zhōu xiàn fù shuì wáng shì xìng guǎng zhì yì yuē tiān xià fù shuì yǒu tǔ de féi jí bù shèn xiāng yuǎn ér zhēng kē nǎi zhì xuán jué zhě
这句话大意是:○州县赋税王士性《广志绎》曰:“天下赋税,有土地肥瘠不甚相远,而征科乃至悬绝者。
dàng shì guó chū cǎo cǎo wèi dìng huà yī zhī zhì ér qí hòu xiāng yán bù gǎn yì ěr
这句话大意是:当是国初草草,未定画一之制,而其后相沿不敢议耳。
rú zhēn dìng zhī xiá wǔ zhōu èr shí qī xiàn sū zhōu zhī xiá yī zhōu qī xiàn wú lùn suǒ xiá jí qí guǎng lún zhī shù zhēn dìng yǐ dāng sū zhī wǔ ér sū zhōu liáng èr bǎi sān wàn bā qiān dàn zhēn dìng zhǐ yī shí wàn liù qiān dàn
这句话大意是:如真定之辖五州二十七县,苏州之辖一州七县,无论所辖,即其广轮之数,真定已当苏之五,而苏州粮二百三万八千石,真定止一十万六千石。
rán yóu nán běi yì yě ruò tóng yī běi fāng yě hé jiān zhī fán fù èr zhōu shí liù xiàn
这句话大意是:然犹南北异也,若同一北方也,河间之繁富,二州十六县;。
dēng zhōu zhī pín guǎ yī zhōu qī xiàn xiāng qù dài ruò tíng yíng ér hé jiān liáng zhǐ liù wàn yī qiān dēng zhōu nǎi èr shí sān wàn liù qiān
这句话大意是:登州之贫寡,一州七县,相去殆若莛楹,而河间粮止六万一千,登州乃二十三万六千。
rán yóu jìn lì shān dōng yì yě ruò zài tóng shěng hàn zhōng èr zhōu shí sì xiàn zhī yīn shù shì lín táo èr zhōu sān xiàn zhī chōng pí yì zhī yě ér hàn zhōng liáng zhǐ sān wàn lín táo nǎi sì wàn sì qiān
这句话大意是:然犹进隶、山东异也,若在同省,汉中二州十四县之殷庶,视临洮二州三县之冲疲,易知也,而汉中粮止三万,临洮乃四万四千。
rán yóu gè dào yì yě ruò zài tóng dào shùn qìng bù dà yú bǎo níng qí xiá èr zhōu bā xiàn jūn yě ér shùn qìng liáng qī wàn wǔ qiān bǎo níng zhǐ èr wàn
这句话大意是:然犹各道异也,若在同道,顺庆不大于保宁,其辖二州八县,均也,而顺庆粮七万五千,保宁止二万。
rán yóu liǎng jùn yì yě ruò zài yī yì zé tóng yī xī nán chōng yě ér fù guō shí lǐ tián yǐ bù jì fù yǐ tián qǐ
这句话大意是:然犹两郡异也,若在一邑,则同一西南充也,而负郭十里,田以步计,赋以田起;。
èr shí lǐ wài zé tián yǐ liàng bù bù yǐ
现代白话:二十里外,则田以ㄌ量,不步了;。
wǔ shí lǐ wài tián yǐ yuē jì bù yǐ
现代白话:五十里外,田以约计,不ㄌ了。
guān fù wú dìng shù sī jià yì wú dìng gū hé qí xuán jué yě
这句话大意是:官赋无定数,私价亦无定估,何其悬绝也!
wéi shì tài píng rì jiǔ lěi shì xiāng chuán mín jiē ān zhī yǐ wéi gù rán bù zì jué ěr
这句话大意是:惟是太平日久,累世相传,民皆安之,以为固然,不自觉耳。
fu wáng zhě zhì yì jū mín zé rǎng chéng zéi qǐ yǒu dà xiǎo qīng zhòng bù tóng ruò cǐ zhī shén zāi
现代白话:夫王者制邑居民,则壤成贼,岂有大小轻重不同若此之甚啊。
qiě yǐ suǒ xiá zhōu xiàn yán zhī zhēn dìng sān shí èr xī ān sān shí liù kāi fēng píng yáng gè sān shí sì jǐ nán sān shí chéng dū sān shí yī ér sōng jiāng zhèn jiāng tài píng zhǐ sān xiàn hàn yáng xīng huà zhǐ èr xiàn tóng chuān zhī qī xiàn yǎn rán yī fǔ yě
这句话大意是:且以所辖州县言之,真定三十二,西安三十六,开封、平阳各三十四,济南三十,成都三十一,而松江、镇江、太平止三县,汉阳、兴化止二县,潼川之七县,俨然一府也;。
ér qí xiǎo zhě huò zhì yú wú xiàn kě xiá
这句话大意是:而其小者或至于无县可辖。
qiě míng chū zhī zhì duō yīn yuán jiù píng yáng yí lù gòng lǐng jiàng zhōu dài jù shān xī zhī bàn
这句话大意是:且明初之制,多因元旧,平阳一路共领降州,殆据山西之半。
zhì hóng wǔ èr nián shǐ yǐ zé lù liáo qìn sì zhōu zhí lì shān xī xíng shěng ér jīn shàng yǒu wǔ zhōu
这句话大意是:至洪武二年,始以泽、潞、辽、沁四州直隶山西行省,而今尚有五州。
ruò pú zhōu zì gǔ bié wèi yī jùn lǚ cì jiàn yán jiē wèi hù bù suǒ gé
这句话大意是:若蒲州,自古别为一郡,屡次建言,皆为户部所格。
guī dé yī zhōu xiàng shǔ kāi fēng zhì jiā jìng èr shí sì nián shǐ fēn wéi fǔ
这句话大意是:归德一州,向属开封,至嘉靖二十四年始分为府。
tiān xià chū dìng rì bù xiá jǐ yán yuán zhī fēi suì zhì èr sān bǎi nián
这句话大意是:天下初定,日不暇给,沿元之非,遂至二三百年。
rán zé hòu zhī wáng zhě shěn xíng shì yǐ zhì tǒng xiá dù fú yuán yǐ jiè jùn xiàn zé tǔ tián yǐ qǐ zhēng kē nǎi píng tiān xià zhī xiān wù bù kě yǐ lǜ shǐ zhī jiān ér fèi wàn nián zhī lì zhě yǐ
现代白话:然则后之王者,审形势以制统辖,度辐员以界郡县,则土田以起征科,乃平天下之先务,不能够虑始之艰而废万年之利者了。
tài zǔ shí lù hóng wǔ bā nián sān yuè píng yáng fǔ yán suǒ shǔ pú jiě èr zhōu jù fǔ kuò yuǎn qǐ yǐ zhí lì shān xī xíng shěng wèi biàn
这句话大意是:《太祖实录》:洪武八年三月,平阳府言:“所属蒲、解二州,距府阔远,乞以直隶山西行省为便。
wèi xǔ
这句话大意是:”未许。
zhì tiān qǐ sì nián xún àn shān xī li rì xuān qǐng yǐ èr zhōu shí xiàn fēn lì hé zhōng fǔ zhì yùn chéng yǐ yùn shǐ jiān zhī fǔ shì yùn tóng jiān qīng jūn yùn fù jiān guǎn liáng yùn pàn jiān lǐ xíng
这句话大意是:至天启四年,巡按山西李日宣,请以二州十县分立河中府,治运城,以运使兼知府事,运同兼清军,运副兼管粮,运叛兼理刑。
shì xià hù bù hù bù xià shān xi shān xī xià hé dōng hé dōng xià píng yáng fǔ yì zhī jìng qǐn bù xíng
这句话大意是:事下户部,户部下山西,山西下河东,河东下平阳府议之,竟寝不行。
cǐ suǒ wèi yù zhì qiān jīn zhī qiú ér yǔ hú móu qí pí yě
这句话大意是:此所谓欲制千金之裘,而与狐谋其皮也。
qiě shāng luò zhī yú guān nèi chén xǔ zhī yú dà liáng dé dì zhī yú jì nán yǐng háo zhī yú fèng yáng zì gǔ bù xiāng tǒng shǔ
这句话大意是:且商、洛之于关内、陈、许之于大梁,德、棣之于济南,颍、毫之于凤阳,自古不相统属。
qù fǔ jì yuǎn gèng tiān sī dào yú shì yǒu yī fǔ zhī de ér sì wǔ qí sī dào zhě guān yù duō ér mín yù rǎo zhí cǐ zhī yóu yǐ
现代白话:去府既远,更添司道,于是有一府之地而四五其司道者,官愈多而民愈扰,职此之由了。
xī zhòng cháng tǒng chāng yán wèi zhū xià yǒu shí mǔ gòng sāng zhī pò yuǎn zhōu yǒu kuàng yě bù fā zhī tián
这句话大意是:昔仲长统《昌言》谓:“诸夏有十亩共桑之迫,远州有旷野不发之田。
fàn yè kù lì chuán yì yán hàn zhì zǎi shǒu kuàng yuǎn hù kǒu yīn dà
这句话大意是:”范晔《酷吏传》亦言:“汉制宰守旷远,户口殷大。
ér hòu hàn mǎ yuán chuán jì píng jiāo chǐ zòu yán xi yú xiàn hù yǒu sān wàn èr qiān yuǎn jiè qù tíng qiān yú lǐ qǐng fēn wéi fēng xī wàng hǎi èr xiàn
这句话大意是:”而《后汉·马援传》:“既平交耻,奏言:‘西于县户有三万二千,远界去庭千余里,请分为封溪、望海二县。
xǔ zhī
这句话大意是:’许之。
huá yáng guó zhì ba jùn tài shǒu dàn wàng
这句话大意是:”《华阳国志》:“巴郡太守但望。
shàng shū yán jùn jìng nán běi sì qiān dōng xī wǔ qiān shǔ xiàn shí sì tǔ jiè xiá yuǎn lìng wèi bù néng qióng jié jiān xiōng
这句话大意是:上疏言:‘郡境南北四千,东西五千,属县十四,土界遐远,令尉不能穷诘奸凶。
shí yǒu zéi fā dū shān zhuī àn shí rì nǎi dào zéi yǐ yuǎn táo zōng jì jué miè
这句话大意是:时有贼发,督邓追案,十日乃到,贼已远逃,踪迹绝灭。
qí yǒu fàn zuì dài bǔ zhèng yàn wén shū jié xùn cóng chūn zhì dōng bù néng jiū qì
这句话大意是:其有犯罪逮捕,证验文书诘讯,从春至冬,不能究讫。
shéng xiàn wèi jiā huò yù dé lìng
这句话大意是:绳宪未加,或遇德令。
shì yǐ zéi dào gōng xíng jiān guǐ bù jué
这句话大意是:是以贼盗公行,奸宄不绝。
tài shǒu xíng nóng sāng bú dào sì xiàn
这句话大意是:太守行农桑,不到四县;。
cì shǐ xíng bù bú dào shí xiàn
这句话大意是:刺史行部,不到十县。
yù qǐng fēn wéi èr jùn
这句话大意是:欲请分为二郡。
qí hòu suì wèi sān bā
这句话大意是:’其后遂为三巴。
shuǐ jīng zhù shān yīn xiàn hàn kuài jī jùn zhì yě
这句话大意是:”《水经注》:“山阴县,汉会稽郡治也。
yǒng jiàn zhōng yáng xiàn zhōu jiā shàng shū yǐ xuán yuǎn fù huì jī zhì nán qiú dé fēn zhì
这句话大意是:永建中,阳羡周嘉上书,以县远,赴会稽至难,求得分置。
suì yǐ zhè jiāng xi wèi wú yǐ dōng wèi kuài jī
这句话大意是:遂以浙江西为吴,以东为会稽。
cǐ jiē yuǎn xiàn zhī hài yǐ jiàn yú qián shì zhě yě
这句话大意是:”此皆远县之害,已见于前事者也。
běi qí shū hè lián zi yuè chú lín lǜ shǒu shì zōng wǎng jìn yáng lù yóu shì jùn yīn wèn suǒ bù biàn
这句话大意是:《北齐书》:“赫连子悦除林虑守,世宗往晋阳,路由是郡,因问所不便。
zi yuè dá yán lín shuǐ wǔ ān èr xiàn qù jùn yáo yuǎn shān lǐng chóng dié chē bù jiān nán
这句话大意是:子悦答言:‘临水、武安二县,去郡遥远,山岭重叠,车步艰难。
ruò dōng shǔ wèi jùn zé dì píng lù jìn
这句话大意是:若东属魏郡,则地平路近。
shì zōng xiào yuē qīng tú zhī biàn mín bù jué sǔn
这句话大意是:’世宗笑曰:“卿徒知便民,不觉损。
zi péi dá yǐ suǒ yán yīn mín jí kǔ bù gǎn yǐ sī rùn fù xīn
这句话大意是:’子陪答以‘所言因民疾苦,不敢以私润负心。
jiē hū jīn zhī mù shǒu qí néng bù xùn yú sī ér jì mín zhī biàn zhě wú wèi jiàn qí rén yǐ
现代白话:’”嗟乎,今之牧守,其能不徇于私而计民之便者,我未见其人了。
shǔ xiàn zì gǔ jùn xiàn zhī zhì wéi táng wèi de qí zhōng
这句话大意是:○属县自古郡县之制,惟唐为得其中。
jīn kǎo dì lǐ zhì shǔ xiàn zhī shù jīng zhào hé nán èr fǔ gè èr shí hé zhōng tài yuán èr fǔ gè shí sān wèi zhōu shí sì guǎng zhōu shí sān zhèn zhōu guì zhōu gè shí yī qí tā suī dà yuǎn guò shí xiàn zhě
这句话大意是:今考《地理志》属县之数,京兆、河南二府各二十,河中、太原二府各十三,魏州十四,广州十三,镇州、桂州各十一,其他虽大,远过十县者。
cǐ qí dà xiǎo xiāng wéi duō guǎ xiāng děng jūn ān zhī xiào bù kě jiàn yú qián shì hu
这句话大意是:此其大小相维,多寡相等,均安之效不可见于前事吗?
hòu dài zhī wáng yóu kě qǔ ér jìng yě
这句话大意是:后代之王犹可取而镜也。
dàn qí zhōng yī èr xiàn zhī jùn yì yǒu kě bìng
这句话大意是:但其中一二县之郡亦有可并。
xiàn zōng yuán hé yuán nián gē shǔ dōng chuān liù zhōu zhì yuē fēn jiāng shè dōu gài zī gòng lǐ
这句话大意是:宪宗元和元年,割属东川六州,制曰:“分疆设都,盖资共理。
xíng shù rǎng zhì yì zài shāo jūn
这句话大意是:形束壤制,亦在稍均。
jiāng chéng nán yǐ xiāo méng zài lì fáng ér bù wěn
这句话大意是:将惩难以销萌,在立防而不紊。
gù jiǎ shēng zhī yì yǐ chu yì liáng
这句话大意是:故贾生之议,以楚益梁;。
sòng shì zhī guī gē jīng wèi yǐng
这句话大意是:宋氏之规,割荆为郢。
zhuó yú qián shì yi yǒu biàn tōng
这句话大意是:酌于前事,宜有变通。
cǐ suī yī shí zhī yán yì jīng bāng zhì jùn zhī cháng cè yě
这句话大意是:”此虽一时之言,亦经邦制郡之长策也。
zhōu xiàn pǐn zhì hàn shí xiàn zhì wàn hù yǐ shàng wèi lìng zhì qiān dàn zhì liù bǎi shí
这句话大意是:○州县品秩汉时县制,万户以上为令,秩千石至六百石;。
jiǎn wàn hù wèi zhǎng zhì wǔ bǎi shí zhì sān bǎi shí
这句话大意是:减万户为长,秩五百石至三百石。
táng zé zhōu yǒu shàng zhōng xià sān děng xiàn yǒu jīng jī shàng zhōng zhōng xià xià liù děng pǐn gè yǒu chà
这句话大意是:唐则州有上、中、下三等,县有京、畿、上、中、中下、下六等,品各有差。
tài zǔ shí lù wú yuán nián dìng xiàn yǒu shàng zhōng xià sān děng shuì liáng shí wàn shí yǐ xià wéi shàng xiàn zhī xiàn cóng liù pǐn xiàn chéng cóng qī pǐn zhǔ bù cóng bā pǐn
这句话大意是:《太祖实录》:“吴元年,定县有上、中、下三等,税粮十万石已下为上县,知县从六品,县丞从七品,主簿从八品;。
liù wàn dàn yǐ xià wèi zhōng xiàn zhī xiàn zhèng qī pǐn xiàn chéng zhèng bā pǐn zhǔ bù cóng bā pǐn
这句话大意是:六万石已下为中县,知县正七品,县丞正八品,主簿从八品;。
sān wàn dàn yǐ xià wéi xià xiàn zhī xiàn zhèng qī pǐn chéng báo rú zhōng xiàn zhī zhì
这句话大意是:三万石已下为下县,知县正七品,丞薄如中县之秩。
hóng wǔ liù nián bā yuè rén chén fēn tiān xià xià fǔ wèi sān děng liáng èr shí wàn dàn yǐ shàng zhě wéi shàng fǔ zhì cóng sān pǐn
这句话大意是:”“洪武六年八月壬辰,分天下下府为三等,粮二十万石已上者为上府,秩从三品;。
èr shí wàn dàn yǐ xià zhě wèi zhōng fǔ zhì zhèng sì pǐn
这句话大意是:二十万石已下者为中府,秩正四品;。
shí wàn shí yǐ xià zhě wéi xià fǔ zhì cóng sì pǐn
这句话大意是:十万石已下者为下府,秩从四品。
hòu nǎi yī qí qí pǐn ér dàn lì fán jiǎn zhī mù cái yōu zhě diào fán bù jí zhě diào jiǎn
这句话大意是:”后乃一齐其品,而但立繁简之目,才优者调繁,不及者调简。
gǔ shí liè jué wéi wǔ zhī yì suì jǐn wáng zhī yǐ
现代白话:古时列爵惟五之意,遂尽亡之了。
fǔ hàn yuē jùn
这句话大意是:◎府汉曰郡。
táng yuē zhōu zhōu jí jùn yě
这句话大意是:唐曰州,州即郡也。
wéi jiàn dū zhī de nǎi yuē fǔ táng chū zhǐ jīng zhào hé nán èr fǔ
这句话大意是:惟建都之地乃曰府,唐初止京兆、河南二府;。
wǔ hòu yǐ bīng zhōu wèi tài yuán fǔ
这句话大意是:武后以并州为太原府;。
xuán zōng yǐ báo zhōu wèi hé zhōng fǔ yì zhōu wèi chéng dū fǔ
这句话大意是:玄宗以薄州为河中府,益州为成都府;。
sù zōng yǐ qí zhōu wèi fèng xiáng fǔ jīng zhōu wèi jiāng líng fǔ
这句话大意是:肃宗以岐州为凤翔府,荆州为江陵府;。
dé zōng yǐ liáng zhōu wèi xìng yuán fǔ
这句话大意是:德宗以梁州为兴元府。
wéi xìng yuán yǐ dé zōng xíng xìng yú cǐ qí yú jiē jiàn dū zhī de yě
这句话大意是:惟兴元以德宗行幸于此,其余皆建都之地也。
hòu liáng yǐ biàn zhōu wèi kāi fēng fǔ hòu táng yǐ wèi zhōu wèi xìng táng fǔ zhèn zhōu wéi zhēn dìng fǔ
这句话大意是:后梁以汴州为开封府,后唐以魏州为兴唐府,镇州为真定府。
zhì sòng ér dà jùn duō shēng wèi fǔ
这句话大意是:至宋,而大郡多升为府。
wáng míng qīng huī zhǔ lù yuē tài zǔ huáng dì yǐ guī dé jūn jié dù shǐ chuàng yè shēng sòng zhōu wèi guī dé fǔ hòu wèi yìng tiān fǔ
这句话大意是:王明清《挥麈录》曰:“太祖皇帝以归德军节度使创业,升宋州为归德府,后为应天府。
tài zōng yǐ jìn wáng jí wèi shēng bīng zhōu wèi tài yuán fǔ
这句话大意是:太宗以晋王即位,升并州为太原府。
zhēn zōng yǐ shòu wáng jiàn chǔ shēng shòu zhōu wèi chūn fǔ
这句话大意是:真宗以寿王建储,升寿州为春府。
rén zōng yǐ shēng wáng jiàn chǔ shēng jiàn yè wèi jiāng níng fǔ
这句话大意是:仁宗以升王建储,升建业为江宁府。
yīng zōng yǐ qí zhōu fáng yù shǐ rù jì yǐ qí zhōu wèi xīng dé jūn
这句话大意是:英宗以齐州防御使入继,以齐州为兴德军。
shén zì yǐng wáng shēng chǔ shēng rǔ yīn
现代白话:神自颍王升储,升你阴。
wèi shùn chāng fǔ
这句话大意是:为顺昌府。
zhé zōng zì yán ān jùn wáng shēng chǔ shēng yán zhōu wèi yán ān fǔ
这句话大意是:哲宗自延安郡王升储,升延州为延安府。
huī zōng yǐ duān wáng jí wèi shēng tāng zhōu wèi zhào qìng fǔ
这句话大意是:徽宗以端王即位,升羰州为肇庆府。
qīn zōng zì dìng wáng jiàn chǔ qián yǐ shēng dìng zhōu wèi zhōng shān fǔ
这句话大意是:钦宗自定王建储,前已升定州为中山府。
tài shàng yǐ kāng wáng zhōng xīng shēng táng zhōu wèi dé qìng fǔ
这句话大意是:太上以康王中兴,升唐州为德庆府。
jīn shàng yǐ jiàn wáng jiàn chǔ shēng jiàn ān wèi jiàn níng fǔ
这句话大意是:今上以建王建储,升建安为建宁府。
xuān hé yuán nián liù yuè xíng zhōu mín dǒng shì duō jìn zhuàng yǐ yīng zōng cháng wèi jù lù jùn gōng
这句话大意是:宣和元年六月,刑州民董世多进状,以英宗尝为钜鹿郡公;。
yòu zhī yuè zhōu zhí xié jìn yán yīng zōng cháng wèi yuè zhōu fáng yù shǐ zhào jiā tǎo lùn
这句话大意是:又知岳州职勰进言,英宗尝为岳州防御使,诏加讨论。
shí xíng zhōu sì shēng ān guó jūn suì yǐ xíng zhōu wèi xìn dé fǔ yuè zhōu wèi yuè yáng jūn
这句话大意是:时刑州巳升安国军,遂以刑州为信德府,岳州为岳阳军。
shì suì shí yuè yòu zhào yǐ liè shèng qián dǐ suǒ lǐng dì zài jiā tǎo lùn
这句话大意是:是岁十月,又诏以列圣潜邸所领地,再加讨论。
yǐ zhēn zōng cháng wèi xiāng wáng shēng xiāng zhōu wèi xiāng yáng fǔ
这句话大意是:以真宗尝为襄王,升襄州为襄阳府。
rén zōng cháng wèi qìng guó gōng shēng qìng guó wèi qìng yáng fǔ
这句话大意是:仁宗尝为庆国公,升庆国为庆阳府。
yīng zōng cháng wèi yí zhōu cì shǐ yǐ yí zhōu wèi qìng yuǎn jūn
这句话大意是:英宗尝为宜州刺史,以宜州为庆远军。
shén zōng cháng wèi ān zhōu guān chá shǐ yǐ ān zhōu wèi dé ān fǔ
这句话大意是:神宗尝为安州观察使,以安州为德安府;。
yòu cháng wèi guāng guó gōng yǐ guāng zhōu wèi guāng shān jūn
这句话大意是:又尝为光国公,以光州为光山军。
zhé zōng cháng wèi dōng píng jūn jié dù shǐ yǐ yùn zhōu wèi dōng píng fǔ
这句话大意是:哲宗尝为东平军节度使,以郓州为东平府;。
cháng wèi jūn guó gōng yǐ jūn zhōu wèi wǔ dāng jūn
这句话大意是:尝为均国公,以均州为武当军。
huī zōng cháng wèi níng guó gōng yǐ níng zhōu wèi xīng níng jūn
这句话大意是:徽宗尝为宁国公,以宁州为兴宁军;。
yòu cháng wèi píng jiāng zhèn jiāng jūn jié dù shǐ bìng shēng wèi fǔ
这句话大意是:又尝为平江、镇江军节度使,并升为府。
yòu yǐ tài zōng cháng wèi mù zhōu fáng yù shǐ shēng mù zhōu wèi suì chāng jūn
这句话大意是:又以太宗尝为睦州防御使,升睦州为遂昌军。
jīn shàng jí wèi zhī chū shēng lóng xīng níng guó cháng dé zhū fǔ jiē yǐ fān yōng huī zhī de yě
这句话大意是:今上即位之初,升隆兴、宁国、常德诸府,皆以藩拥麾之地也。
yù zhào xīn zhì yuē huī zōng cháng fēng suì níng jùn wáng shēng suì zhōu wèi suì níng fǔ
这句话大意是:”《玉照新志》曰:“徽宗尝封遂宁郡王,升遂州为遂宁府;。
cháng fēng shǔ guó gōng shēng shǔ zhōu wèi chóng qìng fǔ
这句话大意是:尝封蜀国公,升蜀州为崇庆府。
yán zhì yú jīn wú jùn bù fǔ
这句话大意是:沿至于今,无郡不府。
ér xiá xiǎo zhī chù rú chú hé zé qìn chēn jìng qióng méi zhī lèi yóu yǐ zhōu míng
这句话大意是:而狭小之处,如滁、和、泽、沁、郴、靖、邛、眉之类,犹以州名。
yòu yǒu lì fǔ zhī zhōu tè yì qí míng ér qīn lǐ mín shì yǔ xiàn yǐn wú bié
这句话大意是:又有隶府之州,特异其名,而亲理民事与县尹无别。
xiàn zhī lì yú zhōu zhě zé jì dài fǔ míng yòu dài zhōu míng ér qí shí wèi cháng guǎn shè yú zhōu tǐ tǒng guāi ér míng shí xiáo yǐ
现代白话:”县之隶于州者,则既带府名,又带州名,而其实未尝管摄于州,体统乖而名实淆了。
qiè yǐ wéi yi réng táng zhì fán jùn zhī lián chéng shù shí zhě xī ér èr zhī sān zhī ér yǐ zhōu tǒng xiàn wéi jīng zhě nǎi chēng fǔ yān qǐ bù huà yī ér yì zūn hu
现代白话:窃以为宜仍唐制,凡郡之连城数十者,析而二之三之,而以州统县,惟京者乃称府呢,岂不画一而易遵吗?
