xué bì xiāng jiǎng ér hòu míng jiǎng bì xiāng yí ér hòu jǐn
这句话大意是:学必相讲而后明,讲必相宜而后尽。
kǒng mén shī yǒu bù yàn qióng wèn jí yán bù xiāng rán nuò chéng shùn suǒ wèi shěn wèn míng biàn yě
这句话大意是:孔门师友不厌穷问极言,不相然诺承顺,所谓审问明辨也。
gù dāng qí shí dào xué dà míng rú bō yún pī wù bái rì qīng tiān wú xiān háo zhàng bì
这句话大意是:故当其时,道学大明,如拨云披雾,白日青天,无纤毫障蔽。
jiǎng xué xū yào rú cǐ wú jiān zì shì zhī xīn è rén xiāng zhí yě
这句话大意是:讲学须要如此,无坚自是之心,恶人相直也。
shú sī shěn chǔ cǐ sì zì dé yè zhī shǒu wu
这句话大意是:熟思审处,此四字德业之首务;。
ruì yì jí lì cǐ sì zì dé yè zhī yào wù
这句话大意是:锐意极力,此四字德业之要务;。
yǒu jiàn wú yǐ cǐ sì zì dé yè zhī chéng wù
这句话大意是:有渐无已,此四字德业之成务;。
shēn yōu guò jì cǐ sì zì dé yè zhī zhōng wu
这句话大意是:深忧过计,此四字德业之终务。
jìng shì gè jiàn dào de miào jué zhī zài jìng chǔ qián guān liù hé zhōng dòng de jī kuò dōu jiě pò
这句话大意是:静是个见道的妙诀,只在静处潜观,六合中动的机括都解破。
ruò jiàn le hái yǒu gè miào jué yǐ shǒu zhī zhǐ shì yī yī shì dà gēn běn yùn zhè yī què yào yīn de tōng biàn
这句话大意是:若见了,还有个妙诀以守之,只是一,一是大根本,运这一却要因的通变。
xué zhě zhī gāi shuō xià xué gèng bù xiāo shuō shàng dá
这句话大意是:学者只该说下学,更不消说上达。
qí wèi dá yě kōng láo nǐ shuō
这句话大意是:其未达也,空劳你说;。
qí jì dá yě bù xū nǐ shuō
这句话大意是:其既达也,不须你说。
gù yī guàn wéi cān cì kě yǔ yòu dào kě yǔ dì wèi
这句话大意是:故一贯惟参、赐可与,又到可语地位,。
cái yǔ yòu yí gè zhí yǔ zhī èr gè qǐ yǔ zhī biàn jiàn kǒng zǐ huì rén miào chù
这句话大意是:才语又一个直语之,二个启语之,便见孔子诲人妙处。
dú shū rén zuì pà sòng dǐ shì gǔ rén yǔ zuò dǐ shì zì jiā rén
这句话大意是:读书人最怕诵底是古人语,做底是自家人。
zhè děng dú shū suī bì hù shí nián pò juǎn wǔ chē chéng shèn me yòng
这句话大意是:这等读书虽闭户十年,破卷五车,成甚么用!
néng biàn zhēn jiǎ shì yī zhǒng dà xué wèn
这句话大意是:能辨真假是一种大学问。
shì zhī suǒ dǐ sǐ bēn zǒu zhě jiē jiǎ yě
这句话大意是:世之所抵死奔走者,皆假也。
wàn gǔ wéi yǒu zhēn zhī yī zì mó miè bù liǎo gài cáng bù liǎo
这句话大意是:万古惟有真之一字磨灭不了,盖藏不了。
cǐ guǐ shén zhī suǒ bǎ wò fēng léi zhī suǒ hē hù
这句话大意是:此鬼神之所把握,风雷之所呵护;。
tiān dì wú cǐ bù néng fā yù shèng rén wú cǐ bù néng cān zàn
这句话大意是:天地无此不能发育,圣人无此不能参赞;。
xiǔ fǔ de cǐ kě wèi shén qí niǎo shòu de cǐ kě wèi jīng guài
这句话大意是:朽腐得此可为神奇,鸟兽得此可为精怪。
dào yě zhě dào cǐ yě
这句话大意是:道也者,道此也;。
xué yě zhě xué cǐ yě
这句话大意是:学也者,学此也。
huò wèn kǒng zǐ sù wèi ér xíng fēi zhèng bù móu ér rú zhě zhù shū lì yán biàn tán dì wáng zhī lüè hé yě
这句话大意是:或问:“孔子素位而行,非政不谋,而儒者著书立言,便谈帝王之略,何也?
yuē gǔ zhě shí wǔ ér rù dà xué xiū qí zhì píng cǐ shí biàn yào lǐ huì
这句话大意是:”曰:古者十五而入大学,修齐治平此时便要理会。
gù lòu xiàng ér wèn wèi bāng bù yī ér xǔ nán miàn
这句话大意是:故陋巷而问为邦,布衣而许南面。
yóu qiú zhī zhì fù qiáng kǒng zǐ zhī zhì sān dài mèng zǐ lè zhōng tiān xià ér lì dìng sì hǎi zhī mín hé zēng biàn dào shǒu dàn suǒ zhì bù dé bù rán
这句话大意是:由、求之志富强,孔子之志三代,孟子乐中,天下而立定,四海之民何曾便到手,但所志不得不然。
suǒ wèi rú huò zhī ěr zé hé yǐ zāi
现代白话:所谓“如或知你,则凭什么啊?
yào zhī yǐ gè shèn me
这句话大意是:”要知以个甚么;。
gǒu yǒu yòng wǒ zhě zhí cǐ yǐ wǎng yào zhī cǐ shì shèn me
这句话大意是:苟有用我者,执此以往,要知此是甚么;。
dà rén zhī shì bèi yǐ yào zhī bèi gè shèn me
现代白话:大人之事备了,要知备个甚么。
ruò shì píng rì rú zuì mèng quán bù jiǎng qiú dào shǒu rú chī dāi hú luàn liǎo shì
这句话大意是:若是平日如醉梦〔全〕不讲求,到手如痴呆胡乱了事。
rú cǐ zuò rén zhǐ shì yí kuài wán ròu chéng shén xué zhě
这句话大意是:如此作人,只是一块顽肉,成甚学者。
jí yǒu cōng míng cái biàn zhī shì bù guò xué yǎn qián jiàn shí zuò kǒu tóu huà shuō zhuāng diǎn zhī wú yì zú sè zé
现代白话:即有聪明材辨之士,不过学眼前见识,作口头话说,妆点支我亦足塞责。
rú cǐ zuò rén zhǐ shì yī chǎng kuǐ lěi yǒu shèn shí yòng
这句话大意是:如此作人,只是一场傀儡,有甚实用。
xiū yè jìn zhí zhī rén dào shǒu wèi cháng bù xué dài rǔ xué chéng ér shì xiān shòu qí bì mín yǐ shòu qí bìng xún yòu qiān guān yǐ
现代白话:修业尽职之人,到手未尝不学,待你学成,而事先受其敝,民已受其病,寻又迁官了。
pì zhī jī shǐ zhǒng sù hán shǐ fǎng mián zěn de zòu gōng
这句话大意是:譬之饥始种粟,寒始纺绵,怎得奏功?
cǐ fán shì suǒ yǐ guì yù yě
这句话大意是:此凡事所以贵豫也。
bù yóu xīn shàng zuò chū cǐ shì pēn yè xué wèn
这句话大意是:不由心上做出,此是喷叶学问;。
bù zài dú zhōng shèn chāo cǐ shì xǐ miàn gōng fū chéng de shén shì
这句话大意是:不在独中慎超,此是洗面工夫,成得甚事。
yáo shùn shì gōng kǒng mèng xué shù cǐ bā zì shì jūn zǐ zhōng shēn jí wù
现代白话:尧、舜事功,孔、孟学术:此八字是有德行的人终身急务。
huò wèn yáo shùn shì gōng kǒng mèng xué shù hé chǔ xià shǒu
这句话大意是:或问,“尧、舜事功,孔、孟学术,何处下手?
