiàng shì qū xiàng wū
这句话大意是:「一六」「向」是「趋向于」;。
xiàng shú jí jiāng shú yì jí shàng wén de bàn shú
这句话大意是:「向熟」,即将熟,亦即上文的「半熟」。
yī qī zhì yáng hé pí rú zhū fǎ zhǐ zǎi zhì yáng huò yào lián pí bù bō tóng xún zhū fǎ yī yàng
这句话大意是:「一七」「治羊,合皮如猪法」,指宰治羊只,要连皮不剥,同𬊈猪法一样。
zhè yī jù shì zhì yáng fǎ de zǒng jiāo dài bù jǐn guān wū běn tiáo
这句话大意是:这一句是治羊法的总交代,不仅关于本条。
yī bā chún dān chún zhěng gè
这句话大意是:「一八」「纯」,单纯,整个。
yī jiǔ mào yīn mào shì zá zài gēng li miàn dī cài yīn yì chēng zài gēng li miàn jiā cài wèi mào
这句话大意是:「一九」「芼」,音帽,是杂在羹里面的菜,因亦称在羹里面加菜为「芼」。
nán sòng fàn chéng dà wú jùn zhì juǎn èr jiǔ gū yè gēng jīn rén zuò lú yú gēng nǎi mào yǐ tuán yóu yǒu fēng wèi
这句话大意是:南宋范成大《吴郡志》卷二九「菰叶羹」:「今人作鲈鱼羹,乃芼以莼,尤有风味。
èr tuán zài chūn xià jiān qí nèn jīng yè shàng wèi kāi zhǎn shí cǎi zhāi zhě pǐn zhì zuì hǎo chēng wèi zhì tuán
这句话大意是:「二0」莼在春夏间,其嫩茎、叶尚未开展时采摘者,品质最好,称为「稚莼」。
qí hòu yè shāo shū zhǎng pǐn zhì cì zhī jīn yì míng sī tuán
这句话大意是:其后叶稍舒长,品质次之,今亦名「丝莼」。
zhì qiū jì zhí zhū shuāi lǎo yè xiǎo ér wèi kǔ bù kān shū shí jǐn kě zuò wèi sì liào zé chēng zhū tuán
这句话大意是:至秋季植株衰老,叶小而味苦,不堪蔬食,仅可作为饲料,则称「猪莼」。
èr yī wō chóng jù xià wén dāng shì jì shēng wū tuán de yī zhǒng xiǎo chóng
这句话大意是:「二一」「蜗虫」,据下文当是寄生于莼的一种小虫。
táng hán è sì shí zuǎn yào qī yuè piān cǎi yào shù zé zuò zhú chóng
这句话大意是:唐韩鄂《四时纂要‧七月》篇采《要术》则作「蠋虫」。
èr èr juǎn liù yǎng yú piān zhǒng tuán fǎ tí dào zài bēi hú zhōng zhǒng tuán
这句话大意是:「二二」卷六《养鱼》篇「种莼法」提到在陂湖中种莼。
èr sān běn zuò yè yě xiě zuò xiè jūn yǔ tóng shì zài tāng zhōng zàn fèi jí chū qù qí kǔ sè xiáng jiàn bā hé yǎn piān zhù shì sì
这句话大意是:「二三」「●」,本作「煠」,也写作「渫」、「●」,均与「●」同,是在汤中暂沸即出,去其苦涩,详见《八和兖》篇注释「四」。
èr sì yīng zhǐ nèn yè
这句话大意是:「二四」「英」,指嫩叶。
èr wǔ jiē qù shàng mò rán hòu xià zhī suǒ zhǐ yīng shì lěng shuǐ xiān xià yú dài shuǐ fèi hòu piē qù shàng céng fú mò rán hòu xià cài
这句话大意是:「二五」「接去上沫,然后下之」,所指应是冷水先下鱼,待水沸后撇去上层浮沫,然后下菜。
èr liù nǐ yīn ní jí yùn liù zhī yán yě
这句话大意是:「二六」「抳」,音尼,《集韵》「六脂」:「研也。
èr qī guò zhǐ guò diào zhā zǐ yě jiù shì chéng qǔ qīng zhī
这句话大意是:「二七」「过」,指过掉渣滓,也就是澄取清汁。
yīn yán jiǎo guò de chǐ zhī guò zǐ bù qīng suǒ yǐ shǐ gēng hún zhuó
这句话大意是:因研搅过的豉汁,过滓不清,所以使羹浑浊。
èr bā yīn gàn yù piān xián yě
这句话大意是:「二八」「●」,音干,《玉篇》:「咸也。
dàn yào shù shì dàn dòu chǐ ér qiě tè bié yòng zhè gè zì yīng yǔ xián yǒu bié yīng shì zhǐ kǔ sè wèi
这句话大意是:」但《要术》是淡豆豉,而且特别用这个字,应与咸有别,应是指苦涩味。
èr jiǔ bái yú yě jiào yú jiǎo yú
这句话大意是:「二九」「白鱼」,也叫●鱼、鱎鱼。
běn cǎo gāng mù juǎn sì sì xíng zhǎi fù biǎn lín xì tóu wěi jù xiàng shàng
这句话大意是:《本草纲目》卷四四:「●,形窄,腹扁,鳞细,头尾俱向上。
wáng niàn sūn guǎng yā shū zhèng jīn bái yú shēng jiāng hú zhōng lín xì ér bái shǒu wěi jù áng dà zhě zhǎng liù qī chǐ
这句话大意是:」王念孙《广雅疏证》:「今白鱼生江湖中,鳞细而白,首尾俱昂,大者长六七尺。
sān shā xià wén lǚ jiàn shì shí jīng de tè yòng cí bù yí dìng shì cuò zì
这句话大意是:「三0」「沙」,下文屡见,是《食经》的特用词,不一定是错字。
àn yè děng zì
这句话大意是:按「煠」、「●」等字,。
yě yǒu yòng zhuó zì hé jiè yòng nào zhuō děng zì de
这句话大意是:也有用「汋」字和借用「淖」、「焯」等字的,。
guō pú shī yì shū děng cháng yòng zhuó zì
这句话大意是:郭璞《诗义疏》等常用「汋」字,。
rú juǎn liù yǎng yú piān tuán xià yǐn shī yì shū yòu kě zhuó
这句话大意是:如卷六《养鱼》篇「莼」下引《诗义疏》:「又可汋,。
huá měi
这句话大意是:滑美」,。
jí shàng wén fán sī tuán
这句话大意是:即上文「凡丝莼,。
rè tāng zàn zhī de zì
这句话大意是:……热汤暂●之」的「●」字。
zhè lǐ yǐn shí jīng duì tuán de chù lǐ fǎ xiāng tóng shā jiù shì yè de jiè yīn zì
这句话大意是:这里引《食经》对莼的处理法相同,「沙」就是「煠」的借音字。
shí jīng jiān yǒu nán běi kǒu wèi hé nán běi fāng chǎn wù ér nán fāng de wèi dào tè bié nóng zhòng
这句话大意是:《食经》兼有南北口味和南北方产物,而南方的味道特别浓重;。
shàng cài yǒu yán jǐn de chéng guī
这句话大意是:上菜有严谨的「成规」;。
zhēng quán xióng quán shēng pài tóu dà
这句话大意是:蒸全熊、全牲,派头大;。
wén zì jiǎn què bú shì jiǎn jié pō yǒu xiǎng dāng rán de dì fāng yòng cí bù yán jǐn bìng duō jiè yòng sú é zì děng děng yǒu hěn duō tè sè
这句话大意是:文字简阙(不是简洁),颇有「想当然」的地方,用词不严谨,并多借用俗讹字等等,有很多特色。
shí cì yě hé shí jīng xiāng xiàng ér nán fāng de wèi dào gèng nóng hòu xiē
这句话大意是:《食次》也和《食经》相像,而南方的味道更浓厚些。
běi hù lù juǎn èr shí mù zhōng
这句话大意是:《北户录》卷二「食目」中,。
jì zài yǒu xǔ duō nán cháo shí pǐn hé jīng yún de shí pǐn
这句话大意是:记载有许多「南朝食品」和「《经》云」的食品,。
yǒu bù shǎo hé shí jīng shí cì xiāng tóng
这句话大意是:有不少和《食经》、《食次》相同,。
ér qiě yě yǒu diàn fǎ
这句话大意是:而且也有「奠」法,。
dōu kě yǐ zuò wèi shí jīng shí cì shì chū wū nán rén shǒu bǐ de cān zhèng
现代白话:都能够作为《食经》、《食次》是出于南人手笔的参证。
sān yī zhǔn zhào zì miàn jiě shì jí shì zhǔn zì zhǔn guǎng èr cùn yì jí yǐ guǎng èr cùn wèi zhǔn lì rú xià miàn ān jiān xiāo fǎ piān yǐn shí jīng yǒu chéng zhì zhǔn cǐ
这句话大意是:「三一」「准」,照字面解释,即是「准」字,「准广二寸」,意即「以广二寸为准」,例如下面《●腤煎消法》篇引《食经》有「成治准此」。
dàn xì jiǎn shí jīng shí cì yòng zhè zì shí zhǐ biǎo míng le zhǎng hé guǎng méi yǒu shuō hòu dù hé yī bān de zhǔn shì yǒu bù tóng
这句话大意是:但细检《食经》、《食次》用这字时,只表明了长和广,没有说厚度,和一般的「准」,似有不同。
àn zhǔn yǒu píng héng yì huái yí zhè hé qū tóng yàng shì yī zhǒng kuài xíng shàng de tè yòng míng cí
这句话大意是:按「准」有平衡义,怀疑这和「屈」同样是一种块形上的特用名词。
qū shì yuán quán xíng de yī tǒng zhǔn shì píng ér guǎng de piàn kuài dà gài hé xuān huò lüè xiāng dāng
这句话大意是:「屈」是圆卷形的一筒,「准」是平而广的片块,大概和「轩」、「藿」略相当。
sān èr hún quán wù de zhěng gè de
这句话大意是:「三二」「浑」,全物的,整个的。
yào shù zhōng duō yòng zhè zì rú hún xià hún yòng hún diàn hún chǐ děng dōu shì quán wù bù fēn gē bù yán suì de yì sī
这句话大意是:《要术》中多用这字,如「浑下」、「浑用」、「浑奠」、「浑豉」等,都是全物不分割、不研碎的意思。
sān sān zì yán jìn zì hòu chéng qù zhā zǐ de nóng yán zhī bì miǎn jiǎo bàn shǐ gēng hún zhuó
这句话大意是:「三三」「渍盐」,浸渍后澄去渣滓的浓盐汁,避免搅拌使羹浑浊。
sān sì gǔ shí qián chǎo jiào áo
这句话大意是:「三四」古时干炒叫「熬」。
xià wén liǎn tiáo áo yǔ shuǐ áo guò yǐ hòu cái jiā shuǐ yě shì chǎo
这句话大意是:下文「脸●」条:「熬,与水」,熬过以后才加水,也是炒。
lìng wài yóu jiān yě jiào áo rú xià miàn ān jiān xiāo fǎ piān yǐn shí jīng gào yóu áo zhī
这句话大意是:另外,油煎也叫「熬」,如下面《●腤煎消法》篇引《食经》「膏油熬之」。
sān wǔ cù zū jí suān pào cài
这句话大意是:「三五」「醋菹」,即酸泡菜。
sān liù diàn de yuán yì shì zhì zhe de yì sī yí lǐ lǐ jì zhōng fán zhì zhe dōu jiào diàn
这句话大意是:「三六」「奠」的原义是「置著」的意思,《仪礼》、《礼记》中凡置著都叫「奠」。
zhèng xuán zhù lǐ jì yù zǎo diàn jiǎn diàn yóu xiàn yě
这句话大意是:郑玄注《礼记‧玉藻》「奠茧」:「奠,犹献也。
kǒng yǐng dá shū fán xiàn wù bì xiān diàn wū de gù yún diàn yóu xiàn yě
这句话大意是:」孔颖达疏:「凡献物必先奠于地,故云「奠,犹献也」。
shuō míng diàn yě shì zhì
这句话大意是:」说明「奠」也是「置」。
zhì jiù shì fàng zhì wǎn fàng zài zhuō shàng shì zhì cài fàng jìn wǎn lǐ miàn yě shì zhì xiàn zài zhè dōng fāng yán shàng yǒu chēng zhuāng shèng wèi zhì rú shèng fàn chéng cài děng gài chēng zhì fàn zhì cài
这句话大意是:置就是放置,碗放在桌上是置,菜放进碗里面也是置,现在浙东方言尚有称装盛为「置」,如盛饭、盛菜等,概称「置饭」、「置菜」。
zhè gè hái bǎo cún zhe gǔ yì de fāng yán zài zhè dōng yòng diàn de běn yì zì zhì zài shí jīng shí cì jí yòng diàn de běn zì
这句话大意是:这个还保存著古义的方言,在浙东用「奠」的本义字「置」,在《食经》、《食次》即用「奠」的本字。
táng duàn gōng lù běi hù lù juǎn èr shí mù yòu àn nán cháo shí pǐn zhōng yǒu ào ròu fǎ ào jí bāo lèi yě
这句话大意是:唐段公路《北户录》卷二「食目」:「又按南朝食品中有奥肉法,奥即褒类也。
yòu yǒu ān jiān xiāo fǎ xiàn zhì zāo ròu fàn zhì chún zhēng yú bái yuè zhūn fǎ mì chún jiān yú liǎn xià dàn
这句话大意是:又有●腤煎消法,陷炙,糟肉,范炙,纯蒸鱼,白瀹肫法,……蜜纯煎鱼,脸●,下淡。
diàn yǒu chán huò
这句话大意是:奠有蝉臛,……。
jīng yún tiào wán zhì
这句话大意是:《经》云:跳丸炙,……。
liè yǒu duō zhǒng gēng yáo bǐng zhì de shí mù duō yǔ běn juǎn hé juǎn jiǔ gè piān yǐn shí jīng shí cì suǒ chēng xiāng tóng
这句话大意是:」列有多种羹、肴、饼、炙的「食目」,多与本卷和卷九各篇引《食经》、《食次》所称相同。
suǒ wèi nán cháo shí pǐn suǒ wèi jīng dāng chū shí jīng yī lèi de shū
这句话大意是:所谓「南朝食品」,所谓「《经》」,当出《食经》一类的书。
kě zhù yì de qí xià wén bìng chēng yòu guǒ diàn hé zǐ yǒu hán jù
这句话大意是:可注意的,其下文并称:「又果奠合子有寒具……。
juǎn sān hóng méi cuī guī tú zhù àn liáng cháo shàng zhuàn sǎn diàn hé zǐ nèi yǒu jǔ yuán