xiāng tíng zhī zhí hàn shū bǎi guān biǎo xiàn lìng zhǎng jiē qín guān zhǎng zhì qí xiàn
这句话大意是:○乡亭之职《汉书·百官表》:“县令、长,皆秦官,掌治其县。
wàn hù yǐ shàng wèi lìng zhì qiān dàn zhì liù bǎi shí
这句话大意是:万户以上为令,秩千石至六百石;。
jiǎn wàn hù wèi zhǎng zhì wǔ bǎi shí zhì èr bǎi shí
这句话大意是:减万户为长,秩五百石至二百石。
jiē yǒu chéng wèi zhì sì bǎi shí zhì sān bǎi shí
这句话大意是:皆有丞、尉,秩四百石至三百石。
bǎi shí yǐ xià yǒu dòu shí zuǒ shǐ zhī zhì shì wèi shǎo lì
这句话大意是:百石以下,有斗食、佐史之秩,是为少吏。
shí tíng yī xiāng xiāng yǒu sān lǎo yǒu zhì sè fū yóu jiào
这句话大意是:十亭一乡,乡有三老、有秩、啬夫、游徼。
sān lǎo zhǎng jiào huà
这句话大意是:三老掌教化;。
fu zhí tīng lùn shōu fù shuì
这句话大意是:夫职听论,收赋税;。
yóu jiào jiǎo xún jìn zéi dào
这句话大意是:游徼徼循禁贼盗。
xiàn dà shuài fāng bǎi lǐ qí mín chóu zé jiǎn xī zé kuàng xiāng tíng yì rú zhī
这句话大意是:县大率方百里,其民稠则减,稀则旷,乡亭亦如之。
jiē qín zhì yě
这句话大意是:皆秦制也。
gāo dì jì èr nián èr yuè lìng jǔ mín nián wǔ shí yǐ shàng yǒu xiū xíng néng shuài wèi zhòng wéi shàn zhì yǐ wéi sān lǎo xiāng yī rén
这句话大意是:”《高帝纪》:“二年二月,令举民年五十以上,有修行能帅为众为善,置以为三老,乡一人;。
zé xiāng sān lǎo yī rén wèi xiàn sān lǎo yǔ xiàn lìng chéng wèi yǐ shì xiāng jiào fù wù yáo shù
这句话大意是:择乡三老一人为县三老,与县令、丞、尉以事相教,复勿徭戍。
cǐ qí zhì bù shǐ yú qín hàn yě zì zhū hóu jiān bìng zhī shǐ ér guǎn zhòng áo zǐ chǎn zhī lún suǒ yǐ zhì qí guó zhě mò bù jiē rán
这句话大意是:”此其制不始于秦、汉也,自诸侯兼并之始,而管仲、敖、子产之伦,所以治其国者,莫不皆然。
ér zhōu lǐ dì guān zì zhōu zhǎng yǐ xià yǒu dǎng zhèng zú shī lǘ xū bǐ cháng zì xiàn zhèng yǐ xià yǒu bǐ shī zhǎng lǐ zǎi lín cháng zé sān dài míng wáng zhī zhì yì bù zhào hu cǐ yě
这句话大意是:而《周礼·地官》自州长以下,有党正、族师、闾胥、比长,自县正以下有鄙师、ガ长、里宰、邻长,则三代明王之治亦不赵乎此也。
fu wéi yú yī xiāng zhī zhōng guān zhī bèi ér fǎ zhī xiáng rán hòu tiān xià zhī zhì ruò wǎng zhī zài gāng yǒu tiáo ér bù wěn
这句话大意是:夫惟于一乡之中,官之备而法之祥,然后天下之治若网之在纲,有条而不紊。
zhì yú jīn rì yī qiè dàng rán wú yǒu cún zhě
这句话大意是:至于今日,一切荡然无有存者。
qiě shǒu lìng zhī bù zú rèn yě ér duō shè zhī jiān sī
这句话大意是:且守令之不足任也,而多设之监司;。
jiān sī zhī yòu bù zú rèn yě ér zhòng lì zhī mù bó
这句话大意是:监司之又不足任也,而重立之牧伯。
jī zūn lèi zhòng yǐ jū hu qí shàng ér xià wú yǔ fēn qí zhí zhě
这句话大意是:积尊累重,以居乎其上,而下无与分其职者。
suī de gōng lián qín gàn zhī lì yóu bù néng yǐ wéi zhì ér kuàng tuō zhī fēi rén zhě hu
这句话大意是:虽得公廉勤干之吏,犹不能以为治,而况托之非人者乎!
hòu wèi tài hé zhōng jǐ shì zhōng li chōng shàng yán yi zhǔn gǔ wǔ jiā lì yī lín cháng wǔ lín yī lǐ cháng wǔ lǐ lì yī dǎng zhǎng zhǎng qǔ xiāng rén qiáng jǐn zhě
这句话大意是:后魏太和中,给事中李冲上言:“宜准古五家立一邻长,五邻一里长,五里立一党长,长取乡人强谨者。
lín cháng fù yī fū lǐ cháng èr dǎng cháng sān suǒ fù fù zhēng shù yú ruò mín
这句话大意是:邻长复一夫,里长二,党长三,所复复征戍,余若民。
sān zài wú qiān zé zhì yòng zhì zhī yī děng
这句话大意是:三载无愆则陟用,陟之一等。
xiào wén cóng zhī zhào yuē lín lǐ xiāng dǎng zhī zhì suǒ yóu lái jiǔ
这句话大意是:”孝文从之,诏曰:“邻里乡党之制,所由来久。
yù shǐ fēng jiào yì zhōu jiā zhì rì jiàn yǐ dà dū xiǎo cóng jìn jí yuǎn rú shēn zhī shǐ shǒu wò zhī zǒng tiáo rán hòu kǒu suàn píng jūn yì xīng sòng xi
这句话大意是:欲使风教易周,家至日见,以大督小,从近及远,如身之使手,斡之总条,然后口算平均,义兴讼息。
shǐ yán lì fǎ zhī chū duō chēng bù biàn jí shì jì shī xíng jì shěng xī shí yǒu yú bèi yú shì hǎi nèi ān zhī
这句话大意是:”史言立法之初,多称不便,及事既施行,计省昔十有余倍,于是海内安之。
hòu zhōu sū chāo zuò liù tiáo zhào shū yuē fēi zhí zhōu jùn zhī guān jiē xū shàn rén
这句话大意是:后周苏绰作六条,诏书曰:“非直州郡之官,皆须善人。
ài zhì dǎng zú lǘ lǐ zhèng cháng zhī zhí jiē dāng shěn dǔ gè dé yī xiāng zhī xuǎn yǐ xiāng jiān tǒng
这句话大意是:爱至党族、闾里、正长之职,皆当审笃,各得一乡之选,以相监统。
suí wén dì shī xīn biàn gǔ kāi huáng shí wǔ nián shǐ jǐn ba zhōu jùn xiāng guān
这句话大意是:”隋文帝师心变古,开皇十五年,始尽罢州郡乡官。
ér táng liǔ zōng yuán zhī yán yuē yǒu lǐ xū ér hòu yǒu xiàn dài fū yǒu xiàn dài fū ér hòu yǒu zhū hóu yǒu zhū hóu ér hòu yǒu fāng bó lián shuài yǒu fāng bó lián shuài ér hòu yǒu tiān zǐ
这句话大意是:而唐柳宗元之言曰:“有里胥而后有县大夫,有县大夫而后有诸侯,有诸侯而后有方伯、连帅,有方伯、连帅而后有天子。
yóu cǐ lùn zhī zé tiān xià zhī zhì shǐ yú lǐ xū yú tiān zǐ qí zhuó rán zhě yǐ
现代白话:”由此论之,则天下之治始于里胥,于天子,其灼然者了。
gù zì gǔ jí jīn xiǎo guān duō zhě qí shì shèng
这句话大意是:故自古及今,小官多者,其世盛;。
dà guān duō zhě qí shì shuāi xīng wáng zhī tú wǎng bù yóu cǐ
这句话大意是:大官多者,其世衰,兴亡之途罔不由此。
hàn shí sè fū zhī bēi yóu dé yǐ zì jǔ qí zhí
这句话大意是:汉时啬夫之卑,犹得以自举其职。
gù yuán yán wèi wài huáng xiāng sè fū rén huà dà xíng mín dàn wén sè fū bù zhī jùn xiàn
这句话大意是:故爰延为外黄乡啬夫,仁化大行,民但闻啬夫,不知郡县。
ér zhū yì zì shū tóng xiāng sè fū guān zhì dà sī nóng
这句话大意是:而朱邑自舒桐乡啬夫,官至大司农。
bìng xiàn sǐ shǔ qí zǐ yuē wǒ gù wèi tóng xiāng lì qí mín ài wǒ bì zàng wǒ tóng xiāng hòu shì zǐ sūn fèng cháng wǒ bù rú tóng xiāng mín
现代白话:病县死,属其孔子说:“我故为桐乡吏,其民爱我,必葬我桐乡,后世子孙奉尝我不如桐乡民。
jí sǐ qí zi zàng zhī tóng xiāng xī guō wài mín gòng wèi qǐ zhǒng lì cí suì shí cí jì zhì jīn bù jué
这句话大意是:”及死,其子葬之桐乡西郭外,民共为起冢立祠,岁时祠祭,至今不绝。
èr jūn zhě jiē qí xiàn rén yě
这句话大意是:二君者,皆其县人也。
bì yì dì ér guān yì mín ér zhì qǐ qí rán zāi
现代白话:必易地而官,易民而治,岂其然啊。
jīn dài xiàn mén zhī qián duō yǒu bǎng yuē wū gào jiā sān děng yuè sù chī wǔ shí
这句话大意是:今代县门之前多有榜曰:“诬告加三等,越诉笞五十!
cǐ xiān cháo zhī jiù zhì yì gǔ zhě xuán fǎ xiàng wèi zhī yí yì yě
这句话大意是:”此先朝之旧制,亦古者悬法象魏之遗意也。
jīn zhī wèi bù jīng xiàn guān ér shàng su sī fǔ wèi zhī yuè sù
这句话大意是:今之谓不经县官而上诉司府,谓之越诉。
shì bù rán
这句话大意是:是不然。
tài zǔ shí lù hóng wǔ èr shí qī nián sì yuè rén wǔ mìng yǒu sī zé jiān gāo nián lǎo rén gōng zhèng kě rèn shì zhě lǐ qí xiāng zhī cí sòng
这句话大意是:《太祖实录》:“洪武二十七年四月壬午,命有司择间高年老人公正可任事者,理其乡之词讼。
ruò hù hūn tián zhái dòu ōu zhě zé huì lǐ xū jué zhī
这句话大意是:若户婚、田宅、斗殴者,则会里胥决之。
shì shè zhòng zhě shǐ bái yú guān
这句话大意是:事涉重者,始白于官。
ruò bù yóu lǐ lǎo chǔ fèn ér jìng su xiàn guān cǐ zhī wèi yuè sù yě
这句话大意是:”若不由里老处分而径诉县官,此之谓越诉也。
wéi qí dà xiǎo zhī xiāng wéi xiáng yào zhī gè zhí rán hòu shàng bù fán ér xià bù rǎo
这句话大意是:惟其大小之相维,详要之各执,然后上不烦而下不扰。
táng zhì dà lì yǐ hòu gān gē xìng fù shuì fán yǐ
现代白话:唐至大历以后,干戈兴,赋税烦了。
ér liú zhǎng qīng zhī tí xī li míng fǔ yuē luò rì wú wáng shì qīng shān zài xiàn mén
这句话大意是:而刘长卿之《题溪李明府》曰:“落日无王事,青山在县门。
gài xiàn lìng zhī zhí yóu bù xià qǐn ér xiǎo mín dé yǐ ān qí yè shì yǐ néng yán guó mìng bǎi yǒu yú nián qì yú xī zhāo ér hòu dà huài
这句话大意是:”盖县令之职犹不下锓,而小民得以安其业,是以能延国命百有余年,迄于僖、昭而后大坏。
rán zé míng qín zài xīng yǒu tiān xià zhě yi yǒu yǐ chù zhī yǐ
现代白话:然则鸣琴载星有天下者,宜有以处之了。
hóng xī yuán nián qī yuè bǐng shēn xún àn sì chuān jiān chá yù shǐ hé wén yuān yán tài zǔ gāo huáng dì lìng tiān xià zhōu xiàn shè lì lǎo rén bì xuǎn nián gāo yǒu dé zhòng suǒ xìn fú zhě shǐ quàn mín wéi shàn
这句话大意是:洪熙元年七月丙申,巡按四川监察御史何文渊言:“太祖高皇帝令天下州县设立老人,必选年高有德、众所信服者,使劝民为善。
xiāng lǘ zhēng sòng yì shǐ lǐ duàn
这句话大意是:乡闾争讼,亦使理断。
xià yǒu yì yú mín shì shàng yǒu zhù yú guān sī
这句话大意是:下有益于民事,上有助于官司。
bǐ nián suǒ yòng duō fēi qí rén
这句话大意是:比年所用,多非其人。
huò chū zì lì pú guī bì chà kē
这句话大意是:或出自隶仆,规避差科。
xiàn guān bù jiù nián dé rú hé zhé lìng chōng yìng shǐ de píng jiè guān fǔ wàng zhāng wēi fú sì nüè lǘ yán
这句话大意是:县官不究年德如何,辄令充应,使得凭藉官府,妄张威福,肆虐闾阎。
huò yù shàng sī guān àn lín qiǎo jìn chán yán biàn luàn hēi bái xié zhì guān lì
这句话大意是:或遇上司官按临,巧进谗言,变乱黑白,挟制官吏。
bǐ yǒu fàn zhě jǐn yǐ àn wèn rú lǜ
这句话大意是:比有犯者,谨已按问如律。
qiè lǜ tiān xià zhōu xiàn lèi yǒu cǐ děng qǐng jiā jìn yuē
这句话大意是:窃虑天下州县类有此等,请加禁约。
shàng mìng shēn míng hóng wǔ jiù zhì yǒu làn yòng fěi rén zhě bīng zhōu xiàn guān jiē zhì zhū fǎ
这句话大意是:”上命申明洪武旧制,有滥用匪人者,并州县官皆置诸法。
rán zì shì lǐ lǎo zhī xuǎn qīng ér quán yì tì yǐ
现代白话:然自是里老之选轻而权亦替了。
hàn shì zhī yú sān lǎo mìng zhī yǐ zhì bān zhī yǐ lù
这句话大意是:汉世之于三老,命之以秩,颁之以禄。
ér wén dì zhī zhào bǐ zhī gè lǜ qí yì yǐ dào mín
这句话大意是:而文帝之诏,俾之各率其意以道民。
dāng rì wèi sān lǎo zhě duō zhōng xìn lǎo chéng zhī shì yě
这句话大意是:当日为三老者,多忠信老成之士也。
shàng zhī rén suǒ yǐ lǐ zhī zhě shén yōu shì yǐ rén zhī zì hào ér xián cái yì wǎng wǎng chū yú qí jiān
这句话大意是:上之人所以礼之者甚优,是以人知自好,而贤才亦往往出于其间。
xīn chéng sān lǎo dǒng gōng zhē shuō hàn wáng wèi yì dì fā sāng ér suì yǐ shōu tiān xià
这句话大意是:新城三老董公,遮说汉王为义帝发丧,而遂以收天下;。
hú guān sān lǎo mào shàng shū míng lì tài zǐ zhī yuān shǐ cè bǐng rán wèi wàn shì suǒ chēng dào
这句话大意是:壶关三老茂,上书明戾太子之冤,史册炳然,为万世所称道。
jìn shì zhī lǎo rén zé tīng yì yú guān ér mǐ shì bù wéi gù shāo zhī lián chǐ zhī rén bù kěn wèi cǐ ér yuàn wèi zhī zhě dà dǐ jiē jiān huá zhī tú yù yǐ shì yǐ líng bǎi xìng zhě yě
这句话大意是:近世之老人,则听役于官,而靡事不为,故稍知廉耻之人不肯为此,而愿为之者大抵皆奸猾之徒,欲倚势以陵百姓者也。
qí yǔ tài zǔ shè lì lǎo rén zhī chū yì bèi yǐ
现代白话:其与太祖设立老人之初意悖了。
míng chū yǐ dà hù wèi liáng cháng zhǎng qí xiāng zhī fù shuì duō huò zhì shí yú wàn dàn
这句话大意是:明初以大户为粮长,掌其乡之赋税,多或至十余万石。
yùn liáng zhì jīng de cháo jiàn tiān zǐ
这句话大意是:运粮至京,得朝见天子。
hóng wǔ zhōng huò yǐ rén cái shòu guān
这句话大意是:洪武中,或以人材授官。
zhì xuān dé wǔ nián rùn shí èr yuè nán jīng jiān chá yù shǐ lǐ ān jí jiāng xī lú líng jí shuǐ èr xiàn qí mín liù nián sì yuè cí sòng bǎ chí guān fǔ
这句话大意是:至宣德五年闰十二月,南京监察御史李安及江西庐陵、吉水二县耆民,六年四月,词讼,把持官府。
lèi jīng zhěng chì ér qí huàn shǎo xī rán wèi cháng yǐ shì ér ba liáng cháng yě wéi lǎo rén zé míng cún ér wáng yǐ
现代白话:累经整饬,而其患少息,然未尝以是而罢粮长也,惟老人则名存而亡了。
xún jiǎn jí gǔ zhī yóu jiào yě
这句话大意是:巡检,即古之游徼也。
hóng wǔ zhōng yóu zhòng zhī ér tè cì zhī chì yòu dìng wèi kǎo kè zhī fǎ
这句话大意是:洪武中尤重之,而特赐之敕,又定为考课之法。
jí jiāng xià hóu zhōu dé xìng xún shì fú jiàn zēng zhì xún jiǎn sī sì shí yǒu wǔ
这句话大意是:及江夏侯周德兴巡视福建,增置巡检司四十有五。
zì hóng zhì yǐ lái duō xíng cái gé suǒ cún bù jí nǎng shí zhī bàn
这句话大意是:自宏治以来,多行裁革,所存不及曩时之半。
xún jiǎn cái zé zǒng dū tiān yǐ hé zhě
现代白话:巡检裁则总督添了,何者?
