辽史 · 脱脱 · Chapter 5 of 117

本纪·卷五

PinyinModern Translation
Size

shì zōng

这句话大意是:世宗。

shì zōng xiào hé zhuāng xiàn huáng dì huì yuán xiǎo zì wù yù

这句话大意是:世宗孝和庄宪皇帝,讳阮,小字兀欲。

ràng guó huáng dì zhǎng zǐ mǔ róu zhēn huáng hòu xiāo shì

这句话大意是:让国皇帝长子,母柔贞皇后萧氏。

dì yí guān fēng wěi nèi kuān wài yán shàn qí shè lè shī yǔ rén wàng guī zhī

这句话大意是:帝仪观丰伟,内宽外严,善骑射,乐施予,人望归之。

tài zōng ài zhī rú zi

这句话大意是:太宗爱之如子。

huì tóng jiǔ nián cóng fá jìn

这句话大意是:会同九年,从伐晋。

dà tóng yuán nián èr yuè fēng yǒng kāng wáng

这句话大意是:大同元年二月,封永康王。

xià sì yuè dīng chǒu tài zōng bēng yú luán chéng

这句话大意是:夏四月丁丑,太宗崩于栾城。

wù yín zǐ gōng cì zhèn yáng jí huáng dì wèi yú jiù qián

这句话大意是:戊寅,梓宫次镇阳,即皇帝位于柩前。

jiǎ shēn cì dìng zhōu mìng tiān dé shuò gǔ jiě lǐ děng hù zǐ gōng xiān fù shàng jīng

这句话大意是:甲申,次定州,命天德、朔古、解里等护梓宫先赴上京。

tài hòu wén dì jí wèi qiǎn tài dì li hú lǜ bīng jù zhī

这句话大意是:太后闻帝即位,遣太弟李胡率兵拒之。

liù yuè jiǎ yín shuò cì nán jīng wǔ yuàn yí lí jǐn ān duān xiáng wěn liú gē qiǎn rén chí bào qǐng wèi qián fēng

这句话大意是:六月甲寅朔,次南京,五院夷离堇安端、详稳刘哥遣人驰报,请为前锋;。

zhì tài dé quán yù li hú jūn zhàn bài zhī

这句话大意是:至泰德泉,遇李胡军,战败之。

shàng qiǎn láng jūn qín dé děng yì liǎng jūn yù jiě

这句话大意是:上遣郎君勤德等诣两军谕解。

qiū rùn qī yuè cì huáng hé tài hòu li hú zhěng bīng jù yú héng dù xiāng chí shù rì

这句话大意是:秋闰七月,次潢河,太后、李胡整兵拒于横渡,相持数日。

yòng wū zhì zhī móu gè bà bīng qū shàng jīng

这句话大意是:用屋质之谋,各罢兵趋上京。

jì ér wén tài hòu li hú fù yǒu yì móu qiān yú zǔ zhōu

这句话大意是:既而闻太后、李胡复有异谋,迁于祖州。

zhū sī tú huà shè jí chu bǔ lǐ

这句话大意是:诛司徒划设及楚补里。

bā yuè rén wǔ shuò zūn mǔ xiāo shì wèi huáng tài hòu yǐ tài hòu zú là zhǐ sā gǔ lǔ wèi guó jiù zhàng lì xiáng wěn yǐ zǒng yān

现代白话:八月壬午朔,尊母萧氏为皇太后,以太后族剌只撒古鲁为国舅帐,立详稳以总呢。

yǐ chóng dé gōng hù fēn cì yì dài gōng chén jí běi yuàn dài wáng wā nán yuàn dài wáng hǒu gè wǔ shí ān tuán chu bǔ gè bǎi