这句话大意是:」卷三「红梅」崔龟图注:「按梁朝上馔糁奠合子内有枸橼」。
zhuàn shì cài yáo
这句话大意是:「馔」是菜肴,。
sǎn shì mì jiàn zhè lǐ bú shì mǐ sǎn
这句话大意是:「糁」是蜜饯(这里不是米糁,。
cān kàn juǎn shí jǔ yuán sān wǔ zhù shì èr
这句话大意是:参看卷十「枸橼〔三五〕」注释「二」),。
hán jù shì yóu zhá zi
这句话大意是:「寒具」是油炸子,。
zhè xiē cài guǒ dōu zhuāng zài diàn hé zǐ nèi gōng shàng xí
这句话大意是:这些菜果都装在「奠合子」内供上席,。
zhèng míng diàn shì zhuāng shèng shí wù de róng qì
这句话大意是:证明「奠」是装盛食物的容器,。
yīn yì chēng qí zhuāng shèng fǎ wèi diàn
这句话大意是:因亦称其装盛法为「奠」。
duō néng bǐ shì zé jìng chēng wèi gōng rú juǎn èr rù yè gōng rù jiè mò gōng zhī děng
这句话大意是:《多能鄙事》则迳称为「供」,如卷二「入楪供」、「入芥末供之」等。
diàn zì xià wén yòng de hěn duō yǒu duō zhǒng de diàn fǎ wú fēi shì gè zhǒng bù tóng de shèng gōng fāng fǎ ér yǐ
这句话大意是:「奠」字下文用得很多,有多种的奠法,无非是各种不同的盛供方法而已。
tài píng yù lǎn juǎn bā wǔ jiǔ jí juǎn bā wǔ liù yǐn lú chén jì fǎ yǒu sì shí cí jiē yòng fèi chūn xià qiū cí jiē yòng xuè qiū cí yǒu zū xiāo
这句话大意是:《太平御览》卷八五九及卷八五六引卢谌《祭法》有「四时祠,皆用肺●」,「春夏秋祠,皆用●血」,「秋祠有菹消」。
fèi jí fèi xuè jí xuè zū xiāo jí zū lǜ piān de zū xiào
这句话大意是:「肺●」即「肺」,「●血」即「●血」,「菹消」即《菹绿》篇的「菹肖」。
gǔ shí de yàn xiǎng hé jì sì fēn bù kāi shí jīng shí cì de diàn yuán yóu jì diàn shàng yǎn biàn ér lái cóng lú chén de jì zài yě kě néng zhè xiē shí zhuàn shì xiān jì diàn ér hòu gòng shàn
这句话大意是:古时的宴飨和祭祀分不开,《食经》、《食次》的「奠」,原由祭奠上演变而来,从卢谌的记载,也可能这些食馔是先祭奠而后供膳。
sān qī bù cù bù gòu suān
这句话大意是:「三七」「不醋」,不够酸。
sān bā gū jūn zhǐ gu jūn jiù shì xùn bú shì jiāo bái
这句话大意是:「三八」「菰菌」,指菇菌,就是蕈,不是茭白。
míng yī bié lù cǎo bù xià pǐn yǒu gū gēn tú jīng běn cǎo jí jiāng nán rén hū wèi jiāo cǎo zhě
这句话大意是:《名医别录》草部下品有「菰根」,《图经本草》:「即江南人呼为茭草者。
yòu wèi zhī jiāo bái
这句话大意是:……又谓之茭白。
qí suì jiǔ zhě zhōng xīn shēng bái tái rú xiǎo r bì wèi zhī gū shǒu jīn rén zuò gū shǒu fēi shì
这句话大意是:其岁久者,中心生白苔,如小儿臂,谓之「菰手」,今人作「菰首」,非是。
ěr yā suǒ wèi qú shū zhù yún shì tǔ jūn shēng gū cǎo zhōng zhèng wèi cǐ yě
现代白话:《你雅》所谓「蘧蔬」,注云:「似土菌,生菰草中」,正谓此也。
gù nán fāng rén zhì jīn wèi jūn wèi gū yì yuán cǐ yì yě
这句话大意是:故南方人至今谓「菌」为「菰」,亦缘此义也。
jūn zhǐ xùn yóu wū xùn bǐng féi bái pō xiàng jiāo bái gù yì chēng xùn wèi gū jí jīn gu zì
这句话大意是:」「菌」指蕈,由于蕈柄肥白,颇像茭白,故亦称蕈为「菰」,即今「菇」字。
shí jīng shì nán fāng zuò pǐn qí suǒ wèi gū zhèng shì zhǐ xùn suǒ chēng gū jūn jí zhǐ gu jūn bú shì jiāo bái
这句话大意是:《食经》是南方作品,其所谓「菰」,正是指蕈,所称「菰菌」,即指「菇菌」,不是茭白。
wáng zhēn nóng shū juǎn bā jùn zǐ xiàng xià yǒu chì gū yě jiāng gu zì xiě zuò gū
这句话大意是:王祯《农书》卷八「菌子」项下有「赤菰」,也将「菇」字写作「菰」。
xiàn zài xiāng gū mó gu yě kě yǐ xiě zuò xiāng gū mó gū
现代白话:现在「香菇」、「蘑菇」,也能够写作「香菰」、「蘑菰」。
juǎn jiǔ sù shí piān fǒu jūn fǎ qǔ jí tāng yè qù xīng qì bò pò hé běn tiáo jūn tāng shā zhōng chū bò de chù lǐ fǎ wán quán xiāng tóng
这句话大意是:卷九《素食》篇「缹菌法」:「取即汤煠去腥气,擘破」,和本条「菌,汤沙中出,擘」的处理法完全相同。
kě shì jiāo bái bù xū yào yè yě bù yòng shǒu bò
这句话大意是:可是茭白不需要煠,也不用手擘。
yòu běn tiáo nèi róng yǒu jūn wú gū dōu shuō míng suǒ zhǐ shì xùn bú shì jiāo bái
这句话大意是:又本条内容有「菌」无「菰」,都说明所指是蕈,不是茭白。
yòu xià wén qiàn dàn tiáo yǒu yòng gū jūn zhòng shuō jiù shì yòng dì jūn yóu wèi míng zhèng
这句话大意是:又下文「椠淡」条有「用菰菌」重说就是「用地菌」,尤为明证。
zuò jiāo bái jiě shì shì cuò de
这句话大意是:作茭白解释是错的。
sān jiǔ jí yùn yǔ tóng zé jí wèi sǔn jí shàng wén de sǔn bù guò zài zhì fǎ shàng yǒu xián dàn chéng dù de bù tóng
这句话大意是:「三九」「●」,《集韵》:「与●同」,则即谓「笋●」,即上文的「笋●」,不过在制法上有咸淡程度的不同。
sì huò yè zhèng xuán zhù lǐ jì zuò huò yè juǎn jiǔ zuò ào zāo bāo piān yǐn shí cì bāo fǎ yì zuò huò cài
这句话大意是:「四0」「臛叶」,郑玄注《礼记》作「藿叶」,卷九《作●奥糟苞》篇引《食次》「苞●法」亦作「藿菜」。
huò huò huò yě shì shí jīng de jiè yòng zì
这句话大意是:「臛」或「霍」,也是《食经》的借用字。
lǐ jì nèi zé mí lù tián shǐ jiē yǒu xuān
这句话大意是:《礼记‧内则》:「麋、鹿、田豕、,皆有轩。
zhèng xuán zhù xuān dú wèi xiàn
这句话大意是:」郑玄注:「轩,读为宪;。
xiàn wèi huò yè qiè yě
这句话大意是:宪谓藿叶切也。
yòu ròu xīng xì zhě wèi kuài dà zhě wèi xuān
这句话大意是:」又:「肉腥,细者为脍,大者为轩。
zhèng zhù kuài zhě bì xiān xuān zhī suǒ wèi niè ér qiè zhī yě
这句话大意是:」郑注:「脍者必先轩之,所谓「聂而切之」也。
zé suǒ wèi xuān niè dōu hé huò cài qiè xiāng dāng jí qiē chéng kuò dà ér jiào báo de piàn yǐ bié wū xì qiè de kuài
这句话大意是:」则所谓「轩」、「●」、「聂」,都和「藿菜切」相当,即切成阔大而较薄的片,以别于细切的脍。
shí jīng shí cì de tè yòng yǔ zhǔn dà gài yě shì hé xuān huò tóng lèi xiāng sì de yī zhǒng qiè fǎ
这句话大意是:《食经》、《食次》的特用语「准」,大概也是和「轩」、「藿」同类相似的一种切法。
sì yī yán mǐ zhī shì jīng guò fěn suì de mǐ de zhī dāng rán méi yǒu wèn tí dàn fěn suì dào shén me chéng dù wú cóng què zhī
这句话大意是:「四一」「研米汁」是经过粉碎的米的汁,当然没有问题,但粉碎到什么程度,无从确知。
juǎn jiǔ sù shí piān yǐn shí cì yǒu yán mǐ sǎn lì dà rú sù mǐ dà gài yán mǐ zhī yě kě néng fěn suì dào suì mǐ de chéng dù
这句话大意是:卷九《素食》篇引《食次》有「研米糁,粒大如粟米」,大概「研米汁」也可能粉碎到碎米的程度。
sì èr liǎn yù piān gēng yě
这句话大意是:「四二」「脸●」,《玉篇》:「羹也。
èr zì fēn bié jiě shì shí zì shū duō jiě shì wèi huò
这句话大意是:」二字分别解释时,字书多解释为臛。
zhǐ yǒu táng xuán yīng yī qiè jīng yīn yì juǎn shí wǔ sēng qí jīng lìng liǎn xià jiě shì liǎn wèi shēng xuè yě hé běn tiáo yòng xuè xiāng hé
这句话大意是:只有唐玄应《一切经音义》卷十五《僧祇经》「令脸」下解释「脸」为「生血也」,和本条用血相合。
dà gài zhè lǐ liǎn zhǐ hóng sè de xuè zhǐ xiān zhǎng de cháng gù èr wù bìng yòng hé míng liǎn
这句话大意是:大概这里「脸」指红色的血,「●」指纤长的肠,故二物并用,合名「脸●」。
sì sān hú qín sòng zhèng qiáo tōng zhì juǎn qī wǔ shū lèi mǎ qín ěr yā yuē jiāo niú qí sú wèi hú qín
现代白话:「四三」「胡芹」,宋郑樵《通志》卷七五「蔬类」:「马芹,《你雅》曰:「茭,牛蕲」,俗谓胡芹。
qí gēn yè bù kě shí wéi zi xiāng měi kě diào yǐn shí
这句话大意是:其根叶不可食,惟子香美,可调饮食。
shì hú qín jí mǎ qín
这句话大意是:」是「胡芹」即「马芹」。
gēn yè bù kě shí de shuō fǎ yǔ táng mèng shēn shí liáo běn cǎo suǒ shuō de bù kān shí xiāng tóng
这句话大意是:根叶不可食的说法,与唐孟诜《食疗本草》所说的「不堪食」相同。
guō pú zhù ěr yā jí qí tā běn cǎo shū duō shuō yè kě shí juǎn jiǔ zuò zū cáng shēng cài fǎ piān yǐn shí cì hú qín yǔ hú qín zi bìng jǔ zé suǒ chēng hú qín shì yì yòng yè
现代白话:郭璞注《你雅》及其他本草书多说叶可食,卷九《作菹藏生菜法》篇引《食次》「胡芹」与「胡芹子」并举,则所称「胡芹」似亦用叶。
dàn duō néng bǐ shì yān zhǎ pēng gè tiáo yòng mǎ qín jiǎng qián liǎng zé yòng zi shí bù yòng yè
这句话大意是:但《多能鄙事》腌鲊烹各条用马芹讲钱两,则用子实不用叶。
sì sì duàn shì chuí duàn yóu zhè yī yì yì yǐn shēn dāng shì zhǐ bù duàn de xì zhuó hé xì zuó dà lüè xiāng dāng
这句话大意是:「四四」「锻」是锤锻,由这一意义引申,当是指不断地细斫,和「细琢」大略相当。
zhè yě shì shí jīng shí cì tè yòng yǔ zhēng fǒu fǎ piān yǐn shí cì yǒu qiè duàn wèi xiè kě zuò shuō míng
这句话大意是:这也是《食经》、《食次》特用语,《蒸缹法》篇引《食次》有「切锻为屑」,可作说明。
sì wǔ yīn zhe yě shì luán gē de yì sī
这句话大意是:「四五」「●」,音蔗,也是脔割的意思。
sì liù jù yù piān shì tuó de yì xiě zì
这句话大意是:「四六」「●」,据《玉篇》是「𬶍」的异写字。
shuō wén tuó yě
这句话大意是:《说文》:「𬶍,也。
yú duō nián yè yòng rè tāng xún zhì xiàn zài yě hái yǒu zhè yàng chù lǐ de
这句话大意是:」鱼多黏液,用热汤𬊈治,现在也还有这样处理的。
yào shù chēng zhè lǐ chēng yě shì shí jīng de míng wù chēng wèi hé yào shù bù tóng de dì fāng
这句话大意是:《要术》称「」,这里称「●」,也是《食经》的名物称谓和《要术》不同的地方。
sì qī qiàn yīn jiàn lì lái de jiě shì dōu shì dú bǎn dàn běn tiáo shuō míng shì mù ěr yě shì shí jīng de tè yòng zì
这句话大意是:「四七」「椠」,音渐,历来的解释都是「牍板」,但本条说明是木耳,也是《食经》的特用字。
dàn wú yì yì guǎng yā shì qì ròu yě
这句话大意是:「淡」,无意义,《广雅‧释器》:「●,……肉也。
yù piān yáo yě
这句话大意是:」《玉篇》:「●,肴也。
dàn yīng shì de tóng yīn jiè yòng zì
这句话大意是:」「淡」应是「●」的同音借用字。
sì bā yè qiè zhǐ jiāng niú yáng bǎi yè qiē chéng xiè yè nà yàng kuò de xì tiáo bú shì qiè xiè yè
这句话大意是:「四八」「叶切」,指将牛羊百叶切成薤叶那样阔的细条,不是切薤叶。
xià wén jiāng cái zhēn zhèng yòng xiè
这句话大意是:下文「姜、」,才真正用薤。
sì jiǔ lù qǔ zhī qǔ chū yè zhī jiào lù yě shì shí jīng yòng cí de tè sè zhì shǐ hán yì bù míng què jiū jìng shì qǔ qù ròu zhī bú yào
这句话大意是:「四九」「漉取汁」,取出液汁叫「漉」,也是《食经》用词的特色,致使涵义不明确:究竟是取去肉汁不要?
hái shì yì qǔ ròu zhī jiāo zài ròu li miàn
这句话大意是:还是挹取肉汁浇在肉里面?