xún jiǎn è yú wèi méng zǒng dū zhì zhī yú yǐ luàn
这句话大意是:巡检遏于未萌,总督治之于已乱。
lǐ jiǎ cháng shú chén méi yuē zhōu lǐ wǔ jiā wéi bǐ bǐ yǒu zhǎng
这句话大意是:○里甲常熟陈梅曰:“《周礼》五家为比,比有长;。
wǔ bǐ wéi lǘ lǘ yǒu xū
这句话大意是:五比为闾,闾有胥;。
sì lǘ wèi zú zú yǒu shī
这句话大意是:四闾为族,族有师;。
wǔ zú wèi dǎng dǎng yǒu zhèng
这句话大意是:五族为党,党有正;。
wǔ dǎng wèi zhōu zhōu yǒu zhǎng
这句话大意是:五党为州,州有长;。
wǔ zhōu wèi xiāng xiāng yǒu dài fū
这句话大意是:五州为乡,乡有大夫。
qí jiān dà xiǎo xiāng wéi qīng zhòng xiāng zhì gāng jǔ mù zhāng zhōu xiáng xì mì wú yǐ jiā yǐ
现代白话:其间大小相维,轻重相制,纲举目张,周详细密,无以加了。
ér yào zhī zì shàng ér xià suǒ zhì jiē bù guò wǔ rén gài yú xiáng mì zhī zhōng ér de yì jiǎn zhī yì cǐ zhōu jiā yī dài liáng fǎ měi yì yě
这句话大意是:而要之自上而下,所治皆不过五人,盖于详密之中而得易简之意,此周家一代良法美意也。
hòu yě rén cái yuǎn bù rú gǔ nǎi yù yǐ xiàn lìng yī rén zhī shēn zuò lǐ shù wàn hù kǒu fù shuì sè mù fán wěi yòu bèi yú xī shí suī yù bù cóng cuǒ qí kě de hu
这句话大意是:后也人才远不如古,乃欲以县令一人之身,坐理数万户口赋税,色目繁猥又倍于昔时,虽欲不丛脞,其可得乎!
yú gù wèi zhī shuō yuē yǐ xiàn zhì xiāng yǐ xiāng zhì bǎo
这句话大意是:愚故为之说曰:以县治乡,以乡治保。
yǐ bǎo zhì jiǎ shì suǒ wèi bù guò wǔ rén zhě ér jiā bèi yān yì zì xiáng mì yì zì yì jiǎn cǐ zhēn zhuó gǔ jīn zhī yī duān yě
现代白话:以保治甲,视所谓不过五人者而加倍呢,亦自详密,亦自易简,此斟酌古今之一端也。
yòu yuē yī xiāng jǐ bǎo bù fáng duō shǎo hé yě
这句话大意是:”又曰:“一乡几保,不妨多少,何也?
yīn mín jū yě fǎ yòng yuán
这句话大意是:因民居也,法用圆。
shí jiǎ qiān hù bù dé zēng sǔn hé yě
这句话大意是:十甲千户,不得增损,何也?
jī chéng shù yě fǎ yòng fāng
这句话大意是:稽成数也,法用方。
yuàn shǔ gǔ wén yuàn zhù wáng yán shòu tóng bǎi miào bēi rén míng wèi yuàn shǔ jiē jùn rén kě kǎo hàn shì yòng rén zhī fǎ
这句话大意是:○掾属《古文苑》注:“王延寿《桐柏庙碑》人名,谓掾属皆郡人,可考汉世用人之法。
jīn kǎo zhī hàn bēi jiē rán bù dú cǐ miào
这句话大意是:”今考之汉碑皆然,不独此庙。
gài qí shí wéi shǒu xiāng mìng yú cháo tíng ér zì cáo yuàn yǐ xià wú fēi běn jùn zhī rén gù néng zhī yī fāng zhī rén qíng ér wèi zhī xīng lì chú hài
这句话大意是:盖其时惟守、相命于朝廷,而自曹、掾以下,无非本郡之人,故能知一方之人情,而为之兴利除害。
qí pì yòng zhī zhě jí chū shǒu xiāng ér bù shì hòu dài zhī guān yī mìng yǐ shàng jiē yóu yú lì bù
这句话大意是:其辟用之者即出守、相,而不似后代之官,一命以上皆由于吏部。
gù guǎng hàn tài shǒu chén chǒng rù wèi dà sī nóng hé dì wèn zài jùn hé yǐ wéi lǐ chǒng dùn shǒu xiè yuē chén rèn gōng cáo wáng huàn yǐ jiǎn xián xuǎn néng
现代白话:故广汉太守陈宠入为大司农,和帝问在郡凭什么为理,宠顿首谢曰:“臣任功曹王涣,以简贤选能;。
zhǔ bù chán xiǎn shí yí bǔ quē
这句话大意是:主簿镡显,拾遗补阙。
chén fèng xuān zhào shū zé yǐ
这句话大意是:臣奉宣诏书则已。
dì nǎi dà péi
这句话大意是:”帝乃大陪。
zhì yú rǔ nán tài shǒu zōng zī rèn gōng cáo fàn pāng nán yáng tài shǒu chéng jìn wěi gōng cáo cén zhì bìng yáo dá jīng shī míng biāo shǐ chuán
现代白话:至于你南太守宗资任功曹范滂,南阳太守成晋委功曹岑蛭,并谣达京师,名标史传。
ér bào xuān wèi yù zhōu mù guō qīn zòu qí jǔ cuò fán kē dài èr qiān dàn shǔ lì
这句话大意是:而鲍宣为豫州牧,郭钦奏其举错烦苛,代二千石署吏。
shì zhī shǔ lì nǎi èr qiān dàn zhī zhí zhōu mù dài zhī shàng wèi fán kē jīn yǐ tiān zǐ ér dài zhī yi hu shì fán ér rì bù gěi
这句话大意是:是知署吏乃二千石之职,州牧代之尚为烦苛,今以天子而代之,宜乎事烦而日不给。
yòu qí biàn yě quán zhù zhī fǎ gǎi wéi chè qiān ér lì zhì yīn zhī dà huài yǐ
现代白话:又其变也,铨注之法改为掣签,而吏治因之大坏了。
jīng fáng chuán fáng wèi wèi jùn tài shǒu zì qǐng de chú yòng tā jùn rén
这句话大意是:《京房传》:“房为魏郡太守,自请得除用他郡人。
yīn cǐ zhī hàn shí yuàn shǔ wú bù yòng běn jùn rén zhě fáng zhī cǐ qǐng nǎi shì pò gé
这句话大意是:”因此知汉时掾属无不用本郡人者,房之此请乃是破格。
dù shì tōng diǎn yán hàn xiàn yǒu chéng wèi jí zhū cáo yuàn duō yǐ běn jùn rén wéi zhī sān fǔ xiàn zé jiān yòng tā jùn
这句话大意是:杜氏《通典》言:“汉县有丞、尉及诸曹、掾,多以本郡人为之,三辅县则兼用他郡。
nǎi duò shì gé xuǎn jǐn yòng tā jùn rén
这句话大意是:乃隋氏革选,尽用他郡人。
táng gāo zōng shí wèi xuán tóng wèi lì bù shì láng shàng shū yán chén wén fù shuō yuē míng wáng fèng ruò tiān dào jiàn bāng shè dōu shù hòu wáng jūn gōng chéng yǐ dài fū shī zhǎng bù wéi yì yù wéi yǐ lǐ rén
这句话大意是:唐高宗时,魏玄同为吏部侍郎,上疏言:“臣闻傅说曰:‘明王奉若天道,建邦设都,树后王君公,承以大夫、师长,不惟逸豫,惟以理人。
xī zhī bāng guó jīn zhī zhōu xiàn
这句话大意是:’昔之邦国,今之州县。
tǔ yǒu cháng jūn rén yǒu dìng zhǔ
这句话大意是:土有常君,人有定主。
zì qiú chén zuǒ gè xuǎn yīng xián qí dà chén nǎi mìng yú wáng cháo ěr
这句话大意是:自求臣佐,各选英贤,其大臣乃命于王朝耳。
qín bìng tiān xià ba hóu zhì shǒu
这句话大意是:秦并天下,罢侯置守。
hàn shì yīn zhī yǒu yán yǒu gé zhū hóu de zì zhì lì sì shí yǐ xià qí fu xiāng dà guān zé hàn wèi zhì zhī
这句话大意是:汉氏因之,有沿有革,诸侯得自置吏四石已下,其傅、相大官则汉为置之;。
zhōu jùn yuàn shǐ dū yóu cóng shì xī rèn zhī yú mù shǒu
这句话大意是:州郡掾史、督邮、从事,悉任之于牧守。
yuán zì wèi jìn shǐ guī lì bù
这句话大意是:爰自魏、晋,始归吏部。
dì xiāng zǔ xí yǐ qì yú jīn
这句话大意是:递相祖袭,以迄于今。
yòng dāo bǐ yǐ liàng cái àn bù shū ér chá xíng
这句话大意是:用刀笔以量才,按簿书而察行。
fǎ lìng zhī bì qí lái yǐ jiǔ
这句话大意是:法令之弊,其来已久。
gài jūn zǐ zhòng yīn xún ér dàn gǎi zuò yǒu bù dé yǐ zhě yì dāng yùn dú jiàn zhī míng dìng zhuó rán zhī yì
现代白话:盖有德行的人重因循而惮改作,有不得已者,亦当运独见之明,定卓然之议。
rú jīn xuǎn sī suǒ xíng zhě fēi shàng huáng zhī lìng diǎn nǎi jìn dài zhī quán dào suǒ yí qiān gé shí wèi zhì yào
这句话大意是:如今选司所行者,非上皇之令典,乃近代之权道,所宜迁革,实为至要。
hé yǐ yán zhī
现代白话:凭什么言之?
fu zhàng chǐ zhī liàng suǒ jí zhě gài duǎn
这句话大意是:夫丈尺之量,所及者盖短;。
zhōng gēng zhī qì suǒ jī zhě níng duō
这句话大意是:钟庚之器,所积者宁多?
kuàng tiān xià zhī dà shì rén zhī cóng ér kě wěi zhī shù rén zhī shǒu hu
这句话大意是:况天下之大,士人之从,而可委之数人之手吗?
jiǎ shǐ bù rú quán héng míng rú shuǐ jìng lì yǒu suǒ jí zhào yǒu suǒ qióng quán zōng jì duō wěn shī sī guǎng
这句话大意是:假使不如权衡,明如水镜,力有所极,照有所穷,铨综既多,紊失斯广。
yòu yǐ bǐ jū cǐ rèn shí yǒu fēi rén qǐ zhí kuì bǐ qīng tōng yì jiāng jié qí yōng wàng
这句话大意是:又以比居此任,时有非人,岂直愧彼清通,亦将竭其庸妄。
qíng gù jì xíng hé suǒ bù zhì
这句话大意是:情故既行,何所不至?
zàng sī yī qǐ yǐ jí wàn duān
这句话大意是:脏私一启,以及万端。
zhì nǎi wéi rén zé guān wéi shēn zé lì gù qīn shū ér jǔ bǐ kàn shì yào ér cuò qíng
这句话大意是:至乃为人择官,为身择利,顾亲疏而举笔,看势要而措情。
jiā yǐ hòu mào shēn zhōng xiǎn rú hè
这句话大意是:加以厚貌深衷,险如壑;。
zé yán guān xíng yóu jù bù zhōu
这句话大意是:择言观行,犹惧不周。
jīn shǐ bǎi xíng jiǔ néng xī zhī yú yī miàn jù liáo zhù lǚ zhuān duàn yú yī sī qí yì nán yǐ
现代白话:今使百行九能析之于一面,具僚庶吕专断于一司,其亦难了。
tiān zuò dà shèng bǐ wū kě fēng
这句话大意是:天祚大圣,比屋可封。
xián yǐ wéi yǒu dào chǐ jiàn de shí wú dài
这句话大意是:咸以为有道耻贱,得时无怠。
zhū sè rù liú suì yǐ qiān jì
这句话大意是:诸色入流,岁以千计。
qún sī liè wèi kǎn fù zēng duō
这句话大意是:群司列位,坎复增多。
guān yǒu cháng yuán rén wú dìng xiàn xuǎn jí zhī shǐ wù jī yún zhūn
这句话大意是:官有常员,人无定限,选集之始,雾积云屯;。
zhuó xù yú zhōng shí bù shōu yī
这句话大意是:擢叙于终,十不收一。
zī miǎn ā hùn yù shí nán fēn yòng shè qù liú dé shī xiāng bàn
这句话大意是:淄渑阿混,玉石难分,用舍去留,得失相半。
fǔ jí shì zhī wèi bì zhī jí hòu zhī zī shī
这句话大意是:抚即事之为弊,知及后之滋失。
xià yīn yǐ qián zhì dù duō quē
这句话大意是:夏、殷以前,制度多阙。
zhōu jiān èr dài huàn hu kě guān
这句话大意是:周监二代,焕乎可观。
zhū hóu zhī chén bù jiē mìng yú tiān zǐ wáng cháo shù guān yì bù zhuān yú yī zhí
这句话大意是:诸侯之臣不皆命于天子,王朝庶官亦不专于一职。
gù mù wáng yǐ bó jiǒng wèi tài pú zhèng mìng zhī yuē shèn jiǎn nǎi liáo wú yǐ qiǎo yán lìng sè biàn pì cè mèi qí wéi jí shì
这句话大意是:故穆王以伯冏为太仆正,命之曰:‘慎简乃僚,无以巧言令色,便辟侧媚,其惟吉士。
cǐ zé lìng qí zì zé xià lì zhī wén yě
这句话大意是:’此则令其自择下吏之文也。
tài pú zhèng zhōng dài fū ěr shàng yǐ liáo shǔ wěi zhī zé sān gōng jiǔ qīng yì bì rán yǐ
现代白话:太仆正,中大夫耳,尚以僚属委之,则三公、九卿亦必然了。
zhōu lǐ tài zǎi nèi shǐ bìng zhǎng jué lù fèi zhì sī tú sī mǎ bié zhǎng xīng xián zhào shì dàng shì fēn rèn yú qún sī ér tǒng zhī yǐ shù zhí gè zì qiú qí xiǎo zhě ér wáng mìng qí dà zhě yān
现代白话:《周礼》太宰、内史并掌爵禄废置,司徒、司马别掌兴贤诏事,当是分任于群司,而统之以数职,各自求其小者,而王命其大者呢。
fu wěi rèn zé chéng jūn zhī tǐ yě
这句话大意是:夫委任责成,君之体也。
suǒ wěi zhě dāng zé suǒ yòng zhě jīng
这句话大意是:所委者当,则所用者精。
péi zǐ yě yǒu yán yuē guān rén zhī nán xiān wáng yán zhī shàng yǐ
现代白话:裴子野有言曰:‘官人之难,先王言之尚了。
jū jiā shì qí xiào yǒu xiāng dǎng fú qí chéng xìn chū rù guān qí zhì yì jū yōu huan qǔ qí zhì móu
这句话大意是:居家视其孝友,乡党服其诚信,出入观其志义,居忧欢取其智谋。
fán zhī yǐ shì yǐ guān qí néng
这句话大意是:烦之以事,以观其能;。
lín zhī yǐ lì yǐ chá qí lián
这句话大意是:临之以利,以察其廉。
zhōu lǐ shǐ yú xué xiào lùn zhī zhōu lǐ gào zhū liù shì ér hòu gòng zhī wáng tíng
这句话大意是:《周礼》始于学校,论之州里,告诸六事,而后贡之王庭。
qí zài hàn jiā shàng yóu rán yǐ
现代白话:其在汉家尚犹然了。
zhōu jùn jī qí gōng néng rán hòu wèi wǔ fǔ suǒ pì
这句话大意是:州郡积其功能,然后为五府所辟;。
wǔ fǔ jǔ qí yuàn shǔ ér shēng yú cháo
这句话大意是:五府举其掾属,而升于朝;。
sān gōng cān de chú shǔ shàng shū zòu zhī tiān zǐ
这句话大意是:三公参得除署,尚书奏之天子。
yī rén shēn suǒ guān zhě zhòng yī shì zhī jìn qí móu yě xiáng gù guān de qí rén xiǎn yǒu bài shì
这句话大意是:一人身所关者众,一士之进其谋也详,故官得其人,鲜有败事。
wèi jìn fǎn shì suǒ shī hóng duō
这句话大意是:魏、晋反是,所失宏多。
zǐ yě suǒ lùn gài qū qū zhī sòng cháo ěr
这句话大意是:’子野所论,盖区区之宋朝耳。
yóu wèi bù shèng qí bì ér kuàng yú dāng jīn hu
这句话大意是:犹谓不胜其弊,而况于当今乎!
chén qiè jiàn zhì shū měi lìng sān pǐn wǔ pǐn jiàn shì xià zhì jiǔ pǐn yì lìng jǔ rén cǐ shèng cháo cè xí páng qiú zhī yì yě
这句话大意是:臣窃见制书,每令三品、五品荐士,下至九品,亦令举人,此圣朝侧席旁求之意也。
ér bāo biǎn wèi míng mò shèn suǒ jǔ
这句话大意是:而褒贬未明,莫慎所举。
qiě wéi xián zhī xián shèng rén dǔ lùn
这句话大意是:且惟贤知贤,圣人笃论;。
shēn qiě làn jìn jiàn qǐ zhī rén
这句话大意是:身且滥进,鉴岂知人?