yuē yǐ tiān dì wàn wù wèi yī tǐ cǐ shì kǒng mèng xué shù
这句话大意是:”曰:“以天地万物为一体,此是孔、孟学术;。
shǐ tiān xià wàn wù gè dé qí suǒ cǐ shì yáo shùn shì gōng
这句话大意是:使天下万物各得其所,此是尧、舜事功。
zǒng lái shì yí gè niàn tou
这句话大意是:总来是一个念头。
shàng tù xià xiè zhī jí suī rì jìn yǐn shí wú bǔ yú qiáo cuì
这句话大意是:上吐下泻之疾,虽日进饮食,无补于憔悴;。
rù ěr chū kǒu zhī xué suī rì shì jiǎng jiū wú yì yú shēn xīn
这句话大意是:入耳出口之学,虽日事讲究,无益于身心。
tiān dì wàn wù zhǐ shì gè jiàn lǐ qì yuán shì rú cǐ suī yù bù jiàn bù dé
这句话大意是:天地万物只是个渐,理气原是如此,虽欲不渐不得。
ér shì rú hǎo jiǎng yī dùn zì biàn shì wú gēn xué wèn
这句话大意是:而世儒好讲一顿字,便是无根学问。
zhǐ rén rén qù le wǒ xīn biàn shì tiān qīng de níng shì jiè
这句话大意是:只人人去了我心,便是天清地宁世界。
sāi hu tiān dì zhī jiān jìn shì hào rán le
这句话大意是:塞乎天地之间,尽是浩然了。
yú wèi gēn gāi xū zāi rù jiǔ dì zhī xià zhī shāo xū chā rù jiǔ tiān zhī shàng héng zhí xū tòu guò bā huāng zhī wài cái shì gè yuán mǎn gōng fū wú liàng xué wèn
这句话大意是:愚谓根荄须栽入九地之下,枝梢须插入九天之上,横拓须透过八荒之外,才是个圆满工夫,无量学问。
wǒ xìn dé guò wǒ rén wèi bì xìn dé guò wǒ gù jūn zi bì xián
现代白话:我信得过我,人未必信得过我,故有德行的人避嫌。
ruò yǐ zhèng dà guāng míng zhī xīn rú qīng tiān bái rì yòu yǐ zhì chéng cè dá zhī yì rú huǒ rè shuǐ hán hé xián zhī kě bì
这句话大意是:若以正大光明之心如青天白日,又以至诚恻怛之意如火热水寒,何嫌之可避。
gù jūn zǐ xué wèn dì yī yào tǐ xìn zhǐ xìn le tiān xià wú xiē zi shì
现代白话:故有德行的人学问第一要体信,只信了,天下无些子事。
yào tǐ rèn bù xū dú jìn gǔ jīn shū zhǐ yī bù qiān zì wén zhōng shēn shòu yòng bù jìn
这句话大意是:要体认,不须读尽古今书,只一部《千字文》,终身受用不尽。
yào bù tǐ rèn jí sān fén yǐ lái juàn juàn jīng shú yě zhǐ shì gè bó xué zhī shì zī tán kǒu chǐ wén bǐ zhǎng shèng qì zhù jiāo xīn ěr
这句话大意是:要不体认,即三坟以来卷卷精熟,也只是个博学之士,资谈口、侈文笔、长盛气、助骄心耳。
gù jūn zi guì tǐ rèn
现代白话:故有德行的人贵体认。
wù zhě wú xīn yě
现代白话:悟者,我心也。
néng jiàn wú xīn biàn shì zhēn wù
现代白话:能见我心,便是真悟。
míng lǐ shěng shì cǐ sì zì xué zhě zhī yào wù
这句话大意是:明理省事,此四字学者之要务。
jīn rén bù rú gǔ rén zhǐ shì wú xué wú shí
这句话大意是:今人不如古人,只是无学无识。
xué shí xū cóng sān dài yǐ shàng lái cái zhèng dà cái zhōng píng
这句话大意是:学识须从三代以上来,才正大,才中平。
jīn zhǐ jiāng qín hàn yǐ lái jiàn shí dǐ sǐ yú rén zhēng shì fēi yǐ zì kě xiào kuàng jiāng yǎn qián wén jiàn zì jǐ cōng míng qiào rán bù kěn xià rén yóu kě xiào yě
这句话大意是:今只将秦汉以来见识抵死与人争是非,已自可笑,况将眼前闻见、自己聪明,翘然不肯下人,尤可笑也。
xué zhě dà bìng tòng zhǐ shì qì dù xiǎo
这句话大意是:学者大病痛,只是器度小。
shí jiàn yì lùn zuì pà xiǎo jiā zǐ shì
这句话大意是:识见议论,最怕小家子势。
mò qì zhī miào yuè guò liù jīng qiān shèng zhí yǔ tiān de tán yòu bù xū yǔ tiān jiāo yī yǔ zhǐ duì yuè yǎng guān liǎng xīn yí gè ěr
这句话大意是:默契之妙,越过六经千圣,直与天地谈,又不须与天交一语,只对越仰观,两心一个耳。
xué zhě zhǐ shì qì yíng biàn bù zhǎng jìn
这句话大意是:学者只是气盈,便不长进。
hán liù hé rú yī lì mì zhī bú jiàn
这句话大意是:含六合如一粒,觅之不见;。
tǔ yī lì yú liù hé chū zhī bù qióng kě wèi dà rén yǐ
现代白话:吐一粒于六合,出之不穷,可谓大人了。
ér zì chǔ rú yōng rén chū bù zì biǎo yì
这句话大意是:而自处如庸人,初不自表异;。
tuì ràng rú kōng fu chū bù zì mǎn zú zhǐ zhǎng rǎng bì ér shì shì wú rén wèi zhī yǐ shàn fú rén zé kě
这句话大意是:退让如空夫,初不自满足,抵掌攘臂而视世无人,谓之以善服人则可。
xīn shù xué shù zhèng shù cǐ sān zhě bù kě bù biàn yě
这句话大意是:心术、学术、政术,此三者不可不辨也。
xīn shù yào biàn gè chéng wěi xué shù yào biàn gè xié zhèng zhèng shù yào biàn gè wáng bó
这句话大意是:心术要辨个诚伪,学术要辨个邪正,政术要辨个王伯。
zǒng shì xīn shù chéng le bié gè zài bù chà
这句话大意是:总是心术诚了,别个再不差。
shèng mén xué wèn xīn jué zhǐ shì bù zuò zéi jiù hǎo
这句话大意是:圣门学问心诀,只是不做贼就好。
huò wèn zhī
这句话大意是:或问之。
yuē zuò zéi shì gè zì qī xīn zì lì xīn xué zhě yú cǐ èr xīn yī háo bǎi tuō bù jìn yǔ zuò zéi hé yì
这句话大意是:曰:“做贼是个自欺心,自利心,学者于此二心,一毫摆脱不尽,与做贼何异?
tuō jìn qì xí èr zì biàn shì yīng xióng
这句话大意是:脱尽气习二字,便是英雄。
lǐ yǐ xīn dé wèi jīng gù dāng chén qián
这句话大意是:理以心得为精,故当沉潜。
bù rán ěr biān kǒu tóu yě
这句话大意是:不然,耳边口头也。
shì yǐ diǎn gù wèi jù gù dāng bó qià
这句话大意是:事以典故为据,故当博洽。
bù rán yì shuō dù zhuàn yě
这句话大意是:不然,臆说杜撰也。
tiān shì wǒ dǐ tiān wù shì wǒ dǐ wù
这句话大意是:天是我底天,物是我底物。
zhì chéng suǒ tōng wú bù gǎn gé ér nǎi yǔ zhī hàn gé dǐ wǔ zhǐ shì zì xiū zhī gōng wèi zhì
这句话大意是:至诚所通,无不感格,而乃与之扞隔抵牾,只是自修之功未至。
zì xiū dào gé tiān dòng wù chù fāng shì xué wèn fāng shì gōng fū
这句话大意是:自修到格天动物处,方是学问,方是工夫。
wèi zhì yú cǐ zhě zì kuì zì zé bù xiá qǐ kě yòu méng chū gè yuàn yóu dǐ yì sī
这句话大意是:未至于此者,自愧自责不暇,岂可又萌出个怨尤底意思?
shì jiān shì wú jù xì dōu yǒu gǔ rén liú xià dǐ fǎ chéng
这句话大意是:世间事无巨细,都有古人留下底法程。
cái xíng yī shì biàn sī gǔ rén chù zhè bān shì rú hé
这句话大意是:才行一事,便思古人处这般事如何?
cái chù yī rén biàn sī gǔ rén chù zhè bān rén rú hé
这句话大意是:才处一人,便思古人处这般人如何?
zhì yú qǐ jū yán dòng yǔ mò wú bù rú cǐ jiǔ zé gǔ rén yǔ jī ér dòng yǔ dào hé yǐ
现代白话:至于起居、言动、语默,无不如此,久则古人与稽,而动与道合了。
qí yào zài cún xīn qí gōng fū yòu zhī zài sòng shī dú shū shí biàn xiǎng yuē cǐ kě yǐ wèi wǒ mǒu shì zhī fǎ kě yǐ yào wǒ mǒu shì zhī bìng
现代白话:其要在存心,其工夫又只在诵诗读书时便想曰:“此能够为我某事之法,能够药我某事之病。
rú cǐ zé lín shì shí chù zhī jí yīng bù dài sī suǒ yǐ
现代白话:”如此则临事时触之即应,不待思索了。
fú chí zī zhì quán zài xué wèn rèn shì tiān zī jìn shèng shǎo cǐ èr zì bù dé
这句话大意是:扶持资质,全在学问,任是天资近圣,少此二字不得。
sān dài ér xià wú quán cái dōu shì fù le zài tiān de qiàn le zài wǒ de zòng zuò chū xiān tiān jiē dì shì yè lái zǐ xì kàn tā duō shǎo bìng tòng
这句话大意是:三代而下无全才,都是负了在天的,欠了在我的,纵做出掀天揭地事业来,仔细看他,多少病痛!
quàn xué zhě xīn zhī yǐ míng lì quàn shàn zhě xīn zhī yǐ fú yàng
这句话大意是:劝学者歆之以名利,劝善者歆之以福样。
āi zāi
现代白话:哀啊!
dào lǐ shū jǐn dú shì wù shū duō dú wén zhāng shū shǎo dú xián zá shū xiū dú xié wàng shū fén zhī kě yě
这句话大意是:道理书尽读,事务书多读,文章书少读,闲杂书休读,邪妄书焚之可也。
jūn zǐ zhī qí kě zhī bù zhī qí bù kě zhī
现代白话:有德行的人知其可知,不知其不可知。
bù zhī qí kě zhī zé yú zhī qí bù kě zhī zé záo
这句话大意是:不知其可知则愚,知其不可知则凿。
yú yǒu zé shàn zhī you jì bié liǎng yuè yǐ jiàn ér wèn zhī yuē jìn bù wén pū yǒu guò
现代白话:余有责善之友,既别两月了,见而问之曰:“近不闻仆有过?
you yuē zi wú guò
这句话大意是:友曰:“子无过。
yú yuē cǐ wú zhī dà guò yě
现代白话:”余曰:“此我之大过也。
yǒu guò zhī guò xiǎo wú guò zhī guò dà hé zhě
这句话大意是:有过之过小,无过之过大,何者?
jù jiàn zì jīn ér rén bù gǎn yán shì fēi yǎn è ér rén bù néng zhī guò yǒu dà yú cǐ zhě hu
这句话大意是:拒谏自矜而人不敢言,饰非掩恶而人不能知,过有大于此者吗?
shǐ yú jí shèng rén yě zé kě
这句话大意是:使余即圣人也,则可。
yú fēi shèng rén ér rén wèi wú guò yú qí dà guò zāi
现代白话:余非圣人,而人谓无过,余其大过啊!