wǔ bā zhǐ bā piàn yāo zǐ zhuāng zài yī pán zhōng
这句话大意是:「五0」「八」,指八片腰子装在一盘中。
juǎn jiǔ zhì fǎ piān zhì hān tiáo yǒu dà jiàn yòng liù xiǎo jiàn yòng bā
这句话大意是:卷九《炙法》篇「炙蚶」条有大件用六,小件用八。
bié diàn suí zhī shì lìng wài zhuāng yī xiǎo dié de diào wèi jiāng xiè gēn shàng qù
这句话大意是:「别奠随之」,是另外装一小碟的调味姜薤跟上去。
wǔ yī xié shì xié hé qià hǎo de yì sī zhǐ làn dào qià hǎo shòu de qǐ dāo qiē
这句话大意是:「五一」「谐」是谐合、恰好的意思,指烂到恰好受得起刀切。
juǎn jiǔ sù shí piān yǐn shí cì yǒu xié kě zǒu xiā yě shì qià hǎo róng de xià xiā zi zài shàng miàn yóu zǒu de yì sī
这句话大意是:卷九《素食》篇引《食次》有「谐可走虾」,也是恰好容得下虾子在上面游走的意思。
shí jīng shí cì yòng yǔ wǎng wǎng xiāng tóng ér yǔ yào shù jiǒng yì
这句话大意是:《食经》、《食次》用语往往相同,而与《要术》迥异。
wǔ èr chén wèi xiáng
这句话大意是:「五二」「沈」,未详。
jù jí yùn tóng shěn kě yǐ jiě shì wèi suān jiāng zhī
现代白话:据《集韵》同「沈」,能够解释为酸浆汁。
xià wén dà kě zēng zhī gǎi wèi dà kě zēng yě chā kě jiě shì cān kàn xiào jì sān sān dàn réng hé zǎo xià shěn yào yǐn qǐ biàn huà lián jì bù shàng
这句话大意是:下文「大可增之」,改为「大可憎也」,差可解释(参看校记(三三)),但仍和早下「沈」要引起变化联系不上。
cún yí
这句话大意是:存疑。
wǔ sān jiān jiān yóu yán jiān shí
这句话大意是:「五三」「坚坚」,犹言坚实。
zhēng fǒu yī fāng jiǔ qiè yī fǎ dì qī shí qī shí jīng yuē zhēng xióng fǎ qǔ sān shēng ròu xióng yī tóu èr jìng zhì zhǔ lìng bù néng bàn shú èr yǐ chǐ qīng zì zhī yī sù
这句话大意是:蒸缹「一」方九切(一)法第七十七《食经》曰:「蒸熊法:取三升肉,熊一头「二」,净治,煮令不能半熟(二),以豉清渍之一宿。
shēng shú mǐ èr shēng wù jìn shuǐ jìng shì yǐ chǐ zhī nóng zhě èr shēng zì mǐ lìng sè huáng chì chuī zuò fàn
这句话大意是:生秫米二升,勿近水,净拭,以豉汁浓者二升渍米,令色黄赤,炊作饭。
yǐ cōng bái zhǎng sān cùn yī shēng xì qiè jiāng jú pí gè èr shēng yán sān hé hé hé zhī zhe zèng zhōng zhēng zhī qǔ shú
这句话大意是:以葱白长三寸一升,细切姜、橘皮各二升,盐三合,合和之,著甑中蒸之,取熟。
zhēng yáng zhūn sān é yā xī rú cǐ
这句话大意是:「蒸羊、肫(三)、鹅、鸭,悉如此。
yī běn sì yòng zhū gāo sān shēng chǐ zhī yī shēng hé sǎ zhī sān
这句话大意是:一本(四):「用猪膏三升,豉汁一升,合洒之「三」。
yòng jú pí yī shēng
这句话大意是:用橘皮一升。
zhēng zhūn fǎ wǔ hǎo féi zhūn yī tóu jìng xǐ gòu zhǔ lìng bàn shú yǐ chǐ zhī zì zhī
这句话大意是:蒸肫法(五):好肥肫一头,净洗垢,煮令半熟,以豉汁渍之。
shēng shú mǐ yī shēng wù lìng jìn shuǐ nóng chǐ zhī zì mǐ lìng huáng sè chuī zuò fēn fù yǐ chǐ zhī sǎ zhī sì
这句话大意是:生秫米一升,勿令近水,浓豉汁渍米,令黄色,炊作饙,复以豉汁洒之「四」。
xì qiè jiāng jú pí gè yī shēng cōng bái sān cùn sì shēng jú yè yī shēng hé zhù zèng zhōng mì fù zhēng liǎng sān chuī jiǔ
这句话大意是:细切姜、橘皮各一升,葱白三寸四升,橘叶一升,合著甑中,密覆,蒸两三炊久。
fù yǐ zhū gāo sān shēng hé chǐ zhī yī shēng sǎ biàn shú yě
这句话大意是:复以猪膏三升,合豉汁一升洒,便熟也。
zhēng xióng yáng rú zhūn fǎ é yì rú cǐ
这句话大意是:蒸熊、羊如肫法,鹅亦如此。
zhēng jī fǎ féi jī yī tóu jìng zhì
这句话大意是:蒸鸡法:肥鸡一头,净治;。
zhū ròu yī jīn xiāng chǐ yī shēng yán wǔ hé liù cōng bái bàn hǔ kǒu sū yè yī cùn wéi chǐ zhī sān shēng zhe yán
这句话大意是:猪肉一斤,香豉一升,盐五合(六),葱白半虎口,苏叶一寸围,豉汁三升,著盐。
ān zèng zhōng zhēng lìng jí shú
这句话大意是:安甑中,蒸令极熟。
fǒu zhū ròu fǎ qī jìng xún zhū qì gèng yǐ rè tāng biàn xǐ zhī máo kǒng zhōng jí yǒu gòu chū yǐ cǎo tòng kāi rú cǐ sān biàn shū xǐ lìng jìng
这句话大意是:缹猪肉法(七):净𬊈猪讫,更以热汤遍洗之,毛孔中即有垢出,以草痛揩,如此三遍,梳洗令净。
sì pò wū dà fǔ zhǔ zhī
这句话大意是:四破,于大釜煮之。
yǐ biāo jiē qǔ fú zhī bié zhe wèng zhōng
这句话大意是:以杓接取浮脂,别著瓮中;。
shāo shāo tiān shuǐ shù shù jiē zhī
这句话大意是:稍稍添水,数数接脂。
zhī jǐn lù chū pò wèi sì fāng cùn luán wǔ yì shuǐ gèng zhǔ
这句话大意是:脂尽,漉出,破为四方寸脔,「五」易水更煮。
xià jiǔ èr shēng yǐ shā xīng sāo qīng bái liù jiē de
这句话大意是:下酒二升,以杀腥臊——青、白「六」皆得。
ruò wú jiǔ yǐ cù jiāng dài zhī
这句话大意是:若无酒,以酢浆代之。
tiān shuǐ jiē zhī yī rú shàng fǎ
这句话大意是:添水接脂,一如上法。
zhī jǐn wú fù xīng qì lù chū bǎn qiè bā qī wū tóng dang zhōng fǒu zhī
这句话大意是:脂尽,无复腥气,漉出,板切(八)「七」,于铜铛中缹之。
yī xíng ròu yī xíng bò cōng hún chǐ bái yán jiāng jiāo
这句话大意是:一行肉,一行擘葱、浑豉、白盐、姜、椒。
rú shì cì dì bù qì xià shuǐ fǒu zhī ròu zuò hǔ pò sè nǎi zhǐ
这句话大意是:如是次第布讫,下水缹之,肉作琥珀色乃止。
zì yì bǎo shí yì bù bā wū xiàn qiè nǎi shèng yù jiǔ ròu
这句话大意是:恣意饱食,亦不●「八」乌县切,乃胜燠「九」肉。
yù de zhe dōng guā gān hù zhě wū tóng qì zhōng bù ròu shí xià zhī
这句话大意是:欲得著冬瓜、甘瓠者,于铜器中布肉时下之。
qí pén jiǔ zhōng zhī liàn bái rú kē xuě kě yǐ gōng yú yòng zhě yān
现代白话:其盆(九)中脂,练白如珂雪,能够供余用者呢。
fǒu tún fǎ féi tún yī tóu shí wǔ jīn shuǐ sān dòu gān jiǔ sān shēng hé zhǔ lìng shú
这句话大意是:缹豚法:肥豚一头十五斤,水三斗,甘酒三升,合煮令熟。
lù chū bò zhī
这句话大意是:漉出,擘之。
yòng dào mǐ sì shēng chuī yī zhuāng yī
这句话大意是:用稻米四升,炊一装「一0」;。
jiāng yī shēng jú pí èr yè cōng bái sān shēng chǐ zhī sōu yī yī fēn zuò sǎn lìng yòng jiàng qīng diào wèi
这句话大意是:姜一升,橘皮二叶,葱白三升,豉汁涑「一一」饙,作糁,令用酱清调味。
zhēng zhī chuī yī shí mǐ qǐng xià zhī yě
这句话大意是:蒸之,炊一石米顷,下之也。
fǒu é fǎ féi é zhì jiě luán qiè zhī zhǎng èr cùn
这句话大意是:缹鹅法:肥鹅,治,解,脔切之,长二寸。
lǜ shí wǔ jīn ròu shú mǐ sì shēng wèi sǎn shí xiān zhuāng rú fǒu tún shí yī fǎ qì hé yǐ chǐ shí èr zhī jú pí cōng bái jiàng qīng shēng jiāng
这句话大意是:率十五斤肉,秫米四升为糁(十)——先装如缹豚(十一)法,讫,和以豉(十二)汁、橘皮、葱白、酱清、生姜。
zhēng zhī rú chuī yī shí mǐ qǐng xià zhī
这句话大意是:蒸之,如炊一石米顷,下之。
hú pào yī èr pǔ jiào qiè ròu fǎ féi bái yáng ròu shēng shǐ zhōu nián zhě shā zé shēng lǚ qiè rú xì yè shí sān zhī yì qiè
这句话大意是:胡炮「一二」普教切肉法:肥白羊肉——生始周年者,杀,则生缕切如细叶(十三),脂亦切。
zhe hún chǐ yán bò cōng bái jiāng jiāo bì bō hú jiāo yī sān lìng diào shì
这句话大意是:著浑豉、盐、擘葱白、姜、椒、荜拨、胡椒「一三」,令调适。
jìng xǐ yáng dǔ zhī
这句话大意是:净洗羊肚,之。
yǐ qiè ròu zhī nèi shí sì wū dù zhōng yǐ xiàng mǎn wèi xiàn fèng hé
这句话大意是:以切肉脂内(十四)于肚中,以向满为限,缝合。
zuò làng zhōng kēng yī sì huǒ shāo shǐ chì què huī huǒ
这句话大意是:作浪中坑「一四」,火烧使赤,却灰火。
nèi dù zhe kēng zhōng hái yǐ huī huǒ fù zhī wū shàng gèng rán huǒ chuī yī shí mǐ qǐng biàn shú
这句话大意是:内肚著坑中,还以灰火覆之,于上更燃火,炊一石米顷,便熟。
xiāng měi yì cháng fēi zhǔ zhì zhī lì
这句话大意是:香美异常,非煮、炙之例。
zhēng yáng fǎ lǚ qiè yáng ròu yī jīn chǐ zhī hé zhī cōng bái yī shēng zhe shàng hé zhēng
这句话大意是:蒸羊法:缕切羊肉一斤,豉汁和之,葱白一升著上,合蒸。
shú chū kě shí zhī
这句话大意是:熟,出,可食之。
zhēng zhū tóu fǎ qǔ shēng zhū tóu qù qí gǔ zhǔ yī fèi dāo xì qiè shuǐ zhōng zhì zhī
这句话大意是:蒸猪头法:取生猪头,去其骨,煮一沸,刀细切,水中治之。
yǐ qīng jiǔ yán ròu shí wǔ zhēng jiē kǒu diào hé
这句话大意是:以清酒、盐、肉(十五),蒸,皆口调和。
shú yǐ qián jiāng jiāo zhe shàng shí zhī
这句话大意是:熟,以干姜、椒著上食之。
zuò xuán shú fǎ shí liù zhū ròu shí jīn shí qī qù pí qiè luán
这句话大意是:作悬熟法(十六):猪肉十斤(十七),去皮,切脔。
cōng bái yī shēng shēng jiāng wǔ hé jú pí èr yè shú mǐ shí bā sān shēng chǐ zhī wǔ hé diào wèi
这句话大意是:葱白一升,生姜五合,橘皮二叶,秫米(十八)三升,豉汁五合,调味。
ruò zhēng shí jiǔ qī dòu mǐ qǐng xià
这句话大意是:若蒸(十九)七斗米顷下。
shí cì yuē xióng zhēng dà bō dà làn èr shí
这句话大意是:《食次》曰:「熊蒸:大,剥,大烂(二十)。
xiǎo zhě qù tóu jiǎo
这句话大意是:小者去头脚。
kāi fù èr yī hún fù zhēng
这句话大意是:开腹(二一),浑覆蒸。
shú bò zhī piàn dà rú shǒu
这句话大意是:熟,擘之,片大如手。
yòu yún fāng èr cùn xǔ
这句话大意是:——又云:方二寸许。
chǐ zhī zhǔ shú mǐ
这句话大意是:——豉汁煮秫米;。
bái cùn duàn jú pí hú qín xiǎo suàn bìng xì qiè yán hé sǎn
这句话大意是:白寸断,橘皮、胡芹、小蒜并细切,盐,和糁。
gèng zhēng ròu yī zhòng jiān mǐ èr èr jǐn lìng làn shú
这句话大意是:更蒸:肉一重,间米(二二),尽令烂熟。
fāng liù cùn hòu yī cùn
这句话大意是:方六寸,厚一寸。
diàn hé sǎn
这句话大意是:奠,合糁。
yòu yún shú mǐ yán chǐ cōng jiāng qiè duàn wèi xiè nèi xióng fù zhōng zhēng
这句话大意是:又云:「秫米、盐、豉、葱、、姜,切锻为屑,内熊腹中,蒸。
shú bò diàn sǎn zài xià ròu zài shàng
这句话大意是:熟,擘奠,糁在下,肉在上。
yòu yún sì pò zhēng lìng xiǎo shú
这句话大意是:又云:「四破,蒸令小熟。
sǎn yòng fēn cōng yán chǐ hé zhī
这句话大意是:糁用饙,葱、盐、豉和之。
yi ròu xià yī wǔ gèng zhēng
这句话大意是:宜肉下,「一五」更蒸。
zhēng shú bò èr sān sǎn zài xià
这句话大意是:蒸熟,擘(二三),糁在下;。
qián jiāng jiāo jú pí sǎn zài shàng yī liù
这句话大意是:干姜、椒、橘皮、糁,在上「一六」。
tún zhēng rú zhēng xióng
这句话大意是:「豚蒸,如蒸熊。
é zhēng qù tóu rú tún
这句话大意是:「鹅蒸,去头,如豚。
guǒ zhēng shēng yú fāng qī cùn zhǔn
这句话大意是:「裹蒸生鱼:方七寸准。
yòu yún wǔ cùn zhǔn
这句话大意是:——又云:五寸准。