jīn yù wu de shí cái jiān yi zé qí jǔ zhǔ liú qīng yǐ yuán jié yǐng duān yóu biǎo zhèng
这句话大意是:今欲务得实才,兼宜择其举主,流清以源洁,影端由表正。
bù xiáng jǔ zhǔ zhī xíng néng ér zé jǔ rén zhī yōng làn bù kě de yǐ
这句话大意是:不详举主之行能,而责举人之庸滥,不可得已。
hàn shū yún zhāng ěr chén yú zhī bīn kè sī yì jiē tiān xià jùn jié
这句话大意是:《汉书》云:‘张耳、陈余之宾客厮役,皆天下俊杰。
bǐ zhī zuì ěr yóu néng ruò jī jǐn de xián qǔ shì zhī shù ér dàn gù wàng wèi jìn zhī yí fēng liú yì zhōu duò zhī bì shì chén qiè huò zhī
现代白话:’彼之蕞你,犹能若基,尽得贤取士之术,而但顾望魏、晋之遗风,留意周、隋之敝事,臣窃惑之。
fú yuàn shāo huí shèng lǜ tè cǎi chú yán lüè yī zhōu hàn zhī guī yǐ fēn lì bù zhī xuǎn
这句话大意是:伏愿稍回圣虑,特采刍言,略依周、汉之规,以分吏部之选。
jí wàng suǒ yòng jīng xiáng xiān yú chà shī
这句话大意是:即望所用精详,鲜于差失。
shū zòu bù nà
这句话大意是:”疏奏不纳。
xuán zōng shí zhāng jiǔ líng wèi zuǒ shí yí shàng yán fu lì bù shàng shū shì láng yǐ xián ér shòu zhě yě
这句话大意是:玄宗时,张九龄为左拾遗,上言:“夫吏部尚书、侍郎,以贤而授者也。
suī zhī rén zhī nán qǐ bù néng bá shí dé wǔ
这句话大意是:虽知人之难,岂不能拔十得五?
jīn jiāo yǐ gé tiáo jù zī pèi zhí wú de xián zhī shí
这句话大意是:今胶以格条,据资配职,无得贤之实。
ruò cì shǐ xiàn lìng bì děi qí rén yú guǎn nèi
这句话大意是:若刺史、县令,必得其人于管内。
suì dāng xuǎn zhě shǐ kǎo cái xíng kě rù liú pǐn rán hòu sòng tái yòu jiā zé yān
现代白话:岁当选者,使考才行,可入流品,然后送台,又加择呢。
yǐ suǒ yòng duō guǎ wèi zhōu xiàn diàn zuì zé zhōu xiàn shèn suǒ jǔ kě guān zhī cái duō
这句话大意是:以所用多寡为州县殿最,则州县慎所举,可官之才多;。
lì bù yīn qí chéng wú jīn rì zhī fán yǐ
现代白话:吏部因其成,无今日之繁了。
dōu lìng shǐ tōng diǎn jìn yǒu shàng shū dōu lìng shǐ bā rén zhì èr bǎi shí yǔ zuǒ yòu chéng zǒng zhī dōu tái shì
这句话大意是:○都令史《通典》:“晋有尚书都令史八人,秩二百石,与左右丞总知都台事。
sòng qí bā rén liáng wǔ rén wèi zhī wǔ dōu lìng shǐ
这句话大意是:宋、齐八人,梁五人,谓之五都令史。
jiù yòng rén cháng qīng wǔ dì zhào yuē shàng shū wǔ dōu zhí cān zhèng yào fēi dàn zǒng lǐ zhòng jú yì nǎi fāng guǐ èr chéng
这句话大意是:旧用人常轻,武帝诏曰:‘尚书五都,职参政要,非但总理众局,亦乃方轨二丞。
qǐng suī qiú cái wèi zhēn miào jiǎn
这句话大意是:顷虽求才,未臻妙简;。
kě gé yòng shì làng yǐ jǐn shí yàn
这句话大意是:可革用士浪,以尽时彦。
nǎi yǐ dōu lìng shǐ shì fèng cháo qǐng qí zhòng zhī rú cǐ
这句话大意是:’乃以都令史视奉朝请,其重之如此。
bǐ qí suǒ wèi dōu lìng shǐ zhě yóu wèi èr bǎi shí zhī zhì ér jiān yòng shì liú wèi zhī
这句话大意是:”彼其所谓都令史者,犹为二百石之秩,而间用士流为之。
rán nán qí lù huì xiǎo wèi lì bù láng
这句话大意是:然南齐陆慧晓为吏部郎。
lì bù dōu lìng shǐ lì zhèng yǐ lái zī zhí xuǎn shì huì xiǎo rèn jǐ dú xíng wèi cháng yǔ yǔ
这句话大意是:吏部都令史历政以来,咨执选事,慧晓任己独行,未尝与语。
dì qiǎn rén yǔ huì xiǎo yuē dōu lìng shǐ ān xī jiù guàn kě gòng cān huái
这句话大意是:帝遣人语慧晓曰:“都令史谙悉旧贯,可共参怀。
huì xiǎo yuē liù shí zhī nián bù fù néng zī dōu lìng shǐ wèi lì bù láng yě
这句话大意是:”慧晓曰:“六十之年,不复能咨都令史,为吏部郎也。
gù dāng rì zhī wèi lì bù zhě duō kè jǔ yòng rén zhī zhí
这句话大意是:”故当日之为吏部者,多克举用人之职。
zì duò yǐ lái lìng shǐ zhī rèn wén àn fán qiāo jiàn wèi bēi rǒng bù cān guān pǐn
这句话大意是:自隋以来,令史之任,文案烦悄,渐为卑冗,不参官品。
zhì yú jīn shì zé pǐn mí bēi quán mí zhòng bā bǐng zhào wáng nǎi bù zài guān ér zài lì yǐ
现代白话:至于今世,则品弥卑,权弥重,八柄诏王,乃不在官而在吏了。
jiù táng shū xǔ zi rú jū xuǎn bù bù yǐ zǎo jiàn wéi yì yǒu lìng shǐ gōu zhí shì qí fù xīn
这句话大意是:《旧唐书》:“许子儒居选部,不以藻鉴为意,有令史缑直,是其腹心。
měi zhù guān duō wěi lìng xià bǐ zi rú dàn gāo zhěn ér chén yǔ gōu zhí yún píng pèi
这句话大意是:每注官,多委令下笔,子儒但高枕而臣,语缑直云‘平配’。
yóu shì bǔ shòu shī xù chuán wèi kǒu shí
这句话大意是:由是补授失序,传为口实。
jiē hū wèi ruò jīn rì zhī yǐ gōu zhí wéi dāng guān yǐ píng pèi wèi zhuó lìng yě
这句话大意是:”嗟乎,未若今日之以缑直为当官,以平配为著令也。
xū shǐ zhī quán suǒ yǐ rì zhòng ér bù kě bá zhě rèn fǎ zhī bì shǐ zhī rán yě kāi chéng bù gōng yǐ rèn dà chén
这句话大意是:胥史之权所以日重而不可拔者,任法之弊使之然也,开诚布公,以任大臣;。
shū jié kuò mù yǐ lǐ shù shì zé wén fǎ shěng ér jìng dòu qīng rén cái yōng ér hú shǔ tuì yǐ
现代白话:疏节阔目,以理庶事,则文法省而径窦清,人材庸而狐鼠退了。
lì xū tiān zǐ zhī suǒ shì yǐ píng zhì tiān xià zhě bǎi guān yě
这句话大意是:○吏胥天子之所恃以平治天下者,百官也。
gù yuē chén zuò zhèn gǔ gōng ěr mù yòu yuē tiān gōng rén qí dài zhī
这句话大意是:故曰“臣作朕股肱耳目”,又曰“天工人其代之”。
jīn duó bǎi guān zhī quán ér yī qiè guī zhī lì xū shì suǒ wèi bǎi guān zhě xū míng ér bǐng guó zhě lì xū ér sì
这句话大意是:今夺百官之权而一切归之吏胥,是所谓百官者虚名,而柄国者吏胥而巳。
guō wěi zhī gào yān zhāo wáng yuē wáng guó yǔ yì chù xū qí kě jù hu
这句话大意是:郭隗之告燕昭王曰:“亡国与役处,吁,其可惧乎!
qín yǐ rèn dāo bǐ zhī lì ér wáng tiān xià cǐ gù yǐ shì zhī míng yàn yě
这句话大意是:”秦以任刀笔之吏而亡天下,此固已事之明验也。
táng zhèng yú qìng wèi xiāng yǒu zhǔ shū huá huàn jiǔ sī zhōng shū bù jí yǔ nèi guān diǎn shū mì liú guāng qí xiāng yǐ wèi jiān měi zǎi xiàng yì shì yǔ guāng qí yì tóng zhě lìng huàn wǎng qǐng bì děi
这句话大意是:唐郑余庆为相,有主书滑涣,久司中书簿籍,与内官典枢密刘光琦相倚为奸,每宰相议事,与光琦异同者,令涣往请,必得。
sì fāng shū bì zī huò chōng jí qí mén dì yǒng guān zhì cì shǐ
这句话大意是:四方书币赀货充集其门,弟泳官至刺史。
jí yú qìng zài rù zhōng shū yǔ tóng liáo jí yì huàn zhǐ chén shì fēi yú qìng nù chì zhī wèi jǐ ba wèi tài zǐ bīn kè
这句话大意是:及余庆再入中书,与同僚集议,涣指陈是非,余庆怒叱之,未几,罢为太子宾客。
qí nián bā yuè huàn zāng wū fā cì sǐ
这句话大意是:其年八月,涣赃污发赐死。
xiàn zōng wén yú qìng huà huàn shì shén zhòng zhī
这句话大意是:宪宗闻余庆叱涣事,甚重之。
jiǔ zhī fù bài shàng shū zuǒ pú yè
这句话大意是:久之,复拜尚书左仆射。
wéi chù hòu wèi xiāng yǒu tāng zhū zhě wèi zhōng shū xiǎo xū qí suǒ zhǎng wèi zhī kǒng mù fáng
这句话大意是:韦处厚为相,有汤铢者为中书小胥,其所掌谓之孔目房。
zǎi xiàng yù xiū jià yǒu nèi zhuàng chū jí zhào zhū zhì yán yīng mén fù zhī sòng zhī yìn zǎi xiàng
这句话大意是:宰相遇休假,有内状出,即召铢至延英门付之,送知印宰相。
yóu shì shāo yǐ jī quán zì zhāng guǎng nà cái huì
这句话大意是:由是稍以机权自张,广纳财贿。
chù hòu è zhī wèi yuē cǐ shì bàn zhuāng huá huàn yǐ
现代白话:处厚恶之,谓曰:“此是半装滑涣了。
nǎi yǐ shì zhú zhī
这句话大意是:”乃以事逐之。
fu shēn wéi dà chén ér yǒu gān lín zhī yōu xì dùn zhī jí zé jīn zhī jūn zǐ yǒu kuì yú táng xián duō yǐ
现代白话:夫身为大臣,而有甘临之忧,系遁之疾,则今之有德行的人有愧于唐贤多了。
xiè zhào zhè yuē cóng lái rén huàn fǎ wǎng zhī mì wú rú jīn rì zhě shàng zì zǎi fǔ xià zhì yì dì cāng xún mò bù yǐ xū wén xiāng chóu yīng
这句话大意是:谢肇淛曰:“从来仁宦法罔之密,无如今日者,上自宰辅,下至驿递仓巡,莫不以虚文相酬应。
ér jīng guān yóu kě wài lì zé yù shén yǐ
现代白话:而京官犹可,外吏则愈甚了。
dà dǐ guān bù liú yì zhèng shì yī qiè fù zhī xū cáo
这句话大意是:大抵官不留意政事,一切付之胥曹;。
ér xū cáo zhī suǒ fèng xíng zhě bù guò yǐ wǎng zhī jiù dú lì nián zhī chéng guī bù gǎn fēn háo yú yuè
这句话大意是:而胥曹之所奉行者,不过已往之旧牍,历年之成规,不敢分毫逾越。
ér shàng zhī rén jì yǐ shì zé xià zé xià zhī rén yì bù dé bù yǐ gù shì xū wén yīng zhī
这句话大意是:而上之人既以是责下,则下之人亦不得不以故事虚文应之;。
yī yǒu bù yīng zé shàng zhī xū cáo yòu chéng xì ér shéng yǐ fǎ yǐ
现代白话:一有不应,则上之胥曹又乘隙而绳以法了。
gù jùn xiàn zhī lì xiāo dàn jié jué wéi rì bù zú ér lì zhì zú yǐ bù zhèn zhě zhí cǐ zhī yóu yě
这句话大意是:故郡县之吏宵旦竭蹶,惟日不足,而吏治卒以不振者,职此之由也。
yòu yuē guó cháo lì fǎ tài yán rú hù bù guān bù xǔ sū sōng zhè jiāng rén wéi zhī yǐ qí de duō fù shuì kǒng fēi guǐ wèi jiān yě
这句话大意是:又曰:“国朝立法太严,如户部官不许苏松、浙江人为之,以其地多赋税,恐飞诡为奸也。
rán bì kǒng dù dòu jiē yóu lì xū táng sī guān qiān zhuǎn bù cháng hé zhī zhī yǒu
这句话大意是:然弊孔蠹窦皆由吏胥,堂司官迁转不常,何知之有?
jīn hù bù shí sān sī xū suàn jiē shào xīng rén kě wèi mù chá qiū háo ér bú jiàn qí jié zhě yǐ
现代白话:今户部十三司胥算,皆绍兴人,可谓目察秋毫,而不见其睫者了。
fǎ zhì fǎ zhì jìn lìng wáng zhě zhī suǒ bù fèi ér fēi suǒ yǐ wéi zhì yě
这句话大意是:○法制法制禁令,王者之所不废,而非所以为治也。
qí běn zài zhèng rén xīn hòu fēng sú ér yǐ
这句话大意是:其本在正人心,厚风俗而已。
gù yuē jū jìng ér xíng jiǎn yǐ lín qí mín
这句话大意是:故曰:“居敬而行简,以临其民。
zhōu gōng zuò lì zhèng zhī shū yuē wén wáng wǎng yōu jiān yú shù yán shù yù shù shèn
这句话大意是:”周公作《立政》之书曰:“文王罔攸,兼于庶言,庶狱、庶慎。
yòu yuē shù yù shù shèn wén wáng wǎng gǎn zhī yú zī
这句话大意是:”又曰:“庶狱、庶慎,文王罔敢知于兹。
qí dīng níng hòu rén zhī yì kě wèi zhì yǐ
现代白话:”其丁宁后人之意可谓至了。
qín shǐ huáng zhī zhì tiān xià zhī shì wú dà xiǎo jiē jué yú shàng shàng zhì yú héng shí liàng shū rì yè yǒu chéng bù zhōng chéng bù dé xiū xī ér qín suì yǐ wáng
这句话大意是:秦始皇之治天下之事,无大小皆决于上,上至于衡石量书,日夜有呈,不中呈不得休息,而秦遂以亡。
tài shǐ gōng yuē xī tiān xià zhī wǎng cháng mì yǐ rán jiān wěi méng qǐ qí jí yě shàng xià xiāng dùn zhì yú bù zhèn
现代白话:太史公曰:“昔天下之网尝密了,然奸伪萌起,其极也,上下相遁,至于不振。
rán zé fǎ jìn zhī duō nǎi suǒ yǐ wèi qù wáng zhī jù ér yú àn zhī jūn yóu yǐ wéi wèi zhì yě
这句话大意是:然则法禁之多,乃所以为趣亡之具,而愚暗之君犹以为未至也。
dù zi měi shī yuē shùn jǔ shí liù xiāng shēn zūn dào hé gāo
这句话大意是:杜子美诗曰:“舜举十六相,身尊道何高。
qín shí rèn shāng yāng fǎ lìng rú niú máo
这句话大意是:秦时任商鞅,法令如牛毛。
yòu yuē jūn kàn dēng zhú zhāng zhuǎn shǐ fēi é mì
这句话大意是:”又曰:“君看灯烛张,转使飞蛾密。
qí qiè zhòng jìn cháo zhī shì hu
这句话大意是:”其切中近朝之事吗?
hàn wén dì zhào zhì sān lǎo xiào dì lì tián cháng yuán lìng gè lǜ qí yì yǐ dào mín yān
现代白话:汉文帝诏置三老孝弟力田常员,令各率其意,以道民呢。
fu sān lǎo zhī bēi ér shǐ zhī de lǜ qí yì cǐ wén jǐng zhī zhì suǒ yǐ zhì yú yí fēng yì sú lí mín chún hòu ér shàng nǐ yú chéng kāng zhī shèng yě
这句话大意是:夫三老之卑,而使之得率其意,此文、景之治所以至于移风易俗,黎民醇厚,而上拟于成、康之盛也。
zhū gě kǒng míng kāi chéng xīn bù gōng dào ér shàng xià zhī jiāo rén wú jiàn yán yǐ zuì ěr zhī shǔ yóu de xiǎo kāng
现代白话:诸葛孔明开诚心,布公道,而上下之交,人无间言,以蕞你之蜀,犹得小康。
wèi cāo wú quán rèn fǎ shù yǐ yù qí chén ér cuàn nì xiāng réng lüè wú níng suì
这句话大意是:魏操、吴权任法术,以御其臣,而篡逆相仍,略无宁岁。
tiān xià zhī shì gù fēi fǎ zhī suǒ néng fáng yě
这句话大意是:天下之事,固非法之所能防也。
shū xiàng yǔ zǐ chǎn shū yuē guó jiāng wáng bì duō zhì
这句话大意是:叔向与子产书曰:“国将亡,必多制。
fu fǎ zhì fán zé qiǎo huá zhī tú jiē dé yǐ fǎ wéi shì ér suī yǒu xián zhě bù néng zì yòng cǐ guó shì zhī suǒ yǐ rì fēi yě
这句话大意是:”夫法制繁,则巧猾之徒皆得以法为市,而虽有贤者,不能自用,此国事之所以日非也。
shàn hu dù yuán kǎi zhī jiě zuǒ shì yě yuē fǎ xíng zé rén cóng fǎ fǎ bài zé fǎ cóng rén
这句话大意是:善乎,杜元凯之解《左氏》也,曰:“法行则人从法,法败则法从人。
qián rén lì fǎ zhī chū bù néng xiáng jiū shì shì yù wèi biàn tōng zhī de
这句话大意是:前人立法之初,不能详究事势,豫为变通之地。
hòu rén chéng qí yǐ bì jū yú jiù zhāng bù néng gēng gé ér fù lì yī fǎ yǐ jiù zhī yú shì fǎ yù fán ér bì yù duō tiān xià zhī shì rì zhì yú cóng cuǒ qí jiū yě máo ér bù xíng shàng xià xiāng méng yǐ wéi wú shī zǔ zhì ér yǐ
这句话大意是:后人承其已弊,拘于旧章,不能更革,而复立一法以救之,于是法愈繁而弊愈多,天下之事日至于丛脞,其究也毛而不行,上下相蒙,以为无失祖制而已。
cǐ mò shén yú yǒu míng zhī shì rú gōu jūn xíng chāo èr shì lì fǎ yǐ jiù fǎ ér zhōng bù shàn zhě yě
这句话大意是:此莫甚于有明之世,如勾军、行钞二事,立法以救法而终不善者也。
sòng yè shì yán guó jiā yīn táng wǔ dài zhī jí bì shōu liǎn fān zhèn zhī quán jǐn guī yú shàng yī bīng zhī jí yī cái zhī yuán yī dì zhī shǒu jiē rén zhǔ zì wèi zhī yě
这句话大意是:宋叶适言:“国家因唐五代之极弊,收敛藩镇之权尽归于上,一兵之籍,一财之源,一地之守,皆人主自为之也。
yù zhuān dà lì ér wú shòu qí dà hài suì fèi rén ér yòng fǎ fèi guān ér yòng lì jìn fáng xiān xī tè yǔ gǔ yì ér wēi bǐng zuì wéi bù fēn suī rán qǐ yǒu shì zāi
现代白话:欲专大利而无受其大害,遂废人而用法,废官而用吏,禁防纤悉,特与古异,而威柄最为不分,虽然,岂有是啊。
gù rén cái shuāi fá wài xuē zhōng ruò yǐ tiān xià zhī dà ér wèi rén shì yī dài zhī fǎ dù yòu yǒu yǐ shǐ zhī yǐ
现代白话:故人才衰乏,外削中弱,以天下之大而畏人,是一代之法度又有以使之了。
yòu yuē jīn nèi wài shàng xià yī shì zhī xiǎo yī zuì zhī wēi jiē xiān yǒu fǎ yǐ dài zhī
这句话大意是:”又曰:“今内外上下,一事之小,一罪之微,皆先有法以待之。
jí yī shì zhī rén zhì lǜ zhī suǒ zhōu jiā hū dé yī zhì zì yǐ wéi shén qí ér fǎ gù yǐ bèi zhī yǐ shì fǎ zhī mì yě
现代白话:极一世之人志虑之所周浃,忽得一智,自以为甚奇,而法固已备之了,是法之密也。
rán ér rén zhī cái bù huò jǐn yǒu zhī zhì bù huò shēn hūn rán fǔ shǒu yī tīng yú fǎ dù ér shì gōng rì duò fēng sú rì huài pín mín yù wú gào jiān rén yù dé zhì cǐ shàng xià zhī suǒ tóng huàn ér chén bù gǎn wū yě
这句话大意是:然而人之才不获尽,有之志不获伸,昏然俯首,一听于法度,而事功日堕,风俗日坏,贫民愈无告,奸人愈得志,此上下之所同患,而臣不敢诬也。
yòu yuē wàn lǐ zhī yuǎn pín shēn dòng xī shàng jiē zhī zhī
这句话大意是:”又曰:“万里之远,颦呻动息,上皆知之。
suī rán wú suǒ jì rèn tiān xià fàn fàn yān ér yǐ
现代白话:虽然,无所寄任,天下泛泛呢而已。
bǎi nián zhī yōu yī zhāo zhī huàn jiē shàng suǒ dú dāng ér qún chén bù yǔ yě
这句话大意是:百年之忧,一朝之患,皆上所独当,而群臣不与也。
fu wàn lǐ zhī yuǎn jiē shàng suǒ zhì mìng zé shàng chéng lì yǐ
现代白话:夫万里之远,皆上所制命,则上诚利了。
bǎi nián zhī yōu yī zhāo zhī huàn jiē shàng suǒ dú dāng ér qí hài rú zhī hé
这句话大意是:百年之忧,一朝之患,皆上所独当,而其害如之何?