gōng fū quán zài lěng qīng shí lì liàng quán zài nóng yàn shí
这句话大意是:工夫全在冷清时,力量全在浓艳时。
wàn rèn líng céng ér hū rén yǐ dēng dēng zhě bì shǎo
这句话大意是:万仞崚嶒而呼人以登,登者必少。
gù shèng rén zhī dào píng xián zhě zhī dào jùn
这句话大意是:故圣人之道平,贤者之道峻。
xué xì pò zhǎi ér zhāo rén yǐ rù rù zhě bì shǎo
这句话大意是:穴隙迫窄而招人以入,入者必少。
gù shèng rén zhī dào bó xián zhě zhī dào xiá
这句话大意是:故圣人之道博,贤者之道狭。
yǐ shì fēi jué xíng zhǐ ér yǐ lì hài shēng huǐ xīn jiàn dào bù míng shén yǐ
现代白话:以是非决行止,而以利害生悔心,见道不明甚了。
zì tiān zǐ yǐ zhì yú shù rén zì yáo shùn yǐ zhì yú tú zhī rén bì yǒu suǒ yǐ jí jí huáng huáng zhě ér hòu qí dé jìn qí yè chéng
这句话大意是:自天子以至于庶人,自尧、舜以至于途之人,必有所以汲汲皇皇者,而后其德进,其业成。
gù yuē jī míng ér qǐ shùn zhí zhī tú jiē yǒu suǒ zī zī yě
这句话大意是:故曰:鸡鸣而起,舜、跖之徒皆有所孳孳也。
wú suǒ yòng xīn kǒng zǐ yōu zhī yuē bù yǒu bó yì zhě hu
这句话大意是:无所用心,孔子忧之曰:“不有博奕者吗?
jù wú suǒ zī zī zhě bù shùn zé zhí yě
这句话大意是:”惧无所孳孳者,不舜则跖也。
jīn zhī jūn zǐ zòng wú suǒ yòng xīn ér bù zhì yú wèi zhí rán bǎo shí zhōng rì duò màn mí nián jì bù zuò shān lín sǎn kè yòu bù wèn miào táng jí wù rú zuì rú chī yǐ le rì yuè
现代白话:今之有德行的人纵无所用心,而不至于为跖,然饱食终日,惰慢弥年,既不作山林散客,又不问庙堂急务,如醉如痴,以了日月。
yì suǒ wèi jūn zǐ jìn dé xiū yè yù jí shí yě guǒ shì zhī wèi hu
现代白话:《易》所谓“有德行的人进德修业,欲及时也”,果是之谓吗?
rú shì ér zì fù yú qīng pǐn gāo xián wú bù xìn yě
现代白话:如是而自附于清品高贤,我不信也。
mèng zǐ lùn lì shèng dào tǒng xīn chuán bù chū yōu qín tì lì sì zì
这句话大意是:孟子论历圣道统心传,不出忧勤惕励四字。
qí zuì qīn qiè zhě yuē yǎng ér sī zhī yè yǐ jì rì
这句话大意是:其最亲切者,曰:“仰而思之,夜以继日;。
xìng ér de zhī zuò yǐ dài dàn
这句话大意是:幸而得之,坐以待旦。
cǐ sì yǔ bù dú zuò xiāng shì nóng gōng shāng jiē kě zuò zuò yòu míng yě
这句话大意是:”此四语不独作相,士、农、工、商皆可作座右铭也。
dài duò shí kàn gōng fū tuō lüè shí kàn diǎn jiǎn xǐ nù shí kàn hán yǎng huàn nàn shí kàn lì liàng
这句话大意是:怠惰时看工夫,脱略时看点检,喜怒时看涵养,患难时看力量。
jīn zhī wèi jǔ zǐ wén zhě yù wéi xué tí mù měi yǐ zhī xíng zuò bǐ
这句话大意是:今之为举子文者,遇为学题目,每以知行作比。
shì sī zhī gè shèn me
这句话大意是:试思知个甚么?
xíng gè shèn me
这句话大意是:行个甚么?
yù wéi zhèng tí mù měi yǐ jiào yǎng zuò bǐ
这句话大意是:遇为政题目,每以教养作比。
shì wèn zuò guān yǎng le nà gè
这句话大意是:试问做官养了那个?
jiào le nà gè
这句话大意是:教了那个?
ruò zī kǒu shé fú tán yǐ zì zhì qí shēn yǐ yào guó jiā chǒng lì cǐ yǔ kuāng piàn hé yì
这句话大意是:若资口舌浮谈,以自致其身,以要国家宠利,此与诓骗何异?
wú bèi yi tì rán shěng yǐ
现代白话:我辈宜惕然省了。
shèng rén yǐ jiàn yì bù wéi shǔ wú yǒng shì rú yǐ zhī ér bù xíng shǔ wú zhī
这句话大意是:圣人以见义不为属无勇,世儒以知而不行属无知。
shèng rén tǐ dào yǒu sān dá dé yuē zhì rén yǒng
这句话大意是:圣人体道有三达德,曰:智、仁、勇。
shì rú yuē zhī xíng
这句话大意是:世儒曰知行。
zhǐ shì yí gè bù zhī shuí shuō de shì
这句话大意是:只是一个不知,谁说得是?
yú wèi zì dào tǒng chū kāi gōng fū jiù shì liǎng xiàng yuē wéi jīng chá zhī yě yuē wéi yī shǒu zhī yě
这句话大意是:愚谓自道统初开,工夫就是两项,曰惟精察之也, 曰惟一守之也。
qiān shèng shòu shòu wéi cǐ yī dào
这句话大意是:千圣授受,惟此一道。
gài bù jīng zé wèi mèng làng zhī shǒu bù yī zé wèi xiǎng xiàng zhī zhī
这句话大意是:盖不精则为孟浪之守,不一则为想象之知。
yuē sī
这句话大意是:曰思,。
yuē xué
这句话大意是:曰学,。
yuē zhì zhī
这句话大意是:曰致知,。
yuē lì xíng
这句话大意是:曰力行,。
yuē zhì míng
这句话大意是:曰至明,。
yuē zhì jiàn
这句话大意是:曰至健,。
yuē wèn chá
这句话大意是:曰问察,。
yuē yòng zhōng
这句话大意是:曰用中,。
yuē zé hu zhōng yōng fú yīng wù shī
这句话大意是:曰择乎中庸、服膺勿失,。
yuē fēi zhī zhī jiān wéi xíng zhī jiān
这句话大意是:曰非知之艰、惟行之艰,。
yuē fēi gǒu zhī zhī yì yǔn dǎo zhī
这句话大意是:曰非苟知之、亦允蹈之,。
yuē zhī jí zhī rén shǒu zhī
这句话大意是:曰知及之、仁守之,。
yuē bù míng hu shàn bù chéng hu shēn
这句话大意是:曰不明乎善、不诚乎身。
zì dé xìng zhōng lái shēng sǐ bù biàn
这句话大意是:自德性中来,生死不变;。
zì shí jiàn zhōng lái zé yǒu shí ér biàn yǐ
现代白话:自识见中来,则有时而变了。
gù jūn zi yǐ shí jiàn yǎng dé xìng
现代白话:故有德行的人以识见养德性。
dé xìng jiān dìng zé kě shēng kě sǐ
这句话大意是:德性坚定则可生可死。
hūn ruò èr zì shì lì shēn dà yè zhàng qù cǐ èr zì bù dé zuò bù chū yī fēn hǎo rén
这句话大意是:昏弱二字是立身大业障,去此二字不得,做不出一分好人。
xué wèn zhī gōng shēng zhī shèng rén yì bù gǎn fèi
这句话大意是:学问之功,生知圣人亦不敢废。
bù cóng xué wèn zhōng lái rèn cóng yǒu xiān tiān jiē dì shì yè dōu shì qì zhì zuò yòng
这句话大意是:不从学问中来,任从有掀天揭地事业,都是气质作用。
qì xiàng qǐ bù xuàn hè kě guān yī rù shèng xián chèng chǐ zuò dìng bù tuǒ tiē
这句话大意是:气象岂不炫赫可观,一入圣贤秤尺,坐定不妥贴。
xué wèn zhī yào rú hé
这句话大意是:学问之要如何?
suí shì yòng zhōng ér yǐ
现代白话:随事用中而了。
xué zhě qióng jīng bó gǔ shè shì chóu jīn zhī jiàn rì zhī bù zú wéi kǒng yī dēng jiàn jǔ bù néng yǒu suǒ jiàn shù
这句话大意是:学者,穷经博古,涉事筹今,只见日之不足,惟恐一登荐举,不能有所建树。
shì zhě xiū zhèng lì shì shū shì ān mín zhī jiàn rì zhī bù zú wéi kǒng yī dàn shēng qiān bù huò jìng qí shī wéi
这句话大意是:仕者,修政立事,淑世安民,只见日之不足,惟恐一旦升迁,不获竟其施为。
cǐ shì què shí xīn cháng zhēn zhèng xué wèn wéi xué wéi zhèng zhī de zhēn wèi yě
这句话大意是:此是确实心肠,真正学问,为学为政之得真味也。
jìn dé xiū yè zài shào nián dào míng dé lì zài zhōng nián yì jīng rén shú zài wǎn nián
这句话大意是:进德修业在少年,道明德立在中年,义精仁熟在晚年。
ruò wǔ shí yǐ qián dé xìng bù néng jiān dìng wǔ shí yǐ hòu yù lǎn sǎn yù hūn ruò zài xiū shuō nà zhōng xīng zhī lì yǐ
现代白话:若五十以前德性不能坚定,五十以后愈懒散,愈昏弱,再休说那中兴之力了。
shì jiān wú yī jiàn kě jiāo rén zhī shì
这句话大意是:世间无一件可骄人之事。
cái yì bù zú jiāo rén dé xíng shì wǒ xìng fēn shì bú dào yáo shùn zhōu kǒng biàn shì qiàn quē qiàn quē biàn zì kě chǐ rú hé jiāo dé rén
这句话大意是:才艺不足骄人,德行是我性分事,不到尧、舜、周、孔,便是欠缺,欠缺便自可耻,如何骄得人?
