wáng yuē wū hū dà shī zhèn wéi mín wù guān lùn yòng yǒu zhēng guān chéng kǎo yán shì shēng guān sè guān yǐn kuí dé kě de wén hu
这句话大意是：王曰：“呜呼，大师，朕维民务官，论用有征，观诚考言，视声观色，观隐揆德，可得闻吗？
zhōu gōng yuē yì yǒu liù zhēng
这句话大意是：周公曰：“亦有六征。
wū hū nǎi qí yǐ kuí zhī
这句话大意是：呜呼，乃齐以揆之。
yī yuē fù guì zhě guān qí yǒu lǐ shī pín jiàn zhě guān qí yǒu dé shǒu bì chǒng zhě guān qí bù jiāo shē yǐn yuē guān qí bù shè jù qí shǎo zhě guān qí gōng jìng hào xué ér néng tì qí zhuàng zhě guān qí lián jiē wu xíng ér shèng sī qí lǎo zhě guān qí sī shèn qiáng qí suǒ bù zú ér bù yú
现代白话：一曰富贵者观其有礼施，贫贱者观其有德守，嬖宠者观其不骄奢，隐约观其不慑惧，其少者观其恭敬好学习并且能悌，其壮者观其连接务行而胜私，其老者观其思慎，强其所不足而不逾。
fù zǐ zhī jiān guān qí xiào cí xiōng dì zhī jiān guān qí hé yǒu jūn chén zhī jiān guān qí zhōng huì xiāng dǎng zhī jiān guān qí xìn chéng
这句话大意是：父子之间观其孝慈，兄弟之间观其和友，君臣之间观其忠惠，乡党之间观其信诚。
shěng qí jū chǔ guān qí yì fāng shěng qí sàng āi guān qí zhēn liáng shěng qí chū rù guān qí jiāo bìng yǐ shěng qí jiāo yǒu guān qí rèn lián
这句话大意是：省其居处观其义方，省其丧哀观其贞良，省其出入观其交并以，省其交友观其任廉。
shè zhī yǐ móu yǐ guān qí zhì shì zhī yǐ nán yǐ guān qí yǒng fán zhī yǐ shì yǐ guān qí zhì lín zhī yǐ lì yǐ guān qí bù tān
这句话大意是：设之以谋以观其智，示之以难以观其勇，烦之以事以观其治，临之以利以观其不贪。
làn zhī yǐ lè yǐ guān qí bù huāng xǐ zhī yǐ guān qí qīng nù zhī yǐ guān qí zhòng zuì zhī yǐ guān qí gōng cóng zhī sè yǐ guān qí cháng yuǎn zhī yǐ guān qí bù èr nì zhī yǐ guān qí bù xiá
这句话大意是：滥之以乐以观其不荒，喜之以观其轻，怒之以观其重，醉之以观其恭，从之色以观其常，远之以观其不二，昵之以观其不狎。
fù zhēng qí yán yǐ guān qí jīng qū shěng qí xíng yǐ guān qí bèi
这句话大意是：复征其言以观其精，曲省其行以观其备。
cǐ zhī wèi guān chéng
这句话大意是：此之谓观诚。
èr yuē fāng yǔ zhī yán yǐ guān qí zhì zhì yīn yǐ yuān qí qì kuān yǐ róu qí sè jiǎn ér bù chǎn qí chù xian qí yán hòu rén jiàn qí suǒ bù zú
这句话大意是：“二曰方与之言以观其志，志殷以渊其气，宽以柔，其色俭而不谄，其处仙，其言后人，见其所不足。
yuē rì yì zhě yě
这句话大意是：曰日益者也。
hǎo lín rén yǐ sè gāo rén yǐ qì xián rén yǐ yán fáng qí suǒ bù zú fā qí suǒ néng yuē rì sǔn zhě yě
这句话大意是：好临人以色，高人以气，贤人以言，防其所不足，发其所能，曰日损者也。
qí mào zhí ér bù zhǐ qí yán zhèng ér bù sī bù shì qí měi bù yǐn qí è bù fáng qí guò yuē yǒu zhì zhě yě
这句话大意是：其貌直而不止其言，正而不私，不饰其美，不隐其恶，不防其过，曰有质者也。
qí mào qū méi qí yán gōng qiǎo shì qí jiàn wù wu qí xiǎo zhèng yǐ gù zì shuō yuē wú zhì zhě yě
这句话大意是：其貌曲媒，其言工巧，饰其见物，务其小证，以故自说，曰无质者也。