cǐ wài kòu suǒ yǐ píng líng ér mò yù chóu chǐ suǒ yǐ zuì shèn ér mò bào yě
这句话大意是:此外寇所以凭陵而莫御,仇耻所以最甚而莫报也。
chén liàng shàng xiào zōng shū yuē wǔ dài zhī jì bīng cái zhī bǐng dào chí yú xià yì zǔ huáng dì shù zhī yú shàng yǐ dìng huò luàn
这句话大意是:陈亮《上孝宗书》曰:“五代之际,兵财之柄倒持于下,艺祖皇帝束之于上,以定祸乱。
hòu shì bù yuán qí yì shù zhī bù yǐ gù jùn xiàn kōng xū ér běn mò jù ruò
这句话大意是:后世不原其意,束之不已,故郡县空虚,而本末俱弱。
hóng wǔ liù nián jiǔ yuè dīng wèi mìng yǒu sī shù wù gèng yuè bào wèi jì bào yǐ jì bào zhī shù lèi wèi suì bào
这句话大意是:洪武六年九月丁未,命有司庶务更月报为季报,以季报之数类为岁报。
fán fǔ zhōu xiàn qīng zhòng yù qiú jí yī lǜ duàn jué bù xū zhuǎn fā
这句话大意是:凡府州县轻重狱囚即依律断决,不须转发。
guǒ yǒu wéi wang cóng yù shǐ àn chá sī jiū hé
这句话大意是:果有违枉,从御史、按察司纠劾。
lìng chū tiān xià biàn zhī
这句话大意是:令出,天下便之。
shěng guān guāng wǔ zhōng xīng hǎi nèi rén mín kě de ér shù cái shí èr sān zhāng sāi pò huài tíng suì jué miè huò kōng zhì tài shǒu lìng zhǎng zhāo hái liú mín
这句话大意是:○省官光武中兴,海内人民可得而数,裁十二三,鄣塞破坏,亭燧绝灭或空置,太守、令长招还流民。
dì xiào yuē jīn biān wú rén ér shè zhǎng lì zhì zhī rú chūn qiū sù wáng yǐ
现代白话:帝笑曰:“今边无人,而设长吏治之,如春秋素王了。
yǐ gù shěng bìng jùn guó jí guān liáo lǚ jiàn yú shǐ
这句话大意是:”以故省并郡国及官僚,屡见于史。
ér zǒng zhī yuē bīng gé jì xi tiān xià shǎo shì wén shū diào yì wu cóng jiǎn guǎ zhì nǎi shí cún yī yān
现代白话:而总之曰:兵革既息,天下少事,文书调役,务从简寡,至乃十存一呢。
yǐ cǐ zhī shěng guān zhī gù yuán yú shǎo shì
这句话大意是:以此知省官之故缘于少事。
jīn yě wén shū rì yǐ fán yù sòng rì yǐ duō ér wèi zhī shàng zhě zhǔ yú cái shěng zé tiān xià zhī shì bì jiāng cóng cuǒ ér bù shèng bù shèng zhī jí bì fù zēng guān ér shì bù kě wèi yǐ
现代白话:今也文书日以繁,狱讼日以多,而为之上者主于裁省,则天下之事必将丛脞而不胜,不胜之极必复增官,而事不可为了。
jìn xún xù zhī lùn yǐ wéi shěng guān bù rú shěng shì shěng shì bù rú qīng xīn
这句话大意是:晋荀勖之论,以为“省官不如省事,省事不如清心。
xī xiāo cáo xiāng hàn zài qí qīng jìng mín yǐ níng yī suǒ wèi qīng xīn yě
这句话大意是:昔萧、曹相汉,载其清静,民以宁一,所谓清心也。
yì fú shuō jiǎn wén àn lüè xì kē yòu xiǎo shī yǒu hǎo biàn cháng yǐ jiǎo lì zhě bì xíng qí zhū suǒ wèi shěng shì yě
这句话大意是:抑浮说,简文案,略细苛,宥小失,有好变常以徼利者,必行其诛,所谓省事也。
cǐ tàn běn zhī yán wèi zhì zhě shi cǐ kě wú fēn fēn yú zhí guān duō guǎ zhī jiān yǐ
现代白话:”此探本之言,为治者识此,可无纷纷于职官多寡之间了。
xuǎn bǔ hàn xuān dì shí dào zéi bìng qǐ zhēng zhāng chǎng bài jiāo dōng xiāng
这句话大意是:○选补汉宣帝时,盗贼并起,征张敞,拜胶东相。
qǐng lì zhuī bǔ yǒu gōng xiào zhě de tái qiè bǐ sān fǔ yóu yì tiān zǐ xǔ zhī
这句话大意是:请吏追捕有功效者,得台切比三辅尤异,天子许之。
shàng míng shàng shū diào bǔ xiàn lìng zhě shù shí rén
这句话大意是:上名尚书,调补县令者数十人。
shì hàn shí xiàn lìng duō qǔ jùn lì zhī yóu yì zhě shì yǐ xí qí shì ér wú bù shèng zhī huàn
这句话大意是:是汉时县令多取郡吏之尤异者,是以习其事而无不胜之患。
jīn zé yī yǐ bì zhī chū shì hè zhī shū shēng qí tōng xiǎo lì shì zhě shí bù yī èr ér ruǎn ruò wú néng zhě qiě jū qí bā jiǔ yǐ
现代白话:今则一以畀之初释褐之书生,其通晓吏事者十不一二,而软弱无能者且居其八九了。
yòu bù zé qí rén zhī cái ér yǐ tàn chóu tóu gōu wèi xuǎn yòng zhī fǎ shì yǐ bǎi lǐ zhī mìng fù zhī rōng bù cái zhī rén jì yǐ hài mín ér zú zhì yú zì hài
这句话大意是:又不择其人之材,而以探筹投钩为选用之法,是以百里之命付之茸不材之人,既以害民,而卒至于自害。
yú shì fán jù zhī qū suì wèi guān rén zhī xiàn jǐng ér nián nián gēng dài qí bì yì shēn ér bù kě zhèn yǐ
现代白话:于是烦剧之区遂为官人之陷阱,而年年更代,其弊益深而不可振了。
rán hàn shí zhī lì duō tōng jīng shù gù zhāng bì de ér jǔ zhī xuān dì de ér yòng zhī
这句话大意是:然汉时之吏多通经术,故张弊得而举之,宣帝得而用之。
jīn tiān xià rú fēi rú lì fēi lì zé wú yòu bù shí yòng zhī hé cóng yě
现代白话:今天下儒非儒,吏非吏,则我又不识用之何从也。
yú shèn xíng bǐ shè yán tài zǎi fù píng sūn gōng pī yáng huàn zhōng rén qǐng tuō nán yú cóng wéi dà xuǎn wài guān lì wèi chè qiān zhī fǎ yī shí gōng zhōng xiāng chuán yǐ wéi zhì gōng xià dǎi lǘ xiàng xī rán chēng sòng ér bù zhī qí fēi tǐ yě
这句话大意是:于慎行《笔麝》言:“太宰富平孙公丕扬,患中人请托,难于从违,大选外官,立为掣签之法,一时宫中相传以为至公,下逮闾巷翕然称诵,而不知其非体也。
gǔ rén jiàn chú lì tiáo gé què ér bù shì yǐ wéi yī lì zú yǐ
现代白话:古人见除吏条格,却而不视,以为一吏足了。
nài hé héng jiàn zhī de zì chǔ yú yī lì zhī zhí ér wú suǒ bǐng chéng yì yǐ lòu yǐ
现代白话:奈何衡鉴之地,自处于一吏之职,而无所秉成,亦已陋了。
zhì yú rén cái cháng duǎn gè yǒu suǒ yi
这句话大意是:至于人才长短,各有所宜;。
zī gé gāo xià gè yǒu suǒ biàn
这句话大意是:资格高下,各有所便;。
dì fāng fán jiǎn gè yǒu suǒ hé
这句话大意是:地方繁简,各有所合;。
dào lǐ yuǎn jìn gè yǒu suǒ zhǔn
这句话大意是:道里远近,各有所准。
nǎi yī fù zhī yú qiān shì yǎn jìng kě yǐ suǒ zhào ér zhé héng kě yǐ zuò chuāi yě
现代白话:乃一付之于签,是掩镜能够索照,而折衡能够坐揣也。
cóng gǔ yǐ lái bù wén cǐ fǎ
这句话大意是:从古以来,不闻此法。
nán rén xuǎn nán běi rén xuǎn běi cǐ xī nián jiù lì
这句话大意是:南人选南,北人选北,此昔年旧例。
sòng zhèng hé liù nián zhào zhī xiàn zhù xuǎn suī shén yuǎn wú guò sān shí yì
这句话大意是:宋政和六年,诏知县注选,虽甚远无过三十驿。
sān shí yì zhě jiǔ bǎi lǐ yě
这句话大意是:三十驿者,九百里也。
jīn zhī xuǎn rén dòng shè shù qiān lǐ fēng shì bù ān yǔ yīn bù xiǎo ér fù rèn níng jiā zhī fèi fù bù kě liàng shì lǜ tiān xià ér lù yě
这句话大意是:今之选人,动涉数千里,风士不谙,语音不晓,而赴任宁家之费复不可量,是率天下而路也。
yù chú quán zhèng zhī bì qǐ bì rú cǐ ér hòu wèi zhì gōng yá
这句话大意是:欲除铨政之弊,岂必如此而后为至公邪?
fū rén zhǔ gǒu néng kāi chéng bù gōng zé zì dà chén yǐ xià zhì yú jīng cháo guān wú bù kě xìn zhī rén
这句话大意是:夫人主苟能开诚布公,则自大臣以下至于京朝官,无不可信之人。
ér quán xuǎn zhī wài yǒu bù bì zài jīng shī zhě
这句话大意是:而铨选之外有不必在京师者。
táng zhēn guàn yuán nián jīng shī gǔ guì shǐ fēn rén yú luò zhōu zhì xuǎn
这句话大意是:唐贞观元年,京师谷贵,始分人于洛州置选。
zhì kāi yào yuán nián yǐ guān wài dào lǐ tiáo dì hé luò zhī yì tiān xià zhī zhōng shǐ zhào dōng xī èr cáo liǎng dū fēn jiǎn
这句话大意是:至开耀元年,以关外道里迢递,河洛之邑,天下之中,始诏东西二曹两都分简。
liú fàng jì bì tóng fù jīng shī wèi zhī dōng xuǎn
这句话大意是:留放既毕,同赴京师,谓之东选。
shì dōng dōu yī zhǎng xuǎn yě
这句话大意是:是东都一掌选也。
qián zhōng lǐng nán mǐn zhōng guān bù yóu lì bù wěi dū du xuǎn zé shì rén bǔ shòu
这句话大意是:黔中、岭南、闽中官不由吏部,委都督选择士人补授。
shàng yuán sān nián bā yuè rén yín chì zì jīn měi nián qiǎn wǔ pǐn yǐ shàng qiáng míng qīng zhèng guān chōng nán xuǎn shǐ réng lìng yù shǐ tóng wǎng zhù nǐ
这句话大意是:上元三年八月壬寅,敕自今每年遣五品已上强明清正官充南选使,仍令御史同往注拟。
dà lì shí sì nián shí èr yuè jǐ hài zhào zhuān wěi nán xuǎn shǐ tíng qiǎn yù shǐ
这句话大意是:大历十四年十二月己亥,诏专委南选使,停遣御史。
shì qián zhōng lǐng nán mǐn zhōng gè yī zhǎng xuǎn yě
这句话大意是:是黔中、岭南、闽中各一掌选也。
li xiàn chuán yuē dài zōng jí wèi zhēng xiàn wèi jīng nán jié dù jiāng líng yǐn zhī jiāng huái xuǎn bǔ shǐ
这句话大意是:《李岘传》曰:“代宗即位,征岘为荆南节度、江陵尹、知江淮选补使。
yòu yuē bà xiāng wèi lì zhōng shàng shū zhī jiāng huái xuǎn jǔ zhì quán yú hóng zhōu
这句话大意是:”又曰:“罢相为吏中尚书,知江淮选举,置铨于洪州。
liú zī chuán yuē xìng yuán yuán nián gǎi lì bù shì láng wǎng hóng zhōu zhī xuǎn shì
这句话大意是:”《刘滋传》曰:“兴元元年,改吏部侍郎,往洪州知选事。
shí jīng shī kòu dào zhī hòu tiān xià hàn huáng gǔ jià xiáng guì xuǎn rén bù néng fù diào nǎi mìng zī jiāng nán diǎn xuǎn yǐ biàn jiāng lǐng zhī rén
这句话大意是:时京师寇盗之后,天下旱蝗,谷价翔贵,选人不能赴调,乃命滋江南典选,以便江岭之人。
shì jiāng nán yòu yī zhǎng xuǎn yě
这句话大意是:”是江南又一掌选也。
sòng shén zōng zhào chuān shǎn fú jiàn guǎng nán bā lù zhī guān bà rèn yíng sòng láo kǔ lìng zhuǎn yùn sī lì gé jiù zhù miǎn qí fù xuǎn
这句话大意是:宋神宗诏川陕、福建、广南八路之官罢任,迎送劳苦,令转运司立格就注,免其赴选。
shì yì cān yòng táng rén zhī fǎ
这句话大意是:是亦参用唐人之法。
jīn zhī yì zhě bì yuē rú cǐ duō qǐng tuō zhī mén ér qǐ shòu qiú zhī jìng
这句话大意是:今之议者必曰:如此,多请托之门,而启受赇之径。
qǐ táng rén jǐn qīng lián ér jīn rén jiē tān zhuó yá
这句话大意是:岂唐人尽清廉,而今人皆贪浊邪?
fū zǐ zhī gào zhòng gōng yuē jǔ ěr suǒ zhī
现代白话:孔子之告仲弓曰:“举你所知。
jīn zhī qǔ shì lǐ bù yǐ hú míng qǔ zhī shì jǔ qí suǒ bù zhī yě
这句话大意是:”今之取士,礼部以糊名取之,是举其所不知也;。
lì bù yǐ chè qiān zhù zhī shì yòng qí suǒ bù zhī yě
这句话大意是:吏部以掣签注之,是用其所不知也。
shì shǐ qí chén zhuō yú zhī rén ér qiǎo yú bì shì
这句话大意是:是使其臣拙于知人,而巧于避事。
jí hu fù rèn zhī hòu rén yǔ de bù xiāng yí zé lì zhì duò lì zhì duò zé bǎi xìng pàn bǎi xìng pàn zé gān gē xìng
这句话大意是:及乎赴任之后,人与地不相宜,则吏治堕,吏治堕则百姓畔,百姓畔则干戈兴。
yú shì hū jūn qián chú lì ér bìng qí suǒ wèi chǐ cùn zhī fǎ yì bù néng shǒu
这句话大意是:于是乎军前除吏,而并其所为尺寸之法亦不能守。
qǐ ruò kuò rán dà gōng shǐ rén jǔ qí suǒ zhī ér míng shì yǐ gōng zé qí chéng xiào yú fú guān zhī rì hu
这句话大意是:岂若廓然大公,使人举其所知,而明试以功,责其成效于服官之日吗?
táng tài zōng wèi shì chén yuē cì shǐ zhèn dāng zì xuǎn
这句话大意是:唐太宗谓侍臣曰:“刺史,朕当自选;。
lìng yi zhào wǔ pǐn yǐ shàng gè jǔ yī rén
这句话大意是:令,宜诏五品已上各举一人。
yǒu míng zhèng tǒng yuán nián shí yī yuè yǐ mǎo
这句话大意是:”有明正统元年十一月乙卯,。
chì zài jīng sān pǐn yǐ shàng guān
这句话大意是:敕在京三品以上官,。
gè jǔ lián jié zhèng míng dá shì tǐ kān rèn yù shǐ zhě yī rén
这句话大意是:各举廉洁正明达事体堪任御史者一人,。
zài jīng sì pǐn guān jí guó zǐ jiàn hàn lín yuàn táng shàng guān gè bù láng zhōng yuán wài láng liù kē kē jǐ shì zhōng gè dào zhǎng dào yù shǐ
这句话大意是:在京四品官及国子监翰林院堂上官、各部郎中员外郎、六科科给事中、各道掌道御史,。
gè jǔ lián shèn míng mǐn kuān hòu ài mín kān rèn zhī xiàn zhě yī rén
这句话大意是:各举廉慎明敏宽厚爱民堪任知县者一人,。
lì bù gèng jiā xiáng chá ér zhuó yòng
这句话大意是:吏部更加详察而擢用。
fu yù jiù jīn shí zhī bì bì rú cǐ ér hòu xián cái kě de zhèng lǐ kě xìng yě
这句话大意是:夫欲救今时之敝,必如此而后贤才可得,政理可兴也。
zì nán běi hù xuǎn zhī hòu fù rèn zhī rén dòng shù qiān lǐ jǔ zhài fāng dé dào guān
这句话大意是:自南北互选之后,赴任之人动数千里,举债方得到官。
ér tǔ fēng bù ān yǔ yán nán xiǎo zhèng quán suǒ jì duō zài huá xū
这句话大意是:而土风不谙,语言难晓,政权所寄多在猾胥。
xī táng zhī jì shì cháng zàn yī xíng zhī yú lǐng nán yǐ
现代白话:昔唐之季世,尝暂一行之于岭南了。
wén zōng kāi chéng wǔ nián shí yī yuè lǐng nán jié dù shǐ lú jūn zòu fú yǐ hǎi qiáo zé lì yǔ jiāng huái bù tóng
这句话大意是:文宗开成五年十一月,岭南节度使卢钧奏:“伏以海峤择吏,与江淮不同。
ruò fēi ān shú tǔ fēng jí nán sōu qiú rén mò
这句话大意是:若非谙熟土风,即难搜求人瘼。
qiě lǐng zhōng wǎng rì zhī bì shì nán xuǎn jīn shí zhī bì shì běi zī
这句话大意是:且岭中往日之弊是南选,今时之弊是北资。
chén dāng guǎn èr shí èr zhōu wéi sháo guǎng èr zhōu guān liáo měi nián lì bù xuǎn shòu ruò fēi xià sī pín ruò lìng shǐ jí shì yuǎn chù wú néng zhī liú bǐ jí dào guān jiē yǒu jī zhài shí zhōng wú yī kěn shi lián chǐ
这句话大意是:臣当管二十二州,惟韶、广二州官僚,每年吏部选授,若非下司贫弱令史,即是远处无能之流,比及到官,皆有积债,十中无一肯识廉耻。
chén dào rèn sì nián bèi zhī qíng zhuàng
这句话大意是:臣到任四年,备知情状。
qí cháo zhōu guān lì fú wàng tè xún wǎng lì bù lìng lì bù zhù nǐ qiě wěi běn dào qiú cái
这句话大意是:其潮州官吏伏望特循往例,不令吏部注拟,且委本道求才。
ruò shè guān lián shèn yǒu wén yī qián xǔ guān chá shǐ zòu zhèng
这句话大意是:若摄官廉慎有闻,依前许观察使奏正。
shì kān jīng jiǔ fǎ kě shī xíng
这句话大意是:事堪经久,法可施行。
chì zhǐ yī zòu
这句话大意是:”敕旨依奏。
cǐ gù xī rén yǐ wéi bì fǎ ér gǎi xián zhě yǐ
现代白话:此固昔人以为敝法而改弦者了。
chù tái héng zhě qí kě bù yòng dú shū rén zāi
现代白话:处台衡者,其可不用读书人啊。
chè qiān zhī fǎ wèi xíng xuǎn sī yóu dé yì wèi zhù quē suī duō yǒu wéi rén zé dì yì shàng néng wéi de zé rén
这句话大意是:掣签之法未行,选司犹得意为注阙,虽多有为人择地,亦尚能为地择人。
zì xīn fǎ jì xíng bìng yǐ tīng zhī bù kě zhī zhī shù ér mǐn jù zhī qū yǒu lèi rèn bù dé xián lìng xiāng jì chǐ chì zhě
这句话大意是:自新法既行,并以听之不可知之数,而敏剧之区,有累任不得贤令,相继褫斥者。
fū jūn zi zhī dào zài hu zhì gōng cún yī bì xián zhī xīn suì zhì yǐ rén mù wèi cháng shì
现代白话:夫有德行的人之道在乎至公,存一避嫌之心,遂至以人牧为尝试。
xī táng jiǎo wèi lì bù shì láng dāng yǐn rù quán huò yún qí jiā zài shǔ nǎi zhù yǔ wú
这句话大意是:昔唐皎为吏部侍郎,当引入铨,或云其家在蜀,乃注与吴;。
fù yǒu yán qīn lǎo xiān rèn jiāng nán jí chàng zhī lǒng yòu
这句话大意是:复有言亲老,先任江南,即唱之陇右。
shǐ shū yǐ wéi jī xiào
这句话大意是:史书以为讥笑。
yǐ cǐ yòng rén qǐ néng zhì tài píng zhī lǐ zāi
现代白话:以此用人,岂能致太平之理啊!