yǒu xī tiān zhī xué yǒu dá tiān zhī xué yǒu hé tiān zhī xué yǒu wéi tiān zhī xué
这句话大意是:有希天之学,有达天之学,有合天之学,有为天之学。
shèng xué xià shǒu chù shì wú bù jìng
这句话大意是:圣学下手处,是无不敬;。
zhù jiǎo chù shì gōng ér ān
这句话大意是:住脚处,是恭而安。
xiǎo jiā xué wèn bù kě yǐ yǔ guǎng dà hùn zhàng xué wèn bù kě yǐ yǔ yì jiǎn
现代白话:小家学问不能够语广大,圂障学问不能够语易简。
tiān xià zhì jīng zhī lǐ zhì nán zhī shì ruò yǐ qián wán chén sī qiú zhī wú yàn wú zào suī zhōng rén yǐ xià wèi yǒu bù dé zhě
这句话大意是:天下至精之理,至难之事,若以潜玩沉思求之,无厌无躁,虽中人以下,未有不得者。
wéi xué dì yī gōng fū yào jiàng de fú zào zhī qì dìng
这句话大意是:为学第一工夫,要降得浮躁之气定。
xué zhě wàn bìng zhī gè jìng zì zhì de
这句话大意是:学者万病,只个静字治得。
xué wèn yǐ chéng xīn wèi dà gēn běn yǐ shèn kǒu wèi dà jié mù
这句话大意是:学问以澄心为大根本,以慎口为大节目。
dú shū néng shǐ rén guǎ guò bù dú míng lǐ
这句话大意是:读书能使人寡过,不独明理。
cǐ xīn rì yǔ dào jù xié niàn zì bù dé chéng zhī
这句话大意是:此心日与道俱,邪念自不得乘之。
wú suǒ wèi ér wèi zhè wǔ zì shì shèng xué gēn yuán
这句话大意是:无所为而为,这五字是圣学根源。
xué zhě rù mén niàn tou jiù yào zài zhè shàng zuò
这句话大意是:学者入门念头就要在这上做。
jīn rén shuō huà dì èr sān jù biàn luò zài yǒu suǒ wéi shàng lái zhǐ wèi huǐ yù lì hài xīn tuō bù qù kāi kǒu biàn shì rú cǐ
这句话大意是:今人说话第二三句便落在有所为上来,只为毁誉利害心脱不去,开口便是如此。
yǐ suǒ dú zhī jìn shì fāng biàn
这句话大意是:已所独知,尽是方便;。
rén suǒ bú jiàn jǐn de zì yóu
这句话大意是:人所不见,尽得自由。
jūn zǐ bì jīng jīng rán xì xíng bì jǐn xiǎo wù bù yí zhě jù gōng fū zhī jiān duàn yě jù shàn niàn zhī tíng xī yě jù sī yù zhī chéng jiàn yě jù zì qī zhī méng niè yě jù yī shì gǒu ér qí xú jiē gǒu yě jù xián jū hū ér dà tíng yì hū yě
现代白话:有德行的人必兢兢然细行,必谨小物不遗者,惧工夫之间断也,惧善念之停息也,惧私欲之乘间也,惧自欺之萌蘖也,惧一事苟而其徐皆苟也,惧闲居忽而大庭亦忽也。
gù guǎng zhòng zhě yōu dú zhī zhèng zuǒ
这句话大意是:故广众者,幽独之证佐;。
yán dòng zhě yì niàn zhī zhī yè
这句话大意是:言动者,意念之枝叶。
yì zhōng guò dú chǔ shū ér shí mù shí shǒu néng zhǐ shì zhī zhě zhī yè zhèng zuǒ shàng de zhī yě
这句话大意是:意中过,独处疏,而十目十手能指视之者,枝叶、证佐上得之也。
jūn zǐ nài hé qí màn dú
现代白话:有德行的人奈何其慢独?
bù rán gǒu qiě yú rén bú jiàn zhī shí ér jīn chí yú shì ěr you zhī jì qǐ de zì rán
现代白话:不然,苟且于人不见之时,而矜持于视你友之际,岂得自然?
qǐ néng zhōu xī
这句话大意是:岂能周悉?
tú ěr láo xīn ér shèn dú jūn zǐ jǐ jiàn qí fèi gān yǐ
现代白话:徒你劳心,而慎独有德行的人己见其肺肝了。
gǔ zhī xué zhě zài xīn shàng zuò gōng fū gù fā zhī wài miàn zhě wèi shèng dé zhī fú
这句话大意是:古之学者在心上做工夫,故发之外面者为盛德之符;。
jīn zhī xué zhě zài wài miàn zuò gōng fū gù fǎn zhī yú xīn zé wèi shí dé zhī bìng
这句话大意是:今之学者在外面做工夫,故反之于心则为实德之病。
shì shì yǒu shí jì yán yán yǒu miào jìng wù wù yǒu zhì lǐ rén rén yǒu chǔ fǎ suǒ guì hu xué zhě xué cǐ ér yǐ
这句话大意是:事事有实际,言言有妙境,物物有至理,人人有处法,所贵乎学者,学此而已。
wú dì ér bù xué wú shí ér bù xué wú niàn ér bù xué bú huì qí quán bù yì qí jí bù zhǐ cǐ zhī wèi xué zhě
这句话大意是:无地而不学,无时而不学,无念而不学,不会其全、不诣其极不止,此之谓学者。
jīn zhī xué zhě guǒ rú shì hu
这句话大意是:今之学者果如是吗?
liú xīn yú hào hàn bó zá zhī shū yì zhì yú mǐ lì kè xuē zhī cí dān xīn yú záo zhēn luàn sú zhī jì zhēng shèng yú fán láo kē suǒ zhī yí kě āi yǐ
现代白话:留心于浩瀚博杂之书,役志于靡丽刻削之辞,耽心于凿真乱俗之技,争胜于烦劳苛琐之仪,可哀了!
ér zuì mèng zhě yòu mào mào hūn hūn ruò chī ruò bìng huá yī gān shí ér yī wú suǒ yòng xīn bù yóu kě āi zāi
现代白话:而醉梦者又贸贸昏昏,若痴若病,华衣甘食而一无所用心,不尤可哀啊?
shì gù xué zhě guì hǎo xué yóu guì zhī xué
这句话大意是:是故学者贵好学,尤贵知学。
tiān dì wàn wù qí qíng wú yī háo bù yǔ wú shēn xiāng gān shè qí lǐ wú yī háo bù yǔ wú shēn xiāng fā míng
现代白话:天地万物,其情无一毫不与我身相干涉,其理无一毫不与我身相发明。
fán zì bù jiàn jīng zhuàn yǔ bù gēn yì lǐ jūn zǐ bù chū zhū kǒu
现代白话:凡字不见经传,语不根义理,有德行的人不出诸口。
gǔ zhī jūn zǐ bìng qí wú néng yě xué zhī
现代白话:古之有德行的人病其无能也,学之;。
jīn zhī jūn zǐ chǐ qí wú néng yě huì zhī
现代白话:今之有德行的人耻其无能也,讳之。
wú cái wú xué shì zhī xiū yě
这句话大意是:无才无学,士之羞也;。
yǒu cái yǒu xué shì zhī yōu yě
这句话大意是:有才有学,士之忧也。
fu cái xué fēi yǒu zhī wéi nán xiáng fú zhī nán
这句话大意是:夫才学非有之为难,降伏之难。
jūn zǐ guì cái xué yǐ chéng shēn yě fēi yǐ jīn jǐ yě
现代白话:有德行的人贵才学以成身也,非以矜己也;。
yǐ jì shì yě fēi yǐ kuā rén yě
这句话大意是:以济世也,非以夸人也。
gù cái xué rú jiàn dāng kě shì zhī shí yī shì bù zé cáng zhū shì wú yǐ xuàn nòng bù rán xiān bù wéi shēn huò zhě
这句话大意是:故才学如剑,当可试之时一试,不则藏诸室,无以衒弄,不然,鲜不为身祸者。
zì gǔ shí rén ér shí bǎi rén ér bǎi wú yī xìng miǎn kě bù yōu zāi
现代白话:自古十人而十,百人而百,无一幸免,可不忧啊?
rén shēng qì zhì dōu yǒu gè hǎo chù dōu yǒu gè bù hǎo chù xué wèn zhī dào wú tā zhǐ shì péi yǎng nà zì jiā hǎo chù jiù zhèng nà zì jiā bù hǎo chù biàn liǎo
这句话大意是:人生气质都有个好处,都有个不好处、学问之道无他,只是培养那自家好处,救正那自家不好处便了。
dào xué bù xíng zhǐ wèi zì jiā gēn jiǎo zhàn lì bú zhù
这句话大意是:道学不行,只为自家根脚站立不住。
huò chàng ér bù hè zé shì gū
这句话大意是:或倡而不和,则势孤;。
huò shǒu ér zhòng náo zé zhì huò huò wèi ér bù chéng zé qì jū
这句话大意是:或守而众挠,则志惑,或为而不成,则气沮;。
huò duó yú fēng sú zé niàn zá
这句话大意是:或夺于风俗,则念杂。
yào tǐng shēn zì bá xū shì yǒu wàn fū mò dāng zhī yǒng sǐ ér hòu yǐ zhī xīn
这句话大意是:要挺身自拔,须是有万夫莫当之勇,死而后已之心。
bù rán zhōng rì sān wǔ jù tán jiāo chún bì shé chéng de shén shì
这句话大意是:不然,终日三五聚谈,焦唇敝舌,成得甚事?
yì yī jǐ zhī cōng míng suī shèng rén bù néng zhì
这句话大意是:役一己之聪明,虽圣人不能智;。
yòng tiān xià zhī ěr mù suī zhòng rén bù néng yú
这句话大意是:用天下之耳目,虽众人不能愚。
hán yǎng bù dìng dǐ zì chū shēng zhì gài guān shí fán jǐ biàn
这句话大意是:涵养不定底,自初生至盖棺时凡几变?