chǐ zhī zhǔ shú mǐ rú zhēng xióng èr sì
这句话大意是:——豉汁煮秫米如蒸熊(二四)。
shēng jiāng jú pí hú qín xiǎo suàn yán xì qiè áo sǎn
这句话大意是:生姜、橘皮、胡芹、小蒜、盐,细切,熬糁。
gào yóu tú ruò shí zì guǒ zhī èr wǔ sǎn zài shàng fù yǐ sǎn qū yǒu cēn zǔ xián fǎn zhī èr liù
这句话大意是:膏油涂箬,十字裹之(二五),糁在上,复以糁屈牖𥮾祖咸反之(二六)。
yòu yún yán hé sǎn shàng xià yǔ
这句话大意是:——又云:盐和糁,上下与。
xì qiè shēng jiāng jú pí cōng bái hú qín xiǎo suàn zhì shàng
这句话大意是:细切生姜、橘皮、葱白、胡芹、小蒜置上。
cēn ruò zhēng zhī
这句话大意是:𥮾箬蒸之。
jì diàn kāi ruò yī qī biān diàn shàng
这句话大意是:——既奠,开箬,●「一七」边奠上。
máo yī bā zhēng yú cài bái yú yīn bīn yú yī jiǔ zuì shàng
这句话大意是:「毛「一八」蒸鱼菜:白鱼、●音宾鱼「一九」最上。
jìng zhì bù qù lín
这句话大意是:净治,不去鳞。
yī chǐ yǐ hái hún
这句话大意是:一尺已还,浑。
yán chǐ hú qín xiǎo suàn xì qiè zhe yú zhōng yǔ cài bìng zhēng
这句话大意是:盐、豉、胡芹、小蒜,细切,著鱼中,与菜,并蒸。
yòu yú fāng cùn zhǔn yì yún wǔ liù cùn xià yán chǐ zhī zhōng
这句话大意是:又:「鱼方寸准——亦云「五六寸」——下盐、豉汁中。
jí chū cài shàng zhēng zhī
这句话大意是:即出,菜上蒸之。
diàn yì cài shàng
这句话大意是:奠,亦菜上。
yòu yún zhú lán shèng yú cài shàng zhēng èr qī
这句话大意是:」又云:「竹篮盛鱼,菜上,蒸(二七)。
yòu yún zhú zhēng èr bā bìng diàn
这句话大意是:」又云:「竹蒸(二八)并奠。
zhēng ǒu fǎ shuǐ hé dào ráng kāng èr jiǔ kāi lìng jìng zhuó qù jié yǔ mì guàn kǒng lǐ sān shí shǐ mǎn sǒu sū èr miàn fēng xià tóu zhēng
这句话大意是:「蒸藕法:水和稻穰、糠(二九),揩令净,斫去节,与蜜灌孔里(三十),使满,溲苏「二0」面,封下头,蒸。
shú chú miàn xiě qù mì xuē qù pí yǐ dāo jié diàn zhī
这句话大意是:熟,除面,写去蜜,削去皮,以刀截,奠之。
yòu yún xià shēng dōng shú
这句话大意是:」又云:「夏生冬熟。
shuāng diàn yì de
这句话大意是:双奠亦得。
yī míng chāo zuò fǎn cóng yuàn kè jīn chāo zuò qiè
这句话大意是:(一)明抄作「反」,从院刻、金抄作「切」。
èr bàn shú míng chāo wù zuò yáng shú jù yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn gǎi zhèng
这句话大意是:(二)「半熟」,明抄误作「羊熟」,据院刻、金抄、湖湘本改正。
bù néng bàn shú yóu yán bú dào bàn shú
这句话大意是:「不能半熟」,犹言不到半熟。
hú xiāng běn bù xià kōng yī gé néng zuò xióng
这句话大意是:湖湘本「不」下空一格,「能」作「熊」。
sān zhūn zhè lǐ shí jì shì tún zì jí zǐ zhū
这句话大意是:(三)「肫」,这里实际是「豚」字,即仔猪。
àn tún yě xiě zuò dàn zhūn shì niǎo wèi jí jī zhūn zì bù néng yòng zuò tún zì
这句话大意是:按「豚」,也写作「」、「●」,但「肫」是鸟胃,即鸡肫字,不能用作「豚」字。
dàn zhè shì shí jīng wén yuán duō sú é jiè yòng zì gù réng qí jiù
这句话大意是:但这是《食经》文,原多俗讹借用字,故仍其旧。
sì yī běn shì shí jīng de bù tóng běn zi shuō míng dāng shí yǐ shí jīng wèi míng de shū bù zhǐ yī zhǒng huò zhě tóng yī shū jīng guò hòu rén de chuán chāo sǔn yì yǐ yǒu chà yì
这句话大意是:(四)「一本」是《食经》的不同本子,说明当时以《食经》为名的书不止一种,或者同一书经过后人的传抄损益已有差异。
cǐ zhǒng qíng kuàng bié chù hái yǒu
这句话大意是:此种情况,别处还有。
wǔ zhēng zhūn fǎ jí xià tiáo zhēng jī fǎ réng shì shí jīng wén
这句话大意是:(五)「蒸肫法」及下条「蒸鸡法」,仍是《食经》文。
tún réng zuò zhūn jūn réng qí jiù
这句话大意是:「豚」仍作「肫」,均仍其旧。
liù yán wǔ hé tài duō ér qiě hé xià wén zhe yán zhòng fù yě xǔ yīng zuò mǐ wǔ hé
这句话大意是:(六)「盐五合」,太多,而且和下文「著盐」重复,也许应作「米五合」。
qī běn tiáo shì fǒu fǎ xì yào shù běn wén cóng yòng yǔ hé xù shù fǎ shàng yī kàn jí míng
这句话大意是:(七)本条是缹法,系《要术》本文,从用语和叙述法上,一看即明。
bā qiè míng chāo hú xiāng běn wù zuò chū jù yuàn kè jīn chāo gǎi zhèng
这句话大意是:(八)「切」,明抄、湖湘本误作「初」,据院刻、金抄改正。
jiǔ shàng wén zuò wèng cǐ chù zuò pén dāng yǒu yī wù
这句话大意是:(九)上文作「瓮」,此处作「盆」,当有一误。
shí sǎn míng chāo wù zuò cǎn jù yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn gǎi zhèng
这句话大意是:(十)「糁」,明抄误作「䅟」,据院刻、金抄、湖湘本改正。
shí yī yuàn kè jīn chāo zuò míng chāo hú xiāng běn é zuò zhūn
这句话大意是:(十一)院刻、金抄作「」,明抄、湖湘本讹作「肫」。
shàng tiáo biāo mù zuò tún zī gǎi shǐ yī zhì
这句话大意是:上条标目作「豚」,兹改使一致。
shí èr chǐ míng chāo wù zuò zhì jù yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn gǎi zhèng
这句话大意是:(十二)「豉」,明抄误作「治」,据院刻、金抄、湖湘本改正。
shí sān yè míng chāo hú xiāng běn é zuò cài jù yuàn kè jīn chāo gǎi zhèng
这句话大意是:(十三)「叶」,明抄、湖湘本讹作「菜」,据院刻、金抄改正。
shí sì nèi míng chāo wù zuò ròu jù yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn gǎi zhèng
这句话大意是:(十四)「内」,明抄误作「肉」,据院刻、金抄、湖湘本改正。
shí wǔ yán ròu gè běn tóng yīng shì yán chǐ zhī wù
这句话大意是:(十五)「盐、肉」,各本同,应是「盐、豉」之误。
shí liù běi táng shū chāo juǎn yī sì wǔ yǐn shí jīng yǒu zuò xuán ròu shuō yǐ zhū ròu hé mǐ sān shēng chǐ wǔ shēng diào wèi ér zhēng zhī
这句话大意是:(十六)《北堂书钞》卷一四五引《食经》有「作悬肉」说:「以猪肉和米三升,豉五升,调味而蒸之。
qī shēng mǐ xià zhī
这句话大意是:七升米下之。
mò jù yǒu tuō wù
这句话大意是:」末句有脱误。
qí míng chēng hé zuò fǎ yǔ běn tiáo yǒu bù tóng
这句话大意是:其名称和作法与本条有不同。
shí qī shí jīn míng chāo wù zuò shí piàn jù yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn gǎi zhèng
这句话大意是:(十七)「十斤」,明抄误作「十片」,据院刻、金抄、湖湘本改正。
shí bā mǐ míng chāo hú xiāng běn tuō jù yuàn kè jīn chāo bǔ
这句话大意是:(十八)「米」,明抄、湖湘本脱,据院刻、金抄补。
shí jiǔ ruò zhēng cóng yuàn kè jīn chāo
这句话大意是:(十九)「若蒸」,从院刻、金抄;。
míng chāo hú xiāng běn dào zuò zhēng ruò jūn tōng
这句话大意是:明抄、湖湘本倒作「蒸若」,均通。
èr shí làn yí yīng zuò yàn
这句话大意是:(二十)「烂」,疑应作「爓」。
èr yī fù míng chāo wù zuò fù jù yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn gǎi zhèng
这句话大意是:(二一)「腹」,明抄误作「复」,据院刻、金抄、湖湘本改正。
èr èr mǐ yuán zuò wèi yīng shì mǐ zì zhī wù zī gǎi zhèng
这句话大意是:(二二)「米」,原作「未」,应是「米」字之误,兹改正。
èr sān bò zhǐ bò diàn yīng tuō diàn zì
这句话大意是:(二三)「擘」,指擘奠,应脱「奠」字。
èr sì xióng yuàn kè jīn chāo tuō míng chāo hú xiāng běn bù tuō
这句话大意是:(二四)「熊」,院刻、金抄脱,明抄、湖湘本不脱。
èr wǔ guǒ zhī zhǐ guǒ yú míng chāo hú xiāng běn wù zuò lǐ zhī jù yuàn kè jīn chāo gǎi zhèng
这句话大意是:(二五)「裹之」,指裹鱼,明抄、湖湘本误作「里之」,据院刻、金抄改正。
èr liù fù yǐ sǎn qū yǒu cēn zhī yǒu míng chāo hú xiāng běn wù zuò jīn chāo bù qīng chu jù yuàn kè gǎi dàn zhè jù réng bù hǎo jiǎng
这句话大意是:(二六)「复以糁屈牖𥮾之」,「牖」,明抄、湖湘本误作「」,金抄不清楚,据院刻改,但这句仍不好讲。
àn cēn jí yùn tóng zān zhēn piān hǎi yǐ zhēn cēn wù yě
这句话大意是:按「𥮾」,《集韵》同「簪」、「针」,《篇海》:「以针𥮾物也。
zhè lǐ shì zhǐ yī zhǒng xì zhú qiān yòng yǐ chuàn lián zhú ruò zé sǎn yīng shì cēn zì zhī wù
这句话大意是:」这里是指一种细竹签,用以串连竹箬,则「糁」应是「𥮾」字之误。
xià yī cēn zì shì dòng cí zuò chuàn lián jiǎng
这句话大意是:下一「𥮾」字是动词,作串连讲。
yǒu zhǐ zhú ruò kòng xì yòng zhú qiān lái bié láo
这句话大意是:「牖」,指竹箬空隙,用竹签来别牢。
èr qī zhú lán shèng yú cài shàng zhēng yì wèi zhú lán fàng zài zèng lǐ miàn zhēng cài zài yú shàng miàn
这句话大意是:(二七)「竹篮盛鱼,菜上,蒸」,意谓竹篮放在甑里面蒸,菜在鱼上面。
zhēng yuán zài shàng wén diàn yì cài shàng de xià miàn zuò diàn yì cài shàng zhēng bù kě jiě gù wèi yí zhèng
这句话大意是:「蒸」,原在上文「奠,亦菜上」的下面作「奠,亦菜上蒸」,不可解,故为移正。
èr bā zhú zhēng yīng shì zhú lán zhī wù
这句话大意是:(二八)「竹蒸」,应是「竹篮」之误。
èr jiǔ kāng míng chāo hú xiāng běn wù zuò zāo jù yuàn kè jīn chāo gǎi zhèng
这句话大意是:(二九)「糠」,明抄、湖湘本误作「糟」,据院刻、金抄改正。
sān shí lǐ jīn chāo míng chāo wù zuò guǒ jù yuàn kè hú xiāng běn gǎi zhèng
这句话大意是:(三十)「里」,金抄、明抄误作「裹」,据院刻、湖湘本改正。
yī fǒu yīn fǒu tōng sú wén zào zhǔ yuē fǒu
这句话大意是:「一」「缹」音缶,《通俗文》:「燥煮曰缹。
xuán yīng yī qiè jīng yīn yì juǎn shí qī chū yào lùn fǒu zhǔ xià jiě shì zì shū shǎo zhī zhǔ yuē fǒu
这句话大意是:」玄应《一切经音义》卷十七《出曜论》「缹煮」下解释:「字书:少汁煮曰缹。
yóu zhè yī yì yì yǐn shēn zhēng ān yě de jiào fǒu
这句话大意是:」由这一意义引申,蒸、●、腤也得叫「缹」。
yòu jí yùn jiě shì tóng páo zé shì páo zhì běn piān yǒu hú pào ròu fǎ
这句话大意是:又《集韵》解释同「炰」,则是炮炙,本篇有「胡炮肉法」。
èr xióng yī tóu wèi xiáng
这句话大意是:「二」「熊一头」,未详。
zhè lǐ yòng liàng dōu hěn shǎo dāng rán bù shì yī dà xióng xià wén yǐn shí cì de xióng zhēng cái shì zhēng dà xióng hé zhè lǐ yǒu míng xiǎn de bù tóng
这句话大意是:这里用量都很少,当然不是一大熊,下文引《食次》的「熊蒸」,才是蒸大熊,和这里有明显的不同。
rì yì běn dú wèi qǔ sān shēng ròu xióng yī tóu yì jí sān shēng ròu de zǐ xióng yī tóu hé dào jīn liàng tóng gāng shēng xià de zhū miáo chà bù duō kǒng yǒu kě néng
这句话大意是:日译本读为「取三升肉熊一头」,意即三升肉的仔熊一头,合到今量,同刚生下的猪苗差不多,恐有可能。
zī cún yí
这句话大意是:兹存疑。
sān hé sǎ zhī zài qì zhēng de guò chéng zhōng sǎ zài xióng ròu zhōng
这句话大意是:「三」「合洒之」,在汽蒸的过程中洒在熊肉中。