这句话大意是:以崇德宫户分赐翼戴功臣,及北院大王洼、南院大王吼各五十,安抟、楚补各百。

de lǔ tiě là zǐ sūn xiān yǐ fēi zuì jí mò zhě guī zhī

这句话大意是:的鲁、铁剌子孙先以非罪籍没者归之。

guǐ wèi shǐ zhì běi yuàn shū mì shǐ yǐ ān tuán wèi zhī

这句话大意是:癸未,始置北院枢密使,以安抟为之。

jiǔ yuè rén zǐ shuò zàng sì shèng huáng dì yú huái líng

这句话大意是:九月壬子朔,葬嗣圣皇帝于怀陵。

dīng mǎo xíng chái cè lǐ qún chén shàng zūn hào yuē tiān shòu huáng dì

这句话大意是:丁卯,行柴册礼,群臣上尊号曰天授皇帝。

dà shè gǎi dà tóng yuán nián wèi tiān lù yuán nián

这句话大意是:大赦,改大同元年为天禄元年。

zhuī shì huáng kǎo yuē ràng guó huáng dì

这句话大意是:追谥皇考曰让国皇帝。

yǐ ān duān zhǔ dōng dān guó fēng míng wáng chá gē wèi tài níng wáng liú gē wèi tì yǐn gāo xūn wèi nán yuàn shū mì shǐ

这句话大意是:以安端主东丹国,封明王,察割为泰宁王,刘哥为惕隐,高勋为南院枢密使。

èr nián chūn zhēng yuè tiān dé xiāo hàn liú gē pén dōu děng móu fǎn

这句话大意是:二年春正月,天德、萧翰、刘哥、盆都等谋反。

zhū tiān dé zhàng xiāo hàn qiān liú gē yú biān fá pén dōu shǐ xiá jiá sī guó

这句话大意是:诛天德,杖萧翰,迁刘哥于边,罚盆都使辖戛斯国。

hàn zhǔ liú zhī yuǎn cú zi chéng yòu lì

这句话大意是:汉主刘知远殂,子承祐立。

xià sì yuè gēng chén shuò nán táng qiǎn li lǎng wáng zuò lái wèi qiě hè jiān fèng là wán shū yì gōng hàn

这句话大意是:夏四月庚辰朔,南唐遣李朗、王祚来慰且贺,兼奉蜡丸书,议攻汉。

qiū qī yuè rén shēn huáng zǐ xián shēng

这句话大意是:秋七月壬申,皇子贤生。

dōng shí yuè rén wǔ nán jīng liú shǒu wèi wáng zhào yán shòu hōng yǐ zhōng tái shěng yòu xiāng dié chóng gé wèi nán jīng liú shǒu fēng yàn wáng

这句话大意是:冬十月壬午,南京留守魏王赵延寿薨,以中台省右相牒〈虫葛〉为南京留守,封燕王。

shí yī yuè zhu bi zhāng wǔ nán

这句话大意是:十一月,驻跸彰武南。

sān nián chūn zhēng yuè xiāo hàn jí gōng zhǔ ā bù lǐ yù fǎn hàn fú zhū ā bù lǐ yǔ sǐ yù zhōng

这句话大意是:三年春正月,萧翰及公主阿不里瘐反,翰伏诛,阿不里庾死狱中。

gēng shēn sì shè

这句话大意是:庚申,肆赦。

nèi wài guān gè jìn yī jiē

这句话大意是:内外官各进一阶。

xià liù yuè wù yín yǐ chang shǐ yē lǜ hú lí zhěn wèi běi yuàn dài wáng

这句话大意是:夏六月戊寅,以敞史耶律胡离轸为北院大王。

jǐ mǎo tì yǐn tuí yù fēng qī shuǐ jùn wáng

这句话大意是:己卯,惕隐颓昱封漆水郡王。

qiū jiǔ yuè xīn chǒu shuò zhào qún chén yì nán fá

这句话大意是:秋九月辛丑朔,召群臣议南伐。

dōng shí yuè qiǎn zhū jiāng lǜ bīng gōng xià bèi zhōu gāo lǎo zhèn xùn dì yè dōu nán gōng táng yáng shā shēn zhōu cì shǐ shǐ wàn shān fú huò shén zhòng

这句话大意是:冬十月,遣诸将率兵攻下贝州高老镇,徇地邺都、南宫、堂阳,杀深州刺史史万山,俘获甚众。

sì nián chūn èr yuè xīn wèi tài níng wáng chá gē lái cháo liú shì

这句话大意是:四年春二月辛未,泰宁王察割来朝,留侍。

shì yuè jiàn zhèng shì shěng

这句话大意是:是月,建政事省。

sān yuè wù xū shuò nán táng qiǎn zhào yán sì zhāng fú děng lái hè nán zhēng jié

这句话大意是:三月戊戌朔,南唐遣赵延嗣、张福等来贺南征捷。

qiū jiǔ yuè yǐ chǒu shuò rú shān xī

这句话大意是:秋九月乙丑朔,如山西。

dōng shí yuè zì jiāng nán fá gōng xià ān píng nèi qiū shù lù děng chéng dà huò ér hái