jí zhī shí yǐ dào shàng bǎo bù dìng bì jìng zuò hé zhǒng rén suǒ yǐ xué zhě yào dé xìng jiān dìng
这句话大意是:即知识已到,尚保不定毕竟作何种人,所以学者要德性坚定。
dào jiān dìng shí suí cháng biàn qióng dá shēng sǐ zhǐ yì bān
这句话大意是:到坚定时,随常变、穷达、生死只一般;。
jí yǒu nán liào lǐ chù yì zì wú nán
这句话大意是:即有难料理处,亦自无难。
ruò hu rì bù
这句话大意是:若乎日不。
yù shì shí jǐn suàn hǎo rén yī yù gè xiǎo xiǎo tí mù biàn kǎo chū běn tài jiǎ yù zhe nán zhě dà zhě zhī chéng gè shèn me rén
这句话大意是:遇事时,尽算好人,一遇个小小题目,便考出本态,假遇着难者、大者,知成个甚么人?
suǒ yǐ gǔ rén bù kě qīng yì xiào kǒng wǒ dāng cǐ wèi biàn zài qú shàng yě
这句话大意是:所以古人不可轻易笑,恐我当此未便在渠上也。
wū lòu zhī de kě fú guǐ shén shì jiā zhī zhōng bù yàn qī zǐ rán hòu wèi zhī zhēn xué zhēn yǎng
这句话大意是:屋漏之地可服鬼神,室家之中不厌妻子,然后谓之真学、真养。
miǎn qiǎng yú dà tíng guǎng zhòng zhī zhōng xìng yī shí yī shì bù lù běn xiàng suì chēng zhī yuē xián rén jūn zǐ kǒng wèi bì rán
现代白话:勉强于大庭广众之中,幸一时一事不露本象,遂称之曰贤人,有德行的人恐未必然。
zhè yī kǒu hū xī qù wàn gǔ zài wú fù fǎn zhī lǐ
这句话大意是:这一口呼吸去,万古再无复返之理。
hū xī àn jī bù jué bái tóu jìng guān jūn zǐ suǒ yǐ fǔ bì ér ài shí yě
现代白话:呼吸暗积,不觉白头,静观有德行的人所以抚髀而爱时也。
rán ér ài shí bù tóng fù guì zhī shì tàn róng xiǎn zhī wèi jí gōng míng zhī shì tàn shì yè zhī mò chéng fàng dá zhī shì zì qíng yú jiǔ yǐ lè yú nián tān bǐ zhī shì kǔ xīn yú jiā yǐ yí hòu sì
这句话大意是:然而爱时不同,富贵之士叹荣显之未极,功名之士叹事业之末成,放达之士恣情于酒以乐馀年,贪鄙之士苦心于家以遗后嗣。
rán yóu kě qǔ zhě gōng míng zhī shì ěr
这句话大意是:然犹可取者,功名之士耳。
bǐ sān rén zhě hé guì yú ài shí zāi
现代白话:彼三人者,何贵于爱时啊?
wéi zhī dào jūn zǐ yōu nián shù zhī rì cù tàn yì lǐ zhī wú qióng tiān shēng cǐ shēn wú yǐ chēng sāi chéng kǒng xìng fēn yǒu quē bù néng quán guī cuò guò yī shēng yě
现代白话:惟知道有德行的人忧年数之日促,叹义理之无穷,天生此身无以称塞,诚恐性分有缺,不能全归,错过一生也。
cǐ zhī wèi zhēn ài shí
这句话大意是:此之谓真爱时。
suǒ wèi cǐ rì bù zài de cǐ rì zú kě xī zhě jiē jiù huǒ zhuī wáng zhī niàn jiàn xíng jìn xìng zhī xīn yě
这句话大意是:所谓此日不再得,此日足可惜者,皆救火追亡之念,践形尽性之心也。
wū hū
这句话大意是:呜呼!
bù huàn wú shí ér huàn bēn shí
这句话大意是:不患无时,而患奔时。
gǒu bù qì shí ér cǐ xīn kuài zú suī xī sǐ hé hèn
这句话大意是:苟不弃时,而此心快足,虽夕死何恨?
bù rán jí bǎi suì xìng shēng yě
这句话大意是:不然,即百岁,幸生也。
shēn bù xiū ér zhuì zhuì yān huǐ yù zhī shì xù
现代白话:身不修而惴惴呢,毁誉之是恤;。
xué bù jìn ér jí jí yān róng rǔ zhī shì yōu cǐ xué zhě zhī tōng bìng yě
现代白话:学不进而汲汲呢,荣辱之是忧,此学者之通病也。
bīng jiàn liè huǒ wú zhī qí yì yì yě rán ér yǐ chì tàn shuò jiān bīng bì shū xú ér hòu jǐn
现代白话:冰见烈火,我知其易易也,然而以炽炭铄坚冰,必舒徐而后尽;。
jǐn wèi hán shuǐ yòu bì dài shū xú ér hòu wēn
这句话大意是:尽为寒水,又必待舒徐而后温;。
wēn wèi fèi tāng yòu bì dài shū xú ér hòu jié
这句话大意是:温为沸汤,又必待舒徐而后竭。
fu xué qǐ yǒu sù huà zhī lǐ zāi
现代白话:夫学岂有速化之理啊?
shì gù shàn xué zhě wú zào xīn yǒu shì wù wàng cóng róng yǐ sì zhī ér sì
这句话大意是:是故善学者无躁心,有事勿忘从容以俟之而巳。
xué wèn dà yào xū bǎ tiān dào rén qíng wù lǐ shì gù shí de tòu chè què yǐ xiōng zhōng dú de zhōng zhèng dǐ dào lǐ xiāo xī zhī
这句话大意是:学问大要,须把天道、人情、物理、世故识得透彻,却以胸中独得中正底道理消息之。
yǔ rén wéi shàn zhēn shì hǎo niàn tou
这句话大意是:与人为善,真是好念头。
bù zhī xīn wú lǐ lù zhě dàn ér bù jué
这句话大意是:不知心无理路者,淡而不觉;。
dào bù xiāng tóng zhě fú ér bù rù
这句话大意是:道不相同者,拂而不入。
qiáng guō zá shī wú rú zhī jiè yě
现代白话:强聒杂施,我儒之戒也。
kǒng zǐ qǐ fèn fā fěi fù sān yú zhōng rén yǐ xià bù yǔ shàng qǐ shì juàn yú huì rén
这句话大意是:孔子启愤发、悱复、三隅,中人以下不语上,岂是倦于诲人?
wèi liǎng wú yì ěr
这句话大意是:谓两无益耳。
gù dà shēng bù fán zòu zhì jiào bù gǒu chuán
这句话大意是:故大声不烦奏,至教不苟传。
luō bǎi jiā zhě duō hào hàn zhī cí
这句话大意是:罗百家者,多浩瀚之词;。
gōng yī jiā zhě yǒu dú yì zhī yǔ
这句话大意是:工一家者,有独诣之语。
xué zhě yù yǐ yǒu xiàn zhī mù lì ér yù jìng qí lǜ yá
这句话大意是:学者欲以有限之目力,而欲竟其律涯;。
yǐ lǔ mǎng zhī xīn sī ér yù tàn qí yùn ào qǐ bù nán zāi
现代白话:以卤莽之心思,而欲探其蕴奥,岂不难啊?
gù xué guì yǒu zé
这句话大意是:故学贵有择。
jiǎng xué rén bù bì lìng xún tí mù zhǐ jiāng sì shū liù jīng fā míng de shèng xián zhī dào jīng jìn yǒu xīn de
这句话大意是:讲学人不必另寻题目,只将四书六经发明得圣贤之道精尽有心得。
cǐ xīn mò qì qiān gǔ biàn shì zhēn zhèng xué wèn
这句话大意是:此心默契千古,便是真正学问。
shàn xué zhě rú nào shì qiú qián mó jiān zhòng zú dé yī bù biàn jǐn yī bù
这句话大意是:善学者如闹市求前,摩肩重足得一步便紧一步。
yǒu zhì zhī shì yào bǎi xíng jiān xiū wàn shàn jù zú
这句话大意是:有志之士要百行兼修,万善俱足。
ruò zhǐ zuò yī zhǒng rén kēng kēng zì shǒu zhān zhān zì duō zhè biàn bù zhǎng jìn
这句话大意是:若只作一种人,硁硁自守,沾沾自多,这便不长进。
dà xué yī bù shū tǒng yú míng dé liǎng zì
这句话大意是:《大学》一部书,统于明德两字;。
zhōng yōng yī bù shū tǒng yú xiū dào liǎng zì
这句话大意是:《中庸》一部书,统于修道两字。
xué shí yī fēn bú dào biàn yǒu yī fēn zhē zhàng
这句话大意是:学识一分不到,便有一分遮障。
pì zhī jué hé fēn gé yī jiè tǔ bù tōng biàn shì yī duàn liú bù qù xū shì chōng kāi yào yì diǎn ài bù dé
这句话大意是:譬之掘河分隔,一界土不通,便是一段流不去,须是冲开,要一点碍不得。
hán yǎng yī fēn bú dào biàn yǒu yī fēn qì zhì
这句话大意是:涵养一分不到,便有一分气质。
pì zhī shāo tàn chéng shú yī fēn mù wèi tòu biàn shì yī fēn yān bù zhǐ xū dài zhuó tòu yào yì diǎn yān yě bù dé
这句话大意是:譬之烧炭成熟,一分木未透,便是一分烟不止,须待灼透,要一点烟也不得。
chú le zhōng zì zài méi dào lǐ
这句话大意是:除了中字,再没道理;。
chú le jìng zì zài tóu xué wèn
这句话大意是:除了敬字,再投学问。
xīn dé zhī xué nán yǔ kǒu ěr zhě dào
这句话大意是:心得之学,难与口耳者道;。
kǒu ěr zhī xué dào xīn dé zhě qián rú quán dù zhī yú qīng zhòng duǎn cháng yī háo yǎn hù bù dé
这句话大意是:口耳之学,到心得者前,如权度之于轻重短长,一毫掩护不得。
xué zhě zhǐ néng shǐ xīn píng qì hé biàn yǒu jǐ fēn gōng fū
这句话大意是:学者只能使心平气和,便有几分工夫。
xīn hu qì hé rén yù shì què zhí chí dān dāng yì rán bù náo biàn yǒu jǐ fēn rén pǐn
这句话大意是:心乎气和人遇事却执持担当,毅然不挠,便有几分人品。
xué mò dà yú míng fēn
这句话大意是:学莫大于明分。
jìn dé yào zhī shì xìng fēn xiū yè yào zhī shì zhí fèn suǒ yù zhī qióng tōng yào zhī shì dìng fēn
这句话大意是:进德要知是性分,修业要知是职分,所遇之穷通,要知是定分。
yī lǜ zuò zé jué yǒu yì wèi rì nóng rì yàn suī nán shì bù zhì chéng gōng bù xiū
这句话大意是:一率作,则觉有意味,日浓日艳,虽难事,不至成功不休;。
yī jiān duàn zé jiàn jué shū lí rì wèi rì qiè suī yì shì zài shǐ jì xù shén nán
这句话大意是:一间断,则渐觉疏离,日畏日怯,虽易事,再使继续甚难。
shì yǐ shèng xué zài wú xī shèng xīn yuē bù yǐ
这句话大意是:是以圣学在无息,圣心曰不已。
yī xī yī yǐ nán jiē nán qǐ cǐ xué zhě zhī dà jù yě
这句话大意是:一息一已,难接难起,此学者之大惧也。
yú píng shēng dé yè wú chéng zhèng zuò cǐ bìng
这句话大意是:余平生德业无成,正坐此病。
shī yuē rì jiù yuè jiāng xué yǒu jī xī yú guāng míng
这句话大意是:《诗》曰:“日就月将,学有缉熙于光明。
wú dǎng rì yi sān fù zhī
现代白话:”我党日宜三复之。
yáo shùn yǔ tāng wén wǔ quán cóng bù zì mǎn jiǎ sì zì zuò chū zhì yú kǒng zǐ píng shēng qiān tuì chōng xū yǐn guò zì zé zhǐ kàn zhe shì jiān yǒu wú qióng zhī dào lǐ zì jiā yǒu wèi jǐn zhī fèn liàng
这句话大意是:尧、舜、禹、汤、文、武全从“不自满假”四字做出,至于孔子,平生谦退冲虚,引过自责,只看着世间有无穷之道理,自家有未尽之分量。
shèng rén zhī xīn gài rú cǐ
这句话大意是:圣人之心盖如此。
mèng zǐ zì rèn tài yǒng zì shì tài gāo ér zī zī xiàng xué yǎo qiàn yǎo qiàn zì qiàn zhī yì shì bú jiàn yǒu sòng rú kǒu zhōng tán lùn dōu shì dào lǐ shēn suǒ chí xún yì bù zháo shì sú qǐ bù shèng xián lù shàng rén zāi
现代白话:孟子自任太勇,自视太高,而孜孜向学,〔舀欠〕〔舀欠〕自歉之意,似不见有宋儒口中谈论都是道理,身所持循亦不着世俗,岂不圣贤路上人啊?