sì fù yǐ chǐ zhī sǎ zhī fēn shì yī zhēng fàn shàng wèi shú tòu zài sǎ chǐ zhī chú diào wèi wài tóng wū jiā shuǐ fù zhēng
这句话大意是:「四」「复以豉汁洒之」,「饙」是一蒸饭,尚未熟透,再洒豉汁,除调味外,同于加水复蒸。
wǔ sì fāng cùn luán sì cùn jiàn fāng de luán
这句话大意是:「五」「四方寸脔」,四寸见方的脔。
liù qīng bái zhǐ jiǔ
这句话大意是:「六」「青、白」,指酒。
bái rú bái láo jiǔ zhī lèi
这句话大意是:「白」,如白醪酒之类;。
qīng zhǐ qīng jiǔ
这句话大意是:「青」,指清酒。
qī bǎn qiè zhǐ qiē chéng piàn
这句话大意是:「七」「板切」,指切成片。
bā yù piān yàn yě
这句话大意是:「八」「●」,《玉篇》:「厌也。
jiǔ yù ròu jí ào ròu jiàn juǎn jiǔ zuò ào zāo bāo piān yī zhǒng yóu zhǔ yóu zì jí yóu nì de ròu
这句话大意是:「九」「燠肉」,即「奥肉」(见卷九《作●奥糟苞》篇),一种油煮油渍极油腻的肉。
yī zuò jiàng děng fǎ piān qì liù bàn rì xǔ fù zhù chū gèng zhuāng zhī shì dì èr cì zài zhēng
这句话大意是:「一0」《作酱等法》篇:「气馏半日许,复贮出更装之」,是第二次再蒸。
zhēng wù yào zhuāng zài zèng zhōng yīn yì chēng yī zhēng wèi yī zhuāng
这句话大意是:蒸物要装在甑中,因亦称一蒸为「一装」。
zì yì xiě zuò yù piān mǐ rù zèng yě
这句话大意是:字亦写作「●」,《玉篇》:「米入甑也。
hòu lái shān xiě zuò zhuàng jí yùn shí mǐ wū zèng yě
这句话大意是:」后来才写作「焋」,集韵:「实米于甑也。
yī yī sōu tóng shù zhè lǐ yǐn shēn wèi jiā yè zhī sǒu hé jí jiāng jiāng jú děng zá hé zài fēn fàn zhōng zài jiā chǐ zhī yì qǐ sǒu hé rán hòu yòu hé rù jiàng qīng zhī diào wèi
这句话大意是:「一一」「涑」,同「漱」,这里引申为加液汁溲和,即将姜、橘等杂和在饙饭中,再加豉汁一起溲和,然后又和入酱清汁调味。
yī èr pào tóng páo shì guǒ zhe shāo zhì
这句话大意是:「一二」「炮」,同「炰」,是裹著烧炙。
fǔ là piān de lǐ yú pú shì cǎo guǒ ní fēng táng huī zhōng āo zhī shì zuì zǎo de yī zhǒng pào fǎ
这句话大意是:《脯腊》篇的鳢鱼脯是「草裹泥封,煻灰中爊之」,是最早的一种炮法。
zhè lǐ guǒ zài yáng dǔ zhōng shāo kǎo yě shì yī zhǒng guǒ shāo
这句话大意是:这里裹在羊肚中烧烤,也是一种「裹烧」。
táng duàn gōng lù běi hù lù juǎn èr shí mù yǒu bāo niú tóu shuō nán rén qǔ nèn niú tóu huǒ shàng xún guò fù yǐ tāng qù máo gēn zài sān xǐ le
这句话大意是:唐段公路《北户录》卷二「食目」有「褒牛头」说:「南人取嫩牛头,火上燂过,复以汤去毛根,再三洗了。
jiā jiǔ chǐ cōng jiāng zhǔ zhī
这句话大意是:加酒、豉、葱、姜煮之。
hou shú qiè rú shǒu zhǎng piàn dà diào yǐ sū gāo jiāo jú zhī lèi dōu nèi wū píng wèng zhōng yǐ ní ní guò
这句话大意是:候熟,切如手掌片大,调以苏膏、椒、橘之类,都内于瓶瓮中,以泥泥过。
táng huǒ zhòng shāo
这句话大意是:煻火重烧。
qí míng yuē bāo
这句话大意是:其名曰「褒」。
qí pào fǎ yì tóng lèi xiāng sì
这句话大意是:」其炮法亦同类相似。
yī sān bì bō hú jiāo jiàn juǎn qī bèn qū bìng jiǔ piān zhù shì wǔ èr liù liù
这句话大意是:「一三」荜拨、胡椒,见卷七《笨曲并酒》篇注释「五二」「六六」。
yī sì làng zhōng kēng jiàn běn juǎn zuò jiàng děng fǎ piān zhù shì èr yī
这句话大意是:「一四」「浪中坑」,见本卷《作酱等法》篇注释「二一」。
yī wǔ yi ròu xià ròu zài xià sǎn zài shàng
这句话大意是:「一五」「宜肉下」,肉在下,糁在上。
yī liù sǎn zài shàng zài xià miàn yǐ jīng yòng sǎn de xióng ròu shàng miàn zài jiā qián jiāng sǎn děng shèng gōng shàng xí
这句话大意是:「一六」「……糁,在上」,在下面已经用糁的熊肉上面,再加干姜、糁等盛供上席。
yī qī zì huì bǔ yīn zhù zhuāng yī yě
这句话大意是:「一七」「●」,《字汇补》:「音贮,装衣也。
shí jì jiù shì zhě zì yù piān zhuāng yī yě
这句话大意是:」实际就是「褚」字,《玉篇》:「装衣也。
zhǐ zài yī lǐ miàn fān zhuāng mián xù
这句话大意是:」指在衣里面翻装绵絮。
zhè lǐ yě jiù shì zhuāng jìn dié jìn de yì sī zhǐ jiāng dǎ kāi hòu de ruò yè dié dié jìn qù bú yào dǎng zài wài miàn
这句话大意是:这里也就是装进、褶进的意思,指将打开后的箬叶褶叠进去,不要挡在外面。
yī bā máo zhǐ bù qù lín kǒng wèi bì shì mào zì zhī wù rì yì běn cóng zhū sì jiào gǎi zuò mào zì
这句话大意是:「一八」「毛」,指「不去鳞」,恐未必是「芼」字之误(日译本从猪饲校改作「芼」字)。
yī jiǔ yīn biān jí yùn huò zuò jí yú
这句话大意是:「一九」「●」,音边,《集韵》:「,或作●」,即鱼。
èr sū kě néng zhǐ yòng sū yóu sǒu miàn
这句话大意是:「二0」「苏」,可能指用苏油溲面。
ān jiān xiāo yī fǎ dì qī shí bā yú zhǎ fǎ xiān xià shuǐ yán hún chǐ bò cōng cì xià zhū yáng niú sān zhǒng ròu ān liǎng fèi xià zhǎ
这句话大意是:●、腤、煎、消「一」法第七十八●鱼鲊法:先下水、盐、浑豉、擘葱,次下猪、羊、牛三种肉,腤两沸,下鲊。
dǎ pò jī zi sì méi xiè zhōng rú yuè jī zi fǎ èr
这句话大意是:打破鸡子四枚,泻中,如瀹鸡子法「二」。
jī zi fú biàn shú shí zhī
这句话大意是:鸡子浮,便熟,食之。
shí jīng zhǎ fǎ pò shēng jī zi chǐ zhī zhǎ jù zhǔ fèi jí diàn
这句话大意是:《食经》●鲊法:「破生鸡子,豉汁,鲊,俱煮沸,即奠。
yòu yún hún yòng chǐ
这句话大意是:」又云:「浑用豉。
diàn qì yǐ jī zi chǐ tiē
这句话大意是:奠讫,以鸡子、豉怗。
yòu yún yī zhǎ fèi tāng zhōng yǔ chǐ zhī hún cōng bái pò jī zi xiě zhōng
这句话大意是:」又云(一):「鲊沸,汤中与豉汁、浑葱白,破鸡子写中。
diàn èr shēng
这句话大意是:奠二升。
yòng jī zi zhòng wù shì tíng sān yě
这句话大意是:用鸡子,众物是停「三」也。
wǔ hòu sì fǎ yòng shí bǎn líng èr zá zhǎ ròu hé shuǐ zhǔ rú zuò gēng fǎ
这句话大意是:五侯●「四」法:用食板零●(二),杂鲊、肉,合水煮,如作羹法。
chún yú fǎ yī míng fǒu yú
这句话大意是:纯●鱼法:「一名缹鱼。
yòng yú
这句话大意是:用●鱼。
zhì fù lǐ sān qù sāi bù qù lín
这句话大意是:治腹里(三),去腮不去鳞。
yǐ xián chǐ cōng sì jiāng jú pí cù xì qiè wǔ hé zhǔ
这句话大意是:以咸豉、葱(四)、姜、橘皮、酢,细切(五),合煮。
fèi nǎi hún xià yú
这句话大意是:沸,乃浑下鱼。
cōng bái hún yòng
这句话大意是:葱白浑用。
yòu yún xià yú zhōng zhǔ
这句话大意是:——又云:下鱼中煮。
fèi yǔ chǐ zhī hún cōng bái
这句话大意是:沸,与豉汁、浑葱白。
jiāng shú xià cù
这句话大意是:将熟,下酢。
yòu yún qiè shēng jiāng lìng zhǎng
这句话大意是:又云:切生姜令长。
diàn shí cōng zài shàng
这句话大意是:——奠时,葱在上。
dà diàn yī
这句话大意是:大,奠一;。
xiǎo diàn èr liù
这句话大意是:小,奠二(六)。
ruò dà yú chéng zhì zhǔn cǐ wǔ
这句话大意是:若大鱼,成治准此「五」。
ān jī yī míng fǒu jī yī míng jī
这句话大意是:腤鸡:「一名「缹鸡」,一名「鸡●」。
yǐ hún
这句话大意是:以浑。
yán chǐ cōng bái zhōng jié qián sū wēi huǒ zhì shēng sū bù zhì yǔ chéng zhì hún jī jù xià shuǐ zhōng shú zhǔ
这句话大意是:盐,豉,葱白中截,干苏微火炙——生苏不炙——与成治浑鸡,俱下水中,熟煮。
chū jī jí cōng lù chū zhī zhōng sū chǐ chéng lìng qīng
这句话大意是:出鸡及葱,漉出汁中苏、豉,澄令清。
bò ròu guǎng cùn yú diàn zhī yǐ nuǎn zhī wò zhī
这句话大意是:擘肉,广寸余,奠之,以暖汁沃之。
ròu ruò lěng jiāng diàn zhēng lìng nuǎn
这句话大意是:肉若冷,将奠,蒸令暖。
mǎn diàn
这句话大意是:满奠。
yòu yún cōng sū yán chǐ zhī yǔ jī jù zhǔ
这句话大意是:」又云:「葱、苏、盐、豉汁,与鸡俱煮。
jì shú bò diàn yǔ zhī cōng sū zài shàng mò ān qī xià
这句话大意是:既熟,擘奠,与汁,葱、苏在上,莫安(七)下。
kě zēng cōng bái bò bā lìng xì yě
这句话大意是:可增葱白,擘(八)令细也。
ān jiǔ bái ròu yī míng bái fǒu shí ròu
这句话大意是:腤(九)白肉:「一名「白缹(十)肉」。
yán chǐ zhǔ lìng xiàng shú báo qiè zhǎng èr cùn bàn guǎng yī cùn zhǔn shén báo
这句话大意是:盐、豉煮,令向熟,薄切:长二寸半,广一寸准,甚薄。
xià xīn shuǐ zhōng liù yǔ hún cōng bái xiǎo suàn yán chǐ qīng
这句话大意是:下新水中「六」,与浑葱白、小蒜、盐、豉清。
yòu yè qiè qī zhǎng sān cùn shí yī
这句话大意是:」又:「叶切「七」,长三寸(十一)。
yǔ cōng jiāng bù yǔ xiǎo suàn shí èr yì kě
这句话大意是:与葱、姜,不与小蒜,(十二)亦可。
ān zhū fǎ yī míng fǒu shí zhū ròu yī míng zhū ròu yán chǐ
这句话大意是:腤猪法:一名「缹(十)猪肉」,一名「猪肉盐豉」。
yī rú fǒu bái ròu zhī fǎ
这句话大意是:一如缹白肉之法。
ān yú fǎ yòng zéi yú hún yòng
这句话大意是:腤鱼法:用鲫鱼,浑用。
ruǎn tǐ yú bù yòng
这句话大意是:软体鱼不用。
lín zhì
这句话大意是:鳞治。
dāo xì qiè cōng yǔ chǐ cōng jù xià cōng zhǎng sì cùn
这句话大意是:刀细切葱,与豉、葱俱下,葱长四寸。
jiāng shú xì qiè jiāng hú qín xiǎo suàn yǔ zhī
这句话大意是:将熟,细切姜、胡芹、小蒜与之。
zhī sè yù hēi
这句话大意是:汁色欲黑。
wú cù zhě bù yòng jiāo
这句话大意是:无酢者,不用椒。
ruò dà yú fāng cùn zhǔn de yòng
这句话大意是:若大鱼,方寸准得用。
ruǎn tǐ zhī yú dà yú bù hǎo yě
这句话大意是:软体之鱼,大鱼不好也。
mì chún jiān yú fǎ yòng zéi yú zhì fù zhōng bù lín
这句话大意是:蜜纯煎鱼法:用鲫鱼,治复中,不鳞。
kǔ jiǔ mì zhōng bàn hé yán zì yú yī chuī jiǔ lù chū
这句话大意是:苦酒、蜜中半,和盐渍鱼,一炊久,漉出。
gào yóu áo zhī lìng chì
这句话大意是:膏油熬之,令赤。
hún diàn yān
现代白话:浑奠呢。
lēi yā bā xiāo xì yán áo rú bǐng huò jiǔ áo zhī lìng xiǎo shú
这句话大意是:勒鸭「八」消:细研熬如饼臛「九」,熬之令小熟。
jiāng jú jiāo hú qín xiǎo suàn bìng xì qiè áo shǔ mǐ sǎn yī
这句话大意是:姜、橘、椒、胡芹、小蒜,并细切,熬黍米糁「一0」。
yán chǐ zhī xià ròu zhōng fù áo lìng sì shú shí sān sè hēi
这句话大意是:盐、豉汁下肉中复熬,令似熟(十三),色黑。
píng mǎn diàn
这句话大意是:平满奠。
tù zhì ròu cì hǎo
这句话大意是:兔、雉肉,次好。
fán ròu chì lǐ shí sì jiē kě yòng
这句话大意是:凡肉,赤理(十四)皆可用。
lēi yā zhī xiǎo zhě dà rú jiū gē sè bái yě
这句话大意是:勒鸭之小者,大如鸠、鸽,色白也。
yā jiān fǎ yòng xīn chéng zi yā jí féi zhě qí dà rú zhì
这句话大意是:鸭煎法:用新成子鸭极肥者,其大如雉。
qù tóu yàn shí wǔ zhì què xīng cuì yī yī wǔ zàng yòu jìng xǐ xì cuò rú lóng ròu yī èr
这句话大意是:去头,爓(十五)治,却腥翠「一一」、五藏,又净洗,细剉如笼肉「一二」。
xì qiè cōng bái xià yán chǐ zhī chǎo lìng jí shú
这句话大意是:细切葱白,下盐、豉汁,炒令极熟。
xià jiāo jiāng mò shí zhī
这句话大意是:下椒、姜末食之。