shí lù yán hóng wǔ sì nián zhēng yuè rén chén hé nán fǔ zhī fǔ xú lín yǐ mǔ lǎo jū qí zhī guǎng jì qǐng zhōng yǎng
这句话大意是:《实录》言洪武四年正月壬辰,河南府知府徐麟以母老,居蕲之广济,请终养。
zhào gǎi lín wèi qí zhōu fǔ zhī fǔ bǐ jiù yǎng qí mǔ
这句话大意是:诏改麟为蕲州府知府,俾就养其母。
shèng zhǔ zhī xìng tǎn huái dài wù qí suǒ yǐ quàn qún chén zhě zhì yǐ
现代白话:圣主之兴,坦怀待物,其所以劝群臣者至了。
wàn lì mò cháng shú gù dà sháo zuò zhú qiān chuán qí wén fǎng máo yǐng chuán wèi zhī
这句话大意是:万历末,常熟顾大韶作《竹签传》,其文仿《毛颍传》为之。
wèi qiān duì zhǔ shàng yán shàng ér shù jí shì kē dào zhī xuǎn xià ér xiāng huì yì qǔ shì tái jiē yòng chén chén nǎi de diàn qí cái
这句话大意是:谓签对主上言:“上而庶吉士科道之选,下而乡会议取士,台皆用臣,臣乃得殿其材。
cǐ fèn shì huá jī zhī yán rán yǐ zhī xiǎo rén kě wèi hǎn pì ér yù yǐ
现代白话:”此愤世滑稽之言,然以之晓人,可谓罕譬而喻了。
fu chǔ wáng zhī yàn niǔ pén zi zhī tàn fú gǔ zhī rén yòng yǐ lì dì lì wáng ér jīn rì jǐn jǐn shī zhī xuǎn rén hu
这句话大意是:夫楚王之厌纽,盆子之探符,古之人用以立帝立王,而今日廑廑施之选人吗?
táng shí suǒ wèi quán zhě yǒu liú yǒu fàng
这句话大意是:唐时所谓铨者,有留有放。
zǒng zhāng èr nián sī liè shǎo cháng bó péi xíng jiǎn shǐ shè cháng míng bǎng sòng bái yuē cháng míng bǎng dìng liú fàng liú zhě rù xuǎn fàng zhě bù dé rù xuǎn
这句话大意是:总章二年,司列少常伯裴行俭始设长名榜,宋白曰:“长名榜定留放,留者入选,放者不得入选。
yǐ dìng zhù zé guò mén xià shì zhōng jǐ shì zhōng àn yuè yǒu bù kě chù zhī gù fàng zhě duō ér liú zhě shǎo
这句话大意是:已定注,则过门下、侍中、给事中按阅,有不可黜之,故放者多而留者少。
jǐng yún zhōng yǐ sòng wèi lì bù shàng shū li yì lú cóng yuàn wèi shì láng jiē bù wèi qiáng yù qǐng yè lù jué jí zhě wàn yú rén liú zhě sān quán bù guò èr qiān rén fú qí gōng
这句话大意是:景云中,以宋为吏部尚书,李义、卢从愿为侍郎,皆不畏强御,请谒路绝,集者万余人,留者三铨不过二千,人服其公。
sòng shí cǐ fǎ yóu cún xiào zōng qián dào yuán nián wǔ yuè yǐ hài zhào wèi quán shì rén wú de táng chú
这句话大意是:宋时此法犹存,孝宗乾道元年五月乙亥,诏未铨试人毋得堂除。
wèi yǒu ruò jìn dài zhī yī dēng kē ér shòu lù rú chí quàn zhě yě
这句话大意是:未有若近代之一登科而受禄,如持券者也。
tíng nián gé jīn zhī yán tíng nián gé zhě jiē yán qǐ yú hòu wèi cuī liàng
这句话大意是:○停年格今之言停年格者,皆言起于后魏崔亮。
jīn dú liàng běn chuán ér zhī qí yì yǒu bù dé yǐ yě
这句话大意是:今读亮本传,而知其亦有不得已也。
chuán yuē qiān lì bù shàng shū
这句话大意是:传曰“迁吏部尚书。
shí yǔ lín xīn hài zhāng yí zhī hòu líng tài hòu lìng wǔ guān de yī zī rù xuǎn
这句话大意是:时羽林新害张彝之后,灵太后令武官得依资入选。
guān yuán jì shǎo yìng xuǎn zhě duō qián shàng shū li sháo xún cháng zhuó rén zhòng qíng jiē yuàn
这句话大意是:官员既少,应选者多,前尚书李韶循常擢人,众情嗟怨。
liàng nǎi zòu wèi gé zhì bù wèn xián yú zhuān yǐ tíng jiě rì yuè wèi duàn suī fù guān xū cǐ rén tíng rì hòu zhě zhōng yú bù dé
这句话大意是:亮乃奏为格制,不问贤愚,专以停解日月为断,虽复官须此人,停日后者终于不得;。
yōng cái xià pǐn nián yuè jiǔ zhě zé xiān zhuó yòng
这句话大意是:庸才下品,年月久者则先擢用。
shěn zhì zhě jiē chēng qí néng
这句话大意是:沈滞者皆称其能。
liàng wài shēng sī kōng zī yì liú jǐng ān yǐ shū guī liàng yuē yīn zhōu yǐ xiāng shú gòng shì liǎng hàn yóu zhōu jùn jiàn cái wèi jìn yīn xún yòu zhì zhōng zhèng
这句话大意是:亮外甥司空谘议刘景安,以书规亮曰:‘殷周以乡塾贡士,两汉由州郡荐才,魏晋因循,又置中正。
dì guān zài xī mò bù shěn jǔ suī wèi jìn měi zú yīng shí shōu liù qī
这句话大意是:谛观在昔,莫不审举,虽未尽美,足应十收六七。
ér cháo tíng gòng xiù cái zhǐ qiú qí wén bù qǔ qí lǐ
这句话大意是:而朝廷贡秀才,止求其文,不取其理;。
chá xiào lián wéi lùn zhāng jù bù jí zhì dào
这句话大意是:察孝廉惟论章句,不及治道;。
chǎn zhōng zhèng wéi biàn shì zú bù kǎo rén cái
这句话大意是:产中正惟辨氏族,不考人才。
zhì yú qǔ shì zhī tú bù bó shā tài zhī lǐ wèi jīng
这句话大意是:至于取士之途不博,沙汰之理未精。
ér jiù shǔ dāng quán héng yi gǎi zhāng yì diào rú zhī hé fǎn wèi tíng nián gé yǐ xiàn zhī
这句话大意是:而舅属当铨衡,宜改张易调,如之何反为停年格以限之?
tiān xià zhī shì shuí fù xiū lì míng xíng zāi
现代白话:天下之士谁复修厉名行啊!
liàng dá shū yuē rǔ suǒ yán nǎi yǒu shēn zhì wú chéng shí jiǎo xìng de wèi lì bù shàng shū
现代白话:’亮答书曰:‘你所言乃有深致,我乘时徼幸,得为吏部尚书。
cháng sī tóng shēng jǔ zhí yǐ bào míng zhǔ zhī ēn nǎi qí běn yuàn
这句话大意是:常思同升举直,以报明主之恩,乃其本愿。
zuó wèi cǐ gé yǒu yóu ér rán
这句话大意是:昨为此格,有由而然。
jīn yǐ wèi rǔ suǒ guài qiān zǎi zhī hòu shéi zhī wǒ zāi
现代白话:今已为你所怪,千载之后,谁知我啊!
gǔ jīn bù tóng shí yí xū yì hé zhě
这句话大意是:古今不同,时宜须异,何者?
xī yǒu zhōng zhèng pǐn qí cái dì shàng zhī shàng shū
这句话大意是:昔有中正,品其才第,上之尚书;。
shàng shū jù zhuàng liàng rén shòu zhí
这句话大意是:尚书据状,量人授职。
cǐ nǎi yǔ tiān xià qún xián gòng jué rén yě
这句话大意是:此乃与天下群贤共爵人也。
wú wèi dāng ěr zhī shí wú yí cái wú làn jǔ yǐ ér rǔ yóu yún shí shōu liù qī
现代白话:我谓当你之时,无遗才,无滥举了,而你犹云十收六七;。
kuàng jīn rì zhī xuǎn zhuān guī shàng shū yǐ yī rén zhī jiàn zhào chá tiān xià
这句话大意是:况今日之选专归尚书,以一人之鉴照察天下。
liú yì suǒ yún yī shǐ bù liǎng láng zhōng ér yù jiū jìng rén wù hé yì yǐ guǎn kuī tiān ér qiú qí bó zāi
现代白话:刘毅所云一史部,两郎中,而欲究竟人物,何异以管窥天而求其博啊!
jīn xūn rén shén duō yòu yǔ lín rù xuǎn wǔ fū jué qǐ bù jiě shū jì wéi kě guǎng nǔ qián qū zhǐ zōng bǔ shì ér yǐ
这句话大意是:今勋人甚多,又羽林入选,武夫崛起,不解书计,惟可广弩前驱,指踪捕噬而已。
hū lìng chuí zǔ chéng xuān zé yǐ zhì xiào shì suǒ wèi wèi zēng cāo dāo ér shǐ zhuān gē
这句话大意是:忽令垂组乘轩,责以治效,是所谓未曾操刀而使专割。
yòu wǔ rén zhì duō guān yuán zhì shǎo shè lìng qiān rén gòng yī guān yóu wú guān kě shòu
这句话大意是:又武人至多,官员至少,设令千人共一官犹无官可授;。
kuàng yī rén wàng yī guān hé yóu bù yuàn zāi
现代白话:况一人望一官,何由不怨啊!
wú jìn miàn zhí bù yí shǐ wǔ rén rù xuǎn qǐng cì qí jué hòu qí lù
现代白话:我近面执,不宜使武人入选,请赐其爵,厚其禄。
jì bú jiàn cóng shì yǐ quán lì cǐ gé xiàn yǐ tíng nián ěr
这句话大意是:既不见从,是以权立此格,限以停年耳。
xī zǐ chǎn zhù xíng shū yǐ jiù bì shū xiàng jī zhī yǐ zhèng fǎ hé yì rǔ yǐ gǔ lǐ nán quán yí zāi
现代白话:昔子产铸刑书以救敝,叔向讥之以正法,何异你以古礼难权宜啊。
zhòng ní yǒu yán zhī wǒ zhě chūn qiū zuì wǒ zhě yì chūn qiū
这句话大意是:仲尼有言:知我者《春秋》,罪我者亦《春秋》。
wú zhī cǐ zhǐ qí yóu shì yě dàn lìng jiāng lái jūn zǐ zhī wú yì yān
现代白话:我之此指其犹是也,但令将来有德行的人知我意呢。
hòu zhēn chēn yuán xiū yì chéng yáng wáng huī xiāng jì wèi lì bù shàng shū lì qí biàn jǐ zhǒng ér xíng zhī
这句话大意是:”后甄琛、元修义、城阳王徽相继为吏部尚书,利其便己,踵而行之。
zì shì xián yú tóng guàn jīng wèi wú bié wèi zhī shī cái zì liàng shǐ yě
这句话大意是:自是贤愚同贯,泾渭无别,魏之失才自亮始也。
rán guān qí dá shū zhī zhǐ kǎo qí shí shì yóu yǔ lín zhī biàn jì gū xī yú qián wǔ rén zhī chú fù làn kāi yú hòu bù dé yǐ ér wèi cǐ lì
这句话大意是:然观其答书之指,考其时事,由羽林之变既姑息于前,武人之除复滥开于后,不得已而为此例。
jīn yě shàng wú líng yā zhī xūn rén xià wú zào hū zhī pàn dǎng hé yí hé dàn ér bù fù qián wáng zhī zhì nǎi yǐ tíng nián wèi duàn hū
这句话大意是:今也上无陵压之勋人,下无噪呼之叛党,何疑何惮,而不复前王之制,乃以停年为断乎!
wèi shū xīn xióng chuán shàng shū yán zì shén guī mò lái zhuān yǐ tíng nián wèi xuǎn
这句话大意是:《魏书·辛雄传》:上疏言:“自神龟末来,专以停年为选。
shì wú shàn è suì jiǔ xiān xù
这句话大意是:士无善恶,岁久先叙;。
zhí wú jù yì míng dào shòu guān
这句话大意是:职无剧易,名到授官。
zhí àn zhī lì yǐ chà cì rì yuè wèi gōng néng quán héng zhī rén yǐ jiǎn yòng lǎo jiù wèi píng zhí
这句话大意是:执案之吏以差次日月为功能,铨衡之人以简用老旧为平直。
qiě yōng liè zhī rén mò bù tān bǐ wěi dǒu shāo yǐ gòng zhì zhī zhòng tuō shuò shǔ yǐ bǎi lǐ zhī mìng jiē huò huì shì qiú sì xīn zòng yì jìn zhì suī fán bù shèng qí yù
这句话大意是:且庸劣之人莫不贪鄙,委斗筲以共治之重,托硕鼠以百里之命,皆货贿是求,肆心纵意,禁制虽烦,不胜其欲。
zhì lìng yáo yì bù jūn fā diào wéi miù jī liǎn yíng mén qiú zhí mǎn dào
这句话大意是:致令徭役不均,发调违谬,箕敛盈门,囚执满道。
èr shèng míng zhào qǐn ér bù zūn
这句话大意是:二圣明诏,寝而不遵;。
huà yī zhī fǎ xuán ér bù yòng
这句话大意是:画一之法,悬而不用。
zì cǐ zhōng wài zhī mín xiāng jiāng wéi luàn gài yóu guān shòu bù dé qí rén bǎi xìng bù kān qí mìng gù yě
这句话大意是:自此中外之民相将为乱,盖由官授不得其人,百姓不堪其命故也。
wū hū cǐ wèi zhī suǒ yǐ wèi jiǔ ér wáng yě yú
这句话大意是:”呜呼,此魏之所以未久而亡也欤?
běi qí shū wén xiāng dì jì shè lì bù shàng shū
这句话大意是:《北齐书·文襄帝纪》:“摄吏部尚书。
wèi zì cuī liàng yǐ hòu xuǎn rén cháng yǐ nián láo wèi zhì
这句话大意是:魏自崔亮以后,选人常以年劳为制。
wén xiāng nǎi lí gǎi qián shì quán zhuó wéi zài de rén
这句话大意是:文襄乃厘改前式,铨擢惟在得人。
yòu shā tài shàng shū láng miào xuǎn rén dì yǐ chōng zhī
这句话大意是:又沙汰尚书郎,妙选人地以充之。
zhì yú cái míng zhī shì xián bèi jiàn zhuó
这句话大意是:至于才名之士,咸被荐擢。
tōng diǎn táng zì gāo zōng lín dé yǐ hòu chéng píng jì jiǔ rén kāng sú fù qiú jìn zhě zhòng xuǎn rén jiàn duō
这句话大意是:《通典》:“唐自高宗麟德以后,承平既久,人康俗阜,求进者众,选人渐多。
zǒng zhāng èr nián péi xíng jiǎn wèi sī liè shǎo cháng bó shǐ shè cháng míng xìng lì bǎng yǐn quán zhù zhī fǎ yòu dìng zhōu xiàn guān zī gāo xià shēng jiàng yǐ wéi gù shì qí hòu mò néng gé yān
现代白话:总章二年,裴行俭为司列少常伯,始设长名姓历榜,引铨注之法,又定州县官资高下升降,以为故事,其后莫能革呢。
zhì xuán zōng kāi yuán shí bā nián xíng jiǎn zi guāng tíng wèi shì zhōng jiān lì bù shàng shū
这句话大意是:至玄宗开元十八年,行俭子光庭为侍中兼吏部尚书。
xiān shì xuǎn sī zhù guān wéi qīn qí rén zhī néng fǒu huò bù cì chāo qiān huò lǎo yú xià wèi yǒu chū shēn èr shí yú nián bù dé lù zhě
这句话大意是:先是,选司注官惟亲其人之能否,或不次超迁,或老于下位,有出身二十余年不得禄者。
yòu zhōu xiàn yì wú děng jí huò zì dà rù xiǎo huò chū jìn hòu yuǎn jiē wú dìng zhì
这句话大意是:又州县亦无等级,或自大入小,或初近后远,皆无定制。
guāng tíng shǐ zòu yòng xún zī gé fán guān bà mǎn yǐ ruò gān xuǎn ér jí gè yǒu chà děng guān gāo zhě xuǎn shǎo bēi zhě xuǎn duō wú wèn néng fǒu xuǎn mǎn zé zhù
这句话大意是:光庭始奏用循资格,凡官罢满,以若干选而集,各有差等,官高者选少,卑者选多,无问能否,选满则注。
xiàn nián niè jí bù dé yú yuè fēi fù qiǎn zhě jiē yǒu shēng wú jiàng yōng yú shěn zhì zhě jiē xǐ wèi zhī shèng shū
这句话大意是:限年蹑级,不得逾越,非负谴者皆有升无降,庸愚沈滞者皆喜,谓之圣书。
suī xiǎo yǒu cháng guī ér lún cái zhè fāng shī yǐ
现代白话:虽小有常规,而抡才这方失了。
qí yǒu yì cái gāo xíng tīng zhuó bù cì
这句话大意是:其有异才高行,听擢不次;。
rán yǒu qí zhì ér wú qí shì yǒu sī dàn shǒu wén fèng shì xún zī lì ér yǐ
这句话大意是:然有其制而无其事,有司但守文奉式,循资例而已。
zì sòng yǐ xià nián zī zhī zhì dà dǐ jiē běn yú guāng tíng yě
这句话大意是:自宋以下,年资之制大抵皆本于光庭也。
sòng sūn zhū zī gé lùn yuē sān dài yǐ xià xuǎn jǔ zhī fǎ qí shǐ zhōng yī qiè jiē shī zhě qí guó jiā zī gé zhī zhì hu
这句话大意是:宋孙洙《资格论》曰:“三代以下选举之法,其始终一切皆失者,其国家资格之制乎!