xǐ nù yǐ wù ér sè bù biàn fán luàn yī shì ér zhì bù yíng shēn dào yǐ lì ér xīn bù yí lín shè yǐ wēi ér qì dié jù yuē bǐ xīn ér jiǎ qì zhě yě
这句话大意是：喜怒以物而色不变，烦乱一事而志不营，深道以利而心不移，临慑以威而气惵惧，曰鄙心而假气者也。
shè zhī yǐ wù ér shù jué jìng zhī yǐ zú ér dù yīng bù wén ér biàn yuē yǒu lǜ zhě yě
这句话大意是：设之以物而数决，敬之以卒而度应，不文而辩，曰有虑者也。
nán jué yǐ wù nán shuō yǐ shǒu yī ér bù kě biàn kùn ér bù zhī zhǐ yuē yú yī rén yě
这句话大意是：难决以物，难说以守，一而不可变，困而不知止，曰愚依人也。
yíng zhī yǐ wù ér bù wù fàn zhī yǐ zú ér bù jù zhì yì ér bù kě qiān lín zhī huò sè ér bù guò yuē guǒ gǎn zhě yě
这句话大意是：营之以物而不误，犯之以卒而不惧，置义而不可迁，临之货色而不过，曰果敢者也。
yí yì yǐ yán zhì bù néng gù yǐ nuò wú jué yuē ruò zhì zhě yě
这句话大意是：移易以言，志不能固，已诺无决，曰弱志者也。
shùn yǔ zhī fú wèi xǐ fēi duó zhī fú wèi nù shěn jìng ér guǎ yán duō jī ér xiǎn mào yuē zhì jìng zhě yě
这句话大意是：顺予之弗为喜，非夺之弗为怒，沈静而寡言，多稽而险貌，曰质静者也。
píng yán ér fú gù zì shùn ér fú ràng fēi shì ér qiáng zhī yuē dù wū zhě yě
这句话大意是：屏言而弗顾，自顺而弗让，非是而强之，曰妒诬者也。
wēi ér néng fā chá ér néng shēn kuān shùn ér gōng jiǎn wēn róu ér néng duàn guǒ gǎn ér néng qū yuē zhì zhì zhě yě
这句话大意是：微而能发，察而能深，宽顺而恭俭，温柔而能断，果敢而能屈，曰志治者也。
huá fèi ér wū qiǎo yán lìng sè jiē yǐ wú wéi yǒu zhě yě
这句话大意是：华废而诬，巧言令色，皆以无为有者也。
cǐ zhī wèi kǎo yán
这句话大意是：此之谓考言。
sān yuē chéng zài qí zhōng bì jiàn zhū wài yǐ qí shēng chù qí shí qì chū shēng wù wù shēng yǒu shēng shēng yǒu gāng róu qīng zhuó hào wù xián fā yú shēng
这句话大意是：“三曰，诚在其中，必见诸外，以其声，处其实，气初生物，物生有声，声有刚柔，清浊好恶，咸发于声。
xīn qì huá dàn zhě qí shēng liú sàn xīn qì shùn xìn zhě qí shēng shùn jié
这句话大意是：新气华诞者，其声流散，心气顺信者，其声顺节。
xīn qì bǐ lì zhě qí shēng xǐng chǒu xīn qì kuān róu zhě qí shēng wēn hé
这句话大意是：心气鄙戾者，其声醒丑，心气宽柔者，其声温和。
xìn qì zhōng yì yì qì shí shū hé qì jiǎn bèi yǒng qì zhuàng lì
这句话大意是：信气中易，义气时舒，和气简备，勇气壮力。
tīng qí shēng chù qí qì kǎo qí suǒ wèi guān qí suǒ yóu yǐ qí qián guān qí hòu yǐ qí yǐn guān qí xiǎn yǐ qí xiǎo zhàn qí dà cǐ zhī wèi shì shēng
这句话大意是：听其声，处其气，考其所为，观其所由，以其前观其后，以其隐观其显，以其小占其大，此之谓视声。
sì yuē mín yǒu wǔ qì xǐ nù yù jù yōu
这句话大意是：“四曰：民有五气，喜怒欲惧忧。
xǐ qì nèi xù suī yù yǐn zhī yáng xǐ bì jiàn
这句话大意是：喜气内蓄，虽欲隐之，阳喜必见。
nù qì nèi xù suī yù yǐn zhī yáng nù bì jiàn
这句话大意是：怒气内蓄，虽欲隐之，阳怒必见。
yù qì jù qì yōu bēi zhī qì jiē yǐn zhī yáng qì bì jiàn
这句话大意是：欲气、惧气，忧悲之气，皆隐之，阳气必见。