dàn rén fēi yáo shùn shuí wú qì zhì
这句话大意是:但人非尧、舜,谁无气质?
shāo piān zào yì wèi zhì shí jiàn wèi róng tǐ yàn wèi dào wù yù wèi wàng dǐ guò shī zhǐ shì zì jiā píng shēng zhī suǒ bù zú zhě zài bù kěn kǒu zhōng shuō chū yǐ zì miǎn zì zé yì bù kěn xiàng bié rén zhāo rèn yǐ qiú xiāng quàn xiāng guī
这句话大意是:稍偏,造诣未至,识见未融,体验未到,物欲未忘底过失,只是自家平生之所不足者,再不肯口中说出,以自勉自责,亦不肯向别人招认,以求相劝相规。
suǒ yǐ zì mèng zǐ yǐ lái xué wèn dōu shì dēng tán shuō fǎ zhí xià chéng dāng zhōng rì shuō duǎn dào cháng tán tiān lùn xìng kàn zhe zì jiā biàn shì shèng rén gèng wú fēn háo kě zēng yì chù
这句话大意是:所以自孟子以来,学问都似登坛说法,直下承当,终日说短道长,谈天论性,看着自家便是圣人,更无分毫可增益处。
zhǐ zhè jiàn shí biàn yǔ shèng rén zuò yòng yǐ zì bù tóng rú hé dào de shèng rén dì wèi
这句话大意是:只这见识,便与圣人作用已自不同,如何到得圣人地位?
xìng zào jí rén cháng lìng zhī lǐ fēn jiě jié
这句话大意是:性躁急人,常令之理纷解结;。
xìng chí huǎn rén cháng lìng zhī zhú liè zhuī bēn
这句话大意是:性迟缓人,常令之逐猎追奔。
tuī cǐ lèi zé qì zhì zhī xìng wú bù jiàn fǎn
这句话大意是:推此类,则气质之性无不渐反。
héng yán píng wěn èr yǔ jí kě wán
这句话大意是:恒言平稳二宇极可玩。
gài tiān xià zhī shì wéi píng zé wěn xíng xiǎn yì yǒu de de zhōng shì bù wěn
这句话大意是:盖天下之事,惟平则稳,行险亦有得的,终是不稳。
gù jūn zi jū yì
现代白话:故有德行的人居易。
èr fēn hán shǔ zhī zhōng yě zhòu yè fēn tíng duō bù guò qī bā rì
这句话大意是:二分寒暑之中也,昼夜分停,多不过七、八日;。
èr zhì hán shǔ zhī piān yě zhòu yè piān cháng měi měi èr shí sān rì
这句话大意是:二至寒暑之偏也,昼夜偏长,每每二十三日。
shǐ zhī zhōng dào nán chí piān qì yì shèng tiān qiě rán yě
这句话大意是:始知中道难持,偏气易胜,天且然也。
gù yáo shùn yì rán yuē yǔn zhí gài yǐ rén shì shèng ěr
这句话大意是:故尧舜毅然曰允执,盖以人事胜耳。
lǐ miàn wǔ fēn wài miàn zhǐ fā de wǔ fēn duō yī lí bù dé
这句话大意是:里面五分,外面只发得五分,多一厘不得;。
lǐ miàn shí fēn wài miàn zì fā de shí fēn shǎo yī lí bù dé
这句话大意是:里面十分,外面自发得十分,少一厘不得。
chéng zhī bù kě yǎn rú cǐ fu gù yuē bù chéng wú wù
这句话大意是:诚之不可掩如此,夫故曰不诚无物。
xiū niè zhe rén jiā jiǎo gēn zǒu cǐ shì zì dé xué wèn
这句话大意是:休蹑着人家脚跟走,此是自得学问。
zhèng mén xué mài qiè jìn jīng shí páng mén xué mài qí tè xuán yuǎn
这句话大意是:正门学脉切近精实,旁门学脉奇特玄远;。
zhèng mén gōng fū jiè shèn kǒng jù páng mén gōng fū kuàng dà xiāo yáo
这句话大意是:正门工夫戒慎恐惧,旁门工夫旷大逍遥;。
zhèng mén zōng zhǐ jiàn cì páng mén zōng zhǐ jìng dùn
这句话大意是:正门宗指渐次,旁门宗指径顿;。
zhèng mén zào yì sì qí zì rán páng mén zào yì jiǎo róu zào zuò
这句话大意是:正门造诣俟其自然,旁门造诣矫揉造作。
huò wèn rén yì lǐ zhì fā ér wèi cè yǐn xiū wù cí ràng shì fēi biàn shì tiān zé fǒu
这句话大意是:或问:“仁、义、礼、智发而为恻隐、羞恶、辞让、是非,便是天则否?
yuē shèng rén fā chū lái biàn shì tiān zé zhòng rén fā chū lái dōu luò qì zhì bù miǎn yǒu tài guò bù jí zhī bìng
这句话大意是:”曰,“圣人发出来便是天则,众人发出来都落气质,不免有太过不及之病。
zhī rú hǎo shēng yī niàn qǐ fēi cè yǐn
这句话大意是:只如好生一念,岂非恻隐?
zhì yǐ miàn wèi xī shēng biàn fēi tiān zé
这句话大意是:至以面为牺牲,便非天则。
xué wèn bó shí qiáng jì yì huì tōng jiě wù nán
这句话大意是:学问博识强记易,会通解悟难。
huì tōng dào tiān dì wàn wù yǐ nán jiě wù dào yōu míng gǔ jīn wú jiàn wèi yóu nán
这句话大意是:会通到天地万物[ 已难] ,解悟到幽明古今无间为尤难。
qiáng shù shì zuì zhuō dǐ xué wèn sān jìn rén jiē kě xíng xià cǐ wú gōng fū yǐ
现代白话:强恕是最拙底学问,三近人皆可行,下此无工夫了。
wáng xīn zhāi měi yǐ lè wéi xué cǐ děng xué wèn shì bú huì kǔ de tián guā
这句话大意是:王心斋每以乐为学,此等学问是不会苦的甜瓜。
rù mén jiù xué lè qí lè yě xiāo yáo zì zài ěr bù zì shēn zào zhēn jī yōu qín tì lì zhōng de lái
这句话大意是:入门就学乐,其乐也,逍遥自在耳,不自深造真积、忧勤惕励中得来。
kǒng zǐ zhī lè yǐ wàng yōu yóu yú fā fèn wàng shí
这句话大意是:孔子之乐以忘忧,由于发愤忘食;。
yán zǐ zhī bù gǎi qí lè yóu yú bó yuē kè fù
这句话大意是:颜子之不改其乐,由于博约克复。
qí lè yě yōu yóu zì dé wú yì yú huān xīn ér zì bù rǎo wú xīn yú kuàng dá ér zì bù mèn
这句话大意是:其乐也,优游自得,无意于欢欣,而自不扰,无心于旷达,而自不闷。
ruò jué yǒu kě lè hái shì zhà dé xīn
这句话大意是:若觉有可乐,还是乍得心;。
zhuó yì xué lè biàn shì zhù zhǎng xīn jǐ hé ér bù wéi chāng kuáng zì zì yě hu
这句话大意是:着意学乐,便是助长心,几何而不为猖狂自恣也吗?
