辽史 · 脱脱 · Chapter 90 of 117

列传·卷二十

PinyinModern Translation
Size

xiāo ā là yē lǜ yì xiān xìn xiān xiāo táo wěi xiāo tǎ là gé yē lǜ dí lù

这句话大意是:萧阿剌 耶律义先(信先) 萧陶隗 萧塔剌葛 耶律敌禄。

xiāo ā là zì ā lǐ lǎn běi yuàn shū mì shǐ xiào mù zhī zǐ yě

这句话大意是:萧阿剌,字阿里懒,北院枢密使孝穆之子也。

yòu yǎng gōng zhōng xìng zōng yóu ài zhī

这句话大意是:幼养宫中,兴宗尤爱之。

zhòng xī liù nián wèi hóng yì gōng shǐ

这句话大意是:重熙六年,为弘义宫使。

lèi qiān tóng zhī běi yuàn shū mì shǐ jiā tóng zhōng shū mén xià píng zhāng shì chū wèi dōng jīng liú shǒu

这句话大意是:累迁同知北院枢密使,加同中书门下平章事,出为东京留守。

èr shí yī nián bài xī běi lù zhāo tǎo shǐ fēng xī píng jùn wáng

这句话大意是:二十一年,拜西北路招讨使,封西平郡王。

xún shàng qín jìn guó wáng gōng zhǔ bài fù mǎ dū wèi

这句话大意是:寻尚秦晋国王公主,拜驸马都尉。

qīng níng yuán nián yí zhào bài běi fǔ zǎi xiàng jiān nán yuàn shū mì shǐ jìn wáng hán

这句话大意是:清宁元年,遗诏拜北府宰相,兼南院枢密使,进王韩。

míng nián gǎi běi yuàn shū mì shǐ xǐ wáng chén yǔ xiāo gé tóng zhǎng guó zhèng

这句话大意是:明年,改北院枢密使,徙王陈,与萧革同掌国政。

gé chǎn yú bù fǎ ā là zhēng zhī bù dé gào guī

这句话大意是:革谄谀不法,阿剌争之不得,告归。

shàng yóu cǐ è zhī chú dōng jīng liú shǒu

这句话大意是:上由此恶之,除东京留守。

huì xíng sè sè lǐ rù cháo chén shí zhèng dé shī

这句话大意是:会行瑟瑟礼,入朝陈时政得失。

gé yǐ shì zhòng shāng dì nù yì shā zhī

这句话大意是:革以事中伤,帝怒,缢杀之。

huáng tài hòu yíng jiù bù jí dà tòng yuē ā là hé zuì ér jù jiàn shā

这句话大意是:皇太后营救不及,大恸曰:“阿剌何罪而遽见杀?

dì nǎi yōu jiā fù zèng zàng qián líng zhī chì shān

这句话大意是:”帝乃优加赙赠,葬乾陵之赤山。

ā là xìng zhōng guǒ xiǎo shì wu yǒu jīng jì cái

这句话大意是:阿剌性忠果,晓世务,有经济才。

yì zhě yǐ wèi ā là ruò zài wú zhòng yuán yǐ xīn zhī luàn

这句话大意是:议者以谓阿剌若在,无重元、乙辛之乱。

yē lǜ yì xiān yú yuè rén xiān zhī dì yě

这句话大意是:耶律义先,于越仁先之弟也。

měi fēng zī jǔ zhǐ yán zhòng

这句话大意是:美风姿,举止严重。

zhòng xī chū bǔ zhī hòu láng jūn bān xiáng wěn

这句话大意是:重熙初,补祗候郎君班详稳。

shí sān nián chē jià xī zhēng wèi shí èr xíng jiū dōu jiān zhàn gōng zuì gǎi nán yuàn xuān huī shǐ

这句话大意是:十三年,车驾西征,为十二行𫄙都监,战功最,改南院宣徽使。

shí xiāo gé tóng zhī shū mì yuàn shì xí chǒng shàn quán yì xiān jí zhī

这句话大意是:时萧革同知枢密院事,席宠擅权,义先疾之。

yīn shì yàn yán yú dì yuē gé jiǎo nìng xǐ luàn yī zhāo dà yòng bì wù guó jiā

这句话大意是:因侍宴,言于帝曰:“革狡佞喜乱,一朝大用,必误国家!

yán shén jī qiè bù nà

这句话大意是:”言甚激切,不纳。

tā rì shì yàn shàng mìng qún chén bó fù zhě fá yī jù gōng

这句话大意是:它日侍宴,上命群臣博,负者罚一巨觥。

yì xiān dāng yǔ gé duì wǔ rán yuē chén zòng bù néng jìn xián tuì bù xiào ān néng yǔ guó zéi bó zāi

现代白话:义先当与革对,怃然曰:“臣纵不能进贤退不肖,安能与国贼博啊!