wǔ qì chéng yú zhōng fā xíng yú wài mín qíng bù kě yǐn yě
这句话大意是：五气诚于中，发形于外，民情不可隐也。
xǐ sè yóu rán yǐ chū nù sè jiàn rán yǐ wǔ yù sè yù rán
这句话大意是：喜色犹然，以出怒色，荐然以侮，欲色妪然。
yǐ yú jù sè báo rán yǐ xià yōu bēi zhī sè qú rán yǐ jìng
这句话大意是：以愉惧色，薄然以下，忧悲之色，瞿然以静。
chéng zhì bì yǒu nán jú zhī sè chéng rén bì yǒu kě zūn zhī sè chéng yǒng bì yǒu nán shèn zhī sè chéng zhōng bì yǒu kě xīn zhī sè chéng jié bì yǒu nán wū zhī sè chéng jìng bì yǒu kě xìn zhī sè
这句话大意是：诚智必有难局之色，诚仁必有可尊之色，诚勇必有难慎之色，诚忠必有可新之色，诚洁必有难污之色，诚静必有可信之色。
zhì hào rán gù yǐ ān wěi màn rán luàn yǐ fán suī yù gǎi zhī zhōng sè fú tīng
这句话大意是：质浩然固以安，伪蔓然乱以烦，虽欲改之中色，弗听。
cǐ zhī wèi guān sè
这句话大意是：此之谓观色。
wǔ yuē mín shēng zé yǒu yīn yǒu yáng rén duō yǐn qí qíng shì qí wěi yǐ gōng qí míng
这句话大意是：“五曰：民生则有阴有阳，人多隐其情、饰其伪，以攻其名。
yǒu yǐn yú rén xián zhě yǒu yǐn yú zhì lǐ zhě yǒu yǐn yú wén yì zhě yǒu yǐn yú lián yǒng zhě yǒu yǐn yú zhōng xiào zhě yǒu yǐn yú jiāo yǒu zhě
这句话大意是：有隐于仁贤者，有隐于智理者，有隐于文艺者，有隐于廉勇者，有隐于忠孝者，有隐于交友者。
rú cǐ bù kě bù chá yě
这句话大意是：如此不可不察也。
xiǎo shī ér hǎo dé xiǎo ràng ér zhēng dà yán yuàn yǐ wéi zhì wěi ài yǐ wéi zhōng zūn qí dé yǐ gǎi qí míng rú cǐ yǐn yú rén xián zhě yě
这句话大意是：小施而好德，小让而争大，言愿以为质，伪爱以为忠，尊其得以改其名，如此，隐于仁贤者也。
qián zǒng chàng gōng lǜ chéng fú jí yáng wéi bù yán chéng bù zú sè shì yǒu yú
这句话大意是：前总唱功，虑诚弗及，佯为不言，诚不足，色示有余。
zì shùn ér bù ràng cuò cí ér bù suí cǐ yǐn yú zhì lǐ zhě yě
这句话大意是：自顺而不让，措辞而不遂，此隐于智理者也。
dòng rén yǐ yán jié ér fú zhōng wèn zé bù duì yáng wéi bù qióng mào ér yǒu yú jiǎ dào ér zì shùn yīn zhī chū qióng zé tuō shēn rú cǐ zhě yǐn yú wén yì zhě yě
这句话大意是：动人以言，竭而弗终，问则不对，佯为不穷，□貌而有余，假道而自顺，因之□初穷则托深，如此者，隐于文艺者也。
yán yǐ lián jiǎo lì yǐ wéi yǒng nèi kǒng wài kuā jí chēng qí shuō yǐ zhà lín rén rú cǐ yǐn yú lián yǒng zhě yě
这句话大意是：□言以廉，矫厉以为勇，内恐外夸，亟称其说，以诈临人，如此，隐于廉勇者也。
zì shì qí qīn ér hǎo yǐ gào rén shì qí jiàn wù bù chéng yú nèi fā míng yǐ shì qīn zì yǐ míng sī qí shēn rú cǐ yǐn yú zhōng xiào zhě yě
这句话大意是：自事其亲而好以告人，饰其见物，不诚于内，发名以事亲，自以名私其身，如此，隐于忠孝者也。
bǐ zhōu yǐ xiāng yù zhì xián kě zhēng ér zuǒ yòu bù tóng ér jiāo jiāo bì zhòng jǐ xīn shuō ér shēn fú jìn shēn jìn ér shí bù zhì jù bù jìn jiàn yú zhòng ér mào kè rú cǐ yǐn yú jiāo yǒu zhě yě
这句话大意是：比周以相誉，智贤可征而左右，不同而交，交必重己，心说而身弗近身，进而实不至，惧不尽见于众，而貌克，如此，隐于交友者也。