yī tiē yòu yún yuàn kè jīn chāo míng chāo zuò tiē yún míng qīng kè běn zuò tiè qù jūn tuō yòu zì ér qù yīng shì yún zì zhī wù
这句话大意是:(一)怗又云,院刻、金抄、明抄作「怗云」,明清刻本作「帖去」,均脱「又」字,而「去」应是「云」字之误。
àn tiē tōng tiè tiē yì tóng zuò yú zhǎ piān yào shù běn wén de yǐ zhú ruò jiāo héng tiè shàng de tiè yì jí jiāng guō zhōng de dàn hé chǐ lì pù zài zhǎ de shàng miàn
这句话大意是:按「怗」,通「帖」、「贴」,义同《作鱼鲊》篇《要术》本文的「以竹篛交横帖上」的「帖」,意即将锅中的蛋和豉粒铺在鲊的上面。
yún shì yòu yī zhǒng zuò fǎ yīng zuò yòu yún gù bǔ yòu zì
这句话大意是:「云」是又一种作法,应作「又云」,故补「又」字。
èr yuàn kè hú xiāng běn rú wén
这句话大意是:(二)「●」,院刻、湖湘本如文;。
jīn chāo zuò míng chāo zuò jūn é
这句话大意是:金抄作「●」,明抄作「●」,均讹。
àn jí shé zì yīn xuē yòu yīn dié yīn yè shuō wén yuè chí yě
这句话大意是:按「●」即「揲」字,音薛(又音牒,音叶),《说文》:「阅持也。
zhè lǐ zuò jiǎn xuǎn jiě shì suǒ wèi líng yì jí líng zé líng zhǐ líng zé zá jiàn zuò chéng zá huì shì de shí zhuàn jīn dǎi běn jiàn xi běn yīn jìng gǎi wèi zì
这句话大意是:」这里作检选解释,所谓「零●」,意即「零择」、「零●」,指零择杂件作成「杂烩」式的食馔,《津逮》本、渐西本因迳改为「●」字。
sān lǐ míng chāo wù zuò guǒ hú xiāng běn cán shèng bàn gè wù zuò jù yuàn kè jīn chāo gǎi zhèng
这句话大意是:(三)「里」,明抄误作「裹」(湖湘本残剩半个,误作「●」),据院刻、金抄改正。
sì yuàn kè jīn chāo zuò cōng míng chāo hú xiāng běn zuò cōng bái
这句话大意是:(四)院刻、金抄作「葱」,明抄、湖湘本作「葱白」。
wǔ cù xì qiè hé shàng piān yǐn shí cì guǒ zhēng shēng yú de yán xì qiè yī yàng xì qiè jìng bāo kuò le cù yán
这句话大意是:(五)「……酢,细切」,和上篇引《食次》「裹蒸生鱼」的「……盐,细切」一样,细切竟包括了醋、盐。
shí jīng shí cì wén wǎng wǎng zhè yàng tè bié wèi zhī shì wèi le xù shù shí lián guàn ér xià de tān tú fāng biàn hái shì gǔ shì suǒ jiàn yuán běn yǐ duō cuò luàn
这句话大意是:《食经》、《食次》文往往这样特别,未知是为了叙述时连贯而下的贪图方便,还是贾氏所见原本已多错乱。
dàn gǔ shì běn wén méi yǒu zhè zhǒng yǔ bìng
这句话大意是:但贾氏本文,没有这种语病。
liù èr míng chāo hú xiāng běn tuō bì xū yǒu jù yuàn kè jīn chāo bǔ
这句话大意是:(六)「二」,明抄、湖湘本脱,必须有,据院刻、金抄补。
qī ān míng chāo hú xiāng běn é zuò àn jù yuàn kè jīn chāo gǎi zhèng
这句话大意是:(七)「安」,明抄、湖湘本讹作「按」,据院刻、金抄改正。
bā bò míng chāo hú xiāng běn tuō jù yuàn kè jīn chāo bǔ
这句话大意是:(八)「擘」,明抄、湖湘本脱,据院刻、金抄补。
jiǔ ān míng chāo wù zuò xī jù yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn gǎi zhèng
这句话大意是:(九)「腤」,明抄误作「腊」,据院刻、金抄、湖湘本改正。
shí fǒu hú xiāng běn wù zuò jiāo yuàn kè jīn chāo míng chāo bù wù
这句话大意是:(十)「缹」,湖湘本误作「焦」,院刻、金抄、明抄不误。
bái fǒu jù xià wén yīng dào zuò fǒu bái
这句话大意是:「白缹」,据下文应倒作「缹白」。
shí yī yuàn kè jīn chāo zuò sān cùn míng chāo hú xiāng běn zuò èr cùn
这句话大意是:(十一)院刻、金抄作「三寸」,明抄、湖湘本作「二寸」。
shí èr yì kě jiě shì wèi bù yòng xiǎo suàn shí kě yòng xiè dài tì dāng rán kě yǐ dàn réng yí zì shì xí shàng wén yè ér wù yǎn
现代白话:(十二)「亦可」,解释为不用小蒜时可用薤代替,当然能够,但仍疑「」字是袭上文「叶」而误衍。
shí sān shì shú dīng guó jūn xiào jì shàng yán xiǎo shú cǐ dāng zuò jí shú
这句话大意是:(十三)「似熟」,丁国钧校记:「上言「小熟」,此当作「极熟」。
shí sì lǐ zhǐ jī lǐ míng chāo hú xiāng běn zuò lǐ wù jù yuàn kè jīn chāo gǎi zhèng
这句话大意是:(十四)「理」,指肌理,明抄、湖湘本作「鲤」,误,据院刻、金抄改正。
shí wǔ yàn míng chāo hú xiāng běn wù zuò làn jù yuàn kè jīn chāo gǎi zhèng
这句话大意是:(十五)「爓」,明抄、湖湘本误作「烂」,据院刻、金抄改正。
yī běn piān sì gè pēng rèn shàng de míng chēng ān tóng lèi dōu shì yòng shuǐ yè huì zhǔ
这句话大意是:「一」本篇四个烹饪上的名称,「●腤」同类,都是用水液烩煮;。
jiān xiāo tóng lèi shì yòng yóu jiān chǎo
这句话大意是:「煎消」同类,是用油煎炒。
yīn zhēng jí yùn zhǔ yú jiān ròu yuē
这句话大意是:「●」,音征,《集韵》:「煮鱼煎肉曰●。
jiù shì zá hé yú ròu yì qǐ huì zhǔ pō xiàng zá huì rú běn piān yǐn shí jīng de wǔ hòu fǎ
这句话大意是:」就是杂和鱼、肉一起烩煮,颇像「杂烩」,如本篇引《食经》的「五侯●法」。
yòu jù jí yùn zì yì zuò yù piān shì wèi cù zhǔ yú
这句话大意是:又据《集韵》,字亦作「●」,《玉篇》释为「醋煮鱼」。
běn piān yǐn shí jīng de chún yú fǎ jí xì yī zhǒng cù zhǔ yú
这句话大意是:本篇引《食经》的「纯●鱼法」,即系一种「醋煮鱼」。
ān yīn àn yù piān zhǔ yú ròu
这句话大意是:「腤」,音暗,《玉篇》:「煮鱼肉。
jí yùn pēng yě
这句话大意是:」《集韵》:「烹也。
jù běn piān suǒ jì hé bù tóng de shì dān chún yòng yī zhǒng ròu lái huì zhǔ
这句话大意是:」据本篇所记,和「●」不同的是单纯用一种肉来烩煮。
yòu cóng yú zhǎ fǎ zhōng chēng ān liǎng fèi ān jī yě jiào fǒu jī děng kàn lái ān fǒu shí jì xiāng sì yǒu shí bìng qiě xiāng tóng
这句话大意是:又从「●鱼鲊法」中称「腤两沸」,「腤鸡」也叫「缹鸡」等看来,「●」、「腤」、「缹」实际相似,有时并且相同。
jiān shì yóu zhá huò chǎo
这句话大意是:「煎」是油炸或炒。
xiāo shì xì zhuó de ròu jiā yóu chǎo
这句话大意是:「消」是细斫的肉加油炒。
èr yuè jī zi fǎ jiàn juǎn liù yǎng jī piān
这句话大意是:「二」「瀹鸡子法」,见卷六《养鸡》篇。
sān zhòng wù shì tíng kě néng shì zhǐ dān yòng zhǎ bù hé rù bié de ròu lèi yě kě néng shì zhǐ zuì hòu yī dào cài
这句话大意是:「三」「众物是停」,可能是指单用鲊,不和入别的肉类,也可能是指最后一道菜。
sì tóng zhēng xī jīng zá jì juǎn èr wǔ hòu àn zhǐ hàn chéng dì shí wáng shì wǔ hòu bù xiāng néng bīn kè bù dé lái wǎng
这句话大意是:「四」「●」,同「鲭」,《西京杂记》卷二:「五侯(按指汉成帝时王氏五侯)不相能,宾客不得来往。
lóu hù fēng biàn chuán shí wǔ hòu jiān gè de qí huān xīn jìng zhì qí shàn
这句话大意是:娄护丰辩,传食五侯间,各得其懽心,竞致奇膳。
hù nǎi hé yǐ wèi zhēng shì chēng wǔ hòu zhēng yǐ wèi qí wèi yān
现代白话:护乃合以为鲭,世称「五侯鲭」,以为奇味呢。
shì shuō zá hé wǔ jiā de yáo zhuàn yì qǐ lái huí zhǔ gù míng wǔ hòu zhēng
这句话大意是:」是说杂合五家的肴馔一起来回煮,故名「五侯鲭」。
zhè lǐ jiāng yú ròu líng jiàn děng zá hé zhe yì qǐ lái shāo zhǔ qí shí zhǐ shì zá huì ér yǐ kě shì hái yí liú zhe zhè gè míng chēng
这句话大意是:这里将鱼肉零件等杂和著一起来烧煮,其实只是杂烩而已,可是还遗留著这个名称。
wǔ chéng zhì zhǔn cǐ zhǐ gèng dà de yú zài chéng zhì shí yào àn zhe dà diàn yī xiǎo diàn èr de dà xiǎo lái luán gē
这句话大意是:「五」「成治准此」,指更大的鱼在成治时,要按著「大奠一,小奠二」的大小来脔割。
liù xià xīn shuǐ zhōng shěng qù zhǔ ān yī lèi zì shí jīng wén wǎng wǎng rú cǐ
这句话大意是:「六」「下新水中」,省去「煮」、「腤」一类字,《食经》文往往如此。
qī yòu shì shí jīng de yòu yī fǎ
这句话大意是:「七」「又」,是《食经》的又一法。
zhè lǐ yè qiè yīng réng rú gēng huò fǎ piān sǔn shèn tiáo de yè qiè zhǎng sì cùn hé xià piān zū xiào tiáo de yè xì qiè yī yàng lǐ jiě wèi qiē chéng xiè yè nà yàng kuān de ròu piàn
这句话大意是:这里「叶切」,应仍如《羹臛法》篇「损肾」条的「叶切,长四寸」和下篇「菹肖」条的「叶细切」一样,理解为切成薤叶那样宽的肉片。
bā lēi yā shì yī zhǒng shuǐ qín
这句话大意是:「八」「勒鸭」是一种水禽。
shǔ běn cǎo zhù yě yā yǔ jiā yā yǒu xiāng shì zhě yǒu quán bié zhě
这句话大意是:《蜀本草》注:「野鸭与家鸭有相似者,有全别者;。
shén xiǎo xiǎo zhě míng dāo yā wèi zuì zhòng shí zhī bǔ xū
这句话大意是:甚小小者,名刀鸭,味最重,食之补虚。
zhè lǐ shuō lēi yā yǒu bān jiū gē zi nà me dà hé shén xiǎo xiǎo zhě fú hé yí dāo yā shì lì yā zhī wù zé lēi yā kě néng jiù shì lì yā
这句话大意是:」这里说勒鸭有斑鸠、鸽子那么大,和「甚小小者」符合,疑「刀鸭」是「力鸭」之误,则「勒鸭」可能就是「力鸭」。
cǐ yā jǐn jiàn wū shǔ běn cǎo yīng shì nán fāng de shuǐ qín shí jīng de nèi róng wǎng wǎng hé nán fāng àn hé
这句话大意是:此鸭仅见于《蜀本草》,应是南方的水禽,《食经》的内容,往往和南方暗合。
jiā yòu běn cǎo yǒu xī shuō shì wǔ sè wěi yǒu máo rú chuán yí xiǎo wū yā
这句话大意是:《嘉祐本草》有「㶉●」,说是:「五色,尾有毛如船柂,小于鸭。
lín hǎi yì wù zhì yuē shuǐ niǎo shí duǎn hú àn yīng zuò duǎn hú zhǐ shè gōng
这句话大意是:《临海异物志》曰:「……水鸟,食短狐(按应作「短弧」,指「射工」)。
cǐ niǎo dà wū yuān yāng ér sè duō zǐ běn cǎo gāng mù yǒu zǐ yuān yāng de yì míng suī hé lēi yīn jìn xíng sì dàn bú shì shí jīng suǒ zhǐ de lēi yā
这句话大意是:」」此鸟大于鸳鸯而色多紫,《本草纲目》有「紫鸳鸯」的异名,虽「●」和「勒」音近形似,但不是《食经》所指的「勒鸭」。
jiǔ xì yán áo àn yán shuō wén yě jí jīn mó zì shì yán yǒu xì suì yì
这句话大意是:「九」「细研熬」,按「研」,《说文》:「也」,「」即今「磨」字,是「研」有细碎义;。
xì yán yóu yán xì zuó xì zhuó
这句话大意是:「细研」犹言「细琢」、「细斫」。
áo zhè lǐ shì yán de tóng yì cí jí bù duàn de zuó duàn shǐ chéng suì mò
这句话大意是:「熬」,这里是「研」的同义词,即不断地琢锻,使成碎末。
wǒ men zuì chū huái yí yán shì zhuó zì zhī wù dàn jù juǎn jiǔ zhì fǎ piān yǐn shí jīng yīng shì shí cì zhī wù zhì dǎo zhì bǐng zhì sān tiáo jiē lián yǒu sān chù xì yán áo zé xiǎn fēi wù zì
这句话大意是:我们最初怀疑「研」是「斫」字之误,但据卷九《炙法》篇引《食经》(应是《食次》之误)「●炙」、「捣炙」、「饼炙」三条接连有三处「细研熬」,则显非误字。
cóng gāi sān tiáo dé dào qǐ shì yán áo bù dàn shì xì zuó ér qiě hái bāo kuò dǎo chōng
这句话大意是:从该三条得到启示,「研熬」不但是细琢,而且还包括捣舂。