jīn xián cái zhī fú yú xià zhě zī gé hé zhī yě
这句话大意是:今贤材之伏于下者,资格阂之也;。
zhí yè zhī fèi yú guān zhě zī gé qiān zhī yě
这句话大意是:职业之废于官者,资格牵之也;。
shì zhī guǎ lián xiǎn chǐ zhě zhēng yú zī gé yě
这句话大意是:士之寡廉鲜耻者,争于资格也;。
zhí yè zhī fèi yú guān zhě zī gé qiān zhī yě
这句话大意是:职业之废于官者,资格牵之也;。
shì zhī guǎ lián xiǎn chǐ zhě zhēng yú zī gé yě
这句话大意是:士之寡廉鲜耻者,争于资格也;。
mín zhī kùn yú nüè zhèng bào lì zī gé zhī rén zhòng yě
这句话大意是:民之困于虐政暴吏,资格之人众也。
wàn shì zhī suǒ yǐ kàng bì bǎi lì zhī suǒ yǐ fèi chí fǎ zhì zhī suǒ yǐ tuí làn jué kuì ér bù zhī jiù zhě jiē zī gé zhī shī yě
这句话大意是:万事之所以抗弊,百吏之所以废驰,法制之所以颓烂决溃而不之救者,皆资格之失也。
wéi tiān zhī shēng dà xián dà dé yě fēi yǐ sī hòu qí rén jiāng shǐ zhī fǔ shēng mín zhī zhì zhě yě
这句话大意是:惟天之生大贤大德也,非以私厚其人,将使之辅生民之治者也;。
wéi rén zhī yǒu dà cái dà zhì zhě fēi yǐ dú lè qí shēn jiāng yǐ zhèn shēng mín zhī qióng zhě yě
这句话大意是:惟人之有大材大智者,非以独乐其身,将以振生民之穷者也。
jīn xiǎo rén lěi rì ér qǔ guì shì jūn zǐ cè shēn ér kùn bēi wèi xián zhě dài bù xiào yú shàng ér yú zhě yì zhì zhě yú xià jué bù kǎo dé lù bù shòu néng gù yuē xián cái zhī fú yú xià zhě zī gé hé zhī yě
现代白话:今品行较差的人累日而取贵仕,有德行的人侧身而困卑位,贤者戴不肖于上,而愚者役智者于下,爵不考德,禄不授能,故曰:贤才之伏于下者,资格阂之也。
cái zú yǐ kān qí rèn xiǎo jū suì yuè ér fáng zhī yǐ
现代白话:才足以堪其任,小拘岁月而防之了;。
lì bù zú yǐ chēng qí wèi zēng lèi kǎo jí ér de zhī yǐ
现代白话:力不足以称其位,增累考级而得之了。
suǒ de fēi suǒ qiú yě suǒ qiú fēi suǒ rèn yě
这句话大意是:所得非所求也,所求非所任也。
wèi bù dù cái gōng bù suǒ shí
这句话大意是:位不度才,功不索实。
gù yuē zhí yè zhī fèi yú guān zhě zī gé qiān zhī yě
这句话大意是:故曰:职业之废于官者,资格牵之也。
jīn fú jì suì fá ér zhēng nián láo zhě rì yè xiāng dòu yě
这句话大意是:今夫计岁阀而争年劳者,日夜相斗也。
yǒu sī liè yī míng chà yī jí zé shè yī ér qún zhēng sù yǐ
现代白话:有司躐一名,差一级,则摄衣而群争诉了。
qí shèn zhě huò huái huáng chì ér zhì yú chéng xiàng zhī qián yě qí xíng yì qù shì gǔ zhě wáng jǐ ěr
这句话大意是:其甚者或怀黄敕而置于丞相之前也,其行义去市贾者亡几耳。
gù yuē shì zhī guǎ lián xiǎn chǐ zhě zhēng yú zī gé yě
这句话大意是:故曰:士之寡廉鲜耻者,争于资格也。
lái ér bào yī yì jì suì mǎn yǐ yòu qù ér nüè yī zhōu yě fēi yǐ zāng bài zhì sǐ bù chù
现代白话:来而暴一邑,既岁满了,又去而虐一州也,非以赃败,至死不黜。
hǔ lì mǐ dāo yá ér shí yú mín xián zhě yù sǐ yú yán xué ér chì zǐ bù dé ài qí fù mǔ yě
这句话大意是:虎吏靡刂牙而食于民,贤者郁死于岩穴,而赤子不得爱其父母也。
gù yuē mín zhī kùn yú nüè zhèng bào lì zhě zī gé zhī rén zhòng yě
这句话大意是:故曰:民之困于虐政暴吏者,资格之人众也。
fu zī gé zhī fǎ qǐ yú hòu wèi cuī liàng ér fù xíng zhī yú táng zhī péi guāng tíng shì èr zi zhě qí dāng shì gù yǐ zuì zhī bù dài hòu rén zhī jī yǐ
现代白话:夫资格之法起于后魏崔亮,而复行之于唐之裴光庭,是二子者,其当世固已罪之,不待后人之讥了。
rán ér xíng zhī qián shì bù guò shù shí nián zhě yě
这句话大意是:然而行之前世,不过数十年者也。
hòu de chèn zhí zhě jiáo ér gèng zhī gù qí huàn bù dà
这句话大意是:后得称职者矫而更之,故其患不大。
jīn zī gé zhī bì liú màn gēn jié zhǒng wèi cháng fǎ fāng qiě shì shì ér zūn xíng zhī yǐ
现代白话:今资格之弊,流漫根结,踵为常法,方且世世而遵行之了。
wǎng xī bù zhī fēi lái zhě bù zhī jiáo gù yuē wàn shì fǔ bì bǎi lì fèi chí fǎ zhì tuí làn jué kuì ér bù zhī jiù yě
这句话大意是:往昔不知非,来者不知矫,故曰:万事抚弊,百吏废驰,法制颓烂决溃而不之救也。
suī rán bù wú xiǎo lì yě xiǎo biàn yě lì zhī zhě chǔn yú ér fèi zhì zhě yě biàn zhī zhě dié lǎo ér yōng hūn zhě yě
这句话大意是:虽然,不无小利也,小便也,利之者蠢愚而废滞者也,便之者耋老而庸昏者也;。
ér yú tiān xià guó jiā yān zé dà shī yě dà hài yě
现代白话:而于天下国家呢则大失也,大害也。
rán ér tí xuǎn bù zhě yì yǐ shì fǎ wèi jiǎn ér yì shǒu yě bǎi pǐn qiān qún bù fù quán xù rén wù ér zōng hé gōng shí yī lì zài qián kān báo hū míng ér shòu zhī yǐ
现代白话:然而提选部者,亦以是法为简而易守也,百品千群,不复铨叙人物而综核功实,一吏在前勘薄,呼名而授之了。
zuò miào táng zhě yì yǐ shì fǎ wèi yào ér yì xíng yě dà guān dà zhí liè jí àn shì chà dì rì yuè tà rán ér yi dà juān bì fǎ jiǎn bá yì néng jué yǐ gōng wèi xiān hòu yòng yǐ cái wèi xù cì wú yǐ jī qín lěi láo zhě wèi gāo xù wú yǐ shēn zī rù kǎo zhě wèi yōu xuǎn
这句话大意是:坐庙堂者亦以是法为要而易行也,大官大职,列籍按氏,差第日月,遝然而宜大蠲弊法,简拔异能,爵以功为先后,用以才为序次,无以积勤累劳者为高叙,无以深资入考者为优选。
zhì yú yǐ bié shàn fǒu chén qián ér wàn shì bù zhì shù gōng bù xī zhě chén yú wèi cháng wén yě
这句话大意是:智愚以别,善否陈前,而万事不治,庶功不熙者,臣愚未尝闻也。
jīn zhāng zōng wèi zǎi chén yuē jīn zhī yòng rén tài jū zī lì xún zī zhī fǎ qǐ yú táng dài rú cǐ hé yǐ dé rén
现代白话:金章宗谓宰臣曰:“今之用人太拘资历,循资之法起于唐代,如此凭什么得人?
píng zhāng zhèng shì zhāng rǔ lín duì yuē bù jū zī gé suǒ yǐ dài fēi cháng zhī cái
现代白话:”平章政事张你霖对曰:“不拘资格,所以待非常之材。
shàng yuē cuī fu wèi xiāng wèi yú nián jiàn bā bǎi rén qǐ mián fēi cháng zhī cái yǔ
这句话大意是:”上曰:“崔甫为相,未逾年荐八百人,岂绵非常之材与?
quán xuǎn zhī hài sòng yè shì lùn quán xuǎn zhī hài yuē fu zhēn bié yǒu xù chù zhì bù shī zhě cháo tíng zhī yào wù yě
这句话大意是:○铨选之害宋叶适论铨选之害曰:“夫甄别有序,黜陟不失者,朝廷之要务也。
gù zì yī mìng yǐ shàng jiē yù yòng tiān xià zhī suǒ xián zhě ér bù yǐ biàn qí bù xiào zhě zhī rén
这句话大意是:故自一命以上,皆欲用天下之所贤者,而不以便其不肖者之人。
qiè guài rén zhǔ zhī lì fǎ hún wèi bù xiào zhě zhī de ér xiāo mí qí xián cái yǐ jù rù yú bù xiào ér yǐ
这句话大意是:窃怪人主之立法,浑为不肖者之地,而消靡其贤才,以俱入于不肖而已。
ér qí guān zuì yào qí hài zuì shèn zhě quán xuǎn yě
这句话大意是:而其官最要,其害最甚者,铨选也。
lì bù zhě cháo tíng hóu shé zhī chù yě
这句话大意是:吏部者,朝廷喉舌之处也。
shàng shū shì láng zhě tiān zǐ guì jìn zhī chén yě
这句话大意是:尚书、侍郎者,天子贵近之臣也。
chù zhī yǐ qí de rèn zhī yǐ qí guān yǔ zhī yǐ zhēn bié chù zhì tiān xià shì dài fū zhī bǐng ér nǎi lì fǎ yǐ fù zhī yuē wú yī háo bù xìn rǔ yě rǔ yī háo bù zì xìn yě
现代白话:处之以其地,任之以其官,与之以甄别黜陟天下士大夫之柄,而乃立法以付之,曰:我一毫不信你也,你一毫不自信也。
qí rén zhī xián fǒu qí shì zhī zuì gōng qí de zhī yuǎn jìn qí zī zhī xiān hòu qí lù zhī hòu bó qí quē zhī duō shǎo zé yuē shì yī qiè yǒu fǎ yǐ
现代白话:其人之贤否,其事之罪功,其地之远近,其资之先后,其禄之厚薄,其阙之多少,则曰是一切有法了。
tiān xià fǎ dù zhī zhì xiáng qū zhé jié nán zhī zhì duō shì dà fū bù néng yī jǔ cuò shǒu zú zhě gù wú shén yú quán xuǎn zhī fǎ yě
这句话大意是:天下法度之至详,曲折诘难之至多,士大夫不能一举措手足者,顾无甚于铨选之法也。
wū hū yú rén yǐ guān fù rén yǐ lù shēng mín zhī mìng zhì zhì zhī běn yóu cǐ ér chū yǐ
现代白话:呜呼,与人以官,赋人以禄,生民之命,致治之本由此而出了。
nài hé jǔ tiān xià zhī dà bǐng ér zì shù fù bì méng zhī nǎi wèi tiān xià dà bì zhī yuán hu
这句话大意是:奈何举天下之大柄,而自束缚蔽蒙之,乃为天下大弊之源吗?
suī rán shì jǐ bǎi nián yú shì yǐ
现代白话:虽然是几百年于是了。
qí xiāng chéng zhě fēi yī rén zhī gù xué shì dài fū qín shēn kǔ lì sòng shuō kǒng mèng chuán dào xiān wáng wèi cháng bù zhī suǒ wèi zhì dào zhě fēi ruò jīn rì zhī fǎ dù yě
这句话大意是:其相承者非一人之故,学士大夫勤身苦力,诵说孔孟,传道先王,未尝不知所谓治道者,非若今日之法度也。
jí qí yī dàn zhī wéi shì guān jìn shé gǒng shǒu sì gù lì xū yǐ wèn qí suǒ dāng zhī zhī fǎ lìng lì xū shàng xià qí shǒu yǐ shì zhī qí rén yì kàng rán zì biàn yuē wú yǒu sī yě gù dāng shǒu cǐ fǎ ér yǐ
现代白话:及其一旦之为是官,噤舌拱手,四顾吏胥,以问其所当知之法令,吏胥上下其手以视之,其人亦抗然自辨曰:我有司也,固当守此法而已。
jiē fū qǐ qí rén zhè běn ruò shì lòu zāi
现代白话:嗟夫,岂其人这本若是陋啊。
bì xià yǒu shì míng qì wèi gǔ wǔ qún dòng zhī jù yǔ duó jìn tuì yǐ xù tiān xià hé rěn xí shù bǎi nián zhī bì duān mì méi yú qū qū huài làn zhī fǎ yǐ xiāo mí tiān xià zhī rén cái ér gān xīn yǐ biàn qí bù xiào
这句话大意是:陛下有是名器,为鼓舞群动之具,与夺进退,以叙天下,何忍袭数百年之弊端,汨没于区区坏烂之法,以消靡天下之人才,而甘心以便其不肖?
rú cǐ zé zhì dào ān cóng chū ér zhì gōng ān cóng jiàn zāi
现代白话:如此则治道安从出,而治功安从见啊!
kuàng zì táng zhōng shì yǐ qián lì bù yòng rén zhī yì yóu yǒu kě kǎo jīn zhī suǒ xún zhě chūn shuāi luàn zhī yú bì ěr
这句话大意是:况自唐中世以前,吏部用人之意犹有可考,今之所循者春衰乱之余弊耳。
bǎi wáng zhī cháng dào bù róng yú bì xià ér bù fù yě
这句话大意是:百王之常道不容于陛下而不复也。
yáng wàn lǐ zuò xuǎn fǎ lùn qí shàng piān yuē chén wén xuǎn fǎ zhī bì zài yú xìn lì ér bù xìn guān
这句话大意是:杨万里作《选法论》,其上篇曰:“臣闻选法之弊在于信吏而不信官。
xìn lì ér bù xìn guān gù lì bù zhī quán bù zài guān ér zài lì sān chǐ zhī fǎ shì zú yǐ wéi lì qǔ fù zhī yuán ér bù zú yǐ wéi cháo tíng wèi guān zé rén zhī jù
这句话大意是:信吏而不信官,故吏部之权不在官而在吏三尺之法,适足以为吏取富之源,而不足以为朝廷为官择人之具。
suǒ wèi shàng shū shì láng èr guān zhě jù àn zhí bǐ bì mù yǐ wéi zhǐ wěi ér yǐ
这句话大意是:所谓尚书、侍郎二官者,据案执笔,闭目以为纸尾而已。
qiě fú lì zhī fàn fǎ zhě bì zhì ér shòu qiú zhě bì bù shè cháo tíng zhī yì qǐ zhēn xìn lì ér bù xìn guān zhě yá
这句话大意是:且夫吏之犯法者必治,而受赇者必不赦,朝廷之意岂真信吏而不信官者邪?
fēi cháo tíng zhī yì yě fǎ yě
这句话大意是:非朝廷之意也,法也。
yì zé xìn guān yě fǎ zé wèi cháng xìn guān yě cháo tíng yì bù zì xìn yě
这句话大意是:意则信官也,法则未尝信官也,朝廷亦不自信也。
tiān zǐ bù zì xìn zé fǎ zhī kě fǒu shú jué zhī
这句话大意是:天子不自信,则法之可否孰决之?
jué zhī lì ér yǐ yǐ
现代白话:决之吏而已了。
fu cháo tíng zhī lì fǎ běn yǐ fáng lì zhī wèi jiān ér qí yòng fǎ yě zé qǔ yú lì ér wèi jué zé shì lì zhī yán shèng yú fǎ ér cháo tíng zhī quán qīng yú lì yě
这句话大意是:夫朝廷之立法,本以防吏之为奸,而其用法也,则取于吏而为决,则是吏之言胜于法,而朝廷之权轻于吏也。
qí yán zhì yú shèng fǎ ér qí quán zhì zhòng yú cháo tíng zé lì bù zhǎng èr ān dé ér bù lì zhī fèng zāi
现代白话:其言至于胜法,而其权至重于朝廷,则吏部长、贰安得而不吏之奉啊!
zhǎng èr fēi yuē fèng lì yě yuē wú fèng fǎ yě
现代白话:长、贰非曰奉吏也,曰我奉法也。
rán ér fǎ bù jué zhī yú guān ér jué yú lì fēi fèng lì ér hé
这句话大意是:然而法不决之于官,而决于吏,非奉吏而何?
fu shì zhī wèi xìn lì ér bù xìn guān
这句话大意是:夫是之谓信吏而不信官。
jīn yǒu yī shì yú cǐ fǎ yuē rú shì kě rú shì ér bù kě
这句话大意是:今有一事于此,法曰如是可,如是而不可。
shì dà fū zhè yǒu qiú yú lì bù yǒu chí dié ér qǐng yuē wǒ yīng fu fǎ zhī suǒ kě xíng
这句话大意是:士大夫这有求于吏部,有持牒而请曰:‘我应夫法之所可行。
ér lì bù zhī zhǎng èr yì yuē kě
这句话大意是:’而吏部之长、贰亦曰:‘可。
yi qí wèi kě wú yí yě
这句话大意是:’宜其为可无疑也。
tuì ér lì chū cùn zhǐ yǐ gào zhī yuē bù kě
这句话大意是:退而吏出寸纸以告之曰:‘不可。
jì yuē bù kě yǐ yi qí wèi bù kě wú gǎi yě wèi jǐ ér yòu chū cùn zhǐ yǐ gào zhī yuē kě
现代白话:’既曰不可了,宜其为不可无改也,未几而又出寸纸以告之,曰:‘可。
qiě fú kě bù kě zhě yǒu yí dìng zhī fǎ
这句话大意是:’且夫可不可者,有一定之法;。
ér yòng kě bù kě zhī fǎ zhě wú yí dìng zhī lùn hé wéi qí rán yě
这句话大意是:而用可不可之法者,无一定之论,何为其然也?
lì yě
这句话大意是:吏也。
shì dà fū zhī shǐ zhì yě shì fǎ zhī suǒ kě yì shì lì bù zhǎng èr zhī xián ér bù yè zhī lì gù yǔ cháng èr miàn kě zhī tuì ér wèn zhī lì lì yuē fǎ bù kě yě
这句话大意是:士大夫之始至也,恃法之所可,亦恃吏部长、贰之贤,而不谒之吏,故与长贰面可之,退而问之吏,吏曰:‘法不可也。
zhǎng èr wú yǐ jí zé yì yuē rán
这句话大意是:’长、贰无以诘,则亦曰然。
shì dà fū yú shì bù jué zhī fǎ bù qǐng zhī cháng èr ér yǐ shì yú lì
这句话大意是:士大夫于是不决之法,不请之长贰,而以市于吏。
lì yuē kě yě ér wù jí yě
这句话大意是:吏曰可也,而勿亟也。
cì zhǎng èr zhī yí wàng ér huà qǔ qí nuò duó ér jīn yǔ cháo rán ér xī bù rán zhǎng èr bù zhī yě cháo tíng bù hē yě
这句话大意是:伺长、贰之遗忘而画取其诺,夺而今与,朝然而夕不然,长、贰不知也,朝廷不诃也。
lì bù zhī quán bù guī zhī lì ér shuí guī
这句话大意是:吏部之权不归之吏而谁归!
fu qí suǒ yǐ zhì cǐ qí shǐ yě yǒu duān qí jī yě yǒu jiàn ér qí chéng yě zhí gēn shén gù ér bù kě dòng yáo yǐ
现代白话:夫其所以至此,其始也有端,其积也有渐,而其成也植根甚固而不可动摇了。
rán zé hé wéi duān
这句话大意是:然则曷为端?
qí bìng zài yú hū dà tǐ jǐn xiǎo fǎ ér yǐ yǐ
现代白话:其病在于忽大体,谨小法而已了。
lì zhě cóng qí suǒ jǐn zhě ér zhōng zhī bìng yǔ qí suǒ hū zhě ér qiè zhī cǐ qí wèi bù kě pò yě
这句话大意是:吏者从其所谨者而中之,并与其所忽者而窃之,此其为不可破也。
qiě cháo tíng hé bù sī zhī yuē wú zhī quán xuǎn guǒ zhǐ xiǎo jǐn xiǎo fǎ ér yǐ zé yī lì zhí bǐ ér yǒu yú yě yòu yān yòng zé tiān xià zhī xián zhě yǐ wéi shàng shū shì láng yě zāi
现代白话:且朝廷何不思之曰:我之铨选,果止小谨小法而已,则一吏执笔而有余也,又呢用择天下之贤者以为尚书、侍郎也啊?
zé wú zhī suǒ yǐ rèn shàng shū shì láng zhě dài bù zhǐ yú jǐn xiǎo fǎ ér yǐ
现代白话:则我之所以任尚书、侍郎者,殆不止于谨小法而已。
shì gù mò ruò lüè xiǎo fǎ ér zé dà tǐ shǐ zhī xiǎo fǎ zhī yǒu suǒ kě fǒu chū wú xì yú dà tǐ zhī lì hài zé lì bù zhǎng èr dé yǐ chū yì ér zì jué zhī yào yǐ bù shī fu quán xuǎn zhī dà tǐ ér bù hài fu lì fǎ zhī dà yì ér yǐ
这句话大意是:是故莫若略小法而责大体,使知小法之有所可否,初无系于大体之利害,则吏部长、贰得以出意而自决之,要以不失夫铨选之大体,而不害夫立法之大意而已。
zé dà tǐ ér lüè xiǎo fǎ zé bù jué yú lì ér lì zhī quán jiàn qīng lì quán jiàn qīng rán hòu zhǎng èr zhī xián zhě dé yǐ yǒu wéi ér xuǎn fǎ kě yǐ jiàn gé yě
现代白话:责大体而略小法,则不决于吏,而吏之权渐轻,吏权渐轻然后长、贰之贤者得以有为,而选法能够渐革也。
qí xià piān yuē chén wén lì bù zhè quán bù yì yú zǎi xiàng yì bù yì yú yī lì
这句话大意是:”其下篇曰:“臣闻吏部这权不异于宰相,亦不异于一吏。
fu zǎi xiàng xiāng zhī yǔ yī lì bù dài zhì zhě ér zhī qí xuán jué yě
这句话大意是:夫宰相相之与一吏,不待智者而知其悬绝也。
jì yuē lì bù zhī quán bù yì yú zǎi xiàng yòu yuē yì bù yì yú yī lì zhě hé yě
这句话大意是:既曰吏部之权不异于宰相,又曰亦不异于一吏者何也?