liù yuē yán xíng bù lèi zhōng shǐ xiāng bèi wài zěn néng bù hé suī yǒu jiǎ jié jiàn xíng yuē fēi chéng zhì zhě yě
这句话大意是：“六曰：言行不类，终始相悖，外怎能不合，虽有假节，见行，曰非成质者也。
yán zhōng xíng yí mí jí sī fú qiú jí qíng zhōng ér kuān mào zhuāng ér ān yuē yǒu rén zhě yě
这句话大意是：言忠行夷，靡及私□，弗求及，情忠而宽，貌庄而安，曰有仁者也。
shì biàn ér néng zhì xiào qióng ér néng dá cuò shēn lì fāng ér néng suì yuē yǒu zhī zhě yě
这句话大意是：事变而能治，效穷而能达，措身立方而能遂，曰有知者也。
shǎo yán yǐ xíng gōng jiǎn yǐ ràng yǒu zhī ér yán fú fā yǒu shī ér fú dé yuē qiān liáng zhě yě
这句话大意是：少言以行恭俭，以让有知而言弗发，有施而□弗德，曰谦良者也。
wēi hū zhī yán jiǔ ér kě fù yōu jiān zhī xíng dú ér fú kè qí xíng wáng rú cún yuē shùn xìn zhě yě
这句话大意是：微忽之言，久而可复，幽间之行，独而弗克，其行亡如存，曰顺信者也。
guì fù gōng jiǎn ér néng shī yán wēi yǒu lǐ ér bù jiāo yuē yǒu dé zhě yě
这句话大意是：贵富恭俭而能施，严威有礼而不骄，曰有德者也。
yǐn yuē ér bù shèn ān lè ér bù shē qín láo ér bù biàn xǐ nù ér yǒu dù yuē yǒu shǒu zhě yě
这句话大意是：隐约而不慎，安乐而不奢，勤劳而不变，喜怒而有度，曰有守者也。
zhí fāng ér bù huǐ lián jié ér bù lì qiáng lì ér wú sī yuē yǒu jīng zhě yě
这句话大意是：直方而不毁，廉洁而不戾，强立而无私，曰有经者也。
xū yǐ dài mìng bù bào kān bù zhì bù wèn bù yán yán bù guò xíng xíng bù guò dào yuē shěn jìng zhě yě
这句话大意是：虚以待命，不报刊不至，不问不言，言不过行，行不过道，曰沈静者也。
zhōng zhōng ài yǐ shì qīn huan yǐ jìn lì ér bù huí jìng yǐ jìn lì ér bù yuē zhōng xiào zhě yě
这句话大意是：中忠爱以事亲，欢以尽力而不回，敬以尽力而不□，曰忠孝者也。
hé zhì ér tóng fāng gòng qí yōu ér rèn qí nán xíng zhōng xìn ér bù yí yǐn yuǎn ér bù shě yuē jiāo yǒu zhě yě
这句话大意是：合志而同方，共其忧而任其难，行忠信而不疑□，隐远而不舍，曰交友者也。
zhì sè cí qì qí rén shén tōu jìn tuì duō qiǎo jiù rén shén shù cí bù zhì shǎo qí suǒ bù zú móu ér bù yǐ yuē wěi zhà zhě yě
这句话大意是：志色辞气，其人甚偷，进退多巧，就人甚数，辞不至，少其所不足，谋而不已，曰伪诈者也。
yán xíng jí biàn cóng róng kè yì hào wù wú cháng xíng shēn bù dǔ yuē wú chéng zhě yě
这句话大意是：言行亟变，从容克易，好恶无常，行身不笃，曰无诚者也。
shǎo zhī ér bù dà jué shǎo néng ér bù dà chéng guī xiǎo wù ér bù zhī dà lún yuē huá dàn zhě yě
这句话大意是：少知而不大决，少能而不大成，规小物而不知大伦，曰华诞者也。
guī jiàn ér bù lèi dào xíng ér bù píng yuē qiè míng zhě yě
这句话大意是：规谏而不类道，行而不平，曰窃名者也。
gù yuē shì zǔ zhě bù yí shí zhě bù huí miàn yù zhě bù zhōng shì mào zhě bù jìng jiǎ jié zhě bù píng duō sī zhě bú yì yáng yán zhě guà àn xìn cǐ zhī wèi kuí dé
这句话大意是：“故曰事阻者不夷，时□者不回，面誉者不忠，饰貌者不静，假节者不平，多私者不义，扬言者卦按信，此之谓揆德。