yīn cǐ zhè lǐ de áo jué bú shì jiān chǎo xià wén de áo zhī děng cái shì chǎo
这句话大意是:因此,这里的「熬」,决不是煎、炒(下文的「熬之」等,才是炒)。
yīn wèi zhì tiáo shì zài xì yán áo hòu jí tuán chéng ròu wán rú guǒ jiāng ròu xiàn zi chǎo shú jiù tuán bù qǐ lái le
这句话大意是:因为「●炙」条是在「细研熬」后即团成肉丸,如果将肉馅子炒熟,就团不起来了;。
dǎo zhì tiáo wéi kǒng xì yán áo hòu bù xiāng nián hái jiā diào miàn fěn shǐ xiāng nián zhe rán hòu kǎo zhì zhì dào yù shú shí zài tú shàng dàn bái bāng zhù nián gù jì shì zhì hòu shān yù shú míng fēi yù xiān chǎo shú
这句话大意是:「捣炙」条惟恐「细研熬」后不相黏,还加调面粉使相黏著,然后烤炙,炙到「欲熟」时,再涂上蛋白,帮助黏固,既是炙后才「欲熟」,明非预先炒熟;。
bǐng zhì tiáo bìng qiě zhǐ zài jiù zhōng chōng suì wèi xì yán áo qí wèi suì mò gèng wèi míng xiǎn
这句话大意是:「饼炙」条并且指在臼中舂碎为「细研熬」,其为碎末,更为明显。
hún tún bāo zi gǔ shí dōu jiào bǐng suǒ wèi xì yán áo rú bǐng huò yì jí xì zuó chéng rú zuò bǐng zhì huò zuò jiǎo zi nà yàng de ròu xiàn zi
这句话大意是:馄饨、包子,古时都叫「饼」,所谓「细研熬如饼臛」,意即细琢成如做「饼炙」或做饺子那样的肉馅子。
chóng xiū zhèng hé zhèng lèi běn cǎo juǎn shí jiǔ dān xióng jī yǐn shí yī xīn jìng shuō féi cí jī yī huò zhì rú cháng fǎ xì yán wèi huò zuò miàn hún tún kōng xīn shí zhī
这句话大意是:《重修政和证类本草》卷十九「丹雄鸡」引《食医心镜》说:「肥雌鸡一只,治如常法,细研为臛,作面馄饨,空心食之。
yòu juǎn shí bā tún luǎn yǐn shí yī xīn jìng shuō zhū shèn yī duì yán zhe hú jiāo jú pí yán jiàng jiāo mò děng
这句话大意是:」又卷十八「豚卵」引《食医心镜》说:「猪肾一对,研,著胡椒、橘皮、盐、酱、椒末等;。
sǒu miàn shì cháng fǎ zuò hún tún
这句话大意是:溲面,似常法,作馄饨。
zhè shì miàn pí bāo jī ròu huò yāo zǐ de shuǐ jiǎo
这句话大意是:」这是面皮包鸡肉或腰子的水饺。
běi hù lù juǎn èr cuī guī tú zhù yǐn yán zhī tuī shuō jīn zhī hún tún xíng rú yǎn yuè tiān xià tōng shí yě
这句话大意是:(《北户录》卷二崔龟图注引颜之推说:「今之馄饨,形如偃月,天下通食也。
zhèng shì shuǐ jiǎo
这句话大意是:」正是水饺。
jù cǐ bù dàn xì zuó yě jiào xì yán ér qiě ròu xiàn zi yě zhèng jiào huò shuō míng xì yán áo rú bǐng huò jiù shì xì zuó chéng xiàng bāo jiǎo zi de ròu huò jí ròu xiàn
这句话大意是:)据此,不但细琢也叫「细研」,而且肉馅子也正叫「臛」,说明「细研熬如饼臛」,就是细琢成像包饺子的肉臛(即肉馅)。
yī áo shǔ mǐ sǎn jiāng jiāng jiāo děng chǎo jìn shǔ mǐ zuò de sǎn lǐ
这句话大意是:「一0」「熬黍米糁」,将姜、椒等炒进黍米作的糁里。
yī yī xīng cuì jiàn fǔ là piān zhù shì yī sì
这句话大意是:「一一」「腥翠」,见《脯腊》篇注释「一四」。
yī èr lóng ròu xiàn zi ròu
这句话大意是:「一二」「笼肉」,馅子肉。
gǔ chēng mán tóu bāo zi wèi lóng bǐng
这句话大意是:古称馒头、包子为「笼饼」。
juǎn jiǔ zhì fǎ piān yào shù běn wén guàn cháng fǎ tiáo chēng xì cuò yáng ròu lìng rú lóng ròu
这句话大意是:卷九《炙法》篇《要术》本文「灌肠法」条称:「细剉羊肉,令如笼肉。
zū lǜ yī dì qī shí jiǔ shí jīng yuē bái zū é yā jī bái zhǔ zhě lù yī gǔ zhuó wèi zhǔn zhǎng sān cùn guǎng yī cùn
这句话大意是:菹绿「一」第七十九《食经》曰:「白菹:鹅、鸭、鸡白煮者,鹿(一)骨,斫为准:长三寸,广一寸。
xià bēi èr zhōng yǐ chéng qīng zǐ cài sān sān sì piàn jiā shàng yán cù hé ròu zhī wò zhī
这句话大意是:下杯「二」中,以成清紫菜「三」三四片加上,盐、醋和肉汁沃之。
yòu yún yì xì qiè sū èr jiā shàng
这句话大意是:」又云:「亦细切,苏(二)加上。
yòu yún zhǔn qì ròu zhī zhōng gēng zhǔ yì dàn
这句话大意是:」又云:「准讫,肉汁中更煮,亦啖。
shǎo yǔ mǐ sǎn
这句话大意是:少与米糁。
fán bù cù bù zǐ cài
这句话大意是:凡不醋,不紫菜。
mǎn diàn yān
现代白话:满奠呢。
zū xiào sān fǎ yòng zhū ròu yáng lù féi zhě yè xì qiè áo zhī yǔ yán chǐ zhī
这句话大意是:菹肖(三)法:用猪肉、羊、鹿肥者,叶细切,熬之,与盐、豉汁。
xì qiè cài zū yè sì xì rú xiǎo chóng sī zhǎng zhì wǔ cùn xià ròu lǐ wǔ
这句话大意是:细切菜菹叶(四),细如小虫丝,长至五寸,下肉里(五)。
duō yǔ zū zhī lìng cù
这句话大意是:多与菹汁令酢。
chán pú sì zū fǎ duī zhī huǒ zhì lìng shú
这句话大意是:蝉脯「四」菹法:「搥之,火炙令熟。
xì bò xià cù
这句话大意是:细擘,下酢。
yòu yún zhēng zhī
这句话大意是:」又云:「蒸之。
xì qiè xiāng cài wǔ zhì shàng
这句话大意是:细切香菜「五」置上。
yòu yún xià fèi tāng zhōng jí chū bò rú shàng xiāng cài liǎo fǎ liù
这句话大意是:」又云:「下沸汤中,即出,擘,如上香菜蓼法(六)。
lǜ ròu fǎ yòng zhū jī yā ròu fāng cùn zhǔn áo zhī
这句话大意是:绿肉法:用猪、鸡、鸭肉,方寸准,熬之。
yǔ yán chǐ zhī zhǔ zhī
这句话大意是:与盐、豉汁煮之。
cōng jiāng jú hú qín xiǎo suàn xì qiè yǔ zhī xià cù
这句话大意是:葱、姜、橘、胡芹、小蒜,细切与之,下醋。
qiè ròu míng yuē lǜ ròu zhū jī míng yuē suān qī
这句话大意是:切肉名曰「绿肉」,猪、鸡、名曰「酸(七)」。
bái yuè liù yuè zhǔ yě yīn yào
这句话大意是:白瀹「六」瀹,煮也,音药。
tún fǎ bā yòng rǔ xià féi tún
这句话大意是:豚法(八):用乳下肥豚。
zuò yú yǎn tāng xià lěng shuǐ hé zhī qī tún lìng jìng ba
这句话大意是:作鱼眼汤,下冷水和之,●「七」豚令净,罢。
ruò yǒu cū máo niè zi bá què róu máo zé tī zhī
这句话大意是:若有麤毛,镊子拔却,柔毛则剔之。
máo hāo yè kāi xǐ dāo guā xiāo lìng jí jìng
这句话大意是:茅蒿叶揩洗,刀刮削令极净。
jìng kāi fǔ wù lìng yū fǔ yū zé tún hēi
这句话大意是:净揩釜,勿令渝,釜渝则豚黑。
juàn dài shèng tún cù jiāng shuǐ zhǔ zhī
这句话大意是:绢袋盛豚,酢浆水煮之。
jì xiǎo shí wù shǐ fú chū bā
这句话大意是:系小石,勿使浮出「八」。
shàng yǒu fú mò shù jiē qù
这句话大意是:上有浮沫,数接去。
liǎng fèi jí chū zhī jí rè yǐ lěng shuǐ wò tún
这句话大意是:两沸,急出之,及热以冷水沃豚。
yòu yǐ máo hāo jiǔ yè kāi lìng jí bái jìng
这句话大意是:又以茅蒿(九)叶揩令极白净。
yǐ shǎo xǔ miàn hé shuǐ wèi miàn jiāng
这句话大意是:以少许面,和水为面浆;。
fù juàn dài shèng tún jì shí wū miàn jiāng zhōng zhǔ zhī
这句话大意是:复绢袋盛豚,系石,于面浆中煮之。
jiē qù fú mò yī rú shàng fǎ
这句话大意是:接去浮沫,一如上法。
hǎo shú chū zhe pén zhōng yǐ lěng shuǐ hé zhǔ tún miàn jiāng shǐ nuǎn nuǎn wū pén zhōng jìn zhī
这句话大意是:好熟,出,著盆中,以冷水和煮豚面浆使暖暖,于盆中浸之。
rán hòu bò shí
这句话大意是:然后擘食。
pí rú yù sè huá ér qiě měi
这句话大意是:皮如玉色,滑而且美。
suān tún fǎ yòng rǔ xià tún
这句话大意是:酸豚法:用乳下豚。
xún zhì qì bìng gǔ zhǎn luán zhī lìng piàn shí bié dài pí
这句话大意是:𬊈治讫,并骨斩脔之,令片(十)别带皮。
xì qiè cōng bái chǐ zhī chǎo zhī xiāng wēi xià shuǐ làn zhǔ wèi jiā
这句话大意是:细切葱白,豉汁炒之,香,微下水,烂煮为佳。
xià jīng mǐ wèi sǎn
这句话大意是:下粳米为糁。
xì bò cōng bái bìng chǐ zhī xià zhī
这句话大意是:细擘葱白,并豉汁下之。
shú xià jiāo cù dà měi
这句话大意是:熟,下椒、醋,大美。
yī lù yuàn kè jīn chāo míng chāo hú xiāng běn tóng wú fǎ jiě shì yīng shì wù zì
这句话大意是:(一)「鹿」,院刻、金抄、明抄、湖湘本同,无法解释,应是误字。
àn cǐ chù shì zhǐ qù gǔ juǎn jiǔ zhì fǎ piān yǐn shí jīng qù gǔ lǚ jiàn yí yīng zuò qù
这句话大意是:按此处是指去骨,卷九《炙法》篇引《食经》「去骨」屡见,疑应作「去」。
yòu ěr yā shì qì ròu yuē tuō zhī
现代白话:又《你雅‧释器》:「肉曰脱之。
xíng bǐng shū yǐn li xún ròu qù qí gǔ yuē tuō
这句话大意是:」邢昺疏引李巡:「肉去其骨曰脱。
huò yīng zuò tuō
这句话大意是:」或应作「脱」。
jīn chāo zuò zhù shí jì shì lù de bù tóng xiě fǎ bú shì zhù zì
这句话大意是:金抄作「庶」,实际是「鹿」的不同写法,不是「庶」字。
rì yì běn dāng zuò zhù zì bìng jù zhōu lǐ qiū guān shù shì zhǎng chú dú gǔ jiě shì wèi qū chú bù miǎn chuān záo
这句话大意是:日译本当作「庶」字,并据《周礼‧秋官》「庶氏掌除毒蛊」解释为「驱除」,不免穿凿。
èr sū míng chāo hú xiāng běn wù zuò xū jù yuàn kè jīn chāo gǎi zhèng
这句话大意是:(二)「苏」,明抄、湖湘本误作「须」,据院刻、金抄改正。
rěn hé zǐ sū gǔ shí dōu zuò xiāng wèi liào yòng
这句话大意是:荏和紫苏,古时都作香味料用。
dān chēng sū shí yì bān zhǐ zǐ sū
这句话大意是:单称「苏」时,一般指紫苏。
sān zū xiào jí zū xiāo hé xiāo fǎ hé ròu zū ér chéng
这句话大意是:(三)「菹肖」,即「菹消」,合消法和肉菹而成。
xiāo fǎ shàng piān yǒu lēi yā xiāo
这句话大意是:消法上篇有「勒鸭消」。
juǎn jiǔ zuò zū cáng shēng cài fǎ piān yǒu zuò zū xiāo fǎ zuò fǎ hé běn tiáo xiāng sì
这句话大意是:卷九《作菹藏生菜法》篇有「作菹消法」,作法和本条相似。
yòu tài píng yù lǎn juǎn bā wǔ liù zū xiàng yǐn lú chén jì fǎ qiū cí yǒu zū xiāo
这句话大意是:又《太平御览》卷八五六「菹」项引卢谌《祭法》:「秋祠有菹消。
yuán zhù shí jīng yǒu cǐ fǎ yě
这句话大意是:」原注:「《食经》有此法也。
shuō míng cǐ tiáo yǐn shí jīng wén zhèng zuò zū xiāo
这句话大意是:」说明此条引《食经》文正作「菹消」。
yòu běn tiáo xià miàn èr tiáo yì réng xì shí jīng wén
这句话大意是:又本条下面二条亦仍系《食经》文。
sì yè míng chāo hú xiāng běn wù zuò cài jù yuàn kè jīn chāo gǎi zhèng
这句话大意是:(四)「叶」,明抄、湖湘本误作「菜」,据院刻、金抄改正。
wǔ lǐ míng chāo wù zuò guǒ jù yuàn kè jīn chāo hú xiāng běn gǎi zhèng
这句话大意是:(五)「里」,明抄误作「裹」,据院刻、金抄、湖湘本改正。
liù juǎn jiǔ sūn fàn piān yǐn shí jīng hú fàn fǎ bié diàn piāo yǎn suí zhī
这句话大意是:(六)卷九《飧饭》篇引《食经》「胡饭法」:「别奠「飘兖」随之。
xì qiè hú qín liǎo xià cù zhōng wèi piāo yǎn
这句话大意是:细切胡芹、蓼下酢中为「飘兖」。
zhè lǐ rú shàng xiāng cài liǎo fǎ rú guǒ bú shì wén zì yǒu cuò wù yīng shì shí jīng zhōng lìng yǒu xiāng cài liǎo fǎ yào shù wèi yǐn
这句话大意是:」这里「如上香菜蓼法」,如果不是文字有错误,应是《食经》中另有「香菜蓼法」,《要术》未引。
qī qiè ròu míng yuē lǜ ròu
这句话大意是:(七)「切肉名曰「绿肉」,。
zhū jī míng yuē suān