dì zhǐ zhī yuē qīng zuì yǐ

现代白话:”帝止之曰:“卿醉了!

yì xiān lì shēng gòu bù yǐ

这句话大意是:”义先厉声诟不已。

shàng dà nù lài huáng hòu jiù de jiě

这句话大意是:上大怒,赖皇后救,得解。

yì rì shàng wèi gé yuē yì xiān wú lǐ dāng chù zhī

这句话大意是:翌日,上谓革曰:“义先无礼,当黜之。

gé duì yuē yì xiān tiān xìng zhōng zhí jīn yǐ jiǔ shī ér chū shuí gǎn yán rén zhī guò

这句话大意是:”革对曰:“义先天性忠直,今以酒失而出,谁敢言人之过?

shàng wèi gé zhōng zhí yì jiā xìn rèn

这句话大意是:”上谓革忠直,益加信任。

yì xiān yù yù bù zì dé rán yì shì wèi cháng shǎo jū

这句话大意是:义先郁郁不自得,然议事未尝少沮。

yòu yú shàng qián bó yì xiān zhù yuē xiàng yán rén guò mào fàn tiān wēi

这句话大意是:又于上前博,义先祝曰:“向言人过,冒犯天威。

jīn rì yī zhì kě biǎo yú kuǎn

这句话大意是:今日一掷,可表愚款。

é de táng yìn

这句话大意是:”俄得堂印。

shàng è rán

这句话大意是:上愕然。

shí liù nián wèi diàn qián dōu diǎn jiǎn tǎo pú nú lǐ duō suǒ zhāo xiáng huò qí qiú zhǎng táo de lǐ yǐ guī shǒu zhào bāo jiǎng yǐ gōng gǎi nán jīng tǒng jūn shǐ fēng wǔ chāng jùn wáng

这句话大意是:十六年,为殿前都点检,讨蒲奴里,多所招降,获其酋长陶得里以归,手诏褒奖,以功改南京统军使,封武昌郡王。

zòu qǐng tǒng jūn sī qián yíng xi yǐ shàn pín mín

这句话大意是:奏请统军司钱营息,以赡贫民。

wèi qī jūn qì wán zhěng mín de xiū xī

这句话大意是:未期,军器完整,民得休息。

èr shí yī nián bài tì yǐn jìn wáng fù chūn hōng nián sì shí èr

这句话大意是:二十一年,拜惕隐,进王富春,薨,年四十二。

yì xiān cháng jiè qí zú rén yuē guó zhōng sān fù fáng jiē dì zhī kūn dì bù xiào bú yì yóu bù kě wèi

这句话大意是:义先常戒其族人曰:“国中三父房,皆帝之昆弟,不孝不义尤不可为。

qí jiē xià wú guì jiàn xián fǒu jiē yǔ jūn lǐ

这句话大意是:”其接下无贵贱贤否,皆与均礼。

qí qī jìn guó cháng gōng zhǔ zhī nǚ měi yù zhōng biǎo qīn fēi lǐ fú bú jiàn gù nèi wài duō huà zhī

这句话大意是:其妻晋国长公主之女,每遇中表亲,非礼服不见,故内外多化之。

qīng níng jiān zhuī zèng xǔ wáng

这句话大意是:清宁间,追赠许王。

dì xìn xiān

这句话大意是:弟信先。

xìn xiān xìng zōng yǐ qí fù guī yǐn wèi cì xuè you yòu yǎng yú gōng

这句话大意是:信先,兴宗以其父瑰引为刺血友,幼养于宫。

shàn qí shè

这句话大意是:善骑射。

zhòng xī shí sì nián wèi zuǒ hù wèi tài bǎo tóng zhī diàn qián diǎn jiǎn sī shì

这句话大意是:重熙十四年为左护卫太保,同知殿前点检司事。

shí bā nián jiān yòu zhī hòu láng jūn bān xiáng wěn

这句话大意是:十八年,兼右祗候郎君班详稳。

shàng wèn suǒ yù xìn xiān yuē xiān chén guī yǐn yǔ bì xià fēn rú tóng qì rán bù jí wáng fēng

这句话大意是:上问所欲,信先曰:“先臣瑰引与陛下分如同气,然不及王封。

tǎng shǐ méng ēn dì xià chén yuàn bì yǐ

现代白话:傥使蒙恩地下,臣愿毕了。

shàng yuē cǐ zhèn yí wàng zhī guò

这句话大意是:”上曰:”此朕遗忘之过。

zhuī fēng yàn wáng

这句话大意是:”追封燕王。

shì nián cóng xiāo huì fá xià bài yú hé nán lì bèi zé

这句话大意是:是年,从萧惠伐夏,败于河南,例被责。

qīng níng chū wèi nán miàn lín yá zú

这句话大意是:清宁初,为南面林牙,卒。

xiāo táo wěi zì wū gǔ lín zǎi xiàng xiá tè liù shì sūn

这句话大意是:萧陶隗,字乌古邻,宰相辖特六世孙。

gāng zhí yǒu wēi zhòng

这句话大意是:刚直有威重。

xián yōng chū rèn mǎ qún tài bǎo

这句话大意是:咸雍初,任马群太保。

sù zhī qún mù míng cún shí wáng xī yuè jiù jí chú qí léi bìng lù qí shí shù mù rén wèi fú