yú jiǎng xué zhǐ zhǔ liù zì yuē tiān dì wàn wù yī tǐ
这句话大意是:余讲学只主六字,曰天地万物一体。
huò yuē gōng yì lìng lì mén hù yé
这句话大意是:或曰:“公亦另立门户耶?
yuē fǒu
这句话大意是:”曰:“否。
zhǐ shì kǒng mén yí gè rén zì
这句话大意是:只是孔门一个仁字。
wú shèn dú gōng fū bú shì zhēn xué wèn
这句话大意是:无慎独工夫,不是真学问;。
wú dà tíng xiào yàn bú shì zhēn shèn dú
这句话大意是:无大庭效验,不是真慎独。
zhōng rì xiāo xiāo zhǐ shì kǒu tóu chán ěr
这句话大意是:终日哓哓,只是口头禅耳。
tǐ rèn yào cháng chū yuè xīn zhēn wèi gōng fū gèng yào jìn dào bǎi chǐ gān tóu shǐ wéi zhēn rú
这句话大意是:体认要尝出悦心真味工夫,更要进到百尺竿头始为真儒。
xiàng yǔ èr sān zǐ shǔ yuè yǐn chí shàng yīn zhǐ shuǐ zhōng lián fáng yǐ tán xué wèn yuē shān zhōng rén bù shí lián yú yào pù mǎi de gàn lián ròu shí zhī chēng měi
这句话大意是:向与二三子暑月饮池上,因指水中莲房以谈学问曰:“山中人不识莲,于药铺买得干莲肉,食之称美。
hòu rù shì mǎi de jiǔ zhāi xiān lián shí zhī gèng chēng měi yě
这句话大意是:后入市买得久摘鲜莲,食之更称美也。
yú tàn yuē qú shí chí shàng xīn zhāi měi dāng hé rú
现代白话:”余叹曰:“渠食池上新摘,美当怎么样?
yī zhāi chū chí zhēn wèi yóu lí ruò wò lián zhōu wǎn bì tǒng jiù fáng ér liè shí zhī měi gèng hé rú
现代白话:一摘出池,真味犹漓,若卧莲舟挽碧筒就房而裂食之,美更怎么样?
jīn zhī tǐ rèn jiē shí gàn lián ròu zhě yě
这句话大意是:今之体认皆食干莲肉者也。
yòu rú zhè shù shàng hú táo lián pí tūn zhī bù kě wèi zhī bù chī bù zhī cǐ guǒ xū qù hòu ròu pí bù zé má kǒu
这句话大意是:又如这树上胡桃,连皮吞之,不可谓之不吃,不知此果须去厚肉皮,不则麻口;。
zài qù yìng gǔ pí bù zé sǔn yá
这句话大意是:再去硬骨皮,不则损牙;。
zài qù ráng shàng cū pí bù zé sè shé
这句话大意是:再去瓤上粗皮,不则涩舌;。
zài qù báo pí nèi méng pí bù zé qiàn xì nì
这句话大意是:再去薄皮内萌皮,不则欠细腻。
rú shì ér zì yǐ mì jiān yǐ táng shǐ wèi jìn měi
这句话大意是:如是而渍以蜜,煎以糖,始为尽美。
jīn zhī gōng fū jiē hú lún tūn hú táo zhě yě
这句话大意是:今之工夫,皆囫囵吞胡桃者也。
rú cǐ tǐ rèn shǐ wèi jing yi ru shen
这句话大意是:如此体认,始为精义入神;。
rú cǐ gōng fū shǐ wèi yì jīng rén shú
这句话大意是:如此工夫,始为义精仁熟。
shàng dá wú yī dùn dǐ
这句话大意是:上达无一顿底。
yī shì yǒu yī shì zhī shàng dá rú sǎ sào yìng duì shí xī qǐ jū jiē yǒu jing yi ru shen chù
这句话大意是:一事有一事之上达,如洒扫应对,食息起居,皆有精义入神处。
yī bù yǒu yī bù shàng dá dào yǒu héng chù dá jūn zǐ dào jūn zǐ chù dá shèng rén dào tāng wǔ shèng rén dá yáo shùn
现代白话:一步有一步上达,到有恒处达有德行的人,到有德行的人处达圣人,到汤、武圣人达尧、舜。
yáo shùn zì shì yì yǒu shàng dá zì tàn bù rú wú huái gě tiān zhī shì yǐ
现代白话:尧、舜自视亦有上达,自叹不如无怀葛天之世了。
xué zhě bù zhǎng jìn bìng gēn zhī zài hù duǎn
这句话大意是:学者不长进,病根只在护短。
wén yī shàn yán bù zhī bù kěn wèn
这句话大意是:闻一善言,不知不肯问;。
lǐ yǒu suǒ yí duì rén bù kěn wèn kǒng rén xiào jǐ zhī bù zhī yě
这句话大意是:理有所疑,对人不肯问,恐人笑己之不知也。
kǒng wén zi bù chǐ xià wèn jīn yě chǐ shàng wèn
这句话大意是:孔文子不耻下问,今也耻上问;。
yán zǐ yǐ néng wèn bù néng jīn yě yǐ bù néng wèn néng
这句话大意是:颜子以能问不能,今也以不能问能。
ruò pà rén xiào bǐ dé shān pěng lín jì hē fǎ tán duì zhòng rú hé chéng shòu
这句话大意是:若怕人笑,比德山捧临济喝法坛对众如何承受?
zhè bān hù duǎn dào dǐ chéng gè rén xiào zhī rén
这句话大意是:这般护短,到底成个人笑之人。
yī xiào zhī chǐ ér zhōng shēn zhī xiào gù bù chǐ hu
这句话大意是:一笑之耻,而终身之笑顾不耻吗?
ér cáo jiè zhī
这句话大意是:儿曹戒之。
xué wèn zhī dào biàn shì zhèng yě pà zá
这句话大意是:学问之道,便是正也,怕杂。
bù yī zé bù zhēn bù zhēn zé bù jīng
这句话大意是:不一则不真,不真则不精。
rù wàn jǐng zhī shān chǔ chù kān yóu wǒ yuán yào dào yī chù zhǐ xiū luàn le jiǎo
这句话大意是:入万景之山,处处堪游,我原要到一处,只休乱了脚;。
rù wàn huā zhī gǔ duo duo kān guān wǒ yuán yào zhé yī zhī zhǐ xiū huā le yǎn
这句话大意是:入万花之谷,朵朵堪观,我原要折一枝,只休花了眼。
rì luò gǎn chéng mén chí yī jiǎo biàn guān le hé chǔ zhǐ sù
这句话大意是:日落赶城门,迟一脚便关了,何处止宿?
gù xué guì jí shí
这句话大意是:故学贵及时。
xuán yá bào gū shù sōng yī shǒu biàn tuō le hé chǔ luò shēn
这句话大意是:悬崖抱孤树,松一手便脱了,何处落身?
gù xué guì zhuó lì
这句话大意是:故学贵着力。
gù shāng bēi yú lǎo dà yào zhuī shí chú shì zài shēng
这句话大意是:故伤悲于老大,要追时除是再生;。
jì shī yú jiāng de yào réng qián chú shì cóng tóu
这句话大意是:既失于将得,要仍前除是从头。
xué wèn yào jué zhǐ yǒu bā gè zì hán yǎng dé xìng biàn huà qì zhì
这句话大意是:学问要诀只有八个字:“涵养德性,变化气质。
shǒu zhu zhè gè zài mò wèn mí jīn wèn dù
这句话大意是:”守住这个,再莫问迷津问渡。
diǎn jiǎn jiāng lái wú kuì xīn wú huǐ yán wú chǐ xíng xiōng zhōng hé děng kuài lè
这句话大意是:点检将来,无愧心,无悔言,无耻行,胸中何等快乐!
zhǐ kǔ bù néng suǒ yǐ jūn zǐ yǒu zhōng shēn zhī yōu
现代白话:只苦不能,所以有德行的人有终身之忧。
cháng jiàn wáng xīn zhāi xué yuè gē xīn pō yí zhī lè shì zì rán yǎng shèng suǒ zhì rú hé xué de
这句话大意是:常见王心斋“学乐歌”,心颇疑之,乐是自然养盛所致,如何学得。
chú bù liǎo wǒ suàn bù dé xué wèn
这句话大意是:除不了“我”,算不得学问。
xué wèn èr zì yuán zì wài miàn de lái
这句话大意是:学问二字原自外面得来。
gài xué wèn zhī lǐ suī quán yú wú xīn ér xué wèn zhī shì zé jiē gǔ jīn míng wù rén rén ér xué shì shì ér wèn cuán líng hé zhěng róng huà guàn chuàn rán hòu cǐ xīn yǔ dào fāng jiā qià chàng kuài
现代白话:盖学问之理,虽全于我心,而学问之事,则皆古今名物,人人而学,事事而问,攒零合整,融化贯串,然后此心与道方浃洽畅快。
ruò dài yú kǎo gǔ chǐ yú wèn rén cōng míng zhī zì jǐ chū bù zhī zěn me jiào zuò xué zhě
这句话大意是:若怠于考古,耻于问人,聪明只自己出,不知怎么叫做学者。
shèng rén qiān yán wàn yǔ jīng shǐ qiān zhì wàn juàn dōu shì jiào rén xué hǎo jìn rén wéi fēi
这句话大意是:圣人千言万语,经史千帙万卷,都是教人学好,禁人为非。
ruò yǐ xiān zhé wèi yī guī qián yán wèi lǜ lìng jí yī èr yǔ shòu yòng bù jìn
这句话大意是:若以先哲为依归,前言为律令,即一二语受用不尽。
ruò yī jiù zuò shì shàng rén huò gèng wū xià jí jiāng cāng jié yǐ lái shū dú jǐn yě zhǐ shì gè méi xué wèn dǐ rén
这句话大意是:若依旧作世上人,或更污下,即将苍颉以来书读尽,也只是个没学问底人。
wàn jīn zhī gǔ huò suī bù shòu bù yōu
这句话大意是:万金之贾,货虽不售不忧;。
fàn fū bì mén shù yuē zé chóu kǔ bù rèn yǐ
现代白话:贩夫闭门数曰,则愁苦不任了。
fán bú jiàn zhī ér yùn bú jiàn shì ér mèn jiē zhōng qiǎn xiá ér yǎng bù hòu zhě yě
这句话大意是:凡不见知而愠,不见是而闷,皆中浅狭而养不厚者也。
shàn rén wú xié mèng mèng shì xīn shàng yǒu dǐ
这句话大意是:善人无邪梦,梦是心上有底。
nán bù mèng shēng zǐ nǚ bù mèng qǔ qī niàn bù jí yě
这句话大意是:男不梦生子,女不梦娶妻,念不及也。
zhǐ dào mèng jìng dōu shì dào lǐ shàng zuò
这句话大意是:只到梦境,都是道理上做。
zhè biàn shì xǔ dà gōng fū xǔ dà zào yì
这句话大意是:这便是许大工夫,许大造诣。
tiān xià nán xiáng fú nán guǎn shè dǐ gǔ jīn rén dōu zuò de lái bù wèi nán shì
这句话大意是:天下难降伏、难管摄底,古今人都做得来,不谓难事。
wéi yǒu xiáng fú guǎn shè zì jiā nán shèng xián zuò gōng fū zhī zài zhè lǐ
这句话大意是:惟有降伏管摄自家难,圣贤做工夫只在这里。
wú you yáng dào yuān cháng zì tàn hèn yǐ wéi xué zhě dú shū dāng shī yì shí biàn fèn fā yuē dào jiā xì yào rú hé
现代白话:我友杨道渊常自叹恨,以为学者读书,当失意时便奋发,曰:“到家郄要如何?