这句话大意是:冬十月,自将南伐,攻下安平、内丘、束鹿等城,大获而还。

shì suì cè huáng hòu xiāo shì

这句话大意是:是岁,册皇后萧氏。

wǔ nián chūn zhēng yuè guǐ hài shuò rú bǎi quán hú

这句话大意是:五年春正月癸亥朔,如百泉湖。

hàn guō wēi shì qí zhǔ zì lì guó hào zhōu qiǎn zhū xiàn lái gào

这句话大意是:汉郭威弑其主自立,国号周,遣朱宪来告。

jí qiǎn shǐ zhì liáng mǎ

这句话大意是:即遣使致良马。

hàn liú chóng zì lì yú tài yuán

这句话大意是:汉刘崇自立于太原。

èr yuè zhōu qiǎn yáo hàn yīng huá zhāo yìn lái yǐ shū cí kàng lǐ liú hàn yīng děng

这句话大意是:二月,周遣姚汉英、华昭胤来,以书辞抗礼,留汉英等。

xià wǔ yuè rén xū shuò tài zǐ tài fù zhào yíng hōng chuò cháo yī rì mìng guī zàng yú biàn

这句话大意是:夏五月壬戌朔,太子太傅赵莹薨,辍朝一日,命归葬于汴。

zhào zhōu xiàn lù shì cān jūn zhǔ bù wěi zhèng shì shěng quán zhù

这句话大意是:诏州县录事参军、主簿委政事省铨注。

liù yuè xīn mǎo shuò liú chóng wèi zhōu suǒ gōng qiǎn shǐ chēng qǐ yuán qiě qiú fēng cè

这句话大意是:六月辛卯朔,刘崇为周所攻,遣使称,乞援,且求封册。

jí qiǎn yàn wáng dié chóng gé shū mì shǐ gāo xūn cè wèi dà hàn shén wǔ huáng dì

这句话大意是:即遣燕王牒〈虫葛〉、枢密使高勋册为大汉神武皇帝。

nán táng qiǎn jiǎng hóng lái qǐ jǔ bīng yìng yuán

这句话大意是:南唐遣蒋洪来,乞举兵应援。

shì xià qīng shǔ bǎi quán lǐng

这句话大意是:是夏,清暑百泉岭。

jiǔ yuè gēng shēn shuò zì jiāng nán fá

这句话大意是:九月庚申朔,自将南伐。

rén xū cì guī huà zhōu xiáng gǔ shān

这句话大意是:壬戌,次归化州祥古山。

guǐ hài jì ràng guó huáng dì yú xíng gōng

这句话大意是:癸亥,祭让国皇帝于行宫。

qún chén jiē zuì chá gē fǎn dì yù shì nián sān shí sì

这句话大意是:群臣皆醉,察割反,帝遇弑,年三十四。

yīng lì yuán nián zàng yú xiǎn zhōu xī shān líng yuē xiǎn líng

这句话大意是:应历元年,葬于显州西山,陵曰显陵。

èr nián shì xiào hé huáng dì miào hào shì zōng

这句话大意是:二年,谥孝和皇帝,庙号世宗。

tǒng hé èr shí liù nián qī yuè jiā shì xiào hé zhuāng xiàn huáng dì

这句话大意是:统和二十六年七月,加谥孝和庄宪皇帝。

zàn yuē shì zōng zhōng cái zhī zhǔ yě rù jì dà tǒng céng wèi sān nián nà táng wán shū jí yì nán fá jí fá chí zhòng yi guāi zhōu fáng gài yǒu zhì huò zhī dào yǐ

现代白话:赞曰:世宗中才之主也,入继大统,曾未三年,纳唐丸书,即议南伐,即乏持重,宜乖周防,盖有致祸之道了。

rán ér xiào yǒu kuān cí yì yǒu jūn rén zhī dù yān

现代白话:然而孝友宽慈,亦有君人之度呢。

wèi jí shī hái biàn qǐ chén miǎn qǐ bù kě āi yě zāi

现代白话:未及师还,变起沉湎,岂不可哀也啊!

✦ You read 本纪·卷五

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.