这句话大意是:素知群牧名存实亡,悉阅旧籍,除其羸病,录其实数,牧人畏服。

táo wěi shàng shū yuē qún mù yǐ shǎo wèi duō yǐ wú wéi yǒu

这句话大意是:陶隗上书曰:“群牧以少为多,以无为有。

shàng xià xiāng méng jī bì chéng fēng

这句话大意是:上下相蒙,积弊成风。

bù ruò kuò jiàn zhēn shù zhe wèi dìng jí gōng sī liǎng jì

这句话大意是:不若括见真数,著为定籍,公私两济。

cóng zhī

这句话大意是:”从之。

xù chǎn suì yǐ fán xi

这句话大意是:畜产岁以蕃息。

dà kāng zhōng lèi qiān qì dān xíng gōng dōu bù shǔ

这句话大意是:大康中,累迁契丹行宫都部署。

shàng cháng wèi qún chén yuē běi shū mì yuàn jūn guó zhòng rèn jiǔ quē qí rén yē lǜ ā sī xiāo wò tè là èr rén shú yù

这句话大意是:上尝谓群臣曰:”北枢密院军国重任,久阙其人,耶律阿思、萧斡特剌二人孰愈?

qún chén gè yù suǒ cháng táo wěi dú mò rán

这句话大意是:”群臣各誉所长,陶隗独默然。

shàng wèn qīng hé bù yán

这句话大意是:上问:“卿何不言?

táo wěi yuē wò tè là nuò ér bài shì

这句话大意是:“陶隗曰:”斡特剌懦而败事;。

ā sī yǒu cái ér tān jiāng wèi huò jī

这句话大意是:阿思有才而贪,将为祸基。

bù dé yǐ ér yòng bài shì yóu shèng jī huò

这句话大意是:不得已而用,败事犹胜基祸。

shàng yuē táo wěi suī wèi zhēng bù néng guò dàn hèn wú bù jí tài zōng ěr

现代白话:”上曰:“陶隗虽魏征不能过,但恨我不及太宗你!

rán jìng yǐ ā sī wèi shū mì shǐ

这句话大意是:”然竟以阿思为枢密使。

yóu shì ā sī xián zhī

这句话大意是:由是阿思衔之。

jiǔ nián xī yǔ bù níng ā sī zòu yuē biān yú shì dà kě zé zhòng chén zhèn fǔ

这句话大意是:九年,西圉不宁,阿思奏曰:“边隅事大,可择重臣镇抚。

shàng yuē táo wěi hé rú

现代白话:”上曰:“陶隗怎么样?

ā sī yuē chéng rú shèng zhǐ

这句话大意是:”阿思曰:“诚如圣旨。

suì bài xī nán miàn zhāo tǎo shǐ

这句话大意是:”遂拜西南面招讨使。

ā sī yīn yǔ xiāo ā hū dài wū zòu zéi lüè mò nán mù mǎ jí jū mín xù chǎn táo wěi bù jí zhuī bǔ zuì dāng sǐ zhào miǎn guān