jí fèn fā shù rì huò juàn dài huò yìng chóu zé yuē qiě xiē xià yī shí míng rì zài zuò
这句话大意是:”及奋发数日,或倦怠,或应酬,则曰:“且歇下一时,明日再做。
qiě què èr zì xún huán guò le yī shēng
这句话大意是:”且、却二字循环过了一生。
yǔ shēn wèi qí yán
这句话大意是:予深味其言。
shì jūn zǐ jìn dé xiū yè jiē wèi qiě què èr zì suǒ qiān fù bái shǒu jìng chéng hào tàn
现代白话:士有德行的人进德修业皆为且、却二字所牵缚,白首竟成浩叹。
guǒ néng yī dàn fèn fā yǒu wéi gǔ wǔ bù juàn chú què jìn dé shì bì ér hòu yǐ gōng fū qí yú shì yè bù guò wǔ nián qī nián wú bù chéng jiù zhī lǐ
这句话大意是:果能一旦奋发有为,鼓舞不倦,除却进德是毙而后已工夫,其余事业,不过五年七年,无不成就之理。
jūn zǐ yán jiàn wén bù yán bú jiàn wén
现代白话:有德行的人言见闻,不言不见闻;。
yán yǒu yì bù yán bù yì
这句话大意是:言有益,不言不益。
duì zuǒ yòu yán sì gù wú kuì sè
这句话大意是:对左右言,四顾无愧色;。
duì péng yǒu yán lín bié wú jiè yǔ kě wèi guāng míng yǐ xiōng zhōng hé lèi zhī yǒu
现代白话:对朋友言,临别无戒语,可谓光明了,胸中何累之有?
xué zhě cháng kàn de wèi wǒ zhī niàn qīng zé yù niàn zì báo rén xīn zì dá
这句话大意是:学者常看得为我之念轻,则欲念自薄,仁心自达。
shì yǐ wèi rén gōng fū yuē kè jǐ chéng rén dì wèi yuē wú wǒ
这句话大意是:是以为仁工夫曰“克己”,成仁地位曰“无我”。
tiān xià shì jiē bù kě ruò wéi shì hǎo dé yù rén bù xián yú ruò
这句话大意是:天下事皆不可溺,惟是好德欲仁不嫌于溺。
bǎ qín xīn yào qù de háo fà dōu jǐn zhǐ yǒu xiē xū yì niàn zhī méng miàn shàng biàn dài zhe
这句话大意是:把矜心要去得毫发都尽,只有些须意念之萌,面上便带着。
shèng xián zhì dà xīn xū zhī jiàn de shì shì bù rú rén zhī jiàn dé rén rén jiē kě qǔ jīn niàn ān cóng shēng
这句话大意是:圣贤志大心虚,只见得事事不如人,只见得人人皆可取,矜念安从生?
cǐ niàn bù wàng zhǐ yī shàn biàn zì zú qiǎn zhōng xiá liàng zhī bǐ fū ěr
这句话大意是:此念不忘,只一善便自足,浅中狭量之鄙夫耳。
shī wú wǎng ér bù zài yě xiāng guó tiān xià gǔ rén shī shàn rén yě sān rén xíng zé shī è rén yǐ
现代白话:师无往而不在也,乡国天下古人师善人也,三人行则师恶人了。
yǔ shī bù zhǐ cǐ yě hè zhī fù zǐ yǐ zhī jūn chén yuān yāng zhī fū fù guǒ rán zhī péng yǒu niǎo zhī xiào zōu yú zhī rén zhì zhī gěng jiè jiū zhī shǒu zhuō zé guān qín kū ér de wú shī yǐ
现代白话:予师不止此也,鹤之父子,蚁之君臣,鸳鸯之夫妇,果然之朋友,鸟之孝,驺虞之仁,雉之耿介,鸠之守拙,则观禽哭而得我师了。
sōng bǎi zhī gū zhí lán zhǐ zhī qīng fāng píng zǎo zhī jié tóng zhī gāo xiù lián zhī zī ní bù rǎn jú zhī wǎn jié yù fāng méi zhī zhēn bái zhú zhī nèi xū wài zhí yuán tōng yǒu jié zé guān cǎo mù ér de wú shī yǐ
现代白话:松柏之孤直,兰芷之清芳,萍藻之洁,桐之高秀,莲之淄泥不染,菊之晚节愈芳,梅之贞白,竹之内虚外直、圆通有节,则观草木而得我师了。
shān zhī zhèn zhòng chuān zhī wěi qū ér zhí shí zhī jiān zhēn yuān zhī hán xù tǔ zhī hún hòu huǒ zhī guāng míng jīn zhī gāng jiàn zé guān wǔ xíng ér de wú shī yǐ
现代白话:山之镇重,川之委曲而直,石之坚贞,渊之涵蓄,土之浑厚,火之光明,金之刚健,则观五行而得我师了。
jiàn zhī míng héng zhī zhí quán zhī tōng biàn liàng zhī yǒu róng jī zhī jīng lún zé guān zá wù ér de wú shī yǐ
现代白话:鉴之明,衡之直,权之通变,量之有容,机之经纶,则观杂物而得我师了。
jiē fū
这句话大意是:嗟夫!
néng zì dé shī zé yíng tiān dì jiān jiē shī yě
这句话大意是:能自得师,则盈天地间皆师也。
bù rán yáo shùn zì yáo shùn zhū jūn zì zhū jūn ěr
这句话大意是:不然尧舜自尧舜,朱均自朱均耳。
shèng xián zhī zài yú rén tóng yù è jǐ yù lì ér lì rén jǐ yù dá ér dá rén
这句话大意是:圣贤只在与人同欲恶,“己欲立而立人,己欲达而达人。
wǒ bù yù rén zhī jiā zhū wǒ yě wú yì yù wú jiā zhū rén biàn shì shèng rén
现代白话:”,“我不欲人之加诸我也,我亦欲无加诸人”,便是圣人。
néng jìn qǔ pì shī zhū jǐ ér bù yuàn yì wù shī yú rén biàn shì xián zhě
这句话大意是:能近取譬,施诸己而不愿,亦勿施于人,便是贤者。
zhuān suǒ yù yú jǐ shī suǒ è yú rén biàn shì xiǎo rén
现代白话:专所欲于己,施所恶于人,便是品行较差的人。
xué zhě yòng qíng zhī zài cǐ èr zì shàng tǐ rèn zuì wéi chī jǐn chōng de jǐn shí liù hé dōu shì gè yǒu shèn yī jǐ
这句话大意是:学者用情,只在此二字上体认,最为吃紧,充得尽时,六合都是个,有甚一己。
rén qíng zhǐ shì gè hào wù lì shēn yào zài duān hào wù zhì rén yào zài tóng hào è
这句话大意是:人情只是个好恶,立身要在端好恶,治人要在同好恶。
gù hào wù yì fū qī fù zǐ xiōng dì jiē kòu chóu
这句话大意是:故好恶异,夫妻、父子、兄弟皆寇仇;。
hào wù tóng sì hǎi jiǔ yí bā mán jiē gǔ ròu
这句话大意是:好恶同,四海、九夷、八蛮皆骨肉。
hào xué jìn hū zhī lì xíng jìn hū rén zhī chǐ jìn hū yǒng
这句话大意是:“好学近乎知,力行近乎仁,知耻近乎勇。
yǒu zhì zhě shì jìng chéng nà pà yī shēng hūn ruò
这句话大意是:”,有志者事竟成,那怕一生昏弱。
nèi shì zhī wèi míng fǎn tīng zhī wèi cōng zì shèng zhī wèi qiáng
这句话大意是:“内视之谓明,反听之谓聪,自胜之谓强。
wài qiú zé shī yù yuǎn kōng láo bǎi bèi jīng shén
这句话大意是:”,外求则失愈远,空劳百倍精神。
jì jiǎng xué zhū yún bái rì dàng tiān yòu xiàng yǐ fēng xún jué huǒ
这句话大意是:寄讲学诸云:“白日当天,又向蚁封寻爝火;。
huáng jīn mǎn shì què chuān chún jié gài lí gēng
这句话大意是:黄金满室,却穿鹑结丐藜羹。
suì shǒu táo fú xīn dé suí nián jìn zuó fēi yǔ suì chú
这句话大意是:岁首桃符:“新德随年进,昨非与岁除。
zòng zuò shén xiān dào tóu yě yào jǐn
这句话大意是:纵作神仙,到头也要尽;。
mò yán fēng shuǐ hé de bù kān mái
这句话大意是:莫言风水,何地不堪埋?