这句话大意是:猪、鸡名曰「酸」,。
zài yī tiáo de mò liǎo bǔ shuō mǒu zhǒng míng wù
这句话大意是:」在一条的末了补说某种名物,。
shí jīng wén wǎng wǎng zhè yàng
这句话大意是:《食经》文往往这样,。
lì rú qiàn dàn tiáo bǔ shuō qiàn shì mù ěr gēng huò fǎ piān
这句话大意是:例如「椠淡」条补说「椠」是木耳(《羹臛法》篇),。
lēi yā xiāo tiáo bǔ shuō lēi yā de xíng sè shàng piān
这句话大意是:「勒鸭消」条补说「勒鸭」的形色(上篇),。
hú fàn fǎ tiáo bǔ shuō shén me jiào zuò piāo yǎn juǎn jiǔ sūn fàn piān děng
这句话大意是:「胡饭法」条补说什么叫做「飘兖」(卷九《飧饭》篇)等。
bā zì cǐ yǐ xià èr tiáo shì yào shù běn wén
这句话大意是:(八)自此以下二条是《要术》本文。
wén zhōng tún zì yuán zuò zhūn sú é zì dàn juàn dài shèng tún cù jiāng shuǐ zhǔ zhī de tún réng zuò yǔ tún tōng dàn bù tōng zhūn běn shū tǒng yī zuò tún
这句话大意是:文中「豚」字原作「肫」,俗讹字,但「绢袋盛豚,酢浆水煮之」的「豚」,仍作「」(「」与「●」、「豚」通,但不通「肫」),本书统一作「豚」。
jiǔ míng chāo hú xiāng běn zuò hāo yuàn kè jīn chāo zuò
这句话大意是:(九)明抄、湖湘本作「蒿」,院刻、金抄作「」。
dàn shàng wén máo hāo yè kāi xǐ yuàn kè jīn chāo yì zuò hāo gù cóng míng chāo shǐ yī zhì
这句话大意是:但上文「茅蒿叶揩洗」,院刻、金抄亦作「蒿」,故从明抄使一致。
gǔ rén yǒu yǐ qīng hāo děng wèi shí wù jí yòng jù de xí guàn cān kàn juǎn shí hāo wǔ sì zhù shì sān
这句话大意是:古人有以青蒿等为食物及用具的习惯,参看卷十「蒿〔五四〕」注释「三」。
shí zhì piàn zì zhǐ yuàn kè gāng gāng mǎn yè xià wén jì hòu bàn yè dàn hòu bàn yè shì quē yè yīn cǐ bié zì yǐ xià yuàn kè wán quán tuō qù
这句话大意是:(十)至「片」字止,院刻刚刚满叶,下文系后半叶,但后半叶是缺叶,因此「别」字以下,院刻完全脱去。
yī zū yǒu èr yì jí cài zū hé ròu zū
这句话大意是:「一」「菹」有二义,即菜菹和肉菹。
cài zū jí yān pào cài ròu zū shì jiā suān wèi de yáo zhuàn
这句话大意是:菜菹即腌泡菜,肉菹是加酸味的肴馔。
zhōu lǐ tiān guān hǎi rén xiàng xià qī zū zhèng xuán zhù fán xī jiàng suǒ hé xì qiè wèi yǎn quán wù ruò wèi zū
这句话大意是:《周礼‧天官》「醢人」项下「七菹」郑玄注:「凡醯、酱所和,细切为兖,全物若●为菹。
shǎo yí yuē mí lù wèi zū zé yǎn zū zhī chēng cài ròu tōng
这句话大意是:《少仪》曰:「糜、鹿为菹,……」则兖、菹之称,菜、肉通。
běn piān de zū jiù shì zhè zhǒng qiē chéng piàn huò tiáo hé yǐ suān cài huò cù de ròu zū
这句话大意是:」本篇的「菹」,就是这种切成片或条和以酸菜或醋的肉菹。
lǜ wéi yī de jiě shì shì shí jīng běn wén de shuō míng qiè ròu míng yuē lǜ ròu
这句话大意是:「绿」,唯一的解释是《食经》本文的说明:「切肉名曰「绿肉」」。
lǐ jì nèi zé yǒu mí fū zhèng xuán zhù fū qiè ròu yě
这句话大意是:《礼记‧内则》有「麋肤」,郑玄注:「肤,切肉也。
fū huò wèi pàng
这句话大意是:肤,或为胖。
yòu mí lù yú wèi zū wèi pì jī yě shǐ wèi xuān tù wèi wǎn pí qiè cōng jí xiè shí zhū xī yǐ róu zhī
这句话大意是:」又:「麋、鹿、鱼为「菹」,为「辟鸡」,野豕为「轩」,兔为「宛脾」,切葱及薤,实诸醯以柔之。
zhèng xuán zhù cǐ xuān pì jī wǎn pí jiē zū lèi yě niàng cài ér róu zhī yǐ xī shā xīng ròu jí qí qì
这句话大意是:」《郑玄》注:「此轩、辟鸡、宛脾,皆菹类也,酿菜而柔之,以醯杀腥肉及其气。
jìn yì zhōu yǒu lù zhě jìn yóu cǐ wèi zhī yǐ
现代白话:近益州有「鹿●」者,近由此为之了。
zū xuān niè ér bù qiè
这句话大意是:菹、轩,聂而不切;。
pì jī wǎn pí niè ér qiè zhī
这句话大意是:辟鸡、宛脾,聂而切之。
xuān huò wèi pàng
这句话大意是:轩,或为胖。
yóu wū suǒ yòng ròu lèi de bù tóng ròu zū yǒu gè zhǒng bù tóng de míng chēng dàn dōu shì ròu zū
这句话大意是:」由于所用肉类的不同,肉菹有各种不同的名称,但都是肉菹。
qiè fǎ yuán shì chéng piàn de dàn yě kě yǐ shì niè ér qiè zhī de xì tiáo
现代白话:切法原是成片的,但也能够是「聂而切之」的细条。
pēng diào fǎ shì zá yǐ cōng xiè de xiāng liào zài jiā shàng cù jí xī
这句话大意是:烹调法是杂以葱薤的香料,再加上醋(即「醯」)。
suǒ yǒu zhè xiē dōu hé běn piān de zū fǎ wán quán fú hé yě hé zū lèi de lǜ ròu fú hé
这句话大意是:所有这些,都和本篇的菹法完全符合,也和菹类的「绿肉」符合。
zé suǒ wèi lǜ ròu yě bù guò shì zhè lèi zū de yī gè tè bié míng chēng
这句话大意是:则所谓「绿肉」,也不过是这类菹的一个特别名称。
xuān shì qiē chéng piàn ér fū xuān dōu shì huò wèi pàng shuō míng fū qiè fǎ jiù shì xuān qiè fǎ
这句话大意是:「轩」是切成片,而「肤」、「轩」都是「或为胖」,说明肤切法就是轩切法。
shí jīng shuō míng fāng cùn zhǔn wǒ men rèn wèi zhǔn fǎ shì qiē chéng piàn yě zhèng yǔ fū xuān xiāng hé
这句话大意是:《食经》说明「方寸准」,我们认为准法是切成片,也正与肤、轩相合。
zé suǒ wèi qiè ròu míng yuē lǜ ròu shí jì jiù shì yī zhǒng qiē chéng piàn de ròu zū pèi shàng zhū jī míng yuē suān de zuó liào yǐ chéng qí wèi suān zū zài jiā shàng cù jiù chéng zhè gè tè bié míng mù de lǜ ròu le
这句话大意是:则所谓「切肉名曰绿肉」,实际就是一种切成片的肉菹,配上「猪、鸡名曰「酸」」的作料,以成其为酸菹,再加上醋,就成这个特别名目的「绿肉」了。
èr gǔ suǒ wèi bēi bù jǐn zhǐ bēi zi
这句话大意是:「二」古所谓「杯」,不仅指杯子。
dà dài lǐ jì zēng zǐ shì fù mǔ piān běi zhōu lú biàn zhù bēi pán àng pén zhǎn zhī zǒng míng
这句话大意是:《大戴礼记‧曾子事父母》篇北周卢辩注:「杯,盘、盎、盆、盏之总名。
shì gǔ shí duì wū bēi pán gēng qì nǎi zhì guàn xǐ de qì mǐn tōng chēng wèi bēi
这句话大意是:」是古时对于杯、盘、羹器,乃至盥洗的器皿,通称为「杯」。
shǐ jì xiàng yǔ běn jì xìng fēn wǒ yī bēi gēng jí zhǐ shèng gēng qì
这句话大意是:《史记‧项羽本纪》:「幸分我一杯羹」,即指盛羹器。
sān zǐ cài hóng zǎo zhí wù shēng qiǎn hǎi yán shí shàng hóng zǐ lǜ zǐ huò hēi zǐ sè
这句话大意是:「三」紫菜,红藻植物,生浅海岩石上,红紫、绿紫或黑紫色。
cǎi qián yǐ gōng shí yòng
这句话大意是:采干以供食用。
chéng qīng zhǐ zì qīng de zǐ cài
这句话大意是:「成清」,指渍清的紫菜。
sì lǐ jì nèi zé de cài yáo zhōng yǒu tiáo fàn zhèng xuán zhù tiáo chán yě
这句话大意是:「四」《礼记‧内则》的菜肴中有「蜩、范」,郑玄注:「蜩,蝉也;。
fàn fēng yě
这句话大意是:范,蜂也。
shén nóng běn cǎo jīng zhà chán táo hóng jǐng zhù cǐ xī rén dàn zhī
这句话大意是:」《神农本草经》「蚱蝉」陶弘景注:「此昔人噉之。
běi hù lù juǎn yòu chēng nán cháo shí pǐn zhōng diàn yǒu chán huò
这句话大意是:」《北户录》卷又称:「南朝食品中,……奠有蝉臛。
cuī guī tú zhù nǎi gǔ rén jué yàn tiáo fàn zhī lèi yě
这句话大意是:」崔龟图注:「乃古人「爵、鷃、蜩、范」之类也。
shuō míng gǔ rén shí chán
这句话大意是:」说明古人食蝉。
míng yī bié lù wǔ yuè cǎi zhēng qián zhī
这句话大意是:《名医别录》:「五月采,蒸,干之。
zhè lǐ chán pú shì yīng shì chán qián
这句话大意是:」这里「蝉脯」,似应是蝉干。
wǔ luó lēi jí juǎn sān zuò zhuān piān jì shù de lán xiāng hú suī juǎn sān yě yǒu zhuān piān xiāng rú děng gǔ shí dōu yǒu xiāng cài de míng chēng
这句话大意是:「五」罗勒(即卷三作专篇记述的兰香)、胡荽(卷三也有专篇)、香薷等古时都有「香菜」的名称。
xiàn zài yì bān zhǐ hú suī
这句话大意是:现在一般指胡荽。
liù yuè de běn yì shì jìn zì
这句话大意是:「六」「瀹」的本义是「浸渍」。
yóu cǐ yì yǐn shēn wèi ròu zài tāng zhōng zàn zhǔ jí chū jí shuō wén suǒ chēng nèi ròu jí cài tāng zhōng báo chū zhī
这句话大意是:由此义引申为肉在汤中暂煮即出,即《说文》所称:「内肉及菜汤中,薄出之。
xiāng dāng wū yè
这句话大意是:」相当于「●」、「煠」。
juǎn liù yǎng jī piān yuè jī zi fǎ de dǎ pò xiè fèi tāng zhōng fú chū jí lüè qǔ yuè zhèng zhǐ yè
这句话大意是:卷六《养鸡》篇「瀹鸡子法」的「打破,泻沸汤中,浮出即掠取」,瀹正指煠。
běn tiáo de liǎng fèi jí chū zhī shí jì yě hái shì yè bìng qiě hái dài yǒu tāng xún de yì wèi xún yàn yī lèi zì yuán hé yuè yè yī lèi zì xiāng tōng jiàn xuán yīng yī qiè jīng yīn yì juǎn jiǔ xún zhù
这句话大意是:本条的「两沸急出之」,实际也还是煠,并且还带有「汤𬊈」的意味(「𬊈」、「爓」一类字原和「瀹」、「煠」一类字相通,见玄应《一切经音义》卷九「燂」注)。
hòu lái zài xià guō wū miàn jiāng zhōng zhǔ zhī shān shì zhēn zhèng de zhǔ
这句话大意是:后来再下锅,「于面浆中煮之」,才是真正的煮。
zhè lǐ zhù zuò zhǔ yě duì yuè de jiě shì bìng bù wán quán
这句话大意是:这里注作「煮也」,对「瀹」的解释并不完全。
zhè zì zài yuè jī zi fǎ yě yǒu yīn zhù dàn hé zhè lǐ bù tóng shuō míng zhè xiē dōu shì hòu rén jiā tiān de zhù
这句话大意是:这字在「瀹鸡子法」也有音注,但和这里不同,说明这些都是后人加添的注。
qī běn zuò xún hé yàn xún děng shì tóng yī zì zhǐ tùn qù máo zàng
这句话大意是:「七」「●」,本作「燅」,和「●」、「爓」、「𬊈」等是同一字,指褪去毛脏。
bā jì xiǎo shí wù shǐ fú chū shěn kuò mèng xī bǔ bǐ tán gǔ dǐng zhōng yǒu sān zú jiē kōng zhōng kě róng wù zhě suǒ wèi lì yě
这句话大意是:「八」「系小石,勿使浮出」,沈括《梦溪补笔谈》:「古鼎中有三足皆空,中可容物者,所谓鬲也。
jiān hé zhī fǎ cháng yù qì àn tóng qì jí tāng zhī zài xià zhǐ zài sān zú zhōng tǐ zhǐ shēng tǐ jí ròu luán huò zhěng jiàn de dà zì zài shàng zé yì shú ér bù piān làn
这句话大意是:煎和之法,常欲湆(按同「湇」,即汤汁)在下(指在三足中),体(指牲体,即肉脔或整件的大胾)在上,则易熟而不偏烂。
jí shēng dǐng yì jí shēng zǔ jí cóng lì zhōng shèng chū lái zé zhuó zǐ jiē guī zú zhōng
这句话大意是:及升鼎(意即「升俎」,即从鬲中盛出来),则浊滓皆归足中。
jīn jīng shī dà tú shàn shú zhì zhě gōu xuán ér zhǔ bù shǐ zhe fǔ dǐ yì gǔ rén yí yì yě
这句话大意是:……今京师大屠善熟彘者,钩悬而煮,不使著釜底,亦古人遗意也。
gōu xuán ér zhǔ hé chén shí ér zhǔ xíng shì bù tóng shí jì zuò yòng xiāng tóng dōu zài shǐ zhěng jiàn de shēng ròu xuán fú wū fèi tāng zhōng bù shǐ zhe dǐ yě bù shǐ shàng fú
这句话大意是:」「钩悬而煮」和沉石而煮,形式不同,实际作用相同,都在使整件的牲肉悬浮于沸汤中,不使著底,也不使上浮。