这句话大意是:阿思阴与萧阿忽带诬奏贼掠漠南牧马及居民畜产,陶隗不急追捕,罪当死,诏免官。

jiǔ zhī qǐ wèi tā mǔ chéng jié dù shǐ

这句话大意是:久之,起为塌母城节度使。

wèi xíng jū fā bèi zú

这句话大意是:未行,疽发背卒。

táo wěi fù qì nù zé xū rán zhé zhāng

这句话大意是:陶隗负气,怒则须髯辄张。

měi yǒu dà yì bì yì rán jué zhī

这句话大意是:每有大议,必毅然决之。

suī shàng yǒu nán sè wèi cháng jù yǐ

这句话大意是:虽上有难色,未尝遽已。

jiàn quán guì wú shǎo qū jìng wèi ā sī suǒ xiàn shí rén xī zhī

这句话大意是:见权贵无少屈,竟为阿思所陷,时人惜之。

èr zi yuē tú mù xiá shì

这句话大意是:二子,曰图木、辖式。

ā sī sǐ shǐ huò jìn yòng

这句话大意是:阿思死,始获进用。

xiāo tǎ là gé zì táo shěn liù yuàn bù rén

这句话大意是:萧塔剌葛,字陶哂,六院部人。

sù gāng zhí

这句话大意是:素刚直。

tài zǔ shí zuò shū zǔ tái shěn móu shā yú yuè shì lǔ mò rù hóng yì gōng

这句话大意是:太祖时,坐叔祖台哂谋杀于越释鲁,没入弘义宫。

shì zōng jí wèi yǐ jiù shì gù chū qí jí bǔ guó jiù bié bù chang shǐ

这句话大意是:世宗即位,以舅氏故,出其籍,补国舅别部敞史。

huò yán tài níng wáng chá gē yǒu wú jūn xīn

这句话大意是:或言泰宁王察割有无君心。

tǎ là gé yuē bǐ zòng rěn xíng bú yì rén shú kěn cóng

这句话大意是:塔剌葛曰:“彼纵忍行不义,人孰肯从!

tā rì shì yàn jiǔ hān tǎ là gé zhuō chá gē ěr qiáng yǐn zhī yuē shàng gù zhī rǔ ào hěn rán yǐ guó shǔ qū jiā jīn mǐn shǐ rǔ zài zuǒ yòu qiě dù rǔ cái hé néng wéi

现代白话:”他日侍宴,酒酣,塔剌葛捉察割耳,强饮之曰:“上固知你傲狠,然以国属,曲加矜悯,使你在左右,且度你才何能为。

ruò cháng è bù quān tú zì qǔ chì zú zhī huò

这句话大意是:若长恶不悛,徒自取赤族之祸!

chá gē bù néng dá qiǎng xiào yuē hé xì zhī nüè yě

这句话大意是:”察割不能答,强笑曰:“何戏之虐也!

tiān lù mò tǎ là gé wèi běi fǔ zǎi xiàng jí chá gē zuò luàn tǎ là gé zuì lì yuē wú huǐ bù shā cǐ nì zéi

现代白话:”天禄末,塔剌葛为北府宰相,及察割作乱,塔剌葛醉詈曰:“我悔不杀此逆贼!

xún wèi chá gē suǒ hài

这句话大意是:”寻为察割所害。

yē lǜ dí lù zì yáng yǐn mèng fù chǔ guó wáng zhī hòu

这句话大意是:耶律敌禄,字阳隐,孟父楚国王之后。

xìng zhì zhí duō lǚ lì

这句话大意是:性质直,多膂力。

chá gē zuò luàn dí lù wén zhī rù jiàn shòu ān wáng kāng kǎi yán yuē yuàn de jīng bīng shù bǎi pò zéi dǎng

这句话大意是:察割作乱,敌禄闻之,入见寿安王,慷慨言曰:“愿得精兵数百,破贼党。

wáng jiā qí zhōng

这句话大意是:”王嘉其忠。

mù zōng jí wèi wèi běi yuàn xuān huī shǐ

这句话大意是:穆宗即位,为北院宣徽使。

shàng yǐ fēi hú dào xiá zhào dí lù guǎng zhī

这句话大意是:上以飞狐道狭,诏敌禄广之。

míng nián jiàng bīng yuán hé dōng zhì tài yuán yǔ hàn wáng huì yú gāo píng jī zhōu jūn bài zhī réng jiàng qí zhòng

这句话大意是:明年,将兵援河东,至太原,与汉王会于高平,击周军,败之,仍降其众。

xīn dài èr zhōu pàn jiàng bīng tǎo zhī

这句话大意是:忻、代二州叛,将兵讨之。

huì yē lǜ tà liè zhì bài zhōu shī yú xīn kǒu

这句话大意是:会耶律挞烈至,败周师于忻口。

shī hái zú

这句话大意是:师还,卒。

lùn yuē zhōng chén wéi zhī yǒu guó ér bù zhī yǒu shēn gù è è bù bì qí huàn

这句话大意是:论曰:忠臣惟知有国,而不知有身,故恶恶不避其患。

ā là yǐ chǎn yú bù fǎ zhé xiāo gé táo wěi yǐ yòng bì jī huò yán ā sī tǎ là gé yǐ rěn xíng bú yì tú zì qǔ chì zú zhī zuì zé chá gē qí xīn kě wèi zhōng yǐ

现代白话:阿剌以谄谀不法折萧革,陶隗以用必基祸言阿思,塔剌葛以忍行不义徒自取赤族之罪责察割,其心可谓忠了。

yán yī chū ér huò zhé suí zhī

这句话大意是:言一出而祸辄随之。

xū xié zhèng jì bù biàn guó yān dé wú luàn zāi

现代白话:吁,邪正既不辨,国呢得无乱啊!

✦ You read 列传·卷二十

Don't lose your spot.

Free account remembers where you stopped across all 12,000 books. Pro unlocks pinyin on every line, modern Mandarin translations, AI rewrites, audio read-along, and the workbook — for $2.50/month, billed annually.