jīn fú jìn tuì cháo tíng zhī bǎi guān xián zhě dé yǐ yòng ér bù xiào zhě dé yǐ chù cǐ zǎi xiàng zhī quán yě
这句话大意是:今夫进退朝廷之百官,贤者得以用,而不肖者得以黜,此宰相之权也。
zhù nǐ zhōu xiàn zhī bǎi guān xià zhì yú báo wèi ér shàng zhì yú shǒu èr cǐ lì bù zhī quán yě
这句话大意是:注拟州县之百官,下至于薄尉,而上至于守贰,此吏部之权也。
cháo tíng zhī bǎi guān zì dà kē yì děng yǔ fu jìn shì jiǎ kē zhī shǒu zhě wèi yǒu bù yóu yú lì bù yě wèi yǒu bù yóu yú lì bù ér guān zhě
这句话大意是:朝廷之百官自大科异等,与夫进士甲科之首者未有不由于吏部也,未有不由于吏部而官者。
jīn rì zhī báo wèi wèi bì fēi tā rì zhī zǎi xiàng ér kuàng jīn rì zǎi xiàng zhī suǒ jìn tuì zhě tái gé zhī suǒ bù liè zhě jiē qián rì zhī shēng jiē yī shì láng zhě yě
这句话大意是:今日之薄尉未必非他日之宰相,而况今日宰相之所进退者,台阁之所布列者,皆前日之升阶揖侍郎者也。
gù yuē lì bù zhī quán bù yì yú zǎi xiàng
这句话大意是:故曰吏部之权不异于宰相。
suī rán lì bù zhī suǒ wèi zhù nǐ hé yě
这句话大意是:虽然,吏部之所谓注拟何也?
shǐ rù guān zhě zé de báo wèi zì báo wèi lái zhě zé de lìng chéng
这句话大意是:始入官者则得薄尉,自薄尉来者则得令丞。
tuī ér shàng zhī zhì yú mù zhí yóu shì fǎ yě
这句话大意是:推而上之,至于幕职,由是法也;。
yòu shàng zhī zhì yú shǒu èr yóu shì fǎ yě
这句话大意是:又上之至于守贰,由是法也。
qí yi de zhě zé yuē yìng gé qí bù yí de zhě zé yuē bù yīng gé
这句话大意是:其宜得者则曰应格,其不宜得者则曰不应格。
yuē yìng gé yǐ suī tān zhě pí ruǎn zhě lǎo dié zhě rǔ xiù zhě yú wú zhī zhě yōng wú néng zhě jiē de zhī de zhě bù zhī kuì yǔ zhě bù zhī nán yě
现代白话:曰应格了,虽贪者、疲软者、老耋者、乳臭者、愚无知者、庸无能者皆得之,得者不之愧,与者不之难也。
yuē bù yīng gé yǐ suī zhēn xián shí néng lián jié shǒu zhì zhī shì jiē bù dé yě
现代白话:曰不应格了,虽真贤实能廉洁守志之士,皆不得也。
bù dé zhě mò zhī yuàn bù yǔ zhě mò zhī xù yě
这句话大意是:不得者莫之怨,不与者莫之恤也。
lì bù zhě yuē bǐ bù kuì bù yuàn wú shì bì yǐ
现代白话:吏部者曰:彼不愧不怨,我事毕了。
rú mù yān shū qí yì zhī gāo xià ér jiǎ yǐ zhī àn qí yì zhī yuǎn jìn ér láo yì zhī hū yī lì ér yuè zhī báo jǐn yǐ cǐ xiàn lìng zhī yǐ zhǐ xiǎo mín zhī zhēng yě
现代白话:如募呢,书其役之高下而甲乙之,按其役之远近而劳逸之,呼一吏而阅之薄,尽了,此县令之以止小民之争也。
lì bù zhù nǐ bǎi guān ér jì zhī yǐ tiān xià zhī mín mìng nǎi yì zhǐ yú zhǐ zhēng ér yǐ yǐ
现代白话:吏部注拟百官,而寄之以天下之民命,乃亦止于止争而已了。
gù yuē yì bù yì yú yī lì
这句话大意是:故曰亦不异于一吏。
jīn lì bù yì yǒu suǒ wèi quán liàng zhě yǐ yī zhī shǐ shū yǐ guān qí néng shū hu fǒu yě
现代白话:今吏部亦有所谓铨量者了,揖之使书,以观其能书乎否也;。
zhào yī ér shì zhī yǐ tàn qí yǒu jí yǔ fǒu yě
这句话大意是:召医而视之,以探其有疾与否也;。
zàn zhī shǐ bài yǐ shì qí shì tīng zhī míng àn jīn lì zhī lǎo zhuàng yě
这句话大意是:赞之使拜,以试其视听之明暗、筋力之老壮也。
yuē quán liàng zhě rú shì ér yǐ yǐ
现代白话:曰铨量者,如是而已了。
ér xián bù xiào yú zhì hé bié yān
现代白话:而贤不肖愚智何别呢?
xī jìn yòng shān tāo wèi lì bù shàng shū ér zhōng wài pǐn yuán duō suǒ qǐ bá
这句话大意是:昔晋用山涛为吏部尚书,而中外品员多所启拔。
sòng yǐ cài kuò wèi lì bù shàng shū kuò xiān shǐ rén gào zǎi xiàng xú xiàn zhī yuē ruò de xíng lì bù zhī zhí zé bài bù rán zé fǒu
这句话大意是:宋以蔡廓为吏部尚书,廓先使人告宰相徐羡之曰:‘若得行吏部之职则拜,不然则否。
xiàn zhī dá yún huáng sàn yǐ xià jiē wěi
这句话大意是:’羡之答云:‘黄、散以下皆委。
kuò yóu yǐ wéi shī zhí suì bù bài
这句话大意是:’廓犹以为失职,遂不拜。
gài gǔ zhī lì bù suī huáng mén sàn qí jiē yóu lì bù zhī jiào xuǎn shì dāng shí zhī wèi lì bù zhě qǐ yì zhǐ qǔ ruò jīn suǒ wèi yìng gé zhě ér wèi huáng sàn zāi yì jiāng zhǐ qǔ jīn suǒ wèi quán liàng zhě ér wèi huáng sàn yá
现代白话:盖古之吏部虽黄门、散骑皆由吏部之较选,是当时之为吏部者,岂亦止取若今所谓应格者而为黄、散啊,抑将止取今所谓铨量者而为黄、散邪?
chén yuàn cháo tíng shāo zēng zhòng shàng shū zhī quán shǐ zhī dé yǐ chá bǎi guān zhī néng fǒu ér yǔ duó zhī
这句话大意是:臣愿朝廷稍增重尚书之权,使之得以察百官之能否而与夺之。
rú chéng báo yǐ xià guān xiǎo ér rèn qīng zhě gù wèi néng rén rén ér chá zhī yě
这句话大意是:如丞、薄以下,官小而任轻者,固未能人人而察之也。
zhì yú xiàn zǎi zhī jì yǐ bǎi lǐ zhī mín zhě shǒu èr zhī jì yǐ yī jùn zhī mín zhě qǐ bù zhòng zāi
现代白话:至于县宰之寄以百里之民者,守贰之寄以一郡之民者,岂不重啊。
qiě tiān xià jǐ zhōu yī zhōu jǐ xiàn yī suì zhī zhōng jū zhě dài zhě zhī wài dào bù ér zhù nǐ xiàn zǎi zhě jǐ rén shǒu èr yòu jǐ rén zé yì bù guò sān shù bǎi ér yǐ
这句话大意是:且天下几州,一州几县,一岁之中居者、待者之外,到部而注拟县宰者几人,守贰又几人,则亦不过三数百而已。
yǐ yī suì sān shù bǎi zhī shǒu èr xiàn zǎi ér sàn zhī yú sān bǎi liù xún zhī rì yuè zé yī rì zhī zhù nǐ zhě jué duō bǔ guǎ yì wú jǐ ěr
现代白话:以一岁三数百之守贰、县宰,而散之于三百六旬之日月,则一日之注拟者,绝多补寡,亦无几你。
yī suì zhī jiān ér bù néng chá sān shù bǎi rén zhī néng fǒu zé qí wèi shàng shū zhě yì ǒu rén ér yǐ yǐ
现代白话:一岁之间,而不能察三数百人之能否,则其为尚书者亦偶人而已了。
yuè jì zhī ér bù cū suì jì zhī ér bù jīng zé qí zhōu xiàn zhī dé rén qǐ bù shí ér wǔ liù zāi
现代白话:月计之而不粗,岁计之而不精,则其州县之得人岂不十而五六啊。
suī bù wǔ liù qǐ bù shí ér sān sì zāi
现代白话:虽不五六,岂不十而三四啊。
yǐ cǐ jiào bǐ bù yóu yù hu
这句话大意是:以此较彼,不犹愈吗?
huò yuē shàng shū zhī quán zhòng zé jiāng dé yǐ xíng qí sī nài hé
这句话大意是:或曰:尚书之权重则将得以行其私,奈何?
shì bù rán xī lù zhì qǐng lìng tái shěng zhǎng guān gè jǔ qí shǔ ér dé zōng yí zhū sī suǒ jǔ jiē yǒu qíng gù huò shòu lù zhě
这句话大意是:是不然,昔陆贽请令台省长官各举其属,而德宗疑诸司所举皆有情故,或受赂者。
zhì jiàn zhī yuē bì xià zé xiāng yì bù chū tái shěng zhǎng guān zhī zhōng qǐ yǒu wéi zhǎng guān zé bù néng jǔ yī èr shǔ lì
这句话大意是:贽谏之曰:‘陛下择相亦不出台省长官之中,岂有为长官则不能举一二属吏?
jū zǎi xiàng zé kě zé qiān bǎi jù liáo qí yào zài yú jīng zé zhǎng lì
这句话大意是:居宰相则可择千百具僚,其要在于精择长吏。
zhì zhī shuō jǐn yǐ
现代白话:’贽之说尽了。
jīn zhāo tíng bǎi guān shú fēi zǎi xiàng jìn nǐ zhě ér bù yí yě
这句话大意是:今朝廷百官,孰非宰相进拟者而不疑也;。
zhì yú lì bù cháng èr zhī zhù nǐ ér dú yí bǎi guān shú fēi zǎi xiàng jìn nǐ zhě ér bù yí yě
这句话大意是:至于吏部长贰之注拟,而独疑百官,孰非宰相进拟者而不疑也;。
zhì yú lì bù cháng èr zhī zhù nǐ ér dú yí qí sī hu
这句话大意是:至于吏部长贰之注拟,而独疑其私吗?
jīng zé shàng shū ér jiǎ zhī yǐ yǔ duó zhī quán shǐ de jīng zé shǒu èr xiàn zǎi ér wú zhuān jū zhī yǐ wén fǎ shù hū tiān xià bù cái zhī lì kě yǐ tài ér tiān xià zhī zhì yóu kě yǐ fù qǐ yě yǔ
现代白话:精择尚书,而假之以与夺之权,使得精择守贰、县宰,而无专拘之以文法,庶乎天下不才之吏能够汰,而天下之治犹能够复起也与?
shào xīng sān shí èr nián lì bù shì láng lìng jǐng xià yán guó jiā shè quán xuǎn yǐ tīng qún lì zhī zhì
这句话大意是:绍兴三十二年,吏部侍郎凌景夏言:“国家设铨选,以听群吏之治。
qí zhǎng yú qī sī zhe zài lìng jiǎ suǒ shǒu zhě fǎ yě
这句话大意是:其掌于七司,著在令甲,所守者法也。
jīn shēng jiàng yú xū lì zhī shǒu yǒu suǒ wèi lì yān
现代白话:今升降于胥吏之手,有所谓例呢。
cháng èr yǒu qiān gǎi láng cáo yǒu tì yí lái zhě bù kě fù zhī qù zhě bù néng jǐn gào
这句话大意是:长贰有迁改,郎曹有替移,来者不可复知,去者不能尽告。
suǒ lì ér bù huò suī yǒu qiáng míng jiàn mǐn zhī cái bù fù zhì yì
这句话大意是:索例而不获,虽有强明健敏之才,不复致议;。
yǐn lì ér bù dàng suī yǒu zhì gōng jǐn lǐ zhī shì bù fù kě shēn
这句话大意是:引例而不当,虽有至公尽理之事,不复可伸。
huò lù gōng xíng jiān bì zī shén
这句话大意是:货赂公行,奸弊滋甚。
cháng guān hàn zhī gōng fǔ yǒu cí sòng bǐ shàng shū yǒu jué shì bǐ
这句话大意是:尝观汉之公府有辞讼比,尚书有决事比。
bǐ zhī wéi yán yóu jīn zhī lì
这句话大意是:比之为言,犹今之例。
jīn lì bù qī sī yi zhì lì cè fán jīng shēn qǐng huò táng bái huò qǔ zhǐ zhě měi yī shì yǐ mìng láng guān yǐ cì nǐ dìng ér cháng èr shū zhī yú cè yǒng yǐ wéi lì
这句话大意是:今吏部七司宜置例册,凡经申请,或堂白,或取旨者,每一事已,命郎官以次拟定,而长贰书之于册,永以为例。
měi bàn suì shàng yú shàng shū shěng réng guān yù shǐ tái
这句话大意是:每半岁上于尚书省,仍关御史台。
rú cǐ zé qiǎo lì wú suǒ shī ér quán xù píng yǔn yǐ
现代白话:如此则巧吏无所施,而铨叙平允了。
chún xī yuán nián cān zhī zhèng shì gōng mào liáng yán fǎ zhě gōng tiān xià ér wèi zhī zhě yě
这句话大意是:”淳熙元年,参知政事龚茂良言:“法者,公天下而为之者也。
lì zhě yīn rén ér lì yǐ huài tiān xià zhī gōng zhě yě
这句话大意是:例者,因人而立以坏天下之公者也。
xī zhī huàn zài yú yòng lì pò fǎ jīn zhī huàn zài yú yīn lì lì fǎ zì lì xíng ér fǎ fèi yǐ
现代白话:昔之患在于用例破法,今之患在于因例立法,自例行而法废了。
gù yàn chēng lì bù wèi lì bù
这句话大意是:故谚称吏部为‘例部’。
shì zé quán zhèng zhī hài zài sòng shí jí yǐ huàn zhī ér jīn rì yóu shén
这句话大意是:是则铨政之害,在宋时即已患之,而今日尤甚。
suǒ yǐ rán zhě fǎ kě zhī ér lì bù kě zhī
这句话大意是:所以然者,法可知,而例不可知。
lì xū de cāo qí liǎng kě zhī quán yǐ shì yú xià
这句话大意是:吏胥得操其两可之权,以市于下。
shì shì xiāng chuán ér suī yǐ cháo tíng zhī lì bù néng bá ér qù zhī
这句话大意是:世世相传,而虽以朝廷之力不能拔而去之。
shén zāi lì zhī wéi hài yě yòu qǐ dú lì bù rán zāi
现代白话:”甚啊,例之为害也,又岂独吏部然啊。
kòu cài gōng wèi xiāng zhāng shèng cháng yǔ liǎng fǔ yù zé yī rén wèi mǎ bù jūn zhǐ huī shǐ
这句话大意是:寇菜公为相,章圣尝语两府,欲择一人为马步军指挥使。
gōng fāng yì qí shì lì yǒu yǐ wén jí jìn zhě
这句话大意是:公方议其事,吏有以文籍进者。
gōng wèn hé shū duì yuē lì bù yě
这句话大意是:公问何书,对曰:“例簿也。
gōng yuē cháo tíng yù yòng yī yá guān shàng xū jiǎn lì yá
这句话大意是:”公曰:“朝廷欲用一衙官,尚须检例邪?
ān yòng wǒ bèi
这句话大意是:安用我辈?
huài guó zhèng zhě zhèng yóu cǐ ěr
现代白话:坏国政者正由此你。
sī mǎ wēn gōng yǔ lǚ huì qīng lùn xīn fǎ yú shàng qián wēn gōng yuē sān sī shǐ zhǎng tiān xià cái bù cái ér chù zhī kě yě bù kě shǐ liǎng fǔ qīn qí shì
这句话大意是:”司马温公与吕惠卿论新法于上前,温公曰:“三司使掌天下财,不才而黜之可也,不可使两府侵其事。
jīn wèi zhì zhì sān sī tiáo lì sī hé yě
这句话大意是:今为制置三司条例司何也?
zǎi xiàng yǐ dào zuǒ rén zhǔ ān yòng lì
这句话大意是:宰相以道佐人主,安用例!
gǒu yòng lì zé xū lì zú yǐ jīn wèi kàn xiáng zhōng shū tiáo lì sī hé yě
现代白话:苟用例,则胥吏足了,今为看详中书条例司何也?
huì qīng bù néng duì
这句话大意是:”惠卿不能对。
yuán quē yuán quē zhī míng zì jìn shí yǐ yǒu zhī
这句话大意是:○员缺员缺之名,自晋时已有之。
jìn shū wáng yùn chuán qiān shàng shū lì bù láng
这句话大意是:《晋书·王蕴传》:“迁尚书吏部郎。
měi yī guān quē qiú zhě shí bèi
这句话大意是:每一官缺,求者十辈。
wèi shū yuán xiū yì chuán qiān lì bù shàng shū
这句话大意是:”《魏书·元修义传》:“迁吏部尚书。
shí shàng dǎng jùn quē zhōng sàn dài fū gāo jū qiú zhī
这句话大意是:时上党郡缺,中散大夫高居求之。
zhì táng zhào jǐng shěn guān liù yì suì yǒu rén shǎo quē duō rén duō què shǎo zhī yǔ
这句话大意是:”至唐赵憬审官六议,遂有人少阙多、人多阙少之语。
ér cuī yǐ zhōng shū shì láng zhī lì bù xuǎn shì zhì nì yòng sān nián yuán quē
这句话大意是:而崔以中书侍郎知吏部选事,至逆用三年员阙。
jīn hú xuān zài lì bù yáng yán wèi shì láng zhì fēn quē yǐ è quē yǔ yán
这句话大意是:今狐亘在吏部,杨炎为侍郎,至分阙,以恶阙与炎。
qí míng xiāng chuán zhì jīn bù gǎi yǐ
现代白话:其名相传,至今不改了。
jiù táng shū dé zōng jì yù shǐ dài fū cuī cóng zòu bīng róng wèi xi shì jìn pō duō
这句话大意是:《旧唐书·德宗纪》:“御史大夫崔从奏:‘兵戎未息,仕进颇多。
bǐ lái měi zhì xuǎn jí bù miǎn jù quē liú rén
这句话大意是:比来每至选集,不免据阙留人。
cháng tàn yí cái réng zhāo yuàn wàng
这句话大意是:尝叹遗才,仍招怨望。
cǐ yì shì jīn zhī jié liú hòu xuǎn yě
这句话大意是:’”此亦似今之截留候选也。
dà táng xīn yǔ liú sī lì wèi kǎo gōng yuán wài zi xiàn wèi hé nán wèi
这句话大意是:《大唐新语》:“刘思立为考功员外,子宪为河南尉。
sī lì jīn rì wáng míng rì xuǎn rén yǒu suǒ xiàn quē zhě
这句话大意是:思立今日亡,明日选人有索宪阙者。
zài shēn zī jiē yǐ wéi míng jiào suǒ bù róng nǎi shū qí wú xíng zhù míng jí
这句话大意是:载深咨嗟,以为名教所不容,乃书其无行注名籍。
qí rén bǐ chū xuǎn mén wèi zhòng mù suǒ shì zhòng kǒu suǒ zǐ yì chāo jū ér shī bù yǐ
现代白话:其人比出选门,为众目所视,众口所訾,亦超趄而失步了。
cháo tíng xián wèi zài néng zhèn lǐ fēng sú
这句话大意是:朝廷咸谓载能振理风俗。
zì jīn yán zhī bù guò suǒ yī dīng yōu zhī quē yì hé zhì jiàn bìn yú qīng yì yá
这句话大意是:自今言之,不过索一丁忧之阙,亦何至见摈于清议邪?
bù zhī yóu shì xīn tuī zhī yǒu qí qīn wèi sǐ ér shè wèi jī jǐng yǐ móu duó qí chù yì rén qíng zhī suǒ bì zhì de yǐ
现代白话:不知由是心推之,有其亲未死而设为机阱以谋夺其处,亦人情之所必至得了。
mèng zǐ yuē rén néng chōng wú yù hài rén zhī xīn ér rén bù kě shèng yòng yě
现代白话:孟孔子说:‘人能充无欲害人之心,而仁不可胜用也。
rén néng chōng wú chuān yú zhī xīn ér yì bù kě shèng yòng yě
这句话大意是:人能充无穿窬之心,而义不可胜用也。
gǒu fǎn shì ér chōng zhī qí yì hé suǒ bù zhì yá
这句话大意是:’苟反是而充之,其亦何所不至邪!
yuàn hòu zhī chí quán héng zhě cháng yǐ zhèng fēng sú wèi xīn zé guó jiā bì yǒu de rén zhī qìng yǐ
现代白话:愿后之持铨衡者常以正风俗为心,则国家必有得人